Mahabharata · Chapter 1.91

tato mṛgasahasrāṇi hatvā sabalavāhanaḥ /
tatra meghaghanaprakhyaṃ siddhacāraṇasevitam //

vanamālokayāmāsa nagarādyojanadvaye /
mṛgānanucaranvanyāñśrameṇa paripīḍitaḥ //

mṛgānanucaranrājā vegenāśvānacodayat /
rājā mṛgaprasaṅgena vanamanyadviveśa ha //

eka evottamabalaḥ kṣutpipāsāśramānvitaḥ /
sa vanasyāntamāsādya mahacchūnyaṃ samāsadat //

taccāpyatītya nṛpatiruttamāśramasaṃyutam /
manaḥprahlādajananaṃ dṛṣṭikāntamatīva ca //

sītamārutasaṃyuktaṃ jagāmānyanmahadvanam /
puṣpitaiḥ pādapaiḥ kīrṇamatīva sukhaśādvalam //

vipulaṃ madhurārāvairnāditaṃ vihagaistathā /
puṃskokilaninādaiśca jhillīkagaṇanāditam //

pravṛddhaviṭapairvṛkṣaiḥ sukhacchāyaiḥ samāvṛtam /
ṣaṭpadāghūrṇitatalaṃ lakṣmyā paramayā yutam //

nāpuṣpaḥ pādapaḥ kaścinnāphalo nāpi kaṇṭakī /
ṣaṭpadairnāpyapākīrṇastasminvai kānane'bhavat //

vigahairnāditaṃ puṣpairalaṅkṛtamatīva ca /
sarvartukusumairvṛkṣaiḥ sukhacchāyaiḥ samāvṛtam //

manoramaṃ saheṣvāso viveśa vanamuttamam /
mārutā kalitāstatra drumāḥ kusumaśākhinaḥ //

puṣpavṛṣṭiṃ vicitrāṃ tu vyasajaṃste punaḥ punaḥ /
divaspṛśo'tha sanghuṣṭāḥ pakṣibhirmadhurasvanaiḥ //

virejuḥ pādapāstatra vicitrakusumāmbarāḥ /
teṣāṃ tatra pravāleṣu puṣpabhārāvanāmiṣu //

ruvanti rāvānmadhurānṣaṭpadā madhulipsavaḥ /
tatra pradeśāṃśca bahūnkusumotkaramaṇḍitān //

latāgṛhaparikṣiptānmanasaḥ prītivardhanān /
sampaśyansumahātejā babhūva muditastadā //

parasparāśliṣṭaśākhaiḥ pādapaiḥ kusumānvitaiḥ /
aśobhata vanaṃ tattu mahendradhvajasannibhaiḥ //

siddhacāraṇasaṅghaiśca gandharvāpsarasāṃ gaṇaiḥ /
sevitaṃ vanamatyarthaṃ mattavānarakinnaraiḥ //

sukhaḥ śītaḥ sugandhī ca puṣpareṇuvaho'nilaḥ /
parikrāmanvane vṛkṣānupaitīva riraṃsayā //

evanguṇasamāyuktaṃ dadarśa sa vanaṃ nṛpaḥ /
nadīkacchodbhaṃ kāntamucchritadhvajasannibham //

prekṣamāṇo vanaṃ tattu suprahṛṣṭavihaṅgamam /
āśramapravaraṃ ramyaṃ dadarśa ca manoramam //

nānāvṛkṣasamākīrṇaṃ samprajvalitapāvakam /
taṃ tadā'pratimaṃ śrīmānāśramaṃ pratyapūjayat //

yatibhirvālakhilyaiśca vṛtaṃ munigaṇānvitam /
agnyagāraiśca bahubhiḥ puṣpasaṃstarasaṃstṛtam //

mahākacchairbṛhadbhiśca vibhrājitamatīva ca /
mālinīmabhito rājannadīṃ puṇyāṃ sukhodakām //

naikapakṣigaṇākīrṇāṃ tapovanamanoramām /
tatravyālamṛgānsaimyānpaśyanprītimavāpa saḥ //

taṃ cāpratirathaḥ śrīmānāśramaṃ pratyapadyata /
devalokapratīkāśaṃ sarvataḥ sumanoharam //

nadīṃ cāśramasaṃśliṣṭāṃ puṇyatoyāṃ dadarśa saḥ /
sarvaprāṇabhṛtāṃ tatra jananīmiva dhiṣṭhitām //

sacakravākapulināṃ puṣpaphenapravāhinīm /
sakinnaragaṇāvāsāṃ vāranarkṣaniṣevitām //

puṇyasvādhyāyasanghuṣṭā pulinairupaśobhitām /
mattavāraṇaśārdūlabhujagendraniṣevitām //

tasyāstīre bhagavataḥ kāśyapasya mahātmanaḥ /
āśramapravaraṃ ramyaṃ maharṣigaṇasevitam //

nadīmāśramasambaddhāṃ dṛṣṭvāśramapadaṃ tathā /
cakārābhipraveśāya matiṃ sa nṛpatistadā //

alaṅkṛtaṃ dvīpavatyā mālinyā ramyatīrayā /
naranārāyaṇasthānaṃ gaṅgayevopaśobhitam //

mattabarhiṇasanghuṣṭaṃ praviveśa mahadvanam /
tatsa caitrarathaprakhyaṃ samupetya nararṣabhaḥ //

atīva guṇasampannamanirdeśyaṃ ca varcasā /
maharṣiṃ kāśyapaṃ draṣṭumatha kaṇvaṃ tapodhanam //

dhvajinīmaśvasambādhāṃ padātigajasaṅkulām /
avasthāpya vanadvāri senāmidamuvāca saḥ //

muniṃ virajasaṃ draṣṭuṃ gamiṣyāmi tapodhanam /
kāśyapaṃ sthīyatāmatra yāvadāgamanaṃ mama //

tadvanaṃ nandanaprakhyamāsādya manujeśvaraḥ //
kṣutpipāse jahau rājā mudaṃ cāvāpa puṣkalām //

sāmātyo rājaliṅgāni sopanīya narādhipaḥ /
purohitasahāyaśca jagāmāśramamuttamam //

didṛkṣustatra tamṛṣiṃ taporāśimathāvyayam / brahmalokapratīkāśamāśramaṃ so'bhivīkṣya ha /
ṣaṭpadodgītasanghuṣṭaṃ nānādvijagaṇāyutam //

vismayotphullanayano rājā prīto babhūvaha / ṛco bahvṛcamukhyaiśca preryamāṇāḥ padakramaiḥ /
śuśrāva manujavyāghro vitateṣviha karmasu //

yajñavidyāṅgavidbhiśca yajurvidbhiśca śobhitam /
madhuraiḥ sāmagītaiśca ṛṣibhirniyatavrataiḥ //

bhāruṇḍasāmagītābhiratharvaśirasodgataiḥ /
yatātmabhiḥ suniyataiḥ śuśubhe sa tadāśramaḥ //

atharvavedapravarāḥ pūgayajñiyasāmagāḥ /
saṃhitāmīrayanti sma padakramayutāṃ tu te //

śabdasaṃskārasaṃyuktarbruvadbhiścāparairdvijaiḥ /
nāditaḥ sa babhau śrīmānbrahmaloka ivāparaḥ //

yajñasaṃstaravidbhiśca kramaśikṣāviśāradaiḥ /
nyāyatattvātmavijñānasampannairvedapāragaiḥ //

nānāvākyasamāhārasamavāyaviśāradaiḥ /
viśeṣakāryavidbhiśca mokṣadharmaparāyaṇaiḥ //

stāpanākṣepasiddhāntaparamārthajñatāṃ gataiḥ /
śabdacchandoniruktajñaiḥ kālajñānaviśāradaiḥ //

dravyakarmaguṇajñaiśca kāryakāraṇavedibhiḥ /
pakṣivānararutajñaiśca vyāsagranthasamāśritaiḥ //

nānāśāstreṣu mukhyaiśca śuśrāva svanamīritam /
lokāyatikamukhyaiśca samantādanunāditam //

tatratatra ca viprendrānniyatānsaṃśitavratān /
japahomaparānviprāndadarśa paravīrahā //

āsanāni vicitrāṇi rucirāṇi mahīpatiḥ /
prayatnopahitāni sma dṛṣṭvā vismayamāgamat //

devatāyatanānāṃ ca prekṣya pūjāṃ kṛtāṃ dvijaiḥ /
brahmalokasthamātmānaṃ mene sa nṛpasattamaḥ //

sa kāśyapatapoguptamāśramapravaraṃ śubham /
nātṛpyatprekṣamāṇo vai tapovanaguṇairyutam //

sa kāśyapasyāyatanaṃ mahāvratai- rvṛtaṃ samāntādṛṣibhistapodhanaiḥ /
viveśa sāmātyapurohito'rihā viviktamatyarthamanoharaṃ śubham //