Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 1.68

1.68.1

devānāṃ dānavānāṃ ca gandharvoragarakṣasām /
siṃhavyāghramṛgāṇāṃ ca pannagānāṃ patattriṇām //

1.68.2

anyeṣāṃ caiva bhūtānāṃ sambhavaṃ bhagavannaham / śrotumicchāmi tattvena mānuṣeṣu mahātmanām /
janma karma ca bhūtānāmeteṣāmanupūrvaśaḥ //
vaiśampāyana uvāca /

1.68.3

mānuṣeṣu manuṣyendra sambhūtā ye divaukasaḥ /
prathamaṃ dānavāścaiva tāṃste vakṣyāmi sarvaśaḥ //

1.68.4

vipracittiriti khyāto ya āsīddānavarṣabhaḥ /
jarāsandha iti khyātaḥ sa āsīnmanujarṣabhaḥ //

1.68.5

diteḥ putrastu yo rājanhiraṇyakaśipuḥ smṛtaḥ /
sa jajñe mānuṣe loke śiśupālo nararṣabhaḥ //

1.68.6

saṃhlāda iti vikhyātaḥ prahlādasyānujastu yaḥ /
sa śalya iti vikhyāto jajñe vāhīkapuṅgavaḥ //

1.68.7

anuhlādastu tejasvī yo'bhūtkhyāto jaghanyajaḥ /
dhṛṣṭaketuriti khyātaḥ sa babhūva nareśvaraḥ //

1.68.8

yastu rājañśibirnāma daiteyaḥ parikīrtitaḥ /
druma ityabhivikhyātaḥ sa āsīdbhuvi pārthivaḥ //

1.68.9

bāṣkalo nāma yasteṣāmāsīdasurasattamaḥ /
bhagadatta iti khyātaḥ saṃ jajñe puruṣarṣabhaḥ //

1.68.10

ayaḥśirā aśvaśirā ayaḥśaṅkuśca vīryavān /
tathā gaganamūrdhā ca vegavāṃścātra pañcamaḥ //

1.68.11

pañcaite jajñire rājanvīryavanto mahāsurāḥ / kekayeṣu mahātmānaḥ pārthivarṣabhasattamāḥ /
ketumāniti vikhyāto yastato'nyaḥpratāpavān //

1.68.12

amitaujā iti khyātaḥ sograkarmā narādhipaḥ /
svarbhānuriti vikhyātaḥ śrīmānyastu mahāsuraḥ //

1.68.13

ugrasena iti khyāta ugrakarmā narādhipaḥ /
yastvaśva iti vikhyātaḥ śrīmānāsīnmahāsuraḥ //

1.68.14

aśoko nāma rājā'bhūnmahāvīryo'parājitaḥ /
tasmādavarajo yastu rājannaśvapatiḥ smṛtaḥ //

1.68.15

daiteyaḥ so'bhavadrājā hārdikyo manujarṣabhaḥ /
vṛṣaparveti vikhyātaḥ śrīmānyastu mahāsuraḥ //

1.68.16

dīrghaprajña iti khyātaḥ pṛthivyāṃ so'bhavannṛpaḥ /
ajakastvavaro rājanya āsīdvṛṣaparvaṇaḥ //

1.68.17

sa śālva iti vikhyātaḥ pṛthivyāmabhavannṛpaḥ /
aśvagrīva iti khyātaḥ satvavānyo mahāsuraḥ //

1.68.18

rocamāna iti khyātaḥ pṛthivyāṃ ko'bhavannṛpaḥ /
sūkṣmastu matimānrājankīrtimānyaḥ prakīrtitaḥ //

1.68.19

bṛhadratha iti khyātaḥ kṣitāvāsītsa pārthivaḥ /
tuhuṇḍa iti vikhyāto ya āsīdasurottamaḥ //

1.68.20

senābinduriti khyātaḥ sa būbhava narādhipaḥ /
iṣumānnāma yasteṣāmasurāṇāṃ balādhikaḥ //

1.68.21

nagnajinnāma rājāsīdbhuvi vikhyātavikramaḥ /
ekacakra iti khyāta āsīdyastu mahāsuraḥ //

1.68.22

prativinghya iti khyāto babhūva prathitaḥ kṣitau /
virūpākṣastu daiteyaścitrayodhī mahāsuraḥ //

1.68.23

citradharmeti vikhyātaḥ kṣitāvāsītsa pārthivaḥ /
harastvariharo vīra āsīdyo dānavottamaḥ //

1.68.24

subāhuriti vikhyātaḥ śrīmānāsītsa pārthivaḥ /
aharastu mahātejāḥ śatrupakṣakṣayankaraḥ //

1.68.25

bāhliko nāma rājā sa babhūva prathitaḥ kṣitau /
nicandraścandravaktrastu ya āsīdasurottamaḥ //

1.68.26

muñjakeśa iti khyātaḥ śrīmānāsītsa pārthivaḥ /
nikumbhastvajitaḥ saṃkhye mahāmatirajāyata //

1.68.27

bhūmau bhūmipatiśreṣṭho devādhipa iti smṛtaḥ /
śarabho nāma yasteṣāṃ daiteyānāṃ mahāsuraḥ //

1.68.28

pauravo nāma rājarṣiḥ sa babhūva narottamaḥ /
kupaṭastu mahāvīryaḥ śrīmānrājanmahāsuraḥ //

1.68.29

supārśva iti vikhyātaḥ kṣitau jajñe mahīpatiḥ /
kapaṭastu rājanrājarṣiḥ kṣitau jajñe mahāsuraḥ //

1.68.30

pārvateya iti khyātaḥ kāñcanācalasannibhaḥ /
dvitīyaḥ śalabhasteṣāmasurāṇāṃ babhūva ha //

1.68.31

prahlādo nāma bāhlīkaḥ sa babhūva narādhipaḥ /
candrastu ditijaśreṣṭho loke tārādhipopamaḥ //

1.68.32

candravarmeti vikhyātaḥ kāmbojānāṃ narādhipaḥ /
arka ityabhivikhyāto yastu dānavapuṅgavaḥ //

1.68.33

ṛṣiko nāma rājarṣirbabhūva nṛpasattamaḥ /
mṛtapā iti vikhyāto ya āsīdasurottamaḥ //

1.68.34

paścimānūpakaṃ viddhi taṃ nṛpaṃ nṛpasattama /
gaviṣṭhastu mahātejā yaḥ prakhyāto mahāsuraḥ //

1.68.35

drumasena iti khyātaḥ pṛthivyāṃ so'bhavannṛpaḥ /
mayūra iti vikhyātaḥ śrīmānyastu mahāsuraḥ //

1.68.36

sa viśva iti vikhyāto babhūva pṛthivīpatiḥ /
suparṇa iti vikhyātastasmādavarajastu yaḥ //

1.68.37

kālakīrtiriti khyātaḥ pṛthivyāṃ so'bhavannṛpaḥ /
candrahanteti yasteṣāṃ kīrtitaḥ pravaro'suraḥ //

1.68.38

śunako nāma rājarṣiḥ sa babhūva narādhipaḥ /
vināśanastu candrasya ya ākhyāto mahāsuraḥ //

1.68.39

jānakirnāma vikhyātaḥ so'bhavanmanujādhipaḥ /
dīrghajihvastu kauravya ya ukto dānavarṣabhaḥ //

1.68.40

kāśirājaḥ sa vikhyātaḥ pṛthivyāṃ pṛthivīpate / grahaṃ tu suṣuve yaṃ tu siṃhikārkendumardanam /
sa krātha iti vikhyāto babhūva manujādhipaḥ //

1.68.41

danāyuṣastu putrāṇāṃ caturṇāṃ pravaro'suraḥ /
vikṣaro nāma tejasvī vasumitro nṛpaḥ smṛtaḥ //

1.68.42

dvitīyo vikṣarādyastu narādhipa mahāsuraḥ /
pāṇḍyarāṣṭrādhipa iti vikhyātaḥ so'bhavannṛpaḥ //

1.68.43

balī vīra iti khyāto yastvāsīdasurottamaḥ /
pauṇḍramātsyaka ityevaṃ babhūva sa narādhipaḥ //

1.68.44

vṛtra ityabhivikhyāto yastu rājanmahāsuraḥ /
maṇimānnāma rājarṣiḥ sa babhūva narādhipaḥ //

1.68.45

krodhahanteti yastasya babhūvāvarajo'suraḥ /
daṇḍa ityabhivikhyātaḥ sa āsīnnṛpatiḥ kṣitau //

1.68.46

krodhavardhana ityevaṃ yastvanyaḥ parikīrtitaḥ /
daṇḍadhāra iti khyātaḥ so'bhavanmanujarṣabhaḥ //

1.68.47

kāleyānāṃ tu ye putrāsteṣāmaṣṭau narādhipāḥ /
jajñire rājaśārdūla śārdūlasamavikramāḥ //

1.68.48

magadheṣu jayatsenasteṣāmāsītsa pārthivaḥ /
aṣṭānāṃ pravarasteṣāṃ kāleyānāṃ mahāsuraḥ //

1.68.49

dvitīyastu tatasteṣāṃ śrīmānharihayopamaḥ /
aparājita ityevaṃ sa babhūva narādhipaḥ //

1.68.50

tṛtīyastu mahātejā mahāmāyo mahāsuraḥ /
niṣādādhipatirjajñe bhuvi bhīmaparākramaḥ //

1.68.51

teṣāmanyatamo yastu caturthaḥ parikīrtitaḥ /
śreṇimāniti vikhyātaḥ kṣitau rājarṣisattamaḥ //

1.68.52

pañcamastvabhavatteṣāṃ pravaro yo mahāsuraḥ /
mahaujā iti vikhyāto babhūveha parandapaḥ //

1.68.53

ṣaṣṭhastu matimānyo vai teṣāmāsīnmahāsuraḥ /
abhīruriti vikhyātaḥ kṣitau rājarṣisattamaḥ //

1.68.54

samudrasenastu nṛpasteṣāmevābhavadgaṇāt /
viśrutaḥ sāgarāntāyāṃ kṣitau dharmārthatattvavit //

1.68.55

bṛhannāmāṣṭamasteṣāṃ kāleyānāṃ narādhipa /
babhūva rājā dharmātmā sarvabhūtahite rataḥ //

1.68.56

kukṣistu rājanvikhyāto dānavānāṃ mahābalaḥ /
pārvatīya iti khyātaḥ kāñcanācalasannibhaḥ //

1.68.57

krathanaśca mahāvīryaḥ śrīmānrājā mahāsuraḥ /
sūryākṣa iti vikhyātaḥ kṣitau jajñe mahīpatiḥ //

1.68.58

asurāṇāṃ tu yaḥ sakūryaḥ śrīmāṃścaiva mahāsuraḥ /
darado nāma bāhlīko varaḥ sarvamahīkṣitām //

1.68.59

gaṇaḥ krodhavaśo nāma yaste rājanprakīrtitaḥ /
tataḥ sañjajñire vīrāḥ kṣitāviha narādhipāḥ //

1.68.60

madrakaḥ karṇaveṣṭaśca siddhārthaḥ kīṭakastathā /
suvīraśca subāhuśca mahāvīro'tha bāhlikaḥ //

1.68.61

kratho vicitraḥ surathaḥ śrīmānnīlaśca bhūmipaḥ /
cīravāsāśca kauravya bhūmipālaśca nāmataḥ //

1.68.62

dantavaktraśca nāmāsīddurjayaścaiva dānavaḥ /
rukmī ca nṛpaśārdūlo rājā ca janamejayaḥ //

1.68.63

āṣāḍho vāyuvegaśca bhūritejāstathaiva ca /
ekalavyaḥ sumitraśca vāṭadhāno'tha gomukhaḥ //

1.68.64

kārūṣakāśca rājānaḥ kṣemadhūrtistathaiva ca /
śrutāyurudvahaścaiva bṛhatsenastathaiva ca //

1.68.65

kṣemogratīrthaḥ kuharaḥ kaliṅgeṣu narādhipaḥ /
matimāṃśca manuṣyendra īśvaraśceti viśrutaḥ //

1.68.66

gaṇātkrodhavaśādeṣa rājapūgo'bhavatkṣitau /
jātaḥ purā mahābhāgo mahākīrtirmahābalaḥ //

1.68.67

kālanemiriti khyāto dānavānāṃ mahābalaḥ /
sa kaṃsa iti vikhyāta ugrasenasuto balī //

1.68.68

yastvāsīddevako nāma devarājasamadyutiḥ /
sa gandharvapatirmukhyaḥ kṣitau jajñe narādhipaḥ //

1.68.69

bṛhaspaterbṛhatkīrterdevarṣerviddhi bhārata /
aśāddroṇaṃ samutpannaṃ bhāradvājamayonijam //

1.68.70

dhanvināṃ nṛpaśārdūla yaḥ sarvāstraviduttamaḥ /
mahākīrtirmahātejāḥ sa jajñe manujeśvara //

1.68.71

dhanurvede ca vede ca yaṃ taṃ vedavido viduḥ /
variṣṭhaṃ citrakarmāṇaṃ droṇaṃ svakulavardhanam //

1.68.72

mahādevāntakābhyāṃ ca kāmātkrodhācca bhārata /
ekatvamupasampadya jajñe śūraḥ parantapaḥ //

1.68.73

aśvatthāmā mahāvīryaḥ śatrupakṣabhayāvahaḥ /
vīraḥ kamalapatrākṣaḥ kṣitāvāsīnnarādhipaḥ //

1.68.74

jajñire vasavastvaṣṭau gaṅgāyāṃ śantanoḥ sutāḥ /
vasiṣṭhasya ca śāpena niyogādvāsavasya ca //

1.68.75

teṣāmavarajo bhīṣmaḥ kurūṇāmabhayaṅkaraḥ /
matimānvedavidvāgmī śatrupakṣakṣayaṅkaraḥ //

1.68.76

jāmadagnyena rāmeṇa sarvāstraviduṣāṃ varaḥ /
yo'pyudhyata mahātejā bhārgaveṇa mahātmanā //

1.68.77

yastu rājankṛpo nāma brahmarṣirabhavatkṣitau /
rudrāṇāṃ tu gaṇādviddhi sambhūtamatipauruṣam //

1.68.78

śakunirnāma yastvāsīdrājā loke mahārathaḥ /
dvāparaṃ viddhi taṃ rājansambhūtamarimardanam //

1.68.79

sātyakiḥ satyasandhaśca yo'sau vṛṣṇikulodvahaḥ /
pakṣātsa jajñe marutāṃ devānāmarimardanaḥ //

1.68.80

drupadaścaiva rājarṣistata evābhavadgaṇāt /
mānuṣe nṛpa loke'sminsarvaśastrabhṛtāṃ varaḥ //

1.68.81

tataśca kṛtavarmāṇaṃ viddhi rājañjanādhipam /
tamapratimakarmāṇaṃ kṣatriyarṣabhasattamam //

1.68.82

marutāṃ tu gaṇādviddhi sañjātamarimardanam /
virāṭaṃ nāma rājānaṃ pararāṣṭrapratāpanam //

1.68.83

ariṣṭāyāstu yaḥ putro haṃsa ityabhiviśrutaḥ /
sa gandharvapatirjajñe kuruvaṃśavivardhanaḥ //

1.68.84

dhṛtarāṣṭra iti khyātaḥ kṛṣṇadvaipāyanātmajaḥ /
dīrghabāhurmahātejāḥ prajñācakṣurnarādhipaḥ //
māturdoṣādṛṣeḥ kopādandha eva vyajāyata //

1.68.85

marutāṃ tu gaṇādvīraḥ sarvaśastrabhṛtāṃ varaḥ / pāṇḍurjajñe mahābāhustava pūrvapitāmahaḥ /
tasyaivāvarajo bhrātā mahāsatvo mahābalaḥ //

1.68.86

dharmāttu sumahābhāgaṃ putraṃ putravatāṃ varam /
viduraṃ viddhi taṃ loke jātaṃ buddhimatāṃ varam //

1.68.87

kaleraṃśastu sañjajñe bhuvi duryodhano nṛpaḥ /
durbaddhirdurmatiścaiva kurūṇāmayaśaskaraḥ //

1.68.88

jagato yastu sarvasya vidviṣṭaḥ kalipūruṣaḥ /
yaḥ sarvāṃ ghātayāmāsa pṛthivīṃ pṛthivīpate //

1.68.89

uddīpitaṃ yena vairaṃ bhūtāntakaraṇaṃ mahat /
paulastyā bhrātaraścāsya jajñire manujeṣviha //

1.68.90

śataṃ duḥśāsanādīnāṃ sarveṣāṃ krūrakarmaṇām /
durmukho duḥsahaścaiva ye cānye nānukīrtitāḥ //

1.68.91

duryodhanasahāyāste paulastyā bharatarṣabha /
vaiśyāputro yuyutsuśca dhārtarāṣṭraḥ śatādhikaḥ //
janamejaya uvāca /

1.68.92

jyeṣṭhānujyeṣṭhatāmeṣāṃ nāmadheyāni vā vibho /
dhṛtarāṣṭrasya putrāṇāmānupūrvyeṇa kīrtaya //
vaiśampāyana uvāca /

1.68.93

duryodhano yuyutsuśca rājanduḥśāsanastathā /
duḥsaho duḥśalaścaiva durmukhaśca tathāparaḥ //

1.68.94

viviṃśatirvikarṇaśca jalasandhaḥ sulocanaḥ /
vindānuvindau durdharṣaḥ subāhurduṣpradharṣaṇaḥ //

1.68.95

durmarṣaṇo durmukhaśca duṣkarṇaḥ karṇa eva ca /
catropacitrau citrākṣaścārucitrāṅgadaśca ha //

1.68.96

durmado duṣpraharṣaśca vivitsurvikaṭaḥ samaḥ /
ūrṇanābhaḥ padmanābhastathā nandopanandakau //

1.68.97

senāpatiḥ suṣeṇaśca kuṇḍodaramahodarau /
citrabāhuścitravarmā suvarmā durvirocanaḥ //

1.68.98

ayobāhurmahābāhuścitracāpasukuṇḍalau /
bhīmavego bhīmabalo balākī bhīmavikramaḥ //

1.68.99

ugrāyudho bhīmaśaraḥ kanakāyurdṛḍhāyudhaḥ /
dṛḍhavarmā dṛḍhakṣatraḥ somakīrtiranūdaraḥ //

1.68.100

jarāsandho dṛḍhasandhaḥ satyasandhaḥ sahasravāk /
ugraśravā ugrasenaḥ kṣemamūrtistathaiva ca //

1.68.101

aparājitaḥ paṇḍitako viśālākṣo durādhanaḥ //

1.68.102

dṛḍhahastaḥ suhastaśca vātavegasuvarcasau /
ādityaketurbahvāśī nāgadattānuyāyinau //

1.68.103

kavācī niṣaṅgī daṇḍī daṇḍadhāro dhanurgrahaḥ /
ugro bhīmaratho vīro vīrabāhuralolupaḥ //

1.68.104

abhayo raudrakarmā ca tathā dṛḍharathaśca yaḥ /
anādhṛṣyaḥ kumḍabhedī virāvī dīrghalocanaḥ //

1.68.105

dīrghabāhurmahābāhurvyūḍhoruḥ kanakāṅgadaḥ /
kuṇḍajaścitrakaścaiva duḥśalā ca śatādhikā //

1.68.106

vaiśyāputro yuyutsuśca dhārtarāṣṭraḥ śatādhikaḥ /
etadekaśataṃ rājankanyā caikā prakīrtitā //

1.68.107

nāmadheyānupūrvyā ca jyeṣṭhānujyeṣṭhatāṃ viduḥ /
sarve tvatirathāḥ śūrāḥ sarve yuddhaviśāradāḥ //

1.68.108

sarve vedavidaścaiva rājañśāstre ca parāgāḥ /
sarve saṅghrāmavidyāsu vidyābhijanaśobhinaḥ //

1.68.109

sarveṣāmanurūpāśca kṛtā dārā mahīpate /
duḥśalāṃ samaye rājasindhurājāya kauravaḥ //

1.68.110

jayadrathāya pradadau saubalānumate tadā /
dharmasyāṃśaṃ tu rājānaṃ viddhi rājanyudhiṣṭhiram //

1.68.111

bhīmasenaṃ tu vātasya devarājasya cārjunam /
aśvinostu tathaivāṃśau rūpeṇāpratimau bhuvi //

1.68.112

nakulaḥ sahadevaśca sarvabhūtamanoharau /
syuvarcā iti khyātaḥ somaputraḥ pratāpavān //

1.68.113

so'bhimanyurbṛhatkīrtirarjunasya suto'bhavat /
yasyāvataraṇe rājansurānsomo'bravīdidam //

1.68.114

nāhaṃ dadyāṃ priyaṃ putraṃ mama prāṇairgarīyasam /
samayaḥ kriyatāmeṣa na śakyamativartitum //

1.68.115

surakāryaṃ hi naḥ kāryamasurāṇāṃ kṣitau vadhaḥ /
tatra yāsyatyayaṃ varcā na ca sthāsyati vai ciram //

1.68.116

aindrirnarastu bhavitā yasya nārāyaṇaḥ sakhā /
sorjunetyabhivikhyātaḥ pāṇḍoḥ putraḥ pratāpavān //

1.68.117

tasyāyaṃ bhavitā putro bālo bhuvi mahārathaḥ /
tataḥ ṣoḍaśavarṣāṇi sthāsyatyamarasattamāḥ //

1.68.118

asya ṣoḍaśavarṣasya sa saṅgrāmo bhaviṣyati /
yatrāṃśā vaḥ kariṣyanti karma vīraniṣūdanam //

1.68.119

naranārāyaṇābhyāṃ tu sa saṅgrāmo vinākṛtaḥ /
cakravyūhaṃ samāsthāya yodhayiṣyanti vaḥsurāḥ //

1.68.120

vimukhāñchātravānsarvānkārayiṣyati me sutaḥ /
bālaḥ praviśya ca vyūhamabhedyaṃ vicariṣyati //

1.68.121

mahārathānāṃ vīrāṇāṃ kadanaṃ ca kariṣyati /
sarveṣāmeva śatrūṇāṃ caturthāṃśaṃ nayiṣyati //

1.68.122

dinārdhena mahābāhuḥ pretarājapuraṃ prati /
tato mahārathairvīraiḥ sametya bahuśo raṇe //

1.68.123

dinakṣaye mahābāhurmayā bhūyaḥ sameṣyati /
ekaṃ vaṃśakaraṃ putraṃ vīraṃ vai janayiṣyati //

1.68.124

pranaṣṭaṃ bhārataṃ vaṃśaṃ sa bhūyo dhārayiṣyati /
vaiśampāyana uvāca /
etatsomavacaḥ śrutvā tathāstviti divaukasaḥ //

1.68.125

pratyūcuḥ sahitāḥ sarve tārādhipamapūjayan /
evaṃ te kathitaṃ rājaṃstava janma pituḥ pituḥ //

1.68.126

agnerbhāgaṃ tu viddhi tvaṃ dhṛṣṭadyumnaṃ mahārathaṇ /
śikhaṇḍinamatho rājaṃstrīpūrvaṃ viddhi rākṣasam //

1.68.127

draupadeyāśca ye pañca babhūvurbharatarṣabha /
viśvāndevagaṇānviddhi sañjātānbharatarṣabha //

1.68.128

prativindhyaḥ sutasomaḥ śrutakīrtistathāparaḥ /
nākulistu śatānīkaḥ śrutasenaśca vīryavān //

1.68.129

śūro nāma yaduśreṣṭho vasudevapitā'bhavat / tasya kanyā pṛthā nāma rūpeṇāsadṛśī bhuvi /

1.68.130

pituḥ svasrīyaputrāya so'napatyāya vīryavān /
agramagre pratijñāya svasyāpatyasya vai tadā //

1.68.131

agrajāteti tāṃ kanyāṃ śūro'nugrahakāṅkṣayā /
adadatkuntibhojāya sa tāṃ duhitaraṃ tadā //

1.68.132

sā niyuktā piturgehe brāhmaṇātithipūjane /
ugraṃ paryacaraddhoraṃ brāhmaṇaṃ saṃśitavratam //

1.68.133

nikūḍhaniścayaṃ dharme yaṃ taṃ durvāsasaṃ viduḥ /
samugraṃ śaṃsitātmānaṃ sarvayatnairatoṣayat //

1.68.134

tuṣṭo'bhicārasaṃyuktamācacakṣe yathāvidhi /
uvāca caināṃ bhagavānprīto'smi subhage tava //

1.68.135

yaṃ yaṃ devaṃ tvametena mantreṇāvāhayiṣyasi /
tasya tasya prasādāttvaṃ devi putrāñjaniṣyasi //

1.68.136

evamuktā ca sā bālā tadā kautūhalānvitā /
kanyā satī devamarkamājuhāva yaśasvinī //

1.68.137

prakāśakartā bhagavāṃstasyāṃ garbhaṃ dadhau tadā /
ajījanatsutaṃ cāsyāṃ sarvaśastrabhṛtāṃvaram //

1.68.138

sakuṇḍalaṃ sakavacaṃ devagarbhaṃ śriyānvitam /
divākarasamaṃ dīptyā cārusarvāṅgabhūṣitam //

1.68.139

nigūhamānā jātaṃ vai bandhupakṣabhayāttadā /
utsasarja jale kuntī taṃ kumāraṃ yaśasvinam //

1.68.140

tamutsṛṣṭaṃ jale garbhaṃ rādhābhartā mahāyaśāḥ /
rādhāyāḥ kalpayāmāsa putraṃ so'dhirathastadā //

1.68.141

cakraturnāmadheyaṃ ca tasya bālasya tāvubhau /
dampatī vasuṣeṇeti dikṣu sarvāsu viśrutam //

1.68.142

saṃvardhamāno balavānsarvāstreṣūttamo'bhavat /
vedāṅgāni ca sarvāṇi jajāpa japatāṃ varaḥ //

1.68.143

yasminkāle japannāste dhīmānsatyaparākramaḥ /
nādeyaṃ brāhmaṇeṣvāsīttasminkāle mahātmanaḥ //

1.68.144

tamindro brāhmaṇo bhūtvā putrārthe bhūtabhāvanaḥ /
yayāce kuṇḍale vīraṃ kavacaṃ ca sahāṅgajam //

1.68.145

utkṛtya karṇo hyadadatkavacaṃ kuṇḍale tathā //
śaktiṃ śakro dadau tasmai vismitaścedamabravīt //

1.68.146

devāsuramanuṣyāṇāṃ gandharvoragarakṣasām /
yasminkṣepsyasi durdharṣa sa eko na bhaviṣyati //
vaiśampāyana uvāca /

1.68.147

purā nāma ca tasyāsīdvasuṣeṇa iti kṣitau /
tato vaikartanaḥ karṇaḥ karmaṇā tena so'bhavat //

1.68.148

āmuktakavaco vīro yastu jajñe mahāyaśāḥ /
sa karṇa iti vikhyātaḥ pṛthāyāḥ prathamaḥ sutaḥ //

1.68.149

sa tu sūtakule vīro vavṛdhe rājasattama /
karṇaṃ naravaraśreṣṭhaṃ sarvaśastrabhṛtāṃ varam //

1.68.150

duryodhanasya sacivaṃ mitraṃ śatruvināśanam /
divākarasya taṃ viddhi rājannaṃśamanuttamam //

1.68.151

yastu nārāyaṇo nāma devadevaḥ sanātanaḥ /
tasyāṃśo mānuṣeṣvāsīdvāsudevaḥ pratāpavān //

1.68.152

śeṣasyāṃśaśca nāgasya baladevo mahābalaḥ /
sanatkumāraṃ pradyumnaṃ viddhi rājanmahaujasam //

1.68.153

evamanye manuṣyendrā bahavoṃśā divaukasām /
jajñire vasudevasya kule kulavivardhanāḥ //

1.68.154

gaṇastvapsarasāṃ yo vai mayā rājanprakīrtitaḥ /
tasya bhāgaḥ kṣitau jajñe niyogādvāsavasya ha //

1.68.155

tāni ṣoḍaśadevīnāṃ sahasrāṇi narādhipa /
babhūvurmānuṣe loke vāsudevaparigrahaḥ //

1.68.156

śriyastu bhāgaḥ sañjajñe ratyarthaṃ pṛthivītale /
[bhīṣmakasya kule sādhvī rukmiṇī nāma nāmataḥ //

1.68.157

draupadī tvatha sañjajñe śacī bhāgādaninditā.] drupadasya kule jātā vedimadhyādaninditā //

1.68.158

nātihrasvā na mahatī nīlotpalasugandhinī /
padmāyatākṣī suśroṇī svasitāñcitamūrdhajā //

1.68.159

sarvalakṣaṇasampannā vaidūryamaṇisannibhā /
pañcānāṃ puruṣendrāṇāṃ cittapramathanī rahaḥ //

1.68.160

siddhirdhṛtiśca ye devyau pañcānāṃ mātarau tu te /
kuntī mādrī ca jajñāte matistu kubalātmajā //

1.68.161

iti devāsurāṇāṃ te gandharvāpsarasāṃ tathā /
aṃśāvataraṇaṃ rājanrākṣasānāṃ ca kīrtitam //

1.68.162

ye pṛthivyāṃ samudbhūtā rājāno yuddhadurmadāḥ /
mahātmāno yadūnāṃ ca ye jātā vipule kule //

1.68.163

brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyā mayā te parikīrtitāḥ /
dhanyaṃ yaśasyaṃ putrīyamāyuṣyaṃ vijayāvaham //

1.68.164

idamaṃśāvataraṇaṃ śrotavyamanasūyatā /
aṃśāvataraṇaṃ śrutvā devagandharvarakṣasām //

1.68.165

prabhavāpyayavitprājño na kṛcchreṣvavasīdati //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc