Language

ENहिગુ
Scripture Library

Gopatha Brahmana · Chapter 7

7.1

(GBr_2,1.26a) trayodaśaṃ vā etaṃ māsam āpnoti yac chunāsīryeṇa yajate_
(GBr_2,1.26b) etāvān vai saṃvatsaro yāvān eṣa trayodaśo māsaḥ_
(GBr_2,1.26c) atha yad agniṃ praṇayanti yam evāmuṃ vaiśvadeve manthanti tam eva tat praṇayanti
(GBr_2,1.26d) yan mathyate tasyoktaṃ brāhmaṇam_
(GBr_2,1.26e) yady u na mathyate paurṇamāsam eva tantraṃ bhavati
(GBr_2,1.26f) pratiṣṭhā vai paurṇamāsam_
(GBr_2,1.26g) pratiṣṭhityā evātha yad vāyuṃ yajati prāṇo vai vāyuḥ
(GBr_2,1.26h) prāṇam eva tena prīṇāti_
(GBr_2,1.26i) atha yac chunāsīraṃ yajati saṃvatsaro vai śunāsīraḥ
(GBr_2,1.26j) saṃvatsaram eva tena prīṇāti_
(GBr_2,1.26k) atha yat sūryaṃ yajaty asau vai sūryo yo 'sau tapati_
(GBr_2,1.26l) etam eva tena prīṇāti_
(GBr_2,1.26m) atha yac chvetāṃ dakṣiṇāṃ dadāty etasyaiva tad rūpaṃ kriyate_
(GBr_2,1.26n) atha yat prāyaścittapratinidhiṃ kurvanti svastyayanam eva tat kurvanti
(GBr_2,1.26o) yajñasyaiva śāntir yajamānasya bhaiṣajyāya
(GBr_2,1.26p) tair vā etaiś cāturmāsyair devāḥ sarvān kāmān āpnuvaṃt sarvā iṣṭīḥ sarvam amṛtatvam_
(GBr_2,1.26q) sa vā eṣa prajāpatiḥ saṃvatsaraś caturviṃśo yac cāturmāsyāni
(GBr_2,1.26r) tasya mukham eva vaiśvadevam_
(GBr_2,1.26s) bāhū varuṇapraghāsāḥ
(GBr_2,1.26t) prāṇo 'pāno vyāna ity etās tisra iṣṭayaḥ_ [ed. praṇo]
(GBr_2,1.26u) ātmā mahāhaviḥ
(GBr_2,1.26v) pratiṣṭhā śunāsīram_
(GBr_2,1.26w) sa vā eṣa prajāpatir eva saṃvatsaro yac cāturmāsyāni
(GBr_2,1.26x) sarvaṃ vai prajāpatiḥ
(GBr_2,1.26y) sarvaṃ cāturmāsyāni
(GBr_2,1.26z) tat sarveṇaiva sarvam āpnoti ya evaṃ veda yaś caivaṃ vidvāṃś cāturmāsyair yajate cāturmāsyair yajate cāturmāsyairyajate
(GBr_2,1.26col) ity atharvavede gopathabrāhmaṇottarabhāge prathamaḥ prapāṭhakaḥ ||
(GBr_2,2.1a) oṃ māṃsīyanti vā āhitāgner agnayas
(GBr_2,2.1b) ta enam evāgre 'bhidhyāyanti yajamānam_
(GBr_2,2.1c) ya etam aindrāgnaṃ paśuṃ ṣaṣṭhe ṣaṣṭhe māsa ālabhate tenaivendrāgnibhyāṃ grasitam ātmānaṃ niravadayate_
(GBr_2,2.1d) āyuṣkāma ālabheta
(GBr_2,2.1e) prāṇāpānau vā indrāgnī
(GBr_2,2.1f) prāṇāpānāv evātmani dhatte_
(GBr_2,2.1g) āyuṣmān bhavati
(GBr_2,2.1h) prajākāma ālabheta
(GBr_2,2.1i) prāṇāpānau vā indrāgnī
(GBr_2,2.1j) prāṇāpānau prajā anuprajāyante
(GBr_2,2.1k) prajāvān bhavati
(GBr_2,2.1l) paśukāma ālabheta
(GBr_2,2.1m) prāṇāpānau vā indrāgnī
(GBr_2,2.1n) prāṇāpānau paśavo 'nuprajāyante
(GBr_2,2.1o) paśumān bhavati
(GBr_2,2.1p) yāmaṃ śukaṃ hāritam ālabheta śuṇṭhaṃ vā yaḥ kāmayetānāmayaḥ pitṛloke syām iti_ [ed. śukaharitaṃ, corr. Patyal]
(GBr_2,2.1q) etena ha vai yamo 'muṣmiṃl loka ārdhnot
(GBr_2,2.1r) pitṛloka evārdhnoti
(GBr_2,2.1s) tvāṣṭraṃ vaḍavam ālabheta prajākāmaḥ
(GBr_2,2.1t) prajāpatir vai prajāḥ sisṛkṣamāṇaḥ sa dvitīyaṃ mithunaṃ nāvindat [ed. sisṛksamāṇaḥ, corrected p. 302; Patyal: read nāvindata?]
(GBr_2,2.1u) sa tvāṣṭraṃ vaḍavam apaśyat
(GBr_2,2.1v) tvaṣṭā hi rūpāṇāṃ prajanayitā
(GBr_2,2.1w) tena prajā asṛjata
(GBr_2,2.1x) tena mithunam avindat
(GBr_2,2.1y) prajāvān mithunavān bhavati ya evaṃ veda yaś caivaṃvidvān etam ālabhate
(GBr_2,2.1z) yonīn vā eṣa kāmyān paśūn ālabhate yo 'niṣṭvaindrāgnena kāmyaṃ paśum ālabhata iṣṭvālambhaḥ samṛddhyai

7.2

(GBr_2,2.2a) pañcadhā vai devā vyudakrāmann agnir vasubhiḥ somo rudrair indro marudbhir varuṇa ādityair bṛhaspatir viśvair devais
(GBr_2,2.2b) te devā abruvann asurebhyo vā idaṃ bhrātṛvyebhyo radhyāmo yan mitho vipriyāḥ smaḥ_
(GBr_2,2.2c) yā na imāḥ priyās tanvas tāḥ samavadyāmahā iti
(GBr_2,2.2d) tāḥ samavādyanta
(GBr_2,2.2e) tābhyaḥ sa nirṛcchādyo naḥ prathamo 'nyo 'nyasmai druhyād iti
(GBr_2,2.2f) yat tanvaḥ samavādyanta tat tānūnaptrasya tānūnaptratvam_
(GBr_2,2.2g) tato devā abhavan parāsurās
(GBr_2,2.2h) tasmād yaḥ satānūnaptriṇāṃ prathamo druhyati sa ārtim ārchati
(GBr_2,2.2i) yat tānūnaptraṃ samavadyati bhrātṛvyābhibhūtyai
(GBr_2,2.2j) bhavaty ātmanā parāsyāpriyo bhrātṛvyo bhavati

7.3

(GBr_2,2.3a) pañca kṛtvo 'vadyati
(GBr_2,2.3b) pāṅkto yajñaḥ
(GBr_2,2.3c) pañcadhā hi te tāḥ samavādyanta_
(GBr_2,2.3d) āpataye tvā gṛhṇāmīty āha
(GBr_2,2.3e) prāṇo vā āpatiḥ
(GBr_2,2.3f) prāṇam eva tena prīṇāti
(GBr_2,2.3g) paripataye tvety āha
(GBr_2,2.3h) mano vai paripatiḥ_
(GBr_2,2.3i) mana eva tena prīṇāti
(GBr_2,2.3j) tanūnaptra ity āha
(GBr_2,2.3k) tanvo hi te tāḥ samavādyanta
(GBr_2,2.3l) śākvarāyety āha
(GBr_2,2.3m) śaktyai hi te tāḥ samavādyanta
(GBr_2,2.3n) śakmana ojiṣṭhāyety āha_
(GBr_2,2.3o) ojiṣṭhaṃ hi te tad ātmanaḥ samavādyanta_
(GBr_2,2.3p) anādhṛṣṭam ity āha_
(GBr_2,2.3q) anādhṛṣṭaṃ hy etat_
(GBr_2,2.3r) anādhṛṣyam ity āha_
(GBr_2,2.3s) anādhṛṣyaṃ hy etat_
(GBr_2,2.3t) devānām oja ity āha
(GBr_2,2.3u) devānāṃ hy etad ojaḥ_
(GBr_2,2.3v) abhiśastipā ity āha_
(GBr_2,2.3w) abhiśastipā hy etat_
(GBr_2,2.3x) anabhiśastenyam ity āha_
(GBr_2,2.3y) anabhiśastenyaṃ hy etat_ [ed. anabhiśastenaṃ, corr. Patyal]
(GBr_2,2.3z) anu me dīkṣāṃ dīkṣāpatir manyatām anu tapas tapaspatir añjasā satyam upa geṣaṃ svite mā dhā ity āha yathāyajur evaitat

7.4

(GBr_2,2.4a) ghṛtaṃ vai devā vajraṃ kṛtvā somam aghnan_
(GBr_2,2.4b) srucau bāhū
(GBr_2,2.4c) tasmāt srucau saumīm āhutiṃ nāśāte
(GBr_2,2.4d) avadhīyeta somas
(GBr_2,2.4e) tasmāt srucau cājyaṃ cāntikam āhārṣīt_
(GBr_2,2.4f) antikam iva khalu vā asyaitat pracaranti yat tānūnaptreṇa pracaranti_
(GBr_2,2.4g) aṃśur aṃśuṣ ṭe deva somāpyāyatām indrāyaikadhanavida ity āha
(GBr_2,2.4h) yad evāsyāpavāyate yan mīyate tad evāsyaitenāpyāyayanti_
(GBr_2,2.4i) ā tubhyam indraḥ pyāyatām ā tvam indrāya pyāyasvety āha_
(GBr_2,2.4j) ubhāv evendraṃ ca somaṃ cāpyāyayanti_
(GBr_2,2.4k) āpyāyayāsmānt sakhīnt sanyā medhayā prajayā dhanenety āha_
(GBr_2,2.4l) ṛtvijo vā etasya sakhāyas
(GBr_2,2.4m) tān evāsyaitenāpyāyayanti
(GBr_2,2.4n) svasti te deva soma sutyām udṛcam aśīyety āha_
(GBr_2,2.4o) āśiṣam evaitām āśāste
(GBr_2,2.4p) pra vā etasmāl lokāc cyavante ye somam āpyāyayanti_
(GBr_2,2.4q) antarikṣadevatyo hi soma āpyāyitaḥ_
(GBr_2,2.4r) eṣṭā rāya eṣṭā vāmāni preṣe bhagāya
(GBr_2,2.4s) ṛtam ṛtavādibhyo namo dive namaḥ pṛthivyā iti
(GBr_2,2.4t) dyāvāpṛthivībhyām eva namaskṛtyāsmiṃl loke pratitiṣṭhati pratitiṣṭhati

7.5

(GBr_2,2.5a) makha ity etad yajñanāmadheyaṃ chidrapratiṣedhasāmarthyāt_
(GBr_2,2.5b) chidraṃ kham ity uktam_
(GBr_2,2.5c) tasya meti pratiṣedhaḥ_
(GBr_2,2.5d) mā chidraṃ kariṣyatīti
(GBr_2,2.5e) chidro hi yajño bhinna ivodadhir visravati
(GBr_2,2.5f) tad vai khalu chidraṃ bhavaty ṛtvigyajamānavimānād vā_
(GBr_2,2.5g) api vaiṣāṃ vyapekṣayā mantrakalpabrāhmaṇānām aprayogād yathoktānāṃ vā dakṣiṇānām apradānād dhīnād vātiriktād votpātādbhuteṣu prāyaścittavyatikramād iti_
(GBr_2,2.5h) etad vai sarvaṃ brahmaṇy arpitam_
(GBr_2,2.5i) brahmaiva vidvān yad bhṛgvaṅgirovit samyag adhīyānaś caritabrahmacaryo 'nyūnānatiriktāṅgo 'pramatto yajñaṃ rakṣati
(GBr_2,2.5j) tasya pramādād yadi vāpy asāṃnidhyād yathā bhinnā naur agādhe mahaty udake saṃplaven matsyakacchapaśiṃśumāranakramakarapurīkayajaṣarajasapiśācānāṃ bhāgadheyaṃ bhavaty evamādīnāṃ cānyeṣāṃ vinaṣṭopajīvinām
(GBr_2,2.5k) evaṃ khalv api yajñaś chinnabhinno 'padhvasta utpātādbhuto bahulo 'tharvabhir asaṃskṛto 'suragandharvayakṣarakṣasapiśācānāṃ bhāgadheyaṃ bhavaty evamādīnāṃ cānyeṣāṃ vinaṣṭopajīvināṃ
(GBr_2,2.5l) tad api ślokāḥ
(GBr_2,2.5m) chinnabhinno 'padhvasto viśruto bahudhā makhaḥ | iṣṭāpūrtadraviṇaṃgṛhya yajamānasyāvāpatat ||
(GBr_2,2.5n) ṛtvijāṃ ca vināśāya rājño janapadasya ca | saṃvatsaraviriṣṭaṃ tad yatra yajño viriṣyate || [ed. viraṣyate, corrected p. 302]
(GBr_2,2.5o) dakṣiṇāpravaṇībhūto yajño dakṣiṇataḥ smṛtaḥ | hīnāṅgo rakṣasāṃ bhāgo brahmavedād asaṃskṛtaḥ ||
(GBr_2,2.5p) catuṣpāt sakalo yajñaś cāturhautravinirmitaḥ | caturvidhai sthito mantrair ṛtvigbhir vedapāragaiḥ ||
(GBr_2,2.5q) prāyaścittair anudhyānair anujñānānumantraṇaiḥ | homaiś ca yajñavibhraṃśaṃ sarvaṃ brahmā prapūrayed || iti
(GBr_2,2.5r) tasmād yajamāno bhṛgvaṅgirovidam eva tatra brahmāṇaṃ vṛṇīyāt
(GBr_2,2.5s) sa hi yajñaṃ tārayatīti brāhmaṇam

7.6

(GBr_2,2.6a) yajño vai devebhya udakrāman na vo 'ham annaṃ bhaviṣyāmīti [ed. udakraman, corr. Patyal]
(GBr_2,2.6b) neti devā abruvann annam eva no bhaviṣyasīti
(GBr_2,2.6c) taṃ devā vimethire
(GBr_2,2.6d) sa ebhyo vihṛto na prababhūva
(GBr_2,2.6e) te hocur devāḥ_
(GBr_2,2.6f) na vai na itthaṃ vihṛto 'laṃ bhaviṣyati
(GBr_2,2.6g) hantemaṃ saṃbharām eti
(GBr_2,2.6h) taṃ saṃjabhrus
(GBr_2,2.6i) taṃ saṃbhṛtyocur aśvināv imaṃ bhiṣajyatam iti_ [ed. aśviṇāv, corr. Patyal]
(GBr_2,2.6j) aśvinau vai devānāṃ bhiṣajau_
(GBr_2,2.6k) aśvināv adhvaryū
(GBr_2,2.6l) tasmād adhvaryū gharmaṃ saṃbharatas
(GBr_2,2.6m) taṃ saṃbhṛtyocatur brahman gharmeṇa pracariṣyāmo hotar gharmam abhiṣṭuhy udgātaḥ sāmāni gāyeti
(GBr_2,2.6n) pracarata gharmam ity anujānāti
(GBr_2,2.6o) brahmaprasūtā hi pracaranti
(GBr_2,2.6p) brahma hedaṃ prasavānām īśe
(GBr_2,2.6q) savitṛprasūtatāyai
(GBr_2,2.6r) <gharmaṃ tapāmi [PS 5.16.2, sakala at VaitS 14.1]> <brahma jajñānam [PS 5.2.2, ŚS 4.1.1, VaitS 14.1]> <iyaṃ pitryā rāṣṭry etv agre [PS 5.2.1, ŚS 4.1.2, VaitS 14.1]>_iti gharmaṃ tāpyamānam upāsīta śastravad ardharcaśa āhāvapratigaravarjaṃ rūpasamṛddhābhiḥ_
(GBr_2,2.6s) etad vai yajñasya samṛddhaṃ yad rūpasamṛddham_
(GBr_2,2.6t) yat karma kriyamāṇam ṛg yajur vābhivadati svasti tasya yajñasya pāram aśnute ya evaṃ veda
(GBr_2,2.6u) devamithunaṃ vā etad yad gharmas
(GBr_2,2.6v) tasmād antardhāya pracaranti_
(GBr_2,2.6w) antarhitā vai mithunaṃ carantīti
(GBr_2,2.6x) tad etad devamithunam ity ācakṣate
(GBr_2,2.6y) tasya yo gharmas tacchiśnam_
(GBr_2,2.6z) yau śaphau tāv āṇḍyau
(GBr_2,2.6aa) yopayamanī te śroṇikapāle
(GBr_2,2.6bb) yat payas tad retas
(GBr_2,2.6cc) tad agnau devayonyāṃ reto brahmamayaṃ dhatte prajananāya
(GBr_2,2.6dd) so 'gnir devayonir ṛṅmayo yajurmayaḥ sāmamayo brahmamayo 'mṛtamaya āhutimayaḥ sarvendriyasaṃpanno yajamāna ūrdhvaḥ svargaṃ lokam eti
(GBr_2,2.6ee) tad āhur na prathamayajñe pravargyaṃ kurvītānupanāmukā ha vā enam uttare yajñakratavo bhavantīti
(GBr_2,2.6ff) kāmaṃ tu yo 'nūcānaḥ śrotriyaḥ syāt tasya pravṛñjyāt_
(GBr_2,2.6gg) ātmā vai sa yajñasyeti vijñāyate_
(GBr_2,2.6hh) apaśirasā ha vā eṣa yajñena yajate yo 'pravargyeṇa yajate
(GBr_2,2.6ii) śiro ha vā etad yajñasya yat pravargyas
(GBr_2,2.6jj) tasmāt pravargyavataiva yājayen nāpravagyeṇa
(GBr_2,2.6kk) tad apy eṣābhyanūktā <catvāri śṛṅgā [PS 8.13.3, sakala at GBr 1,2.16f]>_iti

7.7

(GBr_2,2.7a) devāś ca ha vā ṛṣayaś cāsuraiḥ saṃyattā āsan_ [ed. ciāsuraiḥ]
(GBr_2,2.7b) teṣām asurāṇām imāḥ puraḥ pratyabhijitā āsann ayasmayī pṛthivī rajatāntarikṣaṃ hariṇī dyaus
(GBr_2,2.7c) te devāḥ saṃghātaṃsaṃghātaṃ parājayanta
(GBr_2,2.7d) te 'vidur anāyatanā hi vai smas
(GBr_2,2.7e) tasmāt parājayāmahā iti [ed. parājayāmaha, corr. Patyal]
(GBr_2,2.7f) ta etāḥ puraḥ pratyakurvata havirdhānaṃ diva āgnīdhram antarikṣāt sadaḥ pṛthivyās
(GBr_2,2.7g) te devā abruvann upasadam upāyāma_
(GBr_2,2.7h) upasadā vai mahāpuraṃ jayantīti
(GBr_2,2.7i) ta ebhyo lokebhyo niraghnan_
(GBr_2,2.7j) ekayāmuṣmāl lokād ekayāntarikṣād ekayā pṛthivyās
(GBr_2,2.7k) tasmād āhur upasadā vai mahāpuraṃ jayantīti
(GBr_2,2.7l) ta ebhyo lokebhyo nirhatā ṛtūn prāviśan_
(GBr_2,2.7m) te ṣaḍ upāyan_
(GBr_2,2.7n) tān upasadbhir evartubhyo niraghnan
(GBr_2,2.7o) dvābhyām amuṣmāl lokād dvābhyām antarikṣād dvābhyāṃ pṛthivyās
(GBr_2,2.7p) ta ṛtubhyo nirhatāḥ saṃvatsaraṃ prāviśan_
(GBr_2,2.7q) te dvādaśopāyan_
(GBr_2,2.7r) tān upasadbhir eva saṃvatsarān niraghnan_
(GBr_2,2.7s) catasṛbhir amuṣmāl lokāc catasṛbhir antarikṣāc catasṛbhiḥ pṛthivyās
(GBr_2,2.7t) te saṃvatsarān nirhatā ahorātre prāviśan_
(GBr_2,2.7u) te yat sāyam upāyaṃs tenainān rātryā anudanta yat prātas tenāhnas
(GBr_2,2.7v) tasmād gauḥ sāyaṃ prātastanam āpyāyate prātaḥ sāyantanam_
(GBr_2,2.7w) tān upasadbhir evaibhyo lokebhyo nudamānā āyan_
(GBr_2,2.7x) tato devā abhavan parāsurāḥ
(GBr_2,2.7y) sarvebhya evaibhyo lokebhyo bhrātṛvyaṃ nudamāna eti ya evaṃvidvān upasadam upaiti

7.8

(GBr_2,2.8a) na dvādaśāgniṣṭomasyopasadaḥ syuḥ_
(GBr_2,2.8b) aśāntā nirmṛjyur na tisro 'hīnasya_
(GBr_2,2.8c) upariṣṭād yajñakratur garīyān abhiṣīded yathā gurur bhāro grīvā niḥśṛṇīyād ārtim ārchet_
(GBr_2,2.8d) dvādaśāhīnasya kuryāt
(GBr_2,2.8e) pratyuttabdhyai sayatvāya
(GBr_2,2.8f) tisro 'gniṣṭomasyopasadaḥ syuḥ śāntyā anirmārgāya
(GBr_2,2.8g) te devā asuryān imāṃl lokān nānvavaitum adhṛṣṇuvan_
(GBr_2,2.8h) tān agninā mukhenānvavāyan
(GBr_2,2.8i) yad agnim anty upasadāṃ pratīkāni bhavanti yathā kṣetrapatiḥ kṣetre 'nvavanayaty evam evaitad agninā mukhenemāṃl lokān abhinayanto yanti [ed. 'nvavanayanty, corr. Patyal]
(GBr_2,2.8j) yo ha vai devān sādhyān veda sidhyaty asmai_
(GBr_2,2.8k) ime vāva lokā yat sādhyā devāḥ
(GBr_2,2.8l) sa ya evam etānt sādhyān veda sidhyaty asmai
(GBr_2,2.8m) sidhyaty amuṣmai sidhyaty asmai lokāya ya evaṃvidvān upasadam upaiti

7.9

(GBr_2,2.9a) atha yatrāhādhvaryur agnīd devapatnīr vyācakṣva subrahmaṇya subrahmaṇyām āhvayeti tad apareṇa gārhapatyaṃ prāṅmukhas tiṣṭhann anavānann āgnīdhro devapatnīr vyācaṣṭe
(GBr_2,2.9b) pṛthivy agneḥ patnī
(GBr_2,2.9c) vāg vātasya patnī
(GBr_2,2.9d) senendrasya patnī
(GBr_2,2.9e) dhenā bṛhaspateḥ patnī
(GBr_2,2.9f) pathyā pūṣṇaḥ patnī
(GBr_2,2.9g) gāyatrī pasūnāṃ patnī
(GBr_2,2.9h) triṣṭub rudrāṇāṃ patnī
(GBr_2,2.9i) jagaty ādityānāṃ patnī_
(GBr_2,2.9j) anuṣṭum mitrasya patnī
(GBr_2,2.9k) virāḍ varuṇasya patnī
(GBr_2,2.9l) paṅktir viṣṇoḥ patnī
(GBr_2,2.9m) dīkṣā somasya rājñaḥ patnīti_
(GBr_2,2.9n) ati bhrātṛvyān ārohati nainaṃ bhrātṛvyā ārohanty upari bhrātṛvyān ārohati ya evaṃvidvān āgnīdhro devapatnīr vyācaṣṭe

7.10

[ed. āruohanty, āruohati]
(GBr_2,2.10a) yathā vai ratha ekaikam aram abhipratitiṣṭhan vartata evaṃ yajña ekaikāṃ tanvam abhipratitiṣṭhann eti
(GBr_2,2.10b) purā pracaritor āgnīdhrīye hotavyāḥ_
(GBr_2,2.10c) etad dha vā uvāca vāsiṣṭhaḥ sātyahavyo 'skan soma ity ukte mā sūrkṣata pracarata prātar vāvādyāhaṃ somaṃ samasthāpayam iti
(GBr_2,2.10d) nāsya soma skandati ya evaṃvidvānt somaṃ pibati
(GBr_2,2.10e) sa ha sma vai sa āsandyām āsīnaḥ saktubhir upamathya somaṃ pibati_
(GBr_2,2.10f) ahaṃ vāva sarvato yajñaṃ veda ya etān veda
(GBr_2,2.10g) na mām eṣa hiṃsiṣyatīti
(GBr_2,2.10h) nainaṃ somapītho na peyo hinasti ya evaṃvidvānt somaṃ pibati
(GBr_2,2.10i) taṃ ha sma yad āhuḥ kasmāt tvam idam āsandyām āsīnaḥ saktubhir upamathya somaṃ pibasīti
(GBr_2,2.10j) devatāsv eva yajñaṃ pratiṣṭhāpayāmīty abravīd brāhmaṇo yasyaivaṃviduṣo yasyaivaṃvidvān yajñārtyā yajñe prāyaścittaṃ juhoti [ed brahmaṇo, corr. Patyal]
(GBr_2,2.10k) devatāsv eva yajñaṃ pratiṣṭhāpayati
(GBr_2,2.10l) yajñārtiṃ pratijuhuyāt
(GBr_2,2.10m) sayonitvāya
(GBr_2,2.10n) trayastriṃśad vai yajñasya tanva iti_
(GBr_2,2.10o) ekānnatriṃśat stomabhāgās
(GBr_2,2.10p) trīṇi savanāni
(GBr_2,2.10q) yajñaś caturthaḥ_
(GBr_2,2.10r) stomabhāgair evaitat stomabhāgān pratiprayuṅkte savanaiḥ savanāni yajñena yajñam_
(GBr_2,2.10s) sarvā ha vā asya yajñasya tanvaḥ prayuktā bhavanti sarvā āptāḥ sarvā avaruddhāḥ_
(GBr_2,2.10t) devasya savituḥ prasave bṛhaspataye stuteti
(GBr_2,2.10u) yadyad vai savitā devebhyaḥ prāsuvat tenārdhnuvan_
(GBr_2,2.10v) savitṛprasūtā eva stuvanti_
(GBr_2,2.10w) ṛdhnuvanti_
(GBr_2,2.10x) ṛdhyante ha vā asya stomā yajñe_
(GBr_2,2.10y) ṛdhyate yajamāna ṛdhyate prajāyāḥ_ [ed. ṛdhyate ṛdhyate, corrected p. 302]
(GBr_2,2.10z) ṛdhyate paśubhyaḥ_
(GBr_2,2.10aa) ṛdhyate brahmaṇe yasyaivaṃvidvān brahmā bhavati

7.11

(GBr_2,2.11a) devāś ca ha vā asurāś cāspardhanta
(GBr_2,2.11b) te devāḥ samāvad eva yajñe kurvāṇā āsan
(GBr_2,2.11c) yad eva davā akurvata tad asurā akurvata
(GBr_2,2.11d) te na vyāvṛtam agacchan_
(GBr_2,2.11e) te devā abruvan nayatemaṃ yajñaṃ tira upary asurebhyas taṃsyāmaha iti
(GBr_2,2.11f) tam etābhir ācchādyodakrāman yajūṃṣi yajñe samidhaḥ svāheti
(GBr_2,2.11g) taṃ tira upary asurebhyo yajñam atanvata
(GBr_2,2.11h) tam eṣāṃ yajñam asurā nānvavāyan_
(GBr_2,2.11i) tato devā abhavan parāsurāḥ
(GBr_2,2.11j) sa ya evaṃvidvāṃs tira upary asurebhyo yajñaṃ tanute bhavaty ātmanā parāsyāpriyo bhrātṛvyo bhavati_
(GBr_2,2.11k) etair eva juhuyāt samṛtayajñe caturbhiś caturbhir anvākhyāyam_
(GBr_2,2.11l) purastāt prātaranuvākasya juhuyāt_
(GBr_2,2.11m) etāvān vai yajño yāvān eṣa yajñas taṃ vṛṅkte
(GBr_2,2.11n) sayajño bhavati
(GBr_2,2.11o) ayajña itaraḥ_
(GBr_2,2.11p) etair eva juhuyāt purastād dvādaśāhasya_
(GBr_2,2.11q) eṣa ha vai pratyakṣaṃ dvādaśāhas
(GBr_2,2.11r) tam evālabhyaitair eva juhuyāt
(GBr_2,2.11s) purastād dīkṣāyāḥ_
(GBr_2,2.11t) eṣā ha vai pratyakṣaṃ dīkṣā
(GBr_2,2.11u) tām evālabhyaitair evātithyam abhimṛśed <yajñena yajñam ayajanta devāḥ [ŚS 7.5.1, PS 20.2.2, VaitS 16.15]>_ iti

7.12

(GBr_2,2.12a) yatra vijānāti brahmant somo 'skann iti tam etayālabhyābhimantrayate_<abhūd devaḥ savitā vandyo nu na idānīm ahna upavācyo nṛbhiḥ | vi yo ratnā bhajati mānavebhyaḥ śreṣṭhaṃ no atra draviṇaṃ yathā dadhat [ṚV 4.54.1]>_iti
(GBr_2,2.12b) <ye agnayo apsv antar [ŚS 3.21.1, VaitS 16.16, cf. PS 10.9.1?]> iti saptabhir abhijuhoti
(GBr_2,2.12c) yad evāsyāvaskannaṃ bhavati tad evāsyaitad agnau svagākaroti_
(GBr_2,2.12d) agnir hi sukṛtīnāṃ haviṣāṃ pratiṣṭhā_
(GBr_2,2.12e) atha visṛpya vaipruṣān homāñ juhoti <drapsaś caskanda [ṚV 10.17.11, PS 20.13.7, ŚS 18.4.28, VaitS 16.17]>_iti [ed. juhvati, corr. Patyal]
(GBr_2,2.12f) yā evāsyābhiṣūyamāṇasya vipruṣa skandanty aṃśur vā tā evāsyaitad āhavanīye svagākaroti_ [ed. āhavaṇīye]
(GBr_2,2.12g) āhavanīyo hy āhutīnāṃ pratiṣṭhā
(GBr_2,2.12h) <yas te drapsa skandati [ṚV 10.17.12a, PS 20.13.8a, VaitS 16.17]>_iti
(GBr_2,2.12i) stoko vai drapsaḥ_
(GBr_2,2.12j) <yas te aṃśur bāhucyuto dhiṣaṇāyā upasthāt [ṚV 10.17.12b, PS 20.13.8b, VaitS 16.17]>_iti bāhubhir abhicyuto 'ṃśur adhiṣavaṇābhyām adhiskandati_
(GBr_2,2.12k) <adhvaryor vā pari yaḥ pavitrāt taṃ te juhomi manasā vaṣaṭkṛtam [PS 20.13.8cd, ṚV 10.17.12cd, VaitS 16.17]> iti
(GBr_2,2.12l) tad yathā vaṣaṭkṛtaṃ svāhākṛtaṃ hutam evaṃ bhavati

7.13

(GBr_2,2.13a) ṛṣayo vā indraṃ pratyakṣaṃ nāpaśyan_
(GBr_2,2.13b) taṃ vasiṣṭha eva pratyakṣam apaśyat
(GBr_2,2.13c) so 'bibhed itarebhya ṛṣibhyo mā pravocad iti
(GBr_2,2.13d) so 'bravīd brāhmaṇaṃ te vakṣyāmi yathā tvatpurohitāḥ prajāḥ prajaniṣyante_
(GBr_2,2.13e) athetarebhya ṛṣibhyo mā pravoca iti
(GBr_2,2.13f) tasmā etān stomabhāgān uvāca
(GBr_2,2.13g) tato vasiṣṭhapurohitāḥ prajāḥ prājāyanta
(GBr_2,2.13h) stomo vā ete eteṣāṃ bhāgas
(GBr_2,2.13i) tat stomabhāgānāṃ stomabhāgatvam_
(GBr_2,2.13j) raśmir asi kṣayāya tveti
(GBr_2,2.13k) kṣayo vai devāḥ_
(GBr_2,2.13l) devebhya eva yajñaṃ prāha
(GBr_2,2.13m) pretir asi dharmaṇe tveti
(GBr_2,2.13n) dharmo manuṣyāḥ_
(GBr_2,2.13o) manuṣyebhya eva yajñaṃ prāha_
(GBr_2,2.13p) anvitir asi saṃdhir asi pratidhir asīti [ed. anitir, corr. Patyal]
(GBr_2,2.13q) trayo vai lokāḥ_
(GBr_2,2.13r) lokeṣv eva yajñaṃ pratiṣṭhāpayati
(GBr_2,2.13s) viṣṭambho 'sīti
(GBr_2,2.13t) vṛṣṭim evāvarunddhe
(GBr_2,2.13u) prāvo 'sy ahnāṃsīti mithunam eva karoti_
(GBr_2,2.13v) uśig asi praketo 'si suditir asīti_
(GBr_2,2.13w) aṣṭau vasava ekādaśa rudrā dvādaśādityā vāg dvātriṃśī svaras trayastriṃśastrayastriṃśad devāḥ_
(GBr_2,2.13x) devebhya eva yajñaṃ prāha_
(GBr_2,2.13y) ojo 'si pitṛbhyas tveti
(GBr_2,2.13z) balam eva tatpitṝn anusaṃtanoti
(GBr_2,2.13aa) tantur asi prajābhyas tveti
(GBr_2,2.13bb) prajā eva paśūn anusaṃtanoti
(GBr_2,2.13cc) revad asy oṣadhībhyas tveti_
(GBr_2,2.13dd) oṣadhīṣv eva yajñaṃ pratiṣṭhāpayati
(GBr_2,2.13ee) pṛtanāṣāḍ asi paśubhyas tveti
(GBr_2,2.13ff) prajā eva paśūn anusaṃtanoti_
(GBr_2,2.13gg) abhijid asīti
(GBr_2,2.13hh) vajro vai ṣoḍaśī
(GBr_2,2.13ii) vyāvṛtto 'sau vajras
(GBr_2,2.13jj) tasmād eṣo 'nyair vyāvṛttaḥ_
(GBr_2,2.13kk) nābhur asīti
(GBr_2,2.13ll) prajāpatir vai saptadaśaḥ
(GBr_2,2.13mm) prajāpatim evāvarunddhe

7.14

(GBr_2,2.14a) adhipatir asi dharuṇo 'si saṃsarpo 'si vayodhā asīti
(GBr_2,2.14b) prāṇo 'pānaś cakṣuḥ śrotram ity etāni vai puruṣam akaran praṇān upaiti
(GBr_2,2.14c) prajātyā eva
(GBr_2,2.14d) trivṛd asi pravṛd asi svavṛd asy anuvṛd asīti
(GBr_2,2.14e) mithunam eva karoti_
(GBr_2,2.14f) āroho 'si praroho 'si saṃroho 'sy anuroho 'sīti [ed. āruoho]
(GBr_2,2.14g) prajāpatir eva
(GBr_2,2.14h) vasuko 'si vasyaṣṭir asi veṣaśrīr asīti
(GBr_2,2.14i) pratiṣṭhitir eva_
(GBr_2,2.14j) ākramo 'si saṃkramo 'sy utkramo 'sy utkrāntir asīti_
(GBr_2,2.14k) ṛddhir eva
(GBr_2,2.14l) yad yad vai savitā devebhyaḥ prāsuvat tenārdhnuvan_
(GBr_2,2.14m) savitṛprasūtā eva stuvanti_
(GBr_2,2.14n) ṛdhnuvanti
(GBr_2,2.14o) bṛhaspataye stuteti
(GBr_2,2.14p) bṛhaspatir vā āṅgiraso devānāṃ brahmā
(GBr_2,2.14q) tad anumatyaivoṃ bhūr janad iti prātaḥsavane_
(GBr_2,2.14r) ṛgbhir evobhayato 'tharvāṅgirobhir guptābhir guptai stuteti_
(GBr_2,2.14s) evoṃ bhuvo janad iti mādhyaṃdine savane
(GBr_2,2.14t) yajurbhir evobhayato 'tharvāṅgirobhir guptābhir guptaiḥ_
(GBr_2,2.14u) stutety evoṃ svar janad iti tṛtīyasavane
(GBr_2,2.14v) sāmabhir evobhayato 'tharvāṅgirobhir guptābhir guptai stutety eva_
(GBr_2,2.14w) atha yady ahīna ukthyaḥ ṣoḍaśī vājapeyo 'tirātro 'ptoryāmā vā syāt sarvābhiḥ sarvābhir ata ūrdhvaṃ vyāhṛtibhir anujānāti_
(GBr_2,2.14x) oṃ bhūr bhuvaḥ svar janad vṛdhat karad ruhan mahat tac cham om indravanta stuteti sendrān māpagāyata sendrān stutety eva_
(GBr_2,2.14y) indriyavān ṛddhimān vaśīyān bhavati ya evaṃ veda yaś caivaṃvidvānt stomabhāgair yajate

7.15

(GBr_2,2.15a) yo ha vā āyatāṃś ca pratiyatāṃś ca stomabhāgān vidyāt sa viṣpardhamānayoḥ samṛtasomayor brahmā syāt
(GBr_2,2.15b) <stuteṣe stutorje stuta devasya savituḥ save bṛhaspatiṃ vaḥ prajāpatiṃ vo vasūn vo devān rudrān vo devān ādityān vo devān sādhyān vo devān āptyān vo devān viśvān vo devān sarvān vo devān viśvatas pari havāmahe [VaitS 17.7]>
(GBr_2,2.15c) <janebhyo 'smākam astu kevalaḥ [VaitS 17.7 (cf. PS 5.4.9c)]>_
(GBr_2,2.15d) <itaḥ kṛṇotu vīryam [VaitS 17.7 (PS 5.4.9d)]> iti_
(GBr_2,2.15e) ete ha vā āyatāś ca pratiyatāś ca stomabhāgās
(GBr_2,2.15f) tāñ japann uparyupari pareṣāṃ brahmāṇam avekṣeta
(GBr_2,2.15g) tata eṣām adhaḥśirā brahmā patati
(GBr_2,2.15h) tato yajñas
(GBr_2,2.15i) tato yajamānaḥ_
(GBr_2,2.15j) yajamāne 'dhaḥśirasi patite sa deśo 'dhaḥśirāḥ patati yasminn ardhe yajante
(GBr_2,2.15k) devāś ca ha vā asurāś ca samṛtasomau yajñāv atanutām
(GBr_2,2.15l) atha bṛhaspatir āṅgiraso devānāṃ brahmā
(GBr_2,2.15m) sa āyatāṃś ca pratiyatāṃś ca stomabhāgāñ japann uparyupary asurāṇāṃ brahmāṇam avaikṣata
(GBr_2,2.15n) tata eṣām adhaḥśirā brahmāpatat
(GBr_2,2.15o) tato yajñas
(GBr_2,2.15p) tato 'surā iti

7.16

(GBr_2,2.16a) devā yajñaṃ parājayanta
(GBr_2,2.16b) tam āgnīdhrāt punar upājayanta
(GBr_2,2.16c) tad etad yajñasyāparājitaṃ yad āgnīdhram_
(GBr_2,2.16d) yad āgnīdhrād dhiṣṇyān viharati tata evainaṃ punas tanute
(GBr_2,2.16e) parājityai_
(GBr_2,2.16f) apa khalu vā ete gacchanti ye bahiṣpavamānaṃ sarpanti
(GBr_2,2.16g) bahiṣpavamāne stuta āha_
(GBr_2,2.16h) agnīd agnīn vihara barhi stṛṇīhi puroḍāśān alaṃkurv iti
(GBr_2,2.16i) yajñam evāparājitya punas tanvānā āyanti_
(GBr_2,2.16j) aṅgārair dve savane viharati śalākābhis tṛtīyasavanaṃ saśrukratvāya_
(GBr_2,2.16k) atho saṃbhavaty evam evaitat_
(GBr_2,2.16l) dakṣiṇato vai devānāṃ yajñaṃ rakṣāṃsy ajighāṃsan_ [ed. ajidhāṃsan]
(GBr_2,2.16m) tāny āgnīdhreṇāpāghnata
(GBr_2,2.16n) tasmād dakṣiṇāmukhas tiṣṭhann agnīt pratyāśrāvayati
(GBr_2,2.16o) yajñasyābhijityai rakṣasām apahatyai rakṣasām apahatyai

7.17

(GBr_2,2.17a) tad āhur atha kasmāt saumya evādhvare pravṛtāhutīr juhvati na haviryajña iti_
(GBr_2,2.17b) akṛtsnā vā eṣā devayajyā yad dhaviryajñaḥ_
(GBr_2,2.17c) atha haiṣaiva kṛtsnā devayajyā yat saumyo 'dhvaras
(GBr_2,2.17d) tasmāt saumya evādhvare pravṛtāhutīr juhvati
(GBr_2,2.17e) juṣṭo vāce bhūyāsaṃ juṣṭo vācaspataye devi vāg yad vāco madhumattamaṃ tasmin mā dhāḥ svāhā vāce svāhā vācapataye svāhā sarasvatyai svāhā sarasvatyā iti purastāt svāhākāreṇa juhoti [ed. -svāhākareṇa]
(GBr_2,2.17f) tasmād vāg ata ūrdhvam utsṛṣṭā yajñaṃ vahati manasottarām_
(GBr_2,2.17g) manasā hi manaḥ prītam_
(GBr_2,2.17h) tad u haike saptāhutīr juhvati sapta chandāṃsi pravṛttāni pratimantram iti vadantaḥ_
(GBr_2,2.17i) yathā mekhalā paryasyate medhyasya cāmedhyasya ca vihṛtyā evaṃ haivaite nyupyante medhasya cāmedhyasya ca vihṛtyai yajñasya vihṛtyai
(GBr_2,2.17j) prācīnaṃ hi dhiṣṇyebhyo devānāṃ lokāḥ pratīcīnaṃ manuṣyāṇām_
(GBr_2,2.17k) tasmāt somaṃ pibatā prāñco dhiṣṇyā nopasarpyāḥ_
(GBr_2,2.17l) janaṃ hy etat_
(GBr_2,2.17m) devalokaṃ hy adhyārohanti
(GBr_2,2.17n) teṣām etad āyatanaṃ codayanaṃ ca yad āgnīdhraṃ ca sadaś ca
(GBr_2,2.17o) tad yo 'vidvānt saṃcaraty ārtim ārchatyi_
(GBr_2,2.17p) atha yo vidvānt saṃcarati na sa dhiṣṇīyām ārtim ārchati

7.18

[ed. vidvant]
(GBr_2,2.18a) prajāpatir vai yajñas
(GBr_2,2.18b) tasmint sarve kāmāḥ sarvā iṣṭīḥ sarvam amṛtatvam_
(GBr_2,2.18c) tasya haite goptāro yad dhiṣṇyās
(GBr_2,2.18d) tānt sadaḥ prasrapsyan namaskaroti
(GBr_2,2.18e) namo nama iti
(GBr_2,2.18f) na hi namaskāram ati devās
(GBr_2,2.18g) te ha namasitāḥ kartāram atisṛjantīti
(GBr_2,2.18h) tata etaṃ prajāpatiṃ yajñaṃ prapadyate namo nama iti
(GBr_2,2.18i) na hi namaskāram ati devāḥ
(GBr_2,2.18j) sa tatraiva yajamānaḥ sarvān kāmān āpnoti sarvān kāmān āpnoti

7.19

(GBr_2,2.19a) yo vai sadasyān gandharvān veda na sadasyām ārtim ārchati
(GBr_2,2.19b) sadaḥ prasrapsyan brūyād upadraṣṭre nama iti_
(GBr_2,2.19c) agnir vai draṣṭā tasmā u evātmānaṃ paridadāti
(GBr_2,2.19d) sarvam āyur eti na purā jarasaḥ pramīyate ya evaṃ veda
(GBr_2,2.19e) sadaḥ prasṛpya brūyād upaśrotre nama iti
(GBr_2,2.19f) vāyur vā upaśrotā
(GBr_2,2.19g) tasmā u evātmānaṃ paridadāti
(GBr_2,2.19h) sarvam āyur eti na purā jarasaḥ pramīyate ya evaṃ veda
(GBr_2,2.19i) sadaḥ prasarpan brūyād anukhyātre nama iti_
(GBr_2,2.19j) ādityo vā anukhyātā
(GBr_2,2.19k) tasmā u evātmānaṃ paridadāti
(GBr_2,2.19l) sarvam āyur eti na purā jarasaḥ pramīyate ya evaṃ veda
(GBr_2,2.19m) sadaḥ prasṛpto brūyād upadraṣṭre nama iti
(GBr_2,2.19n) brāhmaṇo vā upadraṣṭā
(GBr_2,2.19o) tasmā u evātmānaṃ paridadāti
(GBr_2,2.19p) sarvam āyur eti na purā jarasaḥ pramīyate ya evaṃ veda
(GBr_2,2.19q) te vai sadasyā gandharvāḥ
(GBr_2,2.19r) sa ya evam etānt sadasyān gandharvān avidvānt sadaḥ prasarpati sa sadasyām ārtim ārchati_
(GBr_2,2.19s) atha yo vidvānt saṃcarati na sadasyām ārtim ārchati_
(GBr_2,2.19t) etena ha sma vā aṅgirasaḥ sarvaṃ sadaḥ paryāhus
(GBr_2,2.19u) te na sadasyām ārtim ārchanti_
(GBr_2,2.19v) atha yān kāmayeta na sadasyām ārtim ārcheyur iti tebhya etena sarvaṃ sadaḥ paribrūyāt
(GBr_2,2.19w) te na sadasyām ārtim ārchanti_
(GBr_2,2.19x) atha yaṃ kāmayeta pramīyateti tam etebhya āvṛścet
(GBr_2,2.19y) pramīyate

7.20

(GBr_2,2.20a) tad āhur yad aindro yajño 'tha kasmād dvāv eva prātaḥsavane prasthitānāṃ pratyakṣād aindrībhyāṃ yajato hotā caiva brāhmaṇācchaṃsī ca_ [ed. aidrībhyāṃ]
(GBr_2,2.20b) <idaṃ te somyaṃ madhu [ṚV 8.65.8]>_iti hotā yajati_
(GBr_2,2.20c) <indra tvā vṛṣabhaṃ vayam [ṚV 3.40.1, VaitS 19.6]> iti brāhmaṇācchaṃsī
(GBr_2,2.20d) nānādevatyābhir itare
(GBr_2,2.20e) kathaṃ teṣām aindryo bhavanti
(GBr_2,2.20f) <mitraṃ vayaṃ havāmahe [ṚV 1.23.4a]>_iti maitrāvaruṇo yajati
(GBr_2,2.20g) <varuṇaṃ somapītaye [ṚV 1.23.4b]>_iti
(GBr_2,2.20h) yad vai kiṃ ca pītavat tad aindraṃ rūpam_
(GBr_2,2.20i) tenendraṃ prīṇāti
(GBr_2,2.20j) <maruto yasya hi kṣaye [ṚV 1.86.1a, ŚS 20.1.2a]>_iti potā yajati
(GBr_2,2.20k) <sa sugopātamo janaḥ [ṚV 1.86.1c, ŚS 20.1.2c]>_iti_ [ed. sugopatamo, corrected p. 302]
(GBr_2,2.20l) indro vai gopās
(GBr_2,2.20m) tad aindraṃ rūpam_
(GBr_2,2.20n) tenendraṃ prīṇāti_
(GBr_2,2.20o) <agne patnīr ihā vaha [ṚV 1.22.9a]>_iti neṣṭā yajati
(GBr_2,2.20p) <tvaṣṭāraṃ somapītaye [ṚV 1.22.9c]>_iti
(GBr_2,2.20q) yad vai kiṃ ca pītavat tad aindraṃ rūpam_
(GBr_2,2.20r) tenendraṃ prīṇāti_
(GBr_2,2.20s) <ukṣānnāya vaśānnāya [ṚV 8.43.11a, PS 3.12.6a, ŚS 3.21.6a/20.1.3a]>_ity āgnīdhro yajati
(GBr_2,2.20t) <somapṛṣṭhāya vedhase [ṚV 8.43.11b, PS 3.12.6b, ŚS 3.21.6b/20.1.3b]>_iti_
(GBr_2,2.20u) indro vai vedhās
(GBr_2,2.20v) tad aindraṃ rūpam_
(GBr_2,2.20w) tenendraṃ prīṇāti
(GBr_2,2.20x) <prātaryāvabhir ā gataṃ devebhir jenyāvasū indrāgnī somapītaye [ṚV 8.38.7]>_iti
(GBr_2,2.20y) svayaṃsamṛddhā acchāvākasya_
(GBr_2,2.20z) evam u haitā aindryo bhavanti
(GBr_2,2.20aa) yan nānādevatyās tenānyā devatāḥ prīṇāti
(GBr_2,2.20bb) yad gāyatryas tenāgneyyas
(GBr_2,2.20cc) tasmād etābhis trayam avāptaṃ bhavati

7.21

(GBr_2,2.21a) te vai khalu sarva eva mādhyaṃdine prasthitānāṃ pratyakṣād aindrībhir yajanti_
(GBr_2,2.21b) abhitṛṇavatībhir eke
(GBr_2,2.21c) <pibā somam abhi yam ugra tardaḥ [ṚV 6.17.1]>_iti hotā yajati
(GBr_2,2.21d) <sa īṃ pāhi ya ṛjīṣī tarutraḥ [ṚV 6.17.2]>_iti maitrāvaruṇaḥ_
(GBr_2,2.21e) <evā pāhi pratnathā mandatu tvā [ṚV 6.17.3]>_iti brāhmaṇācchaṃsī_
(GBr_2,2.21f) <arvāṅ ehi somakāmaṃ tvāhuḥ [ṚV 1.104.9]>_iti potā
(GBr_2,2.21g) <tavāyaṃ somas tvam ehy arvāṅ [ṚV 3.35.6]> iti neṣṭā_
(GBr_2,2.21h) <indrāya somāḥ pradivo vidānāḥ [ṚV 3.36.2]>_ity acchāvākaḥ_
(GBr_2,2.21i) <āpūrṇo asya kalaśaḥ svāhā [ṚV 3.32.15]>_ity āgnīdhraḥ_ [ed. svahoty]
(GBr_2,2.21j) evam u haitā abhitṛṇavatyo bhavanti_
(GBr_2,2.21k) indro vai prātaḥsavanaṃ nābhyajayat
(GBr_2,2.21l) sa etābhir mādhyaṃdinaṃ savanam abhyatṛṇat
(GBr_2,2.21m) tad yad etābhir mādhyaṃdinaṃ savanam abhyatṛṇat tasmād etā abhitṛṇavatyo bhavanti

7.22

(GBr_2,2.22a) tad āhur yad aindrārbhavaṃ tṛtīyasavanam atha kasmād eka eva tṛtīyasavane prasthitānāṃ pratyakṣād aindrārbhavyā yajati_
(GBr_2,2.22b) <indra ṛbhubhir vājavadbhiḥ samukṣitam [ṚV 3.60.5]> iti hotaiva
(GBr_2,2.22c) nānādevatyābhir itare
(GBr_2,2.22d) kathaṃ teṣām aindrārbhavyo bhavanti_
(GBr_2,2.22e) <indrāvaruṇā sutapāv imaṃ sutam [ṚV 6.68.10, PS 20.7.5a, ŚS 7.58.1a]>_ iti maitrāvaruṇo yajati [ed. satam, corrected p. 302]
(GBr_2,2.22f) <yuvo ratho adhvaro devavītaye [PS 20.7.5c, ŚS 7.58.1c, ṚV 6.68.10c]>_iti bahūni vāha
(GBr_2,2.22g) tad ṛbhūṇāṃ rūpam
(GBr_2,2.22h) <indraś ca somaṃ pibataṃ bṛhaspataye [ṚV 4.50.10a, VaitS 22.11]>_iti brāhmaṇācchaṃsī yajati_
(GBr_2,2.22i) <ā vāṃ viśantv indavaḥ svābhuvaḥ [ṚV 4.50.10c]>_iti bahūni vāha
(GBr_2,2.22j) tad ṛbhūṇāṃ rūpam
(GBr_2,2.22k) <ā vo vahantu saptayo raghuṣyadaḥ [ṚV 1.85.6a]>_iti potā yajati
(GBr_2,2.22l) <raghupatvānaḥ pra jigāta bāhubhiḥ [ṚV 1.85.6b]>_iti bahūni vāha
(GBr_2,2.22m) tad ṛbhūṇāṃ rūpam
(GBr_2,2.22n) <ameva naḥ suhavā ā hi gantana [ṚV 2.36.3]>_iti neṣṭā yajati
(GBr_2,2.22o) gantaneti bahūni vāha
(GBr_2,2.22p) tad ṛbhūṇāṃ rūpam
(GBr_2,2.22q) <indrāviṣṇū pibataṃ madhvo asya [ṚV 6.69.7a]>_ity acchāvāko yajati_
(GBr_2,2.22r) <ā vām andhāṃsi madirāṇy agman [ṚV 6.69.7c]>_iti bahūni vāha
(GBr_2,2.22s) tad ṛbhūṇāṃ rūpam
(GBr_2,2.22t) <imaṃ stomam arhate jātavedase [ṚV 1.94.1a]>_ity āgnīdhro yajati
(GBr_2,2.22u) <ratham iva saṃ mahemā manīṣayā [ṚV 1.94.1b]>_iti bahūni vāha
(GBr_2,2.22v) tad ṛbhūṇāṃ rūpam
(GBr_2,2.22w) evam u haitā aindrārbhavyo bhavanti
(GBr_2,2.22x) yan nānādevatyās tenānyā devatāḥ prīṇāti
(GBr_2,2.22y) yad u jagatprāsāhā jāgatam u vai tṛtīyasavanam_
(GBr_2,2.22z) tṛtīyasavanasya samaṣṭyai

7.23

(GBr_2,2.23a) vicakṣaṇavatīṃ vācaṃ bhāṣante canasitavatīm_
(GBr_2,2.23b) vicakṣayanti brāhmaṇam_
(GBr_2,2.23c) canasayanti prājāpatyam_
(GBr_2,2.23d) satyaṃ vadanti_
(GBr_2,2.23e) etad vai manuṣyeṣu satyaṃ yac cakṣus
(GBr_2,2.23f) tasmād āhur ācakṣāṇam adrāg iti
(GBr_2,2.23g) sa yad āhādrākṣam iti tathāhāsya śraddadhati
(GBr_2,2.23h) yady u vai svayaṃ vai dṛṣṭaṃ bhavati na bahūnāṃ janānām eṣa śraddadhāti
(GBr_2,2.23i) tasmād vicakṣaṇavatīṃ vācaṃ bhāṣante canasitavatīm_
(GBr_2,2.23j) satyottarā haivaiṣāṃ vāg uditā bhavati

7.24

(GBr_2,2.24a) samṛtayajño vā eṣa yad darśapūrṇamāsau
(GBr_2,2.24b) kasya vāva devā yajñam āgacchanti kasya vā na
(GBr_2,2.24c) bahūnāṃ vā etad yajamānānāṃ sāmānyam ahas
(GBr_2,2.24d) tasmāt pūrvedyur devatāḥ parigṛhṇīyāt_
(GBr_2,2.24e) yo ha vai pūrvedyur devatāḥ parigṛhṇāti tasya śvo bhūte yajñam āgacchanti
(GBr_2,2.24f) tasmād vihavyasya catasra ṛco japet_
(GBr_2,2.24g) yajñavido hi manyante eva soma eva samṛta iti yajño yajñena samṛtaḥ

Original text: Gopathabrāhmaṇa · Edition: Dieuke Gaastra: Das Gopatha Brāhmaṇa, Leiden : Brill 1919. · Data entry Arlo Griffiths · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc