Kalika Purana · Chapter 38
kālikāpurāṇam aṣṭatriṃśo'dhyāyaḥ narakāsura abhiṣekavarṇanam
atha śrīkālikā purāṇa adhyāya ३८
// mārkaṇḍeya uvāca //
atha tasya nṛpaśreṣṭho gautamena maharṣiṇā /
saṃskāraṃ kārayāmāsa vidhinā mānuṣeṇa tu
narasya śīrṣe svaśiro nidhāya sthitavān yataḥ /
tasmāttasya muniśreṣṭho narakaṃ nāma vai vyadhāt
aparān bālasaṃskārān kṣātreṇa vidhinā muniḥ /
keśāntāvadhi saṃcakre ṛgyajuḥ sāmamantrakaiḥ
vavṛdhe tasya sadane narako nāma bhūsutaḥ /
dinaṃ dinaṃ dhṛtānyaśrīḥ śaradīva niśākaraḥ
sa rājā taṃ sadā bhāvairmānuṣaiyajayan svayam /
gautamasya sutenātha śatānandena dhīmatā /
grāhayāmāsa tannityaṃ kṣātraṃ bhāvaṃ ca mānuṣam
tathaiva pṛthivī devī dhātrīveṣeṇa taṃ sutam /
niyataṃ grāhayāmāsa mānuṣaṃ caritaṃ śubham
yadaiva putra utpannastadaiva pṛthivīsvayam /
māyāmānuṣarūpeṇa nṛpāntaḥpuramāviśat
praviśya tatra sā devī nṛpasyānumate'bhavat /
dhātrī tasya dvijaśreṣṭhāḥ kātyāyanyānayasthayā
yāvat ṣoḍaśavarṣāṇi tasya bālasya bhāvīni /
tāvat svayaṃ pālayantī grāhayāmāsa saṃnayam
sa vardhamāno'nudinaṃ narakaḥ pṛthivīsutaḥ /
atyakrāmat sutān sarvān janakasya mahātmanaḥ
śarīreṇātha vīryeṇa rūpeṇa balavattayā /
dhanuṣā gadayā vīro hyatyakrāman nṛpātmajān
sa śāstravādakuśalo dhanurvede ca kovidaḥ /
varṣaiḥ ṣoḍaśabhirbhūto vīrairanyairdurāsadaḥ
videhādhipatirdṛṣṭvā mahābalaparākramam /
nyūnyān svaputrāṃśca nātihṛṣṭamanābhavat
nirasyāsau ca matputrān mama rājyaṃ grahīṣyati /
kāle prāpte mahāvīro matistasyābhavat purā
antaḥpure yadā putrān sarvān raṃmayate nṛpaḥ /
tadā tu narakaṃ vīkṣya harṣaṃ prāpnoti nādhikam
tasya budhe devī nṛpasyātha vasundharā /
mahiṣī vismayaṃ cakre tasmin bhāve tu bhūbhṛtaḥ
athaikadā mahādevī janakasya mahātmanaḥ /
papraccha nṛpatiśreṣṭhaṃ videhādhipatiṃ patim
// mahādevyuvāca //
nātha pṛcchāmi te kiñcidrahasyaṃ yadi no tava /
tadā māṃ tadvadasva tvaṃ kṛpā cedvidyate mayi
yadaiva tanayāḥ sarve viharanti purastava /
tadaiva narakaṃ dṛṣṭvā viśīrṇa iva lakṣyase
tanme rātrindivaṃ vāḍhaṃ vismayaḥ prativardhate /
saṃśayaśca bhayaṃ caiva na jahāti ca māṃ sadā
rūpavān vīryavāneṣa naye ca vinaye tathā /
kuśala: pratibuddhaśca putrastava mahābalaḥ // २१ /
sa sabhājayate kasmāt putramanyairdurāsadam /
tadahaṃ jñātumicchāmi yadi tathyaṃ vadasva me
// mārkaṇḍeya uvāca //
iti tasya vacaḥ śrutvā priyāyāḥ pṛthivīpatiḥ/
tūṣṇīṃ bhūtvā kṣaṇaṃ devīmidaṃ vacanamabravīt
// rājovāca //
kathayiṣye priye tattvaṃ yat pṛṣṭo'haṃ tvayādhunā /
māsatraye vyatīte tu samayaṃ pratipālaya
nigūḍhaḥ kaścidatrāsti devasya samayo mama /
tenādhunā na kiñcitte kathayiṣyāmi tadrahaḥ
// mārkaṇḍeya uvāca //
rājño hyayaṃ sabhāryasya saṃvādo' bhavadantike /
mānuṣī pṛthivī dhātrī taṃ śuśrāva yadā tadā
śrutvā tayostu saṃvādaṃ mahiṣībhūpayoḥ kṣitiḥ /
māsatrayeṇa samayaṃ dattaṃ devyai dharābhṛtā
tatkāle vimanaskaṃ ca bhūpaṃ narakasaṃjñayā /
tribhirmāsairvyatītaiḥ syādasya ṣoḍaśavatsaraḥ
tato nṛpo mahiṣyāstu kathayiṣyati tadrahaḥ /
tato mama rahasyaṃ tu viditaṃ sambhaviṣyati
cintayitveti sā devī jagaddhātrī sutaṃ prati /
niścityedaṃ tadā kṛtyaṃ prāptakālamaceṣṭata
tato rahasi bhūpaṃ taṃ samāsādya sagautamam /
idamāha jagaddhātrī svaputrārthe yaśasvinī
// pṛthivyuvāca //
yo mayā samayo dattaḥ pālitaḥ sa tvayānagha /
putraśca pālito me'yaṃ narako vinayairyutaḥ
samprāptayauvanaḥ putro yojitaśca tvayā nayaiḥ /
tava prasādāt putro me sukhī vṛddho gṛhe tava
tamahaṃ pūrvasamayānnayiṣyāmi svamātmajam /
anujānīhi bhayaṃ narakasya gatiṃ prati
rakṣitavyaśca bhavatā samayaḥ sapurodhasā /
channameva nayiṣyāmi bhūpate mā kṛthā vyathām
// mārkaṇḍeya uvāca //
ityuktvā jagatāṃ dhātrī videhādhipatiṃ nṛpam /
tatraiva paśyatā teṣāmantardhānamupāgamat
nṛpo'pi tasyāstadvākyamagīkṛtya kṣitiṃ prati /
tasyāḥ pratyakṣataḥ sthānaṃ jagāma sapurohitaḥ
athaikadā dharā devī māyāmānuṣarūpiṇī /
upāṃśu narakaṃ prāha dhātrī tasya mahātmanaḥ
tvayā samaṃ mahābāho gaṅgāṃ yātuṃ mano mama /
yadi tvaṃ yāsi yāsyāmi rathenādyaiva putraka
// naraka uvāca //
na piturvacanaṃ yāsye vinā mātastvayā samam /
anujñāpya rathenāhaṃ yāsye gaṅgāṃ tvayā samam
// dhātryuvāca //
na te pitāyaṃ janako yaḥ sarvajagatāṃ prabhuḥ /
sa te pitā taṃ gaṅgāyāṃ paśya gatvā mayā saha
ayaṃ pitā pālakaste na rājyaṃ sampradāsyati /
yaste vardhayitā tāta tamāsādaya putraka
atra yadmadrahasyaṃ tad gaṅgāyāmeva putraka /
kathayiṣyāmyahaṃ sarvaṃ rahobhaṅgastato'nyathā
// mārkaṇḍeya uvāca //
jātasampratyayo dhātryā vacasā narakastathā /
vihāya yānaṃ chandena padbhyāṃ gaṅgāṃ yayau tadā
atha gaṅgāṃ samāsādya saṃsnāpya vidhivat sutam /
ātmānaṃ darśayāmāsa pṛthivī svasutāya vai
māyāmānuṣamūrtiṃ tāṃ vihāya jagatāṃ prasūḥ /
nīlotpaladalaśyāmaṃ sarvalakṣaṇasaṃyutam
sarvāṅgasundaraṃ cāru nānālaṅkārabhūṣitam /
putrāya darśayāmāsa narakāya vasundharā
kathāmetāñca pūrvasminnudbhūtāṃ pṛthivī tadā /
kathayāmāsa putrāya pratītirjāyate yathā //४८ /
// pṛthivyuvāca //
mama garbhe yathā putra vardhase tvaṃ dine dine /
brahmādayastadā devā ālokya svayameva te
malinīkṣitisaṃjātaḥ putro viṣṇormahātmanaḥ /
āsuraṃ bhāvamāsthāya sarvānasmān haniṣyati
iti cintāparā devāḥ kumantraṃ cakrire tadā /
ayaṃ notpadyatāṃ garbhārbhe tiṣṭhatvayaṃ sadā
tato mama bhavān garbhe subahūni yugānyatha /
avasaduḥkhavān putra devānāṃ ca kumantrataḥ
mṛtakalpābhavamahaṃ bhavato dhāraṇāt suta /
tato'haṃ śaraṇaṃ yātā bhagavantaṃ sanātanam
nārāyaṇasya vākyāt tu bhavānutpannavāṃstataḥ /
iti satyaṃ mama vacaḥ putra jānīhi niścitam
// mārkaṇḍeya uvāca //
atha yāvannaputrasya vismayaḥ samapadyata /
tāvadeva svayaṃ devī proce putramidaṃ vacaḥ
yathā videharājasya yajñabhūmāvasūyata /
videharājena samaṃ yādṛśa: samayo'bhavat
yathā mānuṣarūpeṇa dhātrī sā samapadyata /
tat sarva kathayāmāsa narakāya mahātmane
atha tāṃ pṛthivīṃ prāha narakaḥ punareva hi /
pṛthivyā: vacanaṃ śrutvā svalpasaṃśayasaṃyutaḥ
// naraka uvāca //
yadyevaṃ me pitāviṣṇurmātā tvaṃ pṛthivī śubhe /
āgacchatu jagannātho mamaivābhyupapattaye
sa eva sarvalokeśo yadi māṃ bhāṣate'cyutaḥ /
pitāhaṃ te tviyaṃ mātā śraddhadhe tadahaṃ śubhe
tvayā mānuṣarūpeṇa dhātryāhaṃ pratipālitaḥ /
tadrūpaṃ draṣṭumicchāmi yadi te rūpamīdṛśam
// pṛthivyuvāca //
ahaṃ te jananī tāta mayā jñāto'si putraka /
pṛthivyahaṃ jagaddhātrī madrūpaṃ mṛnmayantvidam
pitā tava mahābāho prabhurnārāyaṇo'vyayaḥ /
acyuto jagatāṃ dhātā mahātmā śūkarātmadhṛk
tenāhitastvaṃ madarbhe suciraṃ tvaṃ purāvasaḥ /
samprāpte samaye jātaḥ pālitaśceha bhūbhṛtā
// mārkaṇḍeya uvāca //
iti tasya vacaḥ śrutvā harṣaśokākulastadā /
narakaḥ pṛthivīdevīmidamāha dhanurdharaḥ
// naraka uvāca //
na mātā viditā pūrva mātāhamiti bhāsase /
viṣṇuḥ piteti ca vaco na pitā vidito mama
jānāmi pitaraṃ cāhaṃ videhādhipatiṃ nṛpam /
tasya bhāryyaṃ sumatyākhyāmahaṃ jānāmi mātaram
bhrātarastatsutāḥ sarve sītā me bhaginī śubhā /
sumatirmama māteti loko jānāti santatam
kātyāyanī ca dhātrī me yādhunaiva kṛtā tvayā
etat sarvaṃ tvayā mithyā śaṃśitaṃ mama sāmpratam /
yathā tavāhaṃ tanayaḥ satyamākhyāhi tanmama
// mārkaṇḍeya uvāca //
putrasya vacanaṃ ceti śrutvā sarvaṃsahā tadā /
sarvaṃ tat pūrvavṛttāntaṃ tanayāya nyavedayat
yathā malinyā sambhogo varāhasyābhavat purā /
yathā garbhe dhṛto devairyena vā kāraṇena saḥ
yathā ca garbhaduḥkhārtā mādhavaṃ śaraṇaṃ gatā /
yathā tena pradattaśca samayo janakaṃ prati
// ṛṣayaḥ ūcuḥ //
kimarthaṃ samayo datto viṣṇunā prabhuviṣṇunā /
nihate rāvaṇe vīre rāmeṇa sumahātmanā
bhaviṣyati sutaste vai tatra naḥ saṃśayo mahān /
etān tvaṃ saṃśayān chindhi guro śāstāsi naḥ sadā
// mārkaṇḍeya uvāca //
bhārārtā rāvaṇādīnāṃ pṛthivī māṃsabhoginām /
adhogatā yojanāni pañca vai dvijasattamāḥ
ayaṃ varāhavīryeṇa jāto garbhe kṣiteḥ punaḥ /
asāvapi mahārājo daśagrīvo yathābhavat
adho yāsyati bhārārtā sātīva pṛthivītviti /
samayo dattavān viṣṇū rāvaṇe nihate sati /
dharāyai bhāravihativyājena dvijasattamāḥ
tvatpūrvarūpaṃ dṛṣṭvā vacanācca jagadguroḥ /
jātaśśraddho mahābhāge sthāsyāmi samaye tava //७९/
putrasya vacanaṃ śrutvā pṛthivī prathamaṃ tadā /
māyāmānuṣarūpaṃ tat pratijagrāha tatpuraḥ
yathā kātyāyanīrūpaṃ yena rūpeṇa pālitaḥ /
narakaḥ sā tu tadgṛhya tatyāja pṛthivītanum
atha dṛṣṭaiva narako dhātrīṃ kātyāyanīṃ tadā /
papraccha pūrvavṛttāntaṃ yadvṛttaṃ nṛpamandire
sā tathā kathayāmāsa yathā samprati pālitaḥ /
yadvṛttaṃ pūrvato gehe nṛpasya janakasya tu
jātasampratyayastatra naraka: samapadyata /
pṛthivī ca punardevīrūpaṃ svaṃ jagṛhe tadā
atha sasmāra pṛthivī jagannāthaṃ hariṃ prabhum /
samaye pūrvavihi praṇabhya śirasā muhuḥ
smṛtamātrastadā kṣityā mādhavo garuḍadhvajaḥ /
prasanno jagatāṃ nātha: pratyakṣatvaṃ gatastadā
taṃ dṛṣṭvā pṛthivī devī devaṃ garuḍavāhanam /
nīlotpaladalaśyāmaṃ śaṅkhacakragadādharam
pītāmbaraṃ jagannāthaṃ śrīvatsoraskamavyayam /
praṇanāma mahābhaktyā pasparśa śirasā mahīm
parameśa jagannātha jagat kāraṇakāraṇa /
prasīdeti vacaścāpi tadā proce jagatprasūḥ
narakastu hariṃ dṛṣṭvā nimīlya nayanadvayam /
tattejasā cābhibhūtastadā bhūmāvupāviśat
upaviṣṭe tadā devī tanaye narakāhvaye /
prasādayāmāsa tadā putrārthe varavarṇinī / / ९१ //
prasādyamāno dharayā harirnārāyaṇo'vyayaḥ /
śaṅkhāgreṇa tadā putraṃ pasparśa narakāhvayam
spṛṣṭamātro'tha hariṇā narako'bhūt sudarśanaḥ /
dṛṣṭaścotsāhavāṃścaiva balavān samapadyata
tata utthāya narako hariṃ nārāyaṇaṃ prabhum /
bhaktyā praṇamya govindaṃ sāṣṭāṅgaṃ ca muhurmuhuḥ
nanāma pṛthivīṃ vīro jātasampratyayastadā /
praṇamya ca mahābhāgāṃ bhaktyā paramayā yutaḥ /
prāñjaliḥ puratastasthau noktvā kiñcana vai bhiyā
tatastadarthe pṛthivī mādhavaṃ samayācata /
prasīda devadeveśa samayaṃ pratipālaya
tvayāhaṃ tanayo datto mama sarvaṃ jagatpate /
etadarthe pratijñātaṃ yaddattaṃ pratipālaya
// bhagavānuvāca //
bhavatī yatsuputrārthe māmayācata purā mayā /
tat sarvaṃ tava dattaṃ vai rājyaṃ ca tvatsute
ityuktvā bhagavān viṣṇurādāya narakāhvayam /
sārddhaṃ pṛthivyā gaṅgāyāṃ mamajja jagatāṃ prabhuḥ
nimajya kṣaṇamātreṇa prāgjyotiṣapuraṃ gataḥ /
madhyagaṃ kāmarūpasya kāmākhyā yatra nāyikā
sa ca deśaḥ svarājyārthe pūrvaṃ guptaśca śambhunā /
kirātairbalibhiḥ krūrairajñairapi ca vāsitaḥ
rukmastambhanibhāṃstatra kirātān jñānavarjitān /
anarthamuṇḍitān madyamāṃsāśanaikatatparān /
dadarśa viṣṇuḥ kupitān viṣṇuṃ dṛṣṭvā dvijarṣabhāḥ
teṣāmadhipatistatra ghaṭako nāma vīryavān /
rukmastambhanibhastatraḥ pradīpta iva pāvakaḥ
sa krodhāccaturaṅgena balena mahatā yutaḥ /
āsasāda jagannāthaṃ narakaṃ ca mahābalam
āsādya śaravarṣeṇa vavarṣa prabhumavyayam /
kirātaiḥ sahito rājā ghaṭakākhyaḥ kirātarāṭ
mādhavopi tadā putraṃ narakaṃ vīryavattaram /
presayāmāsa yuddhāya kirātanṛpatestadā
narako dhanurādāya saha tairbalavattaraiḥ /
yuyudhe suciraṃ tatra śastrāstrairbahudheritaiḥ
tato'sau bhallamādāya yojayitvā dhanurguṇaiḥ /
śiraḥ kirātarājasya ciccheda narako balī
mukhyān mukhyān kirātāṃśca bahūn senādhipāṃstathā /
jaghāna kupito vīraḥ keśarīva mataṅgajān
hate'tha nṛpatau kecit palāyanaparāyaṇāḥ /
kirātāḥ kecana punarnarakaṃ śaraṇaṃ gatāḥ
nihatya yudhyamānāṃstu saṃrakṣya śaraṇaṃ gatān /
narakaḥ pitaraṃ gatvā praṇamyātha nyavedayat
// naraka uvāca //
hatastāta kirātānāmadhipo ghaṭako mayā /
senādhipāśca tasyānye kimanyat karavāṇyaham
// bhagavānuvāca /
kirātān jahi yāvattvaṃ devīṃ dikkaravāsinīm /
palāyamānān vidrāvya pālaya śaraṇaṃ gatān
// mārkaṇḍeya uvāca //
tataḥ sa narako vīraḥ samāruhya sitaṃ gajam /
caturdantaṃ mahākāyaṃ kirātādhipavāhanam
airāvatasamaṃ vīrye vegena garuḍopamam /
kirātān drāvayāmāsa yāvad dikkaravāsinīm /
pitaraṃ punarāgatya vacanaṃ cedamabravīt
// naraka uvāca //
vidrāvitāḥ kirātāste sāgarāntaṃ samāśritāḥ /
hataśca ghaṭakākhyo hi kirātādhipatirmahān
veginaṃ gajamāruhya airāvatasamaṃ guṇaiḥ /
yadanyat karaṇīyaṃ me tadājñāpaya samprati
// bhagavānuvāca /
karatoyā sadāgaṅgā pūrva bhāgāvadhiśrayā /
yāvallalitakāntāsti tāvadeva puraṃ tava
atra devī mahābhāgā yoganidrā jagatprasūḥ /
kāmākhyārūpamāsthāya sadā tiṣṭhati śobhanā / / ११९ //
atrāsti nadarājo'yaṃ lauhityo brahmaṇaḥ sutaḥ /
atraiva daśadikpālāḥ sve sve pīṭhe vyavasthitāḥ
atra svayaṃ mahādevo brahmā cāhaṃ vyavasthitaḥ /
candraḥ sūryaśca satataṃ vasato'tra ca putraka
sarve krīḍārthamāyātā rahasyaṃ deśamuttamam /
atra śrīrvasate bhadrā bhogyamantra tathā bahu
asya madhye sthito brahmā prāṅnakṣatraṃ sasarja ha /
tataḥ prāgjyotiṣākhyeyaṃ purī śakrapurīsamā
atra tvaṃ vasa bhadraṃ te hyabhiṣikto mayā svayam /
kṛtadāra: sahāmātyai rājā bhūtvā mahābalaḥ
// mārkaṇḍeya uvāca //
evamuktvā svayaṃ viṣṇuḥ śambhoranumate tadā /
sarvān kirātān pūrvasyāṃ sāgarānte nyaveśayat
pūrvaṃ lalitakāntāyāḥ samādāyāvadhiṃ punaḥ /
yāvat sāgaraparyantaṃ kirātāstāvadāvasan
paścāllalitakāntāyāḥ deśaṃ kṛtvāvadhiṃ punaḥ /
karatoyā nadīṃ yāvat kamākhyānilayaṃ tu tat
tasmāt kirātānutsāryavedaśāstrātigān bahūn /
dvijātīn vāsayāmāsa tatra varṇān sanātanān
vedādhyayanadānāni satataṃ vartate yathā /
tathā cakāra bhagavān munibhirvāsayan vibhuḥ
vedavādaratāḥ sarve dānadharmaparāyaṇāḥ /
nacirādabhavaddeśaḥ kāmarūpāhvayastadā
tato vidarbharājasya putrīṃ māyāhvayāṃ hariḥ /
putrārthe varayāmāsa narakasya samāṃ guṇaiḥ
tāmudvāhya hṛṣīkeśastasmin puravare svayam /
tayā samaṃ svatanayaṃ rājatvenābhyaṣecayat
suguptāṃ ca purīṃ cakre giridurgeṇa mādhavaḥ /
jaladurgaṃ sarvato bhadraṃ devairapi durāsadam
tataḥ kirātarājasya caturdantāḥ sudantinaḥ /
pañcaviṃśatisāhasrā mahāmātrakuthairyutāḥ
yāni ratnānyanekāni sainyāni vividhāni ca /
aśvāścābharaṇācaiva tatsarvaṃ narako'grahīt
yadyat subhūṣaṇaṃ rājño dhvajāścābharaṇāni ca /
tāni tāni svayaṃ viṣṇustanayasya dadau tadā
rathaṃ ca pradadau tasmai triṣu lokeṣu durlabham /
lohāṣṭacakrasañchannamardhayojanavistṛtam
yuktamaśvasahasraiśca tathāṣṭābhirmanojavaiḥ /
ratnakāñcanacitrāḍhyaṃ vedikā bhāgavistaram
vajradhvajena mahatā kāñcanena virājitam /
hemadaṇḍapatākāḍhyaṃ vaidūryamaṇikūvaram
siṃhavyāghrasamudbhūtaiścarmabhiśchāditaṃ sadā /
lohajālaiśca sañchannaṃ kiṃkiṇījālamālinam /
sarvapraharaṇairyuktaṃ bahumāyāsamanvitam
śaktiṃ ca pradadau tasmai sarvaśatruviśātanīm /
jvālāmālābhidīptāṅgīṃ ripukakṣāgnirūpiṇīm
imaṃ ca samayaṃ proce narakāya mahātmane /
narakasya hitāyeśo vasudhāyāḥ samakṣataḥ
// bhagavānuvāca //
imāṃ śaktiṃ na hi bhavān prāṇasya saṃśayaṃ vinā /
prayokṣyati kadācittu mānuṣeṣu viśeṣataḥ
eṣā bhāryā ca vaidarbhī bhavataḥ sadṛśī guṇaiḥ /
bhavato jīvanaṃ yāvattāvat sthāsyati śobhanā / / १४४ //
tvaṃ tu prajāyai tretāyāṃ yatnavān vai bhaviṣyasi /
dvāparānte tu samprāpte prajā tatra bhaviṣyati
virodho munibhiḥ sārdhaṃ brāhmaṇairapi putraka /
na kadācittvayā kāryaścirañjīvitumicchatā
na rājabhirna devaiśca virodho yujyate tava /
mahādurgasya vai madhye vasato hyaparājite
divyayoṣidgaṇaiḥ sārdhaṃ vasamāno'tibhogavān /
svaparvate kāmarūpe ciraṃ tvaṃ tiṣṭha putraka
mahādevīṃ mahāmāyāṃ jaganmātaramambikām /
kāmākhyāṃ tvaṃ vinā putra nānyadevaṃ yajiṣyasi
ito'nyathā tvaṃ viharan gataprāṇo bhaviṣyasi /
tasmānnaraka yatnena samayaṃ pratipālaya
ityuktvā bhagavān viṣṇurnarakaṃ tanayaṃ svakam /
tamapāsya rahasyenāṃ pṛthivīṃ vākyamabravīt
yad yat pūrvaṃ mayā proktaṃ kartavyaṃ tava sundari /
tat sarva narakāyāśu bhūtyai samupadeśaya
yadainaṃ tvaṃ svayaṃ hantuṃ māṃ jagaddhātri bhāṣase /
tadā tu mānuṣaḥ kaścinnarakaṃ nihaniṣyati
// pṛthivyuvāca //
prajārthameṣa yatno me nindyaḥ syāt santatiṃ vinā /
tasmānnātha prayatnānme santatiṃ pālayiṣyasi
// mārkaṇḍeya uvāca //
evamastviti tāṃ viṣṇuḥ pṛthivīṃprati pāvanaḥ /
narakaṃ ca samābhāvya tatrāntardhimagāt kṣaṇāt
gate harau nijasthānaṃ pṛthivī tanayaṃ svakam /
yat pūrvaṃ hariṇā proktaṃ tatra taṃ vyanayat svayam
narako'pi tadā dhīmān vedaśāstrārthapāragaḥ /
brahmaṇyanītikuśalo vadānyo dānatatparaḥ
kāmākhyāpūjanarato nīlakūṭe mahāgirau /
mahābhogī mahāśrīmān hīnabādhaśca śatrubhiḥ /
suciraṃ rājyamakarocchakravatridaśālaye
tato videharājo'pi śrutvaiva narakaśriyam /
saputrabhāryaḥ sagaṇo narakaṃ draṣṭumabhyagāt
prāgjyotiṣaṃ puraṃ gatvā kāmarūpāntarasthitam /
dadarśa narakaṃ rājā śaraccandrasamaṃ śriyā
prāgjyotiṣaṃ puraṃ mene sa rājā tvamarāvatīm /
devendraṃ narakaṃ mene satparicchadabhūṣaṇam /
tato mahiṣyai tat sarvaṃ janako vākyamabravīt
// janaka uvāca //
eṣa te pālitasutaḥ śrīmān narakasaṃjñakaḥ
pṛthivyā dayitaḥ putraḥ saṃjāto ghṛṣṭirūpiṇā /
viṣṇunā jagadīśena tvamenaṃ paśya saṃgatam
// mārkaṇḍeya uvāca //
ityuktvā janako rājā yathā vṛttaṃ tathā purā /
vṛttāntaṃ kathayāmāsa narako jātavān yathā
tatastatra ciraṃ sthitvā prāgjyotiṣapure mudā /
videhādhipatī rājā narakeṇa prapūjitaḥ
svasthānaṃ gatavāṃstasmāt svagaṇaiḥ parivāritaḥ
evaṃ sa narako jātaḥ pṛthivyāstanayastadā /
hīnāsurasvabhāvaḥ saṃvijahāra ciraṃ kṣitau
// iti śrīkālikāpurāṇe narakābhiṣecane'ṣṭatriṃśo'dhyāyaḥ
kālikā purāṇa hindī anuvāda paḍhane ke lie dekheṃ-[https://ptvaishnavi.blogspot.com/2023/08/Kalika-puran-adhyay-38.html DP Karmakand]
Original text: kālikāpurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0