Kathāsaritsāgara · Chapter 7.6

% - - v| - v v v - v| v - v| - - % Vasantatilaka (14)
% - - v - v| v v -| v| v -| v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v - v v v - v| v| - v - - % Vasantatilaka (14)
% - - v -| v v v -| v v -| v - - % Vasantatilaka (14)
iti mahākaviśrīsomadevabhaṭṭaviracite kathāsaritsāgare ratnaprabhālambake pañcamas taraṅgaḥ /
ṣaṣṭhas taraṅgaḥ /
tataḥ prātaḥ punā ratnaprabhāsadmani taṃ sthitam /
naravāhanadattaṃ te gomukhādyā upāgaman

% v -| - -| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - v v| -| v - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
marubhūtiḥ sa tu manākpītāsavamadālasaḥ /
baddhapuṣpo 'nuliptaś ca vilambita upāyayau

% v v - -| v| v| v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % B correct
% - v - -| v - -| v| % C pathyā
% v - v v| v - v - % D correct
praskhalatpadayā gatyā hāsayaṃstaṃ girā tadā /
tannītirañjitamukho narmaṇovāca gomukhaḥ

% - v - v v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v -| v - % B correct
% - - v - v v v -| % C na-vipulā
% - v - - v| - v - % D correct
yaugandharāyaṇasuto bhūtvā nītiṃ na vetsi kim /
prātaḥ pibasi madyaṃ yanmattaḥ prabhumupaiṣi ca

% - - v - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - -| v| - v| - % B correct
% - -| v v v| - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| v v v - v| - % D correct
tac chrutvā taṃ krudhā kṣībo marubhūtir jagāda saḥ /
etan me prabhuṇā vācyamamunā guruṇāpi vā

% -| - -| -| v -| - -| % A pathyā
% v v - -| v - v| - % B correct
% - -| -| v v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| v v - v| - % D correct
tvaṃ tu kaḥ śikṣayasi māmityakātmaja re vada /
ity uktavantaṃ taṃ bhūyo hasannāha sa gomukhaḥ

% -| v| -| - v v v| - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - v - v v| -| v - % B correct
% -| - v - -| -| - -| % C ma-vipulā
% v - - v| v| - v - % D correct
bhartsayantyavinītaṃ kiṃ svavācā prabhaviṣṇavaḥ /
avaśyaṃ tasya vaktavyaṃ tatpārśvasthairyathocitam

% - v - v v - -| -| % A pathyā
% v - -| v v - v - % B correct
% v - -| - v| - - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
satyaṃ cetyakaputro 'haṃ tvaṃ mantrivṛṣabhaḥ punaḥ /
vakti te jāḍyam evaitadviṣāṇe staḥ paraṃ na te

% - -| - v v - -| -| % A pathyā
% -| - v v v -| v - % B correct
% - v| -| - v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| -| v -| v| - % D correct
ity ukto gomukhenātra marubhūtirabhāṣata /
tav aiva vṛṣabhatvaṃ hi gomukhasyopapadyate

% -| - -| - v - - v| % A pathyā
% v v - v v - v - % B correct
% v| - v| v v - -| v| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
tathāpi yadadānto 'si so 'yaṃ te jātisaṃkaraḥ /
etac chrutvātra sarveṣu hasatsūvāca gomukhaḥ

% v - v| v v - -| v| % A pathyā
% -| -| -| - v - v - % B correct
% - -| - - v| - - v| % C pathyā
% v - - - v| - v - % D correct
marubhūtirayaṃ ratnaṃ jātu yatnaśatairapi /
avedhyaṃ vajrametasmin guṇaṃ ko hi praveśayet

% v v - v v -| - -| % A pathyā
% - v| - v v - v - % B correct
% v - -| - v - - -| % C pathyā
% v -| -| -| v - v - % D correct
anyatpuruṣaratnaṃ tadyadayatnena vedhyate /
sikatāsetuvṛttāntaṃ śṛṇu cātra nidarśanam

% - - v v v - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - - v| - v - % B correct
% v v - - v - - -| % C pathyā
% v v| - v| v - v - % D correct
āsīt ko'pi pratiṣṭhāne tapodatta iti dvijaḥ /
sa pitrā kleśyamāno 'pi vidyā nādhyaita śaiśave

% - -| - -| v - - -| % A pathyā
% v - - v| v -| v - % B correct
% v| - -| - v - -| v| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
anantaraṃ garhyamāṇaḥ sarvairanuśayānvitaḥ /
sa vidyāsiddhaye taptuṃ tapo gaṅgātaṭaṃ yayau

% v - v -| - v - -| % A ra-vipulā
% - - v v v - v - % B correct
% v| - - - v -| - -| % C pathyā
% v -| - -| v -| v - % D correct
tatrāśritogratapasas tasya taṃ vīkṣya vismitaḥ /
vārayiṣyandvijacchadmā śakro nikaṭamāyayau

% - - v - v v v -| % A na-vipulā
% - v| -| - v| - v - % B correct
% - v - - v - - -| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
āgatya ca sa gaṅgāyāstaṭāccikṣepa vāriṇi /
uddhṛtyoddhṛtya sikatāḥ paśyatas tasya sormiṇi

% - - v| v| v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - - v| - v - % B correct
% - - - - v| v v -| % C na-vipulā
% - v -| - v| - v - % D correct
tad dṛṣṭvā muktamaunas taṃ tapodattaḥ sa pṛṣṭavān /
aśrāntaḥ kim idaṃ brahman karoṣīti sakautukam

% -| - -| - v - -| -| % A pathyā
% v - - -| v| - v - % B correct
% - - -| v| v -| - -| % C pathyā
% v - - v| v - v - % D correct
nirbandhapṛṣṭaḥ sa ca taṃ śakro 'vādīddvijākṛtiḥ /
setuṃ badhnāmi gaṅgāyāṃ tārāya prāṇināmiti

% - - v - -| v| v| -| % A bha-vipulā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| - - v| - - -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
tato 'bravīttapodattaḥ setuḥ kiṃ mūrkha badhyate /
gaṅgāyāmoghahāryābhiḥ sikatābhiḥ kadācana

% v -| v - v - - -| % A pathyā
% - -| -| - v| - v - % B correct
% - - - - v - - -| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
tac chrutvā tam uvācaivaṃ śakro 'tha dvijarūpadhṛk /
yadyevaṃ vetsi tadvidyāṃ vinā pāṭhaṃ vinā śrutam

% -| - -| v| v - - -| % A pathyā
% - -| -| v v - v - % B correct
% - - -| - v| - - -| % C pathyā
% v -| - -| v -| v - % D correct
kasmādvratopavāsādyaistvaṃ sādhayitumudyataḥ /
iyaṃ śaśaviṣāṇecchā vyomni vā citrakalpanā

% - - v - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% -| - v v v - v - % B correct
% v -| v v v - - -| % C pathyā
% - v| -| - v - v - % D correct
anakṣaro lipinyāso yadvidyādhyayanaṃ vinā /
evaṃ yadi bhavedetannahyadhīyīta kaścana

% v - v -| v - - -| % A pathyā
% - - - v v -| v - % B correct
% - -| v v| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v| - v - % D correct
ity uktaḥ sa tapodattaḥ śakreṇa dvijarūpiṇā /
vicārya tattathā matvā tapastyaktvā gṛhaṃ yayau

% -| - -| v| v - - -| % A pathyā
% - - -| v v - v - % B correct
% v - v| - v -| - -| % C pathyā
% v - - -| v -| v - % D correct
evaṃ sudhīḥ sukhaṃ bodhyo marubhūtistu durmatiḥ /
na śakyate bodhayituṃ bodhyamānaś ca kupyati

% - -| v -| v -| - -| % A pathyā
% v v - - v| - v - % B correct
% v| - v -| - v v -| % C bha-vipulā
% - v - -| v| - v - % D correct
ity ukte gomukhenātra madhye hariśikho 'bhyadhāt /
bhavanti sukhasaṃbodhyāḥ satyaṃ deva sumedhasaḥ

% -| - -| - v - - v| % A pathyā
% - -| v v v -| v - % B correct
% v - v| v v - - -| % C pathyā
% - -| - v| v - v - % D correct
tathā ca pūrvamabhavad vārāṇasyāṃ dvijottamaḥ /
kaścidvirūpaśarmākhyo virūpo nirdhanastathā

% v -| v| - v v v -| % A na-vipulā
% - - - -| v - v - % B correct
% - - v - v - - -| % C pathyā
% v - -| - v - v - % D correct
sa cavairūpyadaurgatyanirviṇṇastattapovanam /
gatvā tīvraṃ tapaścakre rūpadraviṇakāṅkṣayā

% v| v - - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v - % B correct
% - -| - -| v - - -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
tataḥ surapatiḥ kṛtvā vikṛtavyādhitākṛteḥ /
jambukasyādhamaṃ rūpametyāgre tasya tasthivān

% v -| v v v -| - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - v - - v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v| - v - % D correct
taṃ vilokya parītāṅgamakṣikābhiralakṣaṇam /
virūpaśarmā śanakairmanasā vimamarśa saḥ

% -| v - v| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - v v - v - % B correct
% v - v - -| v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% v v -| v v - v| - % D correct
īdṛśā api jāyante saṃsāre pūrvakarmabhiḥ /
tanmamālpamidaṃ dhātrā kṛtaṃ yannedṛśaḥ kṛtaḥ

% - v -| v v| - - -| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% - v - v v -| - -| % C pathyā
% v -| - - v -| v - % D correct
ko daivalikhitaṃ bhogaṃ laṅghayed ity avetya saḥ /
virūpaśarmā śanakais tapaḥsthānād yayau gṛham

% -| - v v v -| - -| % A pathyā
% - v -| -| v - v| - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% v - - -| v -| v - % D correct
itthaṃ subuddhiralpena deva yatnena bodhyate /
na kṛcchreṇāpi mahatā nirvicāramatiḥ punaḥ

% - -| v - v - - v| % A pathyā
% - v| - - v| - v - % B correct
% v| - - - v| v v -| % C na-vipulā
% - v - v v -| v - % D correct
evaṃ hariśikhenokte śraddhadhāne ca gomukhe /
marubhūtiranātmajñaḥ kṣībo 'tikupito 'bravīt

% - -| v v v - - -| % A pathyā
% - v - -| v| - v - % B correct
% v v - v v - - -| % C pathyā
% - -| v v v -| v - % D correct
balaṃ gomukha vācyeva na tu bāhvorbhavādṛśām /
vācālaiḥ kalahaḥ klībaistrapākṛdbāhuśālinām

% v -| - v v| - - v| % A pathyā
% v| v| - - v - v - % B correct
% - - -| v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v - v - % D correct
iti bruvāṇaṃ yuddhecchuṃ marubhūtiṃ smitānanaḥ /
naravāhanadatto 'tha prabhuḥ svayamasāntvayat

% v -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v v - -| v - v - % B correct
% v v - v v - -| -| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
visṛjya taṃ ca svagṛhaṃ taṃ bālasakhivatsalaḥ /
kurvandivasakāryāṇi nināya tadahaḥ sukham

% v - v| -| -| v v -| % A bha-vipulā
% -| - v v v - v - % B correct
% - - v v v - - v| % C pathyā
% v - v| v v -| v - % D correct
prātaś ca sarveṣv āyāteṣv eṣu mantriṣu taṃ priyā /
ratnaprabhā jagādaivaṃ marubhūtau trapānate

% - -| v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% - v| - v v| -| v - % B correct
% - - v -| v - - -| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
tvamāryaputra sukṛtī yasya te sacivā ime /
ābālyasnehanigaḍanibaddhāḥ śuddhacetasaḥ

% v - v - v| v v -| % A na-vipulā
% - v| -| v v -| v - % B correct
% - - - - v v v v % C na-vipulā, pādas compounded?
% v - -| - v - v - % D correct
ete ca dhanyā yeṣāṃ tvamīdṛksnehaparaḥ prabhuḥ /
prākkarmopārjitā yūyamanyonyasya na saṃśayaḥ

% - -| v| - -| - -| v % A ma-vipulā, pādas compounded?
% - - - v v -| v - % B correct
% - - - - v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - v| v| - v - % D correct
evam ukte tayā rājñyā vasantakasuto 'bravīt /
naravāhanadattasya narmamittraṃ tapantakaḥ

% - v| - -| v -| - -| % A pathyā
% v - v v v -| v - % B correct
% v v - v v - - v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
satyaṃ purvārjito 'yaṃ naḥ svāmī sarvaṃ hi tiṣṭhati /
pūrvakarmavaśādeva tathā ca śrūyatāṃ kathā

% - -| - - v -| -| -| % A pathyā
% - -| - -| v| - v - % B correct
% - v - v v - - v| % C pathyā
% v -| -| - v -| v - % D correct
abhucchrīkaṇṭhanilaye vilāsapuranāmani /
pure vinayaśīlākhyo nāmnānvarthena bhūpatiḥ

% v - - - v v v -| % A na-vipulā
% v - v v v - v - % B correct
% v -| v v v - - -| % C pathyā
% - - - - v| - v - % D correct
tasya prāṇasamā devī babhūva kamalaprabhā /
tayā sākaṃ ca bhogaikasaktas tasthau cirāya saḥ

% - -| - v v -| - -| % A pathyā
% v - v| v v - v - % B correct
% v -| - -| v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v - v| - % D correct
atha kālena bhūpasya jarā saundaryahāriṇī /
tasyāvirāsīt tāṃ dṛṣṭvā sa cāsīdatiduḥkhitaḥ

% v v| - - v| - - v| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% - - v - -| -| - -| % C ma-vipulā
% v| - - v v - v - % D correct
himāhatamivāmbhojaṃ palitamlānamānanam /
darśayāmi kathaṃ devyai hā dhiṅme maraṇaṃ varam

% v - v v v - - -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% - v - v| v -| - -| % C pathyā
% -| - -| v v -| v - % D correct
ityādi cintayan so 'tha sadasyāhūya bhūpatiḥ /
vaidyaṃ taruṇacandrākhyaṃ nijagāda kṛtādaraḥ

% - - v| - v -| -| v| % A pathyā
% v - - - v| - v - % B correct
% - -| v v v - - -| % C pathyā
% v v - v| v - v - % D correct
bhadra bhaktastvamasmāsu kuśalaś ceti pṛcchyase /
apy asti kācid yuktiḥ sā yayeyaṃ vāryate jarā

% - v| - - v - - v| % A pathyā
% v v -| - v| - v - % B correct
% -| - v| - -| - -| -| % C ma-vipulā
% v - -| - v -| v - % D correct
tac chrutvaiva kalāmātrasāro vāñchansa pūrṇatām /
vakrastaruṇacandro 'ntaḥ satyanāmā vyacintayat

% -| - - v| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v| - v - % B correct
% - - v v v - -| -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
mūrkho 'yaṃ nṛpatirbhojyo mayā vetsyāmi ca kramāt /
iti saṃcintya sa bhiṣaktam evam avadannṛpam

% - -| -| v v - - -| % A pathyā
% v -| - - v| -| v - % B correct
% v v| - - v| v| v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% v| - v| v v - v - % D correct
ekastvaṃ bhūgṛhe māsānaṣṭau yadidamauṣadham /
upayuṅkṣe tato deva jarāmapanayāmi te

% - - -| - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| v v v - v - % B correct
% v v - -| v -| - v| % C pathyā
% v - v v v - v| - % D correct
etac chrutvaiva sa nṛpastadbhūgṛhamakārayat /
kṣamante na vicāraṃ hi mūrkhā viṣayalolupāḥ

% - -| - - v| v| v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % B correct
% v - -| v| v - -| v| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
rājansattvena pūrveṣāṃ tapasā ca damena ca /
rasāyanāni siddhāni prabhāveṇa yugasya ca

% - - - - v| - - -| % A pathyā
% v v -| v| v - v| - % B correct
% v - v - v| - - -| % C pathyā
% v - - v| v - v| - % D correct
adyatve ca śrutānyeva rasānyetāni bhūpate /
sāmagryabhāvāt kurvanti yatpratyuta viparyayam

% - - -| -| v - - v| % A pathyā
% v - - - v| - v - % B correct
% - - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% - - v v| v - v - % D correct
tanna yuktamidaṃ dhūrtāḥ krīḍantyeva hi bāliśaiḥ /
kiṃ deva samatikrāntamāgacchati punarvayaḥ

% - v| - v v -| - -| % A pathyā
% - - - v| v| - v - % B correct
% -| - v| v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - v v| v - v - % D correct
ity ādi mantriṇāṃ vākyaṃ na lebhe tasya cāntaram /
āvṛte hṛdaye rājño gāḍhayā bhogatṛṣṇayā

% -| - v| - v -| - -| % A pathyā
% v| - -| - v| - v - % B correct
% - v -| v v -| - -| % C pathyā
% - v -| - v - v - % D correct
viveśa ca girā tasya bhiṣajastatsa bhūgṛham /
ekākī vāritāśeṣarājocitaparicchadaḥ

% v - v| v| v -| - v| % A pathyā
% v v - - v| - v - % B correct
% - - -| - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - v v v - v - % D correct
eko vaidyaḥ svabhṛtyena sahaikenaiva tasya saḥ /
tatrauṣadhādicaryāyāṃ babhūva paricārakaḥ

% - -| - -| v - - v| % A pathyā
% v - - - v| - v| - % B correct
% - - v - v - - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
tasthau ca tatra sa nṛpo bhūmigarbhe tamomaye /
ajñāna iva bhūyastvātprasṛte hṛdayādbahiḥ

% - -| v| - v| v| v -| % A na-vipulā
% - v - -| v - v - % B correct
% - - v| v v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| v v - v - % D correct
gateṣu cātra māseṣu ṣaṇmātreṣv asya bhūpateḥ /
vilokyābhyadhikībhūtāṃ tāṃ jarāṃ sa śaṭho bhiṣak

% v - v| - v| - - v| % A pathyā
% - - -| - v| - v - % B correct
% v - - v v - - -| % C pathyā
% -| v -| v| v -| v - % D correct
ājahāra kam apy ekaṃ puruṣaṃ tādṛśākṛtim /
rājānaṃ tvāṃ karomīti yuvānaṃ kṛtasaṃvidam

% - v - v| v| -| - -| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% - - -| -| v - - v| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
tataḥ suraṅgāṃ bhūgehe dūrāddattvātra taṃ nṛpam /
suptaṃ hatvā tayā nītvā so 'ndhakūpe 'kṣipanniśi

% v -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - - - - v| -| v - % B correct
% - -| - -| v -| - -| % C pathyā
% -| v - -| v - v - % D correct
tay aiva puruṣaṃ taṃ ca taruṇaṃ tatra bhūgṛhe /
praveśya sthāpayām āsa suraṅgāṃ pidadhe ca tām

% v| - v| v v -| -| v| % A pathyā
% v v -| - v| - v - % B correct
% v - -| - v -| - v| % C pathyā
% v - -| v v -| v| - % D correct
saṃprāpya mūḍhabuddhīnāmavakāśaṃ nirargalam /
ucchṛṅkhalamatiḥ kuryātprākṛtaḥ kiṃ na sāhasam

% - - v| - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - -| v - v - % B correct
% - - v v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| -| v| - v - % D correct
tataḥ sa sarvāḥ prakṛtīr vaidyo 'nyedyur abhāṣata /
ajaro 'yaṃ kṛtas tāvat ṣaḍbhir māsair mayā nṛpaḥ

% v -| v| - -| v v -| % A bha-vipulā
% - -| - v| v - v - % B correct
% v v -| -| v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v -| v - % D correct
māsadvayena caitasya rūpamanyadbhaviṣyati /
taddūrātkiṃcidātmānamasmai darśayatādhunā

% - - v - v| - - v| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% - - - - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - v v - v - % D correct
ity uktvā bhūgṛhadvāri sarvānānīya darśayan /
tasmai nyavedayadyūne sa teṣāṃ nāmakarmaṇī

% -| - -| - v - - v| % A pathyā
% - - - - v| - v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% v| - -| - v - v - % D correct
ity antaḥpuraparyantaṃ māsadvitayamanvaham /
bhūgṛhe 'bodhayadyuktyā yuvānaṃ puruṣaṃ sa tam

% -| - - v v - - -| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - v -| - v - - -| % C pathyā
% v - -| v v -| v| - % D correct
prāpte ca samaye taṃ sa bhogapuṣṭaṃ dharāgṛhāt /
ujjahārājaraḥ so 'yaṃ jāto rājetyudāharan

% - -| v| v v -| -| v| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - v - - v -| -| -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
tataś cauṣadhisaṃsiddhiḥ saiṣa rājeti tatra saḥ /
paryavāryata hṛṣṭābhiḥ pumān prakṛtibhir yuvā

% v -| - v v - - -| % A pathyā
% - v| - - v| - v| - % B correct
% - v - v v| - - -| % C pathyā
% v -| v v v -| v - % D correct
atha snātastathā labdharājyo rājocitāḥ kriyāḥ /
cakāra sa sahāmātyaiḥ sotsavastaruṇaḥ pumān

% v -| - - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % B correct
% v - v| v| v - - -| % C pathyā
% - v - v v -| v - % D correct
tadāprabhṛti tasthau ca kurvanrājyaṃ sukhena saḥ /
nāmājara iti prāpya krīḍannantaḥpuraiḥ saha

% v - v v v| - -| v| % A pathyā
% - - - -| v - v| - % B correct
% - - v v| v -| - -| % C pathyā
% - - - - v -| v - % D correct
sarve caitamasaṃbhāvyavaidyavṛttāviśaṅkinaḥ /
rasāyanaparāvṛttarūpaṃ svaṃ menire prabhum

% - -| - v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % B correct
% v - v v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| -| - v -| v - % D correct
prītyānurañjya prakṛtīrdevīṃ ca kamalaprabhām /
so 'tha svamitrairajaro rājābhuṅkta saha śriyam

% - - v - -| v v - % A bha-vipulā, pādas compounded?
% - -| v| v v - v - % B correct
% -| -| v - - v v -| % C bha-vipulā
% - - - v| v -| v - % D correct
mittraṃ bheṣajacandrākhyaṃ tathānyaṃ padmadarśanam /
ubhe ātmasame cakre hasyaśvagrāmapūrite

% - -| - v v - - -| % A pathyā
% v - -| - v - v - % B correct
% v -| - v v -| - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
vaidyaṃ taruṇacandraṃ tu prakriyārthamamānayat /
na tu tasmin viśaśvāsa satyadharmacyutātmani

% - -| v v v - -| -| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% v| v| - -| v - - v| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
ekadā ca sa vaidyastaṃ svairaṃ rājānam abravīt /
kiṃ māmagaṇayitvaiva svātantryeṇa viceṣṭase

% - v -| v| v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% -| - v v v - - -| % C pathyā
% - - - v| v - v - % D correct
tadvismṛtaṃ yadā rājā bhavāniha mayā kṛtaḥ /
tac chrutvaiva sa rājā tamajaro vaidyamabhyadhāt

% - - v -| v -| - -| % A pathyā
% v - v v| v -| v - % B correct
% -| - - v| v| - -| v % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| - v - v - % D correct
aho mūrkho 'si kaḥ kasya kartā dātāpi vā pumān /
prāktanaṃ karma hi sakhe karoti ca dadāti ca

% v -| - -| v| -| - v| % A pathyā
% - -| - - v| -| v - % B correct
% - v -| - v| v| v -| % C na-vipulā
% v - v| v| v - v| - % D correct
atastvaṃ mā kṛthā darpaṃ tapaḥsiddhamidaṃ hi me /
etac ca darśayiṣyāmi pratyakṣamacireṇa te

% v - -| -| v -| - -| % A pathyā
% v - - v v -| v| - % B correct
% - -| v| - v - - -| % C pathyā
% - - v v v - v| - % D correct
ity uktas tena sa trasta iva vaidyo vyacintayat /
aho kim apy adhṛṣṭo 'yaṃ dhīro jñānīva bhāṣate

% -| - -| - v| -| - v| % A pathyā
% v v| - -| v - v - % B correct
% v -| v| -| v - -| -| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
yadrahasyāntaraṅgatvaṃ svāmisaṃvananaṃ param /
tad api kṣamate nāsminnanuvartyastadeṣa me

% - v - - v - - -| % A pathyā
% - v - v v -| v - % B correct
% v| v -| v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v - - v - v| - % D correct
paśyāmi tāvatkimayaṃ sākṣānme darśayiṣyati /
ity ālocya tathety evaṃ bhiṣaktūṣṇīṃ babhūva saḥ

% - - v| - - v v -| % A bha-vipulā
% - - -| - v - v - % B correct
% -| - - v| v -| - -| % C pathyā
% v - - -| v - v| - % D correct
anyedyuścājaro rājā paribhrāntuṃ sa niryayau /
krīḍaṃstaruṇacandrādyaiḥ sevyamānāḥ suhṛtsakhaḥ

% - - - - v -| - -| % A pathyā
% v - - -| v| - v - % B correct
% - - v v v - - -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
bhrāmyan prāpto nadītīraṃ yasyā madhye dadarśa saḥ /
pravāhe vahadāyātaṃ sauvarṇaṃ padmapañcakam

% - -| - -| v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v - -| v v - - -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
ānāyayac ca bhṛtyaistadgṛhītvā pravilokya ca /
vaidyaṃ taruṇacandraṃ taṃ jagāda nikaṭasthitam

% - - v -| v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v - v| - % B correct
% - -| v v v - -| -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
nadītīreṇa gaccha tvamupariṣṭādito 'munā /
utpattisthānam eteṣāṃ paṅkajānāṃ gaveṣaya

% v - - - v| - -| v % A pathyā, pādas compounded?
% v v - - v -| v - % B correct
% - - - - v| - - -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
tac ca dṛṣṭvā tvamāgaccheḥ sumahatkautukaṃ hi me /
adbhuteṣveṣu padmeṣu tvaṃ ca dakṣaḥ suhṛnmama

% -| v| - -| v - - -| % A pathyā
% v v - - v -| v| - % B correct
% - v - - v| - - -| % C pathyā
% -| v| - -| v - v - % D correct
ity uktvā preṣitas tena rājñā sa vivaśo bhiṣak /
yathādiṣṭena mārgeṇa tatheti prayayau tataḥ

% -| - -| - v -| - v| % A pathyā
% - -| v| v v -| v - % B correct
% v - - - v| - - v| % C pathyā
% v - -| v v -| v - % D correct
rājāpyayāsīt svapuraṃ sa ca gacchan bhiṣak kramāt /
prāpadāyatanaṃ śaivaṃ nadyās tasyās taṭasthitam

% - - v - -| v v -| % A bha-vipulā
% v| v| - -| v -| v - % B correct
% - v - v v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
tadagre tatsarittīrthataṭe vaṭamahātarum /
apaśyal lambamānaṃ ca tasminnarakaraṅkakam

% v - -| - v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v -| v v v - v - % B correct
% v - -| - v - -| v| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
tataḥ śrāntaḥ kṛtasnāno devam abhyarcya tatra saḥ /
yāvattiṣṭhati megho 'tra tāvadāgatya vṛṣṭavān

% v -| - -| v - - -| % A pathyā
% - v| - - v| - v| - % B correct
% - - - v v| - -| v| % C pathyā
% - v - - v| - v - % D correct
meghābhivṛṣṭāt tasmāc ca vaṭaśākhāvalambinaḥ /
mānuṣāsthikaraṅkādye nyapataṃstoyabindavaḥ

% - - v - -| - -| v| % A ma-vipulā
% v v - - v - v - % B correct
% - v - v v - - -| % C pathyā
% v v - - v - v - % D correct
nadyāstīrthajale tasyāstebhyastāni dadarśa saḥ /
jāyamānāni padmāni sauvarṇāni kṣaṇādbhiṣak

% - - - v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - v| v - v| - % B correct
% - v - - v| - - v| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
aho kimidamāścaryaṃ kaṃ pṛcchāmyajane vane /
yadi vā veda kaḥ sargaṃ bahvāścaryamayaṃ vidheḥ

% v -| v v v - - -| % A pathyā
% -| - - v v -| v - % B correct
% v v| -| - v| -| - -| % C pathyā
% - - - v v -| v - % D correct
dṛṣṭastāvanmayā so 'yaṃ kanakāmbhoruhākaraḥ /
tadetatprakṣipāmyatra tīrthe narakalevaram

% - - - - v -| -| -| % A pathyā
% v v - - v - v - % B correct
% v - - - v - - v| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
dharmo 'stu vaitatpṛṣṭhe ca jāyantām ambujāni vā /
ity ālocya sa vṛkṣāgrāt tataḥ kaṅkālamakṣipat

% - -| v| - - - -| v| % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - - -| - v - v| - % B correct
% -| - - v| v| - - -| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
nītvā ca taddinaṃ tatra siddhakaryo 'pare 'hani /
pratyāvartiṣṭa sa tato bhiṣagdeśaṃ nijaṃ prati

% - -| v| - v -| - v| % A pathyā
% - v - -| v -| v - % B correct
% - - - - v| v| v -| % C na-vipulā
% v - - -| v -| v - % D correct
dinaiḥ katipayaḥ prāpa tadvilāsapuraṃ ca saḥ /
tasyājarasya nikaṭaṃ rājño 'dhvakṛśadhūsaraḥ

% v -| v v v -| - v| % A pathyā
% - v - v v -| v| - % B correct
% - - v - v| v v -| % C na-vipulā
% - -| v v v - v - % D correct
dvāḥsthenāvedito yāvatpraviśya caraṇānataḥ /
sa pṛṣṭakuśalo rājñā vṛttāntaṃ vakti taṃ bhiṣak

% - - - - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - v| v v - v - % B correct
% v| - v v v -| - -| % C pathyā
% - - -| - v| -| v - % D correct
tāvat sa vijanaṃ kṛtvā rājā taṃ svayam abhyadhāt /
dṛṣṭaṃ hemāmbujotpattisthānaṃ tadbhavatā sakhe

% - -| v| v v -| - -| % A pathyā
% - -| -| v v| - v - % B correct
% - -| - - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - v v -| v - % D correct
tatkṣetramuttamaṃ caivaṃ tatra dṛṣṭastvayā ca saḥ /
karaṅko vaṭavṛkṣe tāṃ prāktanīṃ viddhi me tanum

% - - v - v -| - -| % A pathyā
% - v| - - v -| v| - % B correct
% v - -| v v - -| -| % C pathyā
% - v -| - v| -| v - % D correct
tadūrdhvapādena mayā lambamānena kurvatā /
tapas tatra purā tyaktamupaśoṣya kalevaram

% v - v - - v| v -| % A bha-vipulā
% - v - - v| - v - % B correct
% v -| - v| v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v - v| v - v - % D correct
tapasas tasya māhātmyātkaraṅkātpracyutais tataḥ /
meghāmbubhis te jāyante padmās tatra hiraṇmayāḥ

% v v -| - v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - - v -| v - % B correct
% - - v -| -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - v| v - v - % D correct
sa karaṅkaś ca yatkṣiptastīrthe tatra mama tvayā /
yuktaṃ tadvihitaṃ tvaṃ hi mittraṃ me pūrvajanmani

% v| v - -| v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - v| v -| v - % B correct
% - -| - v v -| -| v| % C pathyā
% - -| -| - v - v - % D correct
eṣa bheṣajacandraś ca tathāsau padmadarśanaḥ /
etāvapi ca tajjanmasaṃgatau suhṛdau mama

% - v| - v v - -| v| % A pathyā
% v - -| - v - v - % B correct
% - - v v| v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| v v -| v - % D correct
tattasya tapaso mittra prāktanasya prabhāvataḥ /
jātismaratvaṃ jñānaṃ ca rājyaṃ copanataṃ mama

% - - v| v v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - - v - -| - -| v| % C ma-vipulā
% - -| - v v -| v - % D correct
tadetaddarśitaṃ tubhyaṃ yuktyā pratyakṣato mayā /
bhavatkṣiptāsthisaṃghātaṃ sābhijñānaṃ ca varṇitam

% v - - - v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% v - - - v - - -| % C pathyā
% - - - -| v| - v - % D correct
tasmāttubhyaṃ mayā rājyamadāyīti mama tvayā /
ahaṃkāro na kartavyaḥ sthāpyaṃ ceto na duḥsthitam

% - - - -| v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% v - - v| v -| v - % B correct
% v - - -| v| - - -| % C pathyā
% - -| - -| v| - v - % D correct
vinā hi prāktanaṃ karma na dātā ko'pi kasyacit /
agarbhājjanturaśnāti pūrvakarmataroḥ phalam

% v -| -| - v -| - v| % A pathyā
% v| - -| - v| - v - % B correct
% v - - - v - - v| % C pathyā
% - v - v v -| v - % D correct
ity uktaḥ sa bhiṣaktena rājñā dṛṣṭvā tathaiva tat /
asaṃtoṣaṃ punarnaiva tatsevāsukhito 'bhyagāt

% -| - -| v| v - - v| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v - - -| v - - v| % C pathyā
% - - - v v -| v - % D correct
so 'pi rājājaro jātismarastaṃ bhiṣajaṃ tataḥ /
saṃmānyārthapradānena yathocitamudāradhīḥ

% -| v| - - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v -| v - % B correct
% - - - - v - - v| % C pathyā
% v - v v v - v - % D correct
antaḥpuraiḥ suhṛdbhiś ca sākaṃ nayajitāṃ mahīm /
bhuñjānaḥ sukṛtaprāptāṃ sukhamāstāpakaṇṭakām

% - - v -| v - -| v| % A pathyā
% - -| v v v -| v - % B correct
% - - -| v v - - -| % C pathyā
% v v - - v - v - % D correct
evaṃ bhavati loke 'smin deva sarvasya sarvadā /
prākkarmopārjitaṃ jantoḥ sarvam eva śubhāśubham

% - -| v v v| - -| -| % A pathyā
% - v| - - v| - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% - v| - v| v - v - % D correct
tasmāttvam api naḥ svāmī manye janmāntarārjitaḥ /
satsv anyeṣv evam asmākaṃ prasanno 'sy anyathā katham

% - - v| v v| -| - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% -| - -| - v| - - -| % C pathyā
% v - -||- v -| v - % D correct
ity apūrvaramaṇīyavicitrāṃ
kāntayā saha tapantakavaktrāt /
saṃniśamya sa kahāmudatiṣṭhat
snātum atra naravāhanadattaḥ

% -| v - v v v - v v - - % Svāgatā (11)
% - v -| v v| v - v v - - % Svāgatā (11)
% - v - v| v| v - v v - - % Svāgatā (11)
% - v| - v| v v - v v - - % Svāgatā (11)
kṛtasnāno gatvā nikaṭamatha vatseśanṛpateḥ
pitur muñcan mātur muhur amṛtavarṣaṃ nayanayoḥ /
kṛtāhāras tābhyāṃ saha sadayito mantrisahitaḥ
sukhair āpānādyair dinam anayad etāṃ ca rajanīm