Gopatha Brahmana · Chapter 4

(GBr_1,3.23col) ity atharvavede gopathabrāhmaṇapūrvabhāge tṛtīyaḥ prapāṭhakaḥ ||
(GBr_1,4.1a) om ayaṃ vai yajño yo 'yaṃ pavate
(GBr_1,4.1b) tam eta īpsanti ye saṃvatsarāya dīkṣante
(GBr_1,4.1c) teṣāṃ gṛhapatiḥ prathamo dīkṣate_
(GBr_1,4.1d) ayaṃ vai loko gṛhapatiḥ_
(GBr_1,4.1e) asmin vā idaṃ sarvaṃ loke pratiṣṭhitam_
(GBr_1,4.1f) gṛhapatā u eva sarve sattriṇaḥ pratiṣṭhitāḥ
(GBr_1,4.1g) pratiṣṭhāyā evainaṃ tat pratiṣṭhityai dīkṣante

(GBr_1,4.2a) atha brahmāṇaṃ dīkṣayati candramā vai brahmādhidaivaṃ mano 'dhyātmam_
(GBr_1,4.2b) manasaiva tad oṣadhīḥ saṃdadhāti
(GBr_1,4.2c) tad yā oṣadhīr veda sa eva brahmauṣadhīs
(GBr_1,4.2d) tad anena lokena saṃdadhāti
(GBr_1,4.2e) tasmād etāv antareṇānyo na dīkṣeta
(GBr_1,4.2f) sa yad etāv antareṇānyo dīkṣetemaṃ taṃ lokam oṣadhibhir vyāpādayet_
(GBr_1,4.2g) ucchoṣukā ha syus
(GBr_1,4.2h) tasmād etāv antareṇānyo na dīkṣeta

(GBr_1,4.3a) athodgātāraṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.3b) ādityo vā udgātādhidaivaṃ cakṣur adhyātmam_
(GBr_1,4.3c) parjanya ādityaḥ
(GBr_1,4.3d) parjanyād adhi vṛṣṭir jāyate
(GBr_1,4.3e) vṛṣṭir eva tad oṣadhīḥ saṃdadhāti
(GBr_1,4.3f) tasmād etāv antareṇānyo na dīkṣeta
(GBr_1,4.3g) sa yad etāv antareṇānyo dīkṣetemaṃ taṃ lokaṃ varṣeṇa vyāpādayet_
(GBr_1,4.3h) avarṣukā ha syus
(GBr_1,4.3i) tasmād etāv antareṇānyo na dīkṣeta

(GBr_1,4.4a) atha hotāraṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.4b) agnir vai hotādhidaivaṃ vāg adhyātmam
(GBr_1,4.4c) annaṃ vṛṣṭiḥ_
(GBr_1,4.4d) vācaṃ caiva tad agniṃ cānnena saṃdādhāti
(GBr_1,4.4e) tasmād etāv antareṇānyo na dīkṣeta
(GBr_1,4.4f) sa yad etāv antareṇānyo dīkṣetemaṃ taṃ lokam annena vyāpādayet_
(GBr_1,4.4g) aśanāyukā ha syus
(GBr_1,4.4h) tasmād etāv antareṇānyo na dīkṣeta

(GBr_1,4.5a) athādhvaryuṃ pratiprasthātā dīkṣayati
(GBr_1,4.5b) vāyur vā adhvaryur adhidaivaṃ prāṇo 'dhyātmam
(GBr_1,4.5c) annaṃ vṛṣṭiḥ_
(GBr_1,4.5d) vāyuṃ caiva tat prāṇaṃ cānnena saṃdadhāti
(GBr_1,4.5e) tasmād etāv antareṇānyo na dīkṣeta [ed. etav]
(GBr_1,4.5f) sa yad etāv antareṇānyo dīkṣetemaṃ taṃ lokaṃ prāṇena vyāpādayet
(GBr_1,4.5g) pramāyukā ha syus
(GBr_1,4.5h) tasmād etāv antareṇānyo na dīkṣeta

(GBr_1,4.6a) atha brahmaṇe brāhmaṇācchaṃsinaṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.6b) athodgātre prastotāraṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.6c) atha hotre maitrāvaruṇaṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.6d) athādhvaryave pratiprasthātāraṃ neṣṭā dīkṣayati
(GBr_1,4.6e) sa hainam anu_
(GBr_1,4.6f) eteṣāṃ vai navānāṃ kḷptim anv itare kalpante
(GBr_1,4.6g) nava vai prāṇāḥ
(GBr_1,4.6h) prāṇair yajñas tāyate_
(GBr_1,4.6i) atha brahmaṇe potāraṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.6j) athodgātre pratihartāraṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.6k) atha hotre 'cchāvākaṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.6l) athādhvaryave neṣṭāram unnetā dīkṣayati
(GBr_1,4.6m) sa hainam anu_
(GBr_1,4.6n) atha brahmaṇa āgnīdhraṃ dīkṣyati_
(GBr_1,4.6o) athodgātre subrahmaṇyaṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.6p) atha hotre grāvastutaṃ dīkṣayati_
(GBr_1,4.6q) atha tamanyaḥ snātako vā brahmacārī vā dīkṣayati
(GBr_1,4.6r) na pūtaḥ pāvayed ity āhuḥ
(GBr_1,4.6s) saiṣānupūrvaṃ dīkṣā
(GBr_1,4.6t) tad ya evaṃ dīkṣante dīkṣiṣyamāṇā eva te sattriṇāṃ prāyaścittaṃ na vindante
(GBr_1,4.6u) sattriṇāṃ prāyaścittam anu tasyārdhasya yogakṣemaḥ kalpate yasminn ardhe dīkṣanta iti brāhmaṇam

(GBr_1,4.7a) śraddhayā vai devā dīkṣaṇīyāṃ niramimatāditeḥ prāyaṇīyām_
(GBr_1,4.7b) somāt krayam_
(GBr_1,4.7c) viṣṇor ātithyam
(GBr_1,4.7d) ādityāt pravargyam_
(GBr_1,4.7e) svadhāyā upasadaḥ_
(GBr_1,4.7f) agnīṣomābhyām aupavasathyam ahaḥ
(GBr_1,4.7g) prātaryāvadbhyo devebhyaḥ prātaranuvākam_
(GBr_1,4.7h) vasubhyaḥ prātaḥsavanam_
(GBr_1,4.7i) rudrebhyo mādhyaṃdinaṃ savanam
(GBr_1,4.7j) ādityebhyas tṛtīyasavanam_
(GBr_1,4.7k) varuṇād avabhṛtham
(GBr_1,4.7l) aditer udayanīyām_
(GBr_1,4.7m) mitrāvaruṇābhyām anūbandhyām_
(GBr_1,4.7n) tvaṣṭus tvāṣṭram_
(GBr_1,4.7o) devībhyo devikābhyo devatāhavīṃṣi
(GBr_1,4.7p) kāmād daśātirātram_
(GBr_1,4.7q) svargāl lokād udavasānīyām_
(GBr_1,4.7r) tad vā etad agniṣṭomasya janma
(GBr_1,4.7s) sa ya evam etad agniṣṭomasya janma vedāgniṣṭomena sātmā saloko bhūtvā devān apy etīti brāhmaṇam

(GBr_1,4.8a) atha yad dīkṣaṇīyayā yajante śraddhām eva tad devīṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8b) śraddhā devī devatā bhavanti
(GBr_1,4.8c) śraddhāyā devyāḥ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8d) atha yat prāyaṇīyayā yajante 'ditim eva tad devīṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8e) aditir devī devatā bhavanti_
(GBr_1,4.8f) adityā devyāḥ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8g) atha yat krayam upayanti somam eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8h) somo devo devatā bhavanti [ed. davatā]
(GBr_1,4.8i) somasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8j) atha yad ātithyayā yajante viṣṇum eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8k) viṣṇur devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.8l) viṣṇor devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8m) atha yat pravargyam upayanty ādityam eva tad devaṃ devatāṃ yajante_ [ed. davatāṃ]
(GBr_1,4.8n) ādityo devo devatā bhavanti_
(GBr_1,4.8o) ādityasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8p) atha yad upasadam upayanti svadhām eva tad devīṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8q) svadhā devī devatā bhavanti
(GBr_1,4.8r) svadhāyā devyāḥ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8s) atha yad aupavasathyam ahar upayanty agnīṣomāv eva tad devau devate yajante_
(GBr_1,4.8t) agnīṣomau devau devate bhavanti
(GBr_1,4.8u) agnīṣomayor devatayoḥ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ye etad upayanti_ [ed. 'gnīṣomayor]
(GBr_1,4.8v) atha yat prātaranuvākam upayanti prātaryāvṇa eva tad devān devatā yajante
(GBr_1,4.8w) prātaryāvāṇo devā devatā bhavanti
(GBr_1,4.8x) prātaryāvṇāṃ devānāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8y) atha yat prātaḥsavanamupayanti vasūn eva tad devān devatā yajante
(GBr_1,4.8z) vasavo devā devatā bhavanti
(GBr_1,4.8aa) vasūnāṃ devānāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8bb) atha yan mādhyaṃdinaṃ savanam upayanti rudrān eva tad devān devatā yajante
(GBr_1,4.8cc) rudrā devā devatā bhavanti
(GBr_1,4.8dd) rudrāṇāṃ devānāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8ee) atha yattṛtīyasavanam upayanty ādityān eva tad devān devatā yajante_
(GBr_1,4.8ff) ādityā devā devatā bhavanti_
(GBr_1,4.8gg) ādityānāṃ devānāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8hh) atha yad avabhṛtham upayanti varuṇam eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8ii) varuṇo devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.8jj) varuṇasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8kk) atha yad udayanīyayā yajante 'ditim eva tad devīṃ devatāṃ yajante_
(GBr_1,4.8ll) aditir devī devatā bhavanti_
(GBr_1,4.8mm) adityā devyāḥ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_ [ed. ādityā]
(GBr_1,4.8nn) atha yad anūbandhyayā yajante mitrāvaruṇāv eva tad devau devate yajante
(GBr_1,4.8oo) mitrāvaruṇau devau devate bhavanti
(GBr_1,4.8pp) mitrāvaruṇayor devayoḥ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8qq) atha yat tvāṣṭreṇa paśunā yajante tvaṣṭāram eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8rr) tvaṣṭā devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.8ss) tvaṣṭur devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8tt) atha yad devikāhavirbhiś caranti yā etā upasatsu bhavanty agniḥ somo viṣṇur iti devyo devikā devatā bhavanti
(GBr_1,4.8uu) devīnāṃ devikānāṃ devatānāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8vv) atha yad daśātirātram upayanti kāmam eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8ww) kāmo devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.8xx) kāmasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.8yy) atha yad udavasānīyayā yajante svargam eva tal lokaṃ devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.8zz) svargo loko devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.8aaa) svargasya lokasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti
(GBr_1,4.8bbb) tad vā etad agniṣṭomasya janma
(GBr_1,4.8ccc) sa ya evam etad agniṣṭomasya janma vedāptvaiva tad agniṣṭomaṃ svarge loke pratitiṣṭhati
(GBr_1,4.8ddd) pratitiṣṭhati prajayā paśubhir ya evaṃ veda_
(GBr_1,4.8eee) agniṣṭomena sātmā saloko bhūtvā devān apy etīti brāhmaṇam

(GBr_1,4.9a) ahorātrābhyāṃ vai devāḥ prāyaṇīyam atirātraṃ niramimata_
(GBr_1,4.9b) ardhamāsebhyaś caturviṃśam ahaḥ_
(GBr_1,4.9c) brahmaṇo 'bhiplavam_
(GBr_1,4.9d) kṣatrāt pṛṣṭhyam
(GBr_1,4.9e) agner abhijitam
(GBr_1,4.9f) adbhyaḥ svarasāmnaḥ
(GBr_1,4.9g) sūryād viṣuvantam
(GBr_1,4.9h) uktā āvṛttāḥ svarasāmānaḥ_
(GBr_1,4.9i) indrād viśvajitam
(GBr_1,4.9j) uktau pṛṣṭhyabhiplavau
(GBr_1,4.9k) mitrāvaruṇābhyāṃ gavāyuṣī
(GBr_1,4.9l) viśvebhyo devebhyo daśarātram_
(GBr_1,4.9m) digbhyo dāśarātrikaṃ pṛṣṭhyaṃ ṣaḍaham
(GBr_1,4.9n) ebhyo lokebhyaś chandomaṃ tryaham_
(GBr_1,4.9o) saṃvatsarād daśamam ahaḥ
(GBr_1,4.9p) prajāpater mahāvratam_
(GBr_1,4.9q) svargāl lokād udayanīyam atirātram_
(GBr_1,4.9r) tad vā etat saṃvatsarasya janma
(GBr_1,4.9s) sa ya evam etat saṃvatsarasya janma veda saṃvatsareṇa sātmā saloko bhūtvā devān apy etīti brāhmaṇam

(GBr_1,4.10a) atha yat prāyaṇīyam atirātram upayanty ahorātrāv eva tad devau devate yajante_
(GBr_1,4.10b) ahorātrau devau devate bhavanti_
(GBr_1,4.10c) ahorātrayor devayoḥ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_ [ed. 'horātrayor]
(GBr_1,4.10d) atha yac caturviṃśam ahar upayanty ardhamāsān eva tad devān devatā yajante_
(GBr_1,4.10e) ardhamāsā devā devatā bhavanti_
(GBr_1,4.10f) ardhamāsānāṃ devānāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10g) atha yad abhiplavam upayanti brahmāṇam eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.10h) brahmā devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.10i) brahmaṇo devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10j) atha yat pṛṣṭhyam upayanti kṣatram eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.10k) kṣatraṃ devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.10l) kṣatrasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10m) atha yad abhijitam upayanty agnim eva tad devaṃ devatāṃ yajante_
(GBr_1,4.10n) agnir devo devatā bhavanti_
(GBr_1,4.10o) agner devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10p) atha yat svarasāmna upayanty eva tad devīr devatā yajanta āpo devyo devatā bhavanti_
(GBr_1,4.10q) apāṃ devīnāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10r) atha yad viṣuvantam upayanti sūryam eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.10s) sūryo devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.10t) sūryasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10u) uktā āvṛttāḥ svarasāmānaḥ_
(GBr_1,4.10v) atha yad viśvajita mupayantīndram eva tad devaṃ devatāṃ yajante_
(GBr_1,4.10w) indro devo devatā bhavanti_
(GBr_1,4.10x) indrasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10y) uktau pṛṣṭhyābhiplavau_
(GBr_1,4.10z) atha yad gavāyuṣī upayanti mitrāvaruṇāv eva tad devau devate yajante
(GBr_1,4.10aa) mitrāvaruṇau devau devate bhavanti
(GBr_1,4.10bb) mitrāvaruṇayor devayoḥ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10cc) atha yad daśarātram upayanti viśvān eva tad devān devatā yajante
(GBr_1,4.10dd) viśve devā devatā bhavanti
(GBr_1,4.10ee) viśveṣāṃ devānāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10ff) atha yad dāśarātrikaṃ pṛṣṭhyaṃ ṣaḍaham upayanti diśa eva tad devīr devatā yajante
(GBr_1,4.10gg) diśo devyo devatā bhavanti
(GBr_1,4.10hh) diśāṃ devīnāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10ii) atha yac chandomaṃ tryaham upayantīmān eva tal lokān devān devatā yajante_
(GBr_1,4.10jj) ime lokā devā devatā bhavanti_
(GBr_1,4.10kk) eṣāṃ lokānāṃ devānāṃ sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10ll) atha yad daśamam ahar upayanti saṃvatsaram eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.10mm) saṃvatsaro devo devatā bhavanti [ed. davatā]
(GBr_1,4.10nn) saṃvatsarasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10oo) atha yan mahāvratam upayanti prajāpatim eva tad devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.10pp) prajāpatir devo devatā bhavanti [ed. davatā]
(GBr_1,4.10qq) prajāpater devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti_
(GBr_1,4.10rr) atha yad udayanīyam atirātram upayanti svargam eva tal lokaṃ devaṃ devatāṃ yajante
(GBr_1,4.10ss) svargo loko devo devatā bhavanti
(GBr_1,4.10tt) svargasya lokasya devasya sāyujyaṃ salokatāṃ yanti ya etad upayanti
(GBr_1,4.10uu) tad vā etat saṃvatsarasya janma
(GBr_1,4.10vv) sa ya evam etat saṃvatsarasya janma vedāptvaiva tat saṃvatsaraṃ svarge loke pratitiṣṭhati
(GBr_1,4.10ww) pratitiṣṭhati prajayā paśubhir ya evaṃ veda
(GBr_1,4.10xx) saṃvatsareṇa sātmā saloko bhūtvā devān apy etīti brāhmaṇam

(GBr_1,4.11a) sa vā eṣa saṃvastaro 'dhidaivaṃ cādhyātmaṃ ca pratiṣṭhitaḥ
(GBr_1,4.11b) sa ya evam etat saṃvatsaram adhidaivaṃ cādhyātmaṃ ca pratiṣṭhitaṃ veda pratitiṣṭhati
(GBr_1,4.11c) pratitiṣṭhati prajayā paśubhir ya evaṃ veda

(GBr_1,4.12a) sa vā eṣa saṃvatsaro bṛhatīm abhisaṃpannaḥ_
(GBr_1,4.12b) dvāv akṣarāv ahnāṃ ṣaḍahau dvau pṛṣṭhyābhiplavau
(GBr_1,4.12c) gavāyuṣī daśarātras
(GBr_1,4.12d) tathā khalu ṣaṭtriṃśad saṃpadyante
(GBr_1,4.12e) ṣaṭtriṃśadavadānā gauḥ
(GBr_1,4.12f) ṣaṭtriṃśadakṣarā bṛhatī
(GBr_1,4.12g) bārhato vai svargo lokaḥ_
(GBr_1,4.12h) bṛhatyā vai devāḥ svarge loke yajante
(GBr_1,4.12i) bṛhatyā svarge loke pratitiṣṭhati
(GBr_1,4.12j) pratitiṣṭhati prajayā paśubhir ya evaṃ veda

(GBr_1,4.13a) sa vā eṣa saṃvatsaras trimahāvrataḥ_
(GBr_1,4.13b) caturviṃśe mahāvrataṃ viṣuvati mahāvrataṃ mahāvrata eva mahāvratam_
(GBr_1,4.13c) taṃ ha smaitam evaṃvidvāṃsaḥ pūrve trimahāvratam upayanti
(GBr_1,4.13d) te tejasvina āsaṃt satyavādinaḥ saṃśitavratāḥ_
(GBr_1,4.13e) ya enam adya tathopeyur yathāmapātram udaka āsikte nirmṛtyed evaṃ yajamānā nirmṛtyerann upary upayanti
(GBr_1,4.13f) tathā hāsya satyena tapasā vratena cābhijitam avaruddhaṃ bhavati ya evaṃ veda

(GBr_1,4.14a) atha yac caturviṃśam ahar upetyānupetya viṣuvantaṃ mahāvratam upeyāt katham anāgūrtyai bhavatīti
(GBr_1,4.14b) yam evāmuṃ purastād viṣuvato 'tirātram upayanti teneti brūyāt_
(GBr_1,4.14c) abhiplavāt pṛṣṭhyo nirmitaḥ
(GBr_1,4.14d) pṛṣṭhyād abhijit_
(GBr_1,4.14e) abhijitaḥ svarasāmānaḥ
(GBr_1,4.14f) svarasāmabhyo viṣuvān
(GBr_1,4.14g) viṣuvataḥ svarasāmānaḥ
(GBr_1,4.14h) svarasāmabhyo viśvajit_
(GBr_1,4.14i) viśvajitaḥ pṛṣṭhyābhiplavau
(GBr_1,4.14j) pṛṣṭhyābhiplavābhyāṃ gavāyuṣī
(GBr_1,4.14k) gavāyurbhyāṃ daśarātraḥ
(GBr_1,4.14l) daśarātrān mahāvratam_
(GBr_1,4.14m) mahāvratād udayanīyo 'tirātraḥ_
(GBr_1,4.14n) udayanīyo 'tirātraḥ svargāya lokāyānnādyāya pratiṣṭhityai

(GBr_1,4.15a) atha yac caturviṃśam ahar upetyānupetya viṣuvantaṃ mahāvratam upeyāt katham anāgūrtyai bhavatīti
(GBr_1,4.15b) yam evāmuṃ purastād viṣuvato 'tirātram upayanti teneti brūyāt_
(GBr_1,4.15c) abhiplavāt pṛṣṭhyo nirmitaḥ
(GBr_1,4.15d) pṛṣṭhyād abhijit_
(GBr_1,4.15e) abhijitaḥ svarasāmānaḥ
(GBr_1,4.15f) svarasāmabhyo viṣuvān [ed. viṣavān]
(GBr_1,4.15g) viṣuvataḥ svarasamānaḥ
(GBr_1,4.15h) svarasāmabhyo viśvajit_
(GBr_1,4.15i) viśvajitaḥ pṛṣṭhyābhiplavau
(GBr_1,4.15j) pṛṣṭhyābhiplavābhyāṃ gavāyuṣī
(GBr_1,4.15k) gavāyurbhyāṃ daśarātraḥ_
(GBr_1,4.15l) atha ha devebhyo mahāvrataṃ na tasthe katham ūrdhvai stomair viṣuvantam upāgātāvṛttair mām iti
(GBr_1,4.15m) te devā ihasāmivāsur
(GBr_1,4.15n) upa taṃ yajñakratuṃ jānīmo ca ūrdhvastomo yenaitad ahar avāpnuyāmeti
(GBr_1,4.15o) tata etaṃ dvādaśarātram ūrdhvastomaṃ dadṛśus
(GBr_1,4.15p) tam āharan_
(GBr_1,4.15q) tenāyajanta
(GBr_1,4.15r) tata ebhyo 'tiṣṭhan_
(GBr_1,4.15s) tiṣṭhati hāsmai mahāvratam_
(GBr_1,4.15t) pratitiṣṭhati
(GBr_1,4.15u) pratitiṣṭhati prajayā paśubhir ya evaṃ veda

(GBr_1,4.16a) atha yac caturviṃśam ahar upetyānupetya viṣuvantaṃ mahāvratam upeyāt katham anāgūrtyai bhavatīti
(GBr_1,4.16b) yam evāmuṃ purastād viṣuvato 'tirātram upayanti teneti brūyāt
(GBr_1,4.16c) tad āhuḥ kati saṃvatsarasya parāñcy ahāni bhavanti katy arvāñci
(GBr_1,4.16d) tad yāni sakṛtsakṛd upayanti tāni parāñci
(GBr_1,4.16e) atha yāni punaḥpunar upayanti tāny arvāñcīty evaināny upāsīran
(GBr_1,4.16f) ṣaḍahayor hy āvṛttim anvāvartante

(GBr_1,4.17a) atha yac caturviṃśam ahar upetyānupetya viṣuvantaṃ mahāvratam upeyāt katham anāgūrtyai bhavatīti
(GBr_1,4.17b) yam evāmuṃ purastād viṣuvato 'tirātram upayanti teneti brūyāt_ [ed. 'tiratram]
(GBr_1,4.17c) abhiplavaṃ purastād viṣuvataḥ pūrvam upayanti
(GBr_1,4.17d) pṛṣṭyam upariṣṭāt
(GBr_1,4.17e) pitā vā abhiplavaḥ putraḥ pṛṣṭhyas
(GBr_1,4.17f) tasmāt pūrve vayasi putrāḥ pitaram upajīvanti
(GBr_1,4.17g) pṛṣṭhyaṃ paścād viṣuvataḥ pūrvam upayanty abhiplavam upariṣṭāt
(GBr_1,4.17h) pitā vā abhiplavaḥ putraḥ pṛṣṭhyas
(GBr_1,4.17i) tasmād uttame vayasi putrān pitopajīvati ya evaṃ veda
(GBr_1,4.17j) tad apy etad ṛcoktaṃ <śatam in nu śarado anti devā yatrā naś cakrā jarasaṃ tanūnām | putrāso yatra pitaro bhavanti mā no madhyā rīriṣatāyur gantoḥ [ṚV 1.89.9]>_iti_
(GBr_1,4.17k) upa ha vā enaṃ pūrve vayasi putrāḥ pitaram upajīvanty upottame vayasi putrān pitopajīvati ya evaṃ veda

(GBr_1,4.18a) atha haiṣa mahāsuparṇas
(GBr_1,4.18b) tasya yān purastād viṣuvataḥ ṣaṇmāsān upayanti sa dakṣiṇaḥ pakṣaḥ_
(GBr_1,4.18c) atha yān āvṛttān upariṣṭāt ṣaḍ upayanti sa uttaraḥ pakṣaḥ_
(GBr_1,4.18d) ātmā vai saṃvatsarasya viṣuvān aṅgāni pakṣau
(GBr_1,4.18e) yatra vā ātmā tat pakṣau
(GBr_1,4.18f) yatra vai pakṣau tad ātmā
(GBr_1,4.18g) na vā ātmā pakṣāv atiricyate
(GBr_1,4.18h) no pakṣāv ātmānam atiricyete iti_
(GBr_1,4.18i) evam u haiva tad apareṣāṃ sviditamahnāṃ pareṣām ity apareṣāṃ caiva pareṣāṃ ceti brūyāt

[ed. būyāt]
(GBr_1,4.19a) tad āhur yad dvādaśa māsāḥ saṃvatsaro 'tha haitad ahar avāpnuyāmeti
(GBr_1,4.19b) yad vaiṣuvatam apareṣāṃ sviditamahāṃ pareṣām iti_
(GBr_1,4.19c) apareṣāṃ caiva pareṣāṃ ceti brūyāt_
(GBr_1,4.19d) ātmā vai saṃvatsarasya viṣuvān aṅgāni māsāḥ_
(GBr_1,4.19e) yatra vā ātmā tad aṅgāni
(GBr_1,4.19f) yatrāṅgāni tad ātmā
(GBr_1,4.19g) na vā ātmāṅgāny atiricyate no 'ṅgāny ātmānam atiricyanta iti_
(GBr_1,4.19h) evam u haiva tad apareṣāṃ sviditamahnāṃ pareṣām ity apareṣāṃ caiva pareṣāṃ ceti brūyāt
(GBr_1,4.19i) sa vā eṣa saṃvatsaraḥ

(GBr_1,4.20a) tad āhuḥ katham ubhayatojyotiṣo 'bhiplavā anyataratojyotiḥ pṛṣṭhya iti_
(GBr_1,4.20b) ubhayatojyotiṣo vā ime lokā agnineta ādityenāmuta iti_
(GBr_1,4.20c) eṣa ha vā eteṣāṃ jyotir ya enaṃ pramṛdīva tapati
(GBr_1,4.20d) devacakre ha vā ete pṛṣṭhyapratiṣṭhite pāpmānaṃ tṛṃhatī pariplavete
(GBr_1,4.20e) tad ya evaṃviduṣāṃ dīkṣitānāṃ pāpakaṃ kīrtayad ete evāsya tad devacakre śiraś chindataḥ_
(GBr_1,4.20f) daśarātram uddhiḥ
(GBr_1,4.20g) pṛṣṭhyābhiplavau cakre
(GBr_1,4.20h) daśarātram uddhiṃ pṛṣṭhyābhiplavau cakre tantraṃ kurvīteti ha smāha vāsyus
(GBr_1,4.20i) tayo stotrāṇi ca śastrāṇi ca saṃcāreyat_
(GBr_1,4.20j) yaḥ saṃcārayet tasmād ime puruṣe prāṇā nānā santa ekodayāc charīram adhivasati yan na saṃcārayet pramāyuko ha yajamānaḥ syāt_
(GBr_1,4.20k) eṣa ha vai pramāyuko yo 'ndho vā badhiro vā
(GBr_1,4.20l) navāgniṣṭomā māsi saṃpadyante
(GBr_1,4.20m) nava vai prāṇāḥ
(GBr_1,4.20n) prāṇair yajñas tāyate_
(GBr_1,4.20o) ekaviṃśatir ukthyāḥ_
(GBr_1,4.20p) eka ukthyaḥ ṣoḍaśī_
(GBr_1,4.20q) annaṃ vā ukthyaḥ_
(GBr_1,4.20r) vīryaṃ ṣoḍaśy eva
(GBr_1,4.20s) tathā rūḍhvā svargaṃ lokam adhyārohanti

(GBr_1,4.21a) athāto 'hnām adhyārohaḥ
(GBr_1,4.21b) prāyaṇīyenātirātreṇodayanīyam atirātram adhyārohanti caturviṃśena mahāvratam
(GBr_1,4.21c) abhiplavena param abhiplavam_
(GBr_1,4.21d) pṛṣṭhyena paraṃ pṛṣṭhyam
(GBr_1,4.21e) abhijitābhijitaṃ svarasāmabhiḥ parānt svarasāmānaḥ_
(GBr_1,4.21f) athaitad ahar avāpnuyāmeti yad vaiṣuvatam apareṣāṃ sviditamahnāṃ pareṣām ity apareṣāṃ caiva pareṣāṃ ceti brūyāt
(GBr_1,4.21g) sa vā eṣa saṃvatsaraḥ

(GBr_1,4.22a) athāto 'hnāṃ nivāhaḥ
(GBr_1,4.22b) prāyaṇīyo 'tirātraś caturviṃśāyāhne nivahati
(GBr_1,4.22c) caturviṃśam ahar abhiplavāya_
(GBr_1,4.22d) abhiplavaḥ pṛṣṭhyāya
(GBr_1,4.22e) pṛṣṭhyo 'bhijite_
(GBr_1,4.22f) abhijit svarasāmabhyaḥ
(GBr_1,4.22g) svarasāmāno viṣuvate
(GBr_1,4.22h) viṣuvānt svarasāmabhyaḥ
(GBr_1,4.22i) svarasāmano viśvajite
(GBr_1,4.22j) viśvajit pṛṣṭhyābhiplavābhyām_
(GBr_1,4.22k) pṛṣṭhyābhiplavau gavāyurbhyām_
(GBr_1,4.22l) gavāyuṣī daśarātrāya
(GBr_1,4.22m) daśarātro mahāvratāya
(GBr_1,4.22n) mahāvratam udanīyāyātirātrāya_
(GBr_1,4.22o) udayanīyo 'tirātraḥ svargāya lokāyānnādyāya pratiṣṭhityai

[ed. 'tiratraḥ]
(GBr_1,4.23a) ādityāś ca ha vā aṅgirasaś ca svarge loke 'spardhanta vayaṃ pūrve svar eṣyāmo vayaṃ pūrva iti
(GBr_1,4.23b) ta ādityā laghubhiḥ sāmabhiś caturbhi stomair dvābhyāṃ pṛṣṭhyābhyāṃ svargaṃ lokam abhyaplavanta
(GBr_1,4.23c) yad abhyaplavanta tasmād abhiplavaḥ_
(GBr_1,4.23d) anvañca evāṅgiraso gurubhiḥ sāmabhiḥ sarvai stomaiḥ sarvaiḥ pṛṣṭhyaiḥ svargaṃ lokam abhyaspṛśanta
(GBr_1,4.23e) yad abhyaspṛśanta tasmāt spṛśyas
(GBr_1,4.23f) taṃ vā etaṃ spṛśyaṃ santaṃ pṛṣṭhya ity ācakṣate parokṣeṇa
(GBr_1,4.23g) parokṣapriyā iva hi devā bhavanti pratyakṣadviṣaḥ_
(GBr_1,4.23h) abhiplavāt pṛṣṭhyo nirmitaḥ
(GBr_1,4.23i) pṛṣṭhyād abhijit_
(GBr_1,4.23j) abhijitaḥ svarasāmānaḥ
(GBr_1,4.23k) svarasāmabhyo viṣuvān
(GBr_1,4.23l) viṣuvataḥ svarasāmānaḥ
(GBr_1,4.23m) svarasāmabhyo viśvajit_
(GBr_1,4.23n) viśvajitaḥ pṛṣṭhyābhiplavau
(GBr_1,4.23o) pṛṣṭhyābhiplavābhyāṃ gavāyuṣī
(GBr_1,4.23p) gavāyurbhyāṃ daśarātras [ed. daśaratras]
(GBr_1,4.23q) tāni ha vā etāni yajñāraṇyāni yajñakṛntatrāṇi
(GBr_1,4.23r) teṣāṃ śataṃśataṃ rathānānyantaraṃ tad yathāraṇyāny ārūḍhā aśanāpipāse te pāpmānaṃ tṛṃhatī pariplavete
(GBr_1,4.23s) evaṃ haivaite praplavante ye 'vidvāṃsa upayantyi_
(GBr_1,4.23t) atha ye vidvāṃsa upayanti tad yathā pravāhāt pravāhaṃ sthalāt sthalaṃ samāt samaṃ sukhāt sukham abhayād abhayam upasaṃkrāmantīty evaṃ haivaite saṃvatsarasyodṛcaṃ samaśnavāmahā iti brāhmaṇam

(GBr_1,4.24a) predir ha vai kauśāmbeyaḥ kausurubindur uddālaka āruṇau brahmacaryam uvāsa
(GBr_1,4.24b) tam ācāryaḥ papraccha kumāra kati te pitā saṃvatsarasyāhāny amanyateti
(GBr_1,4.24c) kati tveveti
(GBr_1,4.24d) daśeti hovāca
(GBr_1,4.24e) daśa vā iti hovāca
(GBr_1,4.24f) daśākṣarā virāḍ virājo yajñaḥ
(GBr_1,4.24g) kati tveveti
(GBr_1,4.24h) naveti hovāca
(GBr_1,4.24i) nava vā iti hovāca
(GBr_1,4.24j) nava vai prāṇāḥ
(GBr_1,4.24k) prāṇair yajñas tāyate
(GBr_1,4.24l) kati tveveti_
(GBr_1,4.24m) aṣṭeti hovāca_
(GBr_1,4.24n) aṣṭau vā iti hovāca_
(GBr_1,4.24o) aṣṭākṣarā gāyatrī
(GBr_1,4.24p) gāyatrī yajñaḥ
(GBr_1,4.24q) kati tveveti
(GBr_1,4.24r) sapteti hovāca
(GBr_1,4.24s) sapta vā iti hovāca
(GBr_1,4.24t) sapta chandāṃsi_
(GBr_1,4.24u) chandobhir yajñas tāyate
(GBr_1,4.24v) kati tveveti
(GBr_1,4.24w) ṣaḍ iti hovāca
(GBr_1,4.24x) ṣaḍ vā iti hovāca
(GBr_1,4.24y) ṣaḍ vā ṛtavaḥ_
(GBr_1,4.24z) ṛtūnām āptyai
(GBr_1,4.24aa) kati tveveti
(GBr_1,4.24bb) pañceti hovāca
(GBr_1,4.24cc) pañca vā iti hovāca
(GBr_1,4.24dd) pañcapadā paṅktiḥ
(GBr_1,4.24ee) pāṅkto yajñaḥ
(GBr_1,4.24ff) kati tveveti
(GBr_1,4.24gg) catvārīti hovāca
(GBr_1,4.24hh) catvāri vā iti hovāca
(GBr_1,4.24ii) catvāro vai vedāḥ_
(GBr_1,4.24jj) vedair yajñas tāyate
(GBr_1,4.24kk) kati tveveti
(GBr_1,4.24ll) trīṇīti hovāca
(GBr_1,4.24mm) trīṇi vā iti hovāca
(GBr_1,4.24nn) triṣavaṇo vai yajñaḥ
(GBr_1,4.24oo) savanair yajñas tāyate
(GBr_1,4.24pp) kati tveveti
(GBr_1,4.24qq) dve iti hovāca
(GBr_1,4.24rr) dve vā iti hovāca
(GBr_1,4.24ss) dvipād vai puruṣaḥ_
(GBr_1,4.24tt) dvipratiṣṭhaḥ puruṣaḥ
(GBr_1,4.24uu) puruṣo vai yajñaḥ
(GBr_1,4.24vv) kati tveveti_
(GBr_1,4.24ww) ekam iti hovāca_
(GBr_1,4.24xx) ekaṃ vā iti hovāca_
(GBr_1,4.24yy) aharahar ity eva sarvaṃ saṃvatsaraṃ