Language

ENहिગુ
Scripture Library

Kalika Purana · Chapter 85

85.85.1

// pañcāśītitamodhyāyaḥ //
//aurvva uvāca//
sadācāreṣu rājendra viśeṣāñ śṛṇu samprati/
yānavaśyaṃ nṛpaḥ kuryāt tānmattaḥ sakalāñ śṛṇu

85.85.2

sādhavaḥ kṣīṇadoṣāśca sacchabdaḥ sādhuvācakaḥ/
teṣāmācaraṇaṃ yat tat sadācāraḥ sa ucyate

85.85.3

āgameṣu purāṇeṣu saṃhitāsu yathoditān/
samuddiṣṭasadācārān gṛhṇīyāt tān gṛhasthavat

85.85.4

ṛṣīn yajed vedapāṭhairdevān homaiḥ prapūjayet/
śrāddhaiḥ pitṛṃ starpayet tu bhūtāni valibhistathā

85.85.5

maitraṃ prasādhanaṃ snānaṃ dantadhāvanamañjanam/
sarvaṃ gṛhasthavat kuryānniṣekādyaṃ vidhiṃ tathā

85.85.6

ṣaṭkarmasu niyuñjīta rājā viprān samantataḥ/
tathaiva kṣatriyādīṃśca sve sve dharme niyojayet

85.85.7

yaḥ svadharmaṃ parityajya paradharmaṃ samācaret/
taṃ śatena nṛpo daṇḍaṃ punastasmin niyojayet

85.85.8

sāṃvatsareṣu kṛtyeṣu viśiṣyaitān samācaret/
avaśyaṃ pārthivo rājan tān viśeṣāñ śṛṇuṣva me

85.85.9

śaratkāle mahāṣṭamyāṃ durgāyāḥ paripūjanam/
nīrājanaṃ daśamyāṃ tu kuryād vai balavṛddhaye

85.85.10

pauṣe māsi tṛtīyāyāṃ kuryāt puṣyābhiṣecanam/
pūjayitvā śriyaṃ devīṃ pañcamyām̐ nṛpatiścaret

85.85.11

śrīyajñaṃ dhanadhānyasya vṛddhaye nṛpasattama/
jyaiṣṭhe daśaharāyāṃ tu viṣṇoriṣṭiṃ tathācaret

85.85.12

ravau haristhe dvādaśyāṃ śakrapūjāṃ samācaret/
viśiṣyaitāṃstu nṛpatiḥ kuryād yajñān bahuvyayaiḥ

85.85.13

ebhiḥ kṛtairbalaṃ rājyaṃ koṣaścāpi vivardhate/
akṛteṣveṣu yajñeṣu durbhikṣaṃ maraṇaṃ tathā

85.85.14

jāyante cetayaḥ sarvā viśiṣyaitāṃstataścaret/
śaratkāle mahāṣṭamyāṃ durgāyā; pūjane vidhiḥ

85.85.15

purā proktastu vidhinā tena kāryaṃ tu pūjanam/
vidhiṃ nīrājanasya tvaṃ śṛṇu pārthivasattama

85.85.16

kṛtena yena cāśvānāṃ gajānāmapi vardhanam/
āśvine śuklapakṣai tu tṛtīyā svātīyoginī

85.85.17

aiśānyāṃ svapurasyaiva gṛhṇīyāt sthānamuttamam/
nīrājanaṃ tataḥ kuryāt saṃprāpte divase'ṣṭame

85.85.18

nīrājanasya kālastu pūrvamukto mayā tava/
vidhānamātraṃ śṛṇu me kṛtakṛtyo bhaviṣyasi

85.85.19

ekaṃ hayaṃ mahāsattvaṃ sumanoharameva ca/
pūjayet saptadivasān gandhapuṣpāṃśukādibhiḥ

85.85.20

tṛtīyādau pūjayitvā nayeta yajñamaṇḍalam/
ceṣṭāṃ nirūpayaṃstasya jānīyāt tu śubhāśubham

85.85.21

pararāṣṭrāvamardaḥ syādaśvo yadi palāyate/
mriyate rājaputrastu yadi cāśrūṇi muñcati

85.85.22

nīyamāno na gacchet tu mahiṣīmaraṇaṃ tataḥ/
tathaiva mukhanāsākṣi śabdaṃ kuryāddhayo yadi

85.85.23

yaḥ kāṣṭhābhimukhaḥ kuryāt tat kāṣṭhāyāṃ jayedripūn/
utkṣipya dakṣiṇāgraṃ tu padamaśvo bhavet puraḥ

85.85.24

tadā yadi samastāṃśca nṛpatirvijayedripūn/
prātarnārājanaṃ kuryād daśamyāṃ nṛpasattama

85.85.25

tadaprāptau ca dvādaśyāṃ tasyāmeva samācaret/
kārtike paṃcadaśyāṃ vā tatrābhāve tu pārthiva

85.85.26

aiśānyāṃ svapurasyoccairhastamānena ṣoḍaśa/
daśahastaṃ tu vipulāṃ kuryād vai tatra toraṇam

85.85.27

dvātriṃśaddhastamātraṃ tu hastaṣoḍaśavistṛtam/
yajñārthaṃ maṇḍalaṃ kuryānmadhye vediṃ vanirdiśet

85.85.28

vedyāścottarataścāśva-vediṃ kuryādanuttamām/
yatra saṃsthāpya cāśvaśca pūjitavyaḥ purohitaiḥ

85.85.29

sarjodumbaraśākhānāmarjunasyāthavā nṛpa/
matsyaśaṅkhāṅkitaicakraijaiścāpyabhibhūṣayet

85.85.30

toraṇaṃ kanakaratnastathā nānārvidhaiḥ phalaiḥ/
bhallātakaṃ śālikuṣṭhaṃ siddhyarthaṃ saindhavasya tu

85.85.31

kaṇṭhadeśe nibadhnīyāt puṣṭiśāntyarthameva ca/
vaiṣṇavaṃ maṇḍalaṃ kṛtvā dikpālāṃśca navagrahān

85.85.32

viśvedevāṃstu mantreṇa viṣṇumukhyān prapūjayet/
ājyaistilaiśca puṣpaiśca miśrīkṛtya purohitaḥ

85.85.33

ravestu varuṇasyaiva prajeśasya tathaiva ca/
puruhutasya viṣṇośca homaṃ saptāhamācaret

85.85.34

ekaikasya sahasraṃ vā aṣṭottaraśataṃ ca vā/
kuryāt tu pratyahaṃ homaṃ caturvargasya siddhaye

85.85.35

samadhaścāpi hotavyāḥ pālāśāḥ khādirāstathā/
audumbaryaśca kāśmaryā āśvatthāśca purodhasā

85.85.36

sauvarṇān rājatān vāpi mārtikān vā yathecchayā/
kuryāt tu kalaśānaṣṭau phalāmrāmvarayojitān

85.85.37

kṣipet teṣu ghaṭeṣveva samaṅgaharitālakam/
candanaṃ ca tathā kuṣṭhaṃ priyaṅguṃ ca manaḥśilām

85.85.38

añjanaṃ ca haridrāṃ ca śvetāṃ dantīṃ tathaiva ca/
bhallātakaṃ pūrṇakośaṃ sahadevīṃ śatāvarīm

85.85.39

vacāṃ sanāgakusumāṃ somarājīṃ suguptikām/
tutthaṃ ca karavīraṃ ca tulasīdalameva ca

85.85.40

etāni nikṣipenmadhye kalaśānāṃ purohitaḥ/
kanakarambujairyajñadārubhiḥ sruksruvau tathā

85.85.41

kartavye śāntikāmena nīrājanavidhau nṛpa/
evaṃ saptāhaparyantaṃ pūjābhirhavanaistathā

85.85.42

pūrvoktān pūjayitvā tu nṛpaḥ saptāhamācaret/
yāvannīrājanaṃ kuryāt tāvadrājā vased gṛhe

85.85.43

rātrau na yajñabhūmau tu nivasecchāntimicchrukaḥ/
nārohayet turaṅgaṃ taṃ gajaṃ vā tatra pārthivaḥ

85.85.44

yāvat saptāhaparyantaṃ yānenānyena vai vrajet/
bhakṣyairnānāvidhaiścaiva madhupāyasayāvakaiḥ

85.85.45

modakairvā baliṃ kuryādannavyañjanasambhavaiḥ/
pūrvoktānāṃ tu devānāṃ saptāhaṃ yāvaduttamam

85.85.46

saptame'hni tu rebhantaṃ pūjayet toraṇāntare/
sūryaputraṃ mahābāhuṃ dvibhujaṃ kavacojjvalam

85.85.47

jvalantaṃ śuklavastreṇa keśānudgrathya vāsavā/
kaśāṃ vāmakare bibhrad dakṣiṇaṃ tu karaṃ punaḥ

85.85.48

sa khaḍgaṃ nyasya vāmāyāṃ sitasaindhavasaṃsthitam/
evaṃvidhe tu rebhantaṃ pratimāyāṃ ghaṭe'pi vā

85.85.49

sūryapūjāvidhānena pūjayeta toraṇāntare/
pūjayitvā tu rebhanta dviradaṃ turagaṃ tathā

85.85.50

ahatāmbarasaṃvītaṃ srakcandanasamanvitam/
suvarṇaviddhanistriṃśaṃ vicitraṃ kavacādibhiḥ

85.85.51

yuktaṃ tu homakuṇḍasya aiśānyāmaśvavedikām/
pūrvaṃ kṛtāṃ nayedaśvagajapālau pṛthak pṛthak

85.85.52

nīyamāne gaje cāśve pūrvoktaṃ tu nimittakam/
yatnād vīkṣeta nṛpatiḥ phalaṃ caivāvadhārayet

85.85.53

homakuṇḍasyottarasyāṃ vaiyāghre carmaṇi sthitaḥ/
vedavidā cāśvavidā sahito vīkṣya saindhavam

85.85.54

nītāya turagāyāśu bhaktapiṇḍīṃ sugandhinīm/
dadyāt purohitastatra saṃmantrya śāntimantrakaiḥ

85.85.55

bhakṣaṇād yadi jighret tadaśnīyād vā hayaḥ saca/
tadā syāt sarvakalyāṇaṃ viparītamato'nyathā

85.85.56

śākhāmaudumbarīmāmrīṃ sakuśāṃ ca ghaṭodake/
āplāvyāplāvya turagān gajān bhūpaṃ ca sainikān

85.85.57

rathāṃśca saṃspṛśenmantraiḥ śāntikaiḥ pauṣṭikaistathā/
secayet sahitairvipraiścaturaṅgaṃ purohitaḥ

85.85.58

dikpālānāṃ grahāṇāṃ ca mantraiśca vaiṣṇavaistathā/
bahudhā cābhiṣicyātha tataḥ sauvarṇa darpaṇam

85.85.59

vīkṣayitvā nṛpaṃ cartvik tato mantriṇameva ca/
rājaputraṃ tathāmātyānanyānapi ca sainikān

85.85.60

kampayan dvijaśārdūlaḥ sarvāneva tu darśayet/
caturaṃgasya svasyāpi kṛtvaivaṃ śāntipauṣṭike

85.85.61

mṛnmayaṃ śātravaṃ kṛtvā cābhicārikamantrakaiḥ/
hṛdi śūlena vidhvā taṃ śiraṃ khaḍgena chedayet

85.85.62

ācāryaḥ kavikāṃ paścādabhimantrya hayāya vai/
aindraiḥ prābhākarairmandatrairdadyād vaktre svayaṃ punaḥ

85.85.63

tamanena tu mantreṇa samāruhya nṛpastadā/
gaccheduttarapūrvāṃ tu diśaṃ sarvairbalairyutaḥ

85.85.64

ṛtvik purohitācāryāḥ sarva eva nṛpaṃ tadā/
anugaccheyuranyāni nimittāni vilokitum

85.85.65

vāditraghoṣaistumulairātapatrairvṛtastathā/
gacchennīrājane rājā dārayanniva medīnīm

85.85.66

maṇividrumamuktādi-svarṇa-ratnairalaṅkṛtaḥ/
krośamātraṃ tato gatvā pūrvadvāreṇa pārthivaḥ

85.85.67

svapuraṃ praviśed viprairyajñaṃ yāyāt purohitaḥ/
tatra gatvā dakṣiṇāṃ tu hiraṇyaṃ gāṃ tathā tilam

85.85.68

dattvā paścād dvijebhyastu dadyād dānāni śaktitaḥ/
evaṃ nīrājanaṃ kṛtvā bālānāṃ ca mahīkṣitaḥ

85.85.69

pretyeha susthirāṃ lakṣmīṃ nṛpatiḥ prāpnuyāt tathā/
tvamaśvāmṛtasañjāta sāgarodbhava saindhava

85.85.70

yena satyena bahase śaktaṃ teneha māṃ vaha/
yena satyena rebhantaṃ yena satyena bhāskaram

85.85.71

vahase tena satyena vijayāya vahasva mām/
ābhyāṃ tu bhūpa mantrābhyāmaśvārohaṇamācaret

85.85.72

āruhyāgre mahiṣyāstu śuddhānte lambayet tataḥ/
mahiṣī ca tato bhūpaṃ paryaṅkopari saṃsthitam

85.85.73

dūrvākṣataiḥ sasiddhārthaḥ strībhiḥ saha tamarcayet/
kṛte tu bhūmigrahaṇe tṛtīyāyāṃ nirājane

85.85.74

sūtakaṃ yadi jāyeta tatra duṣyati kevalam/
sūtakī mṛtakī vāpi pārthivastu yathā tathā

85.85.75

balanīrājanaṃ kuryāt tanmātraṃ ca viśeṣataḥ/
sadyaḥ śaucaṃ bhavedrājño vyavahāravilokane

85.85.76

tathādhivāsane yajñe pararāṣṭravimardane/
ayaṃ te kathito rājannīrājanakramo mayā/
puṣyasnānavighānaṃ tu pārthiva śṛṇu sāmpratam

85.85

// iti śrīkālikāpurāṇepañcāśītitamo'dhyāyaḥ

Original text: kālikāpurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc