Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 1.62

1.62.1

kathitaṃ vai samāsena tvayā sarvaṃ dvijottama /
mahābhāratamākhyānaṃ kurūṇāṃ caritaṃ mahat //

1.62.2

kathāṃ tvanagha citrārthāṃ kathayasva tapodhana /
vistaraśravaṇe jātaṃ kautūhalamatīva me //

1.62.3

sa bhavānvistareṇemāṃ punarākhyātumarhati /
na hi tṛpyāmi pūrveṣāṃ śṛṇvānaścaritaṃ mahat //

1.62.4

na tatkāraṇamalpaṃ vai dharmajñā yatra pāṇḍavāḥ /
avadhyānsarvaśo jaghnuḥ praśasyante ca mānavaiḥ //

1.62.5

kimarthaṃ te naravyāghrāḥ śaktāḥ santo hyanāgasaḥ /
prayujyamānānsankleśānkṣāntavanto durātmanām //

1.62.6

kathaṃ nāgāyutaprāṇo bāhuśālī vṛkodaraḥ /
parikliśyannapi krodhaṃ dhṛtavānvai dvijottama //

1.62.7

kathaṃ sā draupadī kṛṣṇā kliśyamānā durātmabhiḥ /
śaktā satī dhārtarāṣṭrānnādahatkrodhacakṣuṣā //

1.62.8

kathaṃ vyasaninaṃ dyūte pārthau mādrīsutau tadā /
anvayuste naravyāghrā bādhyamānā durātmabhiḥ //

1.62.9

kathaṃ dharmabhṛtāṃ śreṣṭhaḥ suto dharmasya dharmavit /
anarhaḥ paramaṃ kleśaṃ soḍhavānsa yudhiṣṭhiraḥ //

1.62.10

kathaṃ ca bahulāḥ senāḥ pāṇḍavaḥ kṛṣṇasārathiḥ /
asyanneko'nayatsarvāḥ pitṛlokaṃ dhanañjayaḥ //

1.62.11

etadācakṣva me sarvaṃ yathāvṛttaṃ tapodhana /
yadyacca kṛtavantaste tatratatra mahārathāḥ //
vaiśampāyana uvāca /

1.62.12

kṣaṇaṃ kuru mahārāja vipulo'yamanukramaḥ /
puṇyākhyānasya vaktavyaḥ kṛṣṇadvaipāyaneritaḥ //

1.62.13

maharṣeḥ sarvalokeṣu pūjitasya mahātmanaḥ /
pravakṣyāmi mataṃ kṛtsnaṃ vyāsasyāmitatejasaḥ //

1.62.14

idaṃ śatasahasraṃ hi ślokānāṃ puṇyakarmaṇām /
satyavatyātmajeneha vyākhyātamamitaujasā //

1.62.15

upākhyānaiḥ saha jñeyaṃ śrāvyaṃ bhāratamuttamam /
sankṣepeṇa tu vakṣyāmi sarvametannarādhipa //

1.62.16

adhyāyānāṃ sahasre dve parvaṇāṃ śatameva ca / ślokānāṃ tu sahasrāṇi navatiśca daśaiva ca /
tato'ṣṭādaśabhiḥ parvaiḥ sangṛhītaṃ maharṣiṇā //

1.62.17

ya idaṃ śrāvayedvidvānye cedaṃ śṛṇuyurnarāḥ /
te brahmaṇaḥ sthānametya prāpnuyurdevatulyatām //

1.62.18

idaṃ hi vedaiḥ samitaṃ pavitramapi cottamam /
śrāvyāṇāmuttamaṃ cedaṃ purāṇamṛṣisaṃstutam //

1.62.19

asminnarthaśca kāmaśca nikhilenopadekṣyate /
itihāse mahāpuṇye buddhiśca parinaiṣṭhikī //

1.62.20

akṣudrāndānaśīlāṃśca satyaśīlānanāstikān /
kārṣṇaṃ vedamimaṃ vidvāñchrāvayitvā'rthamaśnute //

1.62.21

bhrūṇahatyākṛtaṃ cāpi pāpaṃ jahyādasaṃśayam /
itihāsamimaṃ śrutvā puruṣo'pi sudāruṇaḥ //

1.62.22

mucyate sarvapāpebhyo rāhuṇā candramā yathā /
jayo nāmetihāso'yaṃ śrotavyo vijigīṣuṇā //

1.62.23

mahīṃ vijayate rājā śatrūṃścāpi parājayet /
idaṃ puṃsavanaṃ śreṣṭhamidaṃ svastyayanaṃ mahat //

1.62.24

mahiṣīyuvarājābhyāṃ śrotavyaṃ bahuśastathā /
vīraṃ janayate putraṃ kanyāṃ vā rājyabhāginīm //

1.62.25

dharmaśāstramidaṃ puṇyamarthaśāstramidaṃ param /
mokṣaśāstramidaṃ proktaṃ vyāsenāmitabuddhinā //

1.62.26

dharme cārthe ca kāme ca mokṣe ca bharatarṣabha / yadihāsti tadanyatra yannehāsti na kutracit /
idaṃ hi brāhmaṇairloke ākhyātaṃ brāhmaṇeṣviha //

1.62.27

sampratyācakṣate cedaṃ tathā śroṣyanti cāpare /
putrāḥ śuśrūṣavaḥ santi preṣyāśca priyakāriṇaḥ //

1.62.28

bharatānāṃ mahajjanma śṛṇvatāmanasūyatām /
nāsti vyādhibhayaṃ teṣāṃ paralokabhayaṃ kutaḥ //

1.62.29

śarīreṇa kṛtaṃ pāpaṃ vācā ca manasaiva ca /
sarvaṃ santyajati kṣipraṃ ya idaṃ śṛṇuyānnaraḥ //

1.62.30

dhanyaṃ yaśasyamāyuṣyaṃ puṇyaṃ svargyaṃ tathaiva ca /
kṛṣṇadvaipāyanenedaṃ kṛtaṃ puṇyacikīrṣuṇā //

1.62.31

kīrtiṃ prathayatā loke pāṇḍavānāṃ mahātmanām /
anyeṣāṃ kṣatriyāṇāṃ ca bhūridraviṇatejasām //

1.62.32

sarvavidyāvadātānāṃ loke prathitakarmaṇām /
ya idaṃ mānavo loke puṇyārthe brāhmaṇāñchucīn //

1.62.33

śrāvayeta mahāpuṇyaṃ tasya dharmaḥ sanātanaḥ /
kurūṇāṃ prathitaṃ vaṃśaṃ kīrtayansatataṃ śuciḥ //

1.62.34

vaṃśamāpnoti vipulaṃ loke pūjyatamo bhavet /
yo'dhīte bhārataṃ pumyaṃ brāhmaṇo niyatavrataḥ //

1.62.35

caturo vārṣikānmāsānsarvapāpaiḥ pramucyate /
vijñeyaḥ sa ca vedānāṃ pārago bhārataṃ paṭhan //

1.62.36

devā rājarṣayo hyatra puṇyā brahmarṣayastathā /
kīrtyante dhūtapāpmānaḥ kīrtyate keśavastathā //

1.62.37

bhagavāṃścāpi deveśo yatra devī ca kīrtyate /
anekajanano yatra kārtikeyasya sambhavaḥ //

1.62.38

brāhmaṇānāṃ gavāṃ caiva māhātmyaṃ yatra kīrtyate /
sarvaśrutisamūho'yaṃ śrotavyo dharmabuddhibhiḥ //

1.62.39

ya idaṃ śrāvayedvidvānbrāhmaṇāniha parvasu /
dhūtapāpmā jitasvargo brahma gacchati śāśvatam //

1.62.40

śrāvayedbrāhmaṇāñśrāddhe yaścemaṃ pādamantataḥ /
akṣayyaṃ tasya tacchrāddhamupāvartetpitṝniha //

1.62.41

ahnā yadenaḥ kriyate indriyairmanasā'pi vā /
jñānādajñānato vāpi prakaroti naraśca yat //

1.62.42

tanmahābhāratākhyānaṃ śrutvaiva pravilīyate /
bharatānāṃ mahajjanma mahābhāratamucyate //

1.62.43

niruktamasya yo veda sarvapāpaiḥ pramucyate /
bharatānāṃ mahajjanma mahābhāratamucyate //

1.62.44

mahato hyenaso martyānmocayedanukīrtitaḥ /
tribhirvarṣairmahābhāgaḥ kṛṣṇadvaipāyano'bravīt //

1.62.45

nityotthitaḥ śuciḥ śakto mahābhāratamāditaḥ /
taponiyamamāsthāya kṛtametanmaharṣiṇā //

1.62.46

tasmānniyamasaṃyuktaiḥ śrotavyaṃ brāhmaṇairidam /
kṛṣṇaproktāmimāṃ puṇyāṃ bhāratīmuttamāṃ kathām //

1.62.47

śrāvayiṣyanti ye viprā ye ca śroṣyanti mānavāḥ /
sarvathā vartamānā vai na te śocyāḥ kṛtākṛtaiḥ //

1.62.48

nareṇa dharmakāmena sarvaḥ śrotavya ityapi /
nikhilenetihāso'yaṃ tataḥ siddhimavāpnuyāt //

1.62.49

na tāṃ svargagatiṃ prāpya tuṣṭiṃ prāpnoti mānavaḥ /
yāṃ śrutvaivaṃ mahāpuṇyamitihāsamupāśnute //

1.62.50

śṛṇvañśrāddhaḥ puṇyaśīlaḥ śrāvayaṃścedamadbhutam /
naraḥ phalamavāpnoti rājasūyāśvamedhayoḥ //

1.62.51

yathā samudro bhagavānyathā merurmahāgiriḥ /
ubhau khyātau ratnanidhī tathā bhāratamucyate //

1.62.52

idaṃ hi vedaiḥ samitaṃ pavitramaṣi cottamam /
śrāvyaṃ śrutisukhaṃ caiva pāvanaṃ śīlavardhanam //

1.62.53

ya idaṃ bhārataṃ rājanvācakāya prayacchati /
tena sarvā mahī dattā bhavetsāgaramekhalā //

1.62.54

pārikṣita kathāṃ divyāṃ puṇyāya vijayāya ca /
kathyamānāṃ mayā kṛtsnāṃ śṛṇu harṣakarīmimām //

1.62.55

tribhirvarṣaiḥ sadotthāyī kṛṣṇadvaipāyano muniḥ /
mahābhāratamākhyānaṃ kṛtavānidamadbhutam //

1.62.56

śṛṇu kīrtayatastanma itihāsaṃ purātanam //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc