Language

ENहिગુ
Scripture Library

Garuda Purana · Chapter 3.18

3.18.1

iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe uttarakhaṇḍe tṛtīyāṃśe brahmakāṇḍe bhāratyā viśiṣṭadeha saṃprāptyai kāraṇanirūpaṇaṃ nāma saptadaśo 'dhyāyaḥ
śrīgaruḍamahāpurāṇam- 18
śrīkṛṣṇa uvāca /
athānantarajānvakṣye śṛṇu pakṣīndrasattama /
śṛṇu tānsāvadhānena śrutvā tānavadhāraya

3.18.2

puruṣākhyaviriñcānujātaḥ śeṣo mahābalaḥ /
hare ramāyāśca yasya svasminnidrāṃ prakurvataḥ

3.18.3

śayanārthamabhūdeṣa tena kṛtyaṃ harerna tu /
sarvadā haridāsohaṃ sarvadā haripūjakaḥ

3.18.4

hare sadā namāmi tvāṃ bahu janmani janmani /
evaṃ buddhā tu garuḍo hyabhūcca śayanaṃ hareḥ

3.18.5

sūtranāmnastathā vāyoḥ sadāyaṃ vinatāsuta /
kālanāmā ca garuḍo vāhanārthaṃ harerabhūt

3.18.6

tato mahattattvatanorviriñcāttu khageśvara /
ahaṃ kārātmako rudraḥ samabhūtsovituṃ harim

3.18.7

traya ete mahābhāga parasparasamāḥ smṛtāḥ /
gāyatrībhāratībhyāṃ te trayaḥ śataguṇā varāḥ

3.18.8

śeṣaḥ sa eva vijñeyo bhakto nārāyaṇasya ca /
viṣṇorvāyoranantasya tribhiraṃśairyutaḥ sadā

3.18.9

sumitrāṃśo daśarathājjāto yo lakṣmaṇaḥ khaga /
sopi śeṣastu vijñeyo vāyvanantāṃśasaṃyutaḥ

3.18.10

rāmasya sevāṃ kartuṃ sā sītā bhūmyāṃ khagādhipa /
balabhadrastu rohiṇyāṃ vasudevādabhūtkhaga

3.18.11

soyamepa tu vijñeyastvaṃśadvayasamanvitaḥ /
āviṣṭaḥ śuklakṛṣṇe hariṇā rohiṇīsutaḥ

3.18.12

traya ete māhābhāgāvatārāḥ phaṇinaḥ smṛtāḥ /
na vīndrāsyāvatārosti bhūmyāṃ cājñā tathā hareḥ

3.18.13

rudrāvatārānvakṣyehaṃ tāñchṛṇu tvaṃ samāhitaḥ /
yohaṅkārātmako rudraḥ sa evābhūtkhageśvara

3.18.14

sadāśiva iti tvākhyāmavāpa sa vināśakaḥ /
tamobhimānī sa jñeyastvaśivatvātsadāśivaḥ

3.18.15

kapālamālāmaśivāṃ sadā dhārayate yataḥ /
ataḥ sadāśaivo jñeyo na ca bhāgavataḥ śivaḥ

3.18.16

gajājinaṃ cāpavitraṃ yato dhārayate haraḥ /
lokānamaṅgalānsarvānharate ca sadā haraḥ

3.18.17

haryājñayā sadā lokānvipayāsaktacetasaḥ /
vimukhānkurute yasmādviṣṇostasmātsadāśivaḥ

3.18.18

kadācidasurāveśādviruddhaṃ kurute haraḥ /
ataḥ sadāśivo jñeyo na ca bhāgavataḥ śivaḥ

3.18.19

soyaṃ śmaśānavasatiṃ kartumaicchadyato haraḥ /
ataḥ sadāśivo jñeyo na ca bhāgavataḥ śivaḥ

3.18.20

daśavarṣaṃ tapaḥ kartuṃ viveśa lavaṇāṃbhasi /
ato rudrastapaḥ saṃjñāmavāpa ca khagottama

3.18.21

vyāsaputraḥ śukaḥ prokto vāyorāveśasaṃyutaḥ /
rudrāvatāro vijñeyo jñānārthamabhavadbhuvi

3.18.22

atripatnyanusūyāyāṃ jajñe rudro mahātapāḥ /
durvāsāstu sa vijñeyo mānabhaṅgāya bhūbhṛtām

3.18.23

droṇājjāto drauṇisaṃjño rudra eva prakīrtitaḥ /
prārabdhaṃ bhoktukāmosau parapakṣaprakāśakaḥ

3.18.24

īśānakoṇe saṃsthito yastu rudro hyavāpa vai vāmadeveti saṃjñām /
svavāmabhāge saṃsthitaṃ caiva vāyustaṃ yogyabhaktaṃ sevate sarvadaiva

3.18.25

ato rudro vāmadeveti saṃjñā mavāpa śiṣṭatvamathottamatvam /
kālātmakatvaṃ ca balātmakatvamavāpa rudro na tu suṃdaratvataḥ

3.18.26

sadā rudro tripurasthāṃśca daityānviṣṇuduho hantu kāmo mahātmā /
aghorarūpaṃ dhṛpavānrudra eva tatastvaghoreti sa āpa saṃjñām

3.18.27

sevāṃ kartuṃ tvicchato daityasaṃghānkiñcitkālaṃ tapasā kliśyamānān /
varāndātuṃ sadya evābhijātaḥ sadyojātetyeva saṃjñāmavāpa

3.18.28

uroḥ putrastu aurvaśca rudra eva prakīrtitaḥ /
ityakṛṣṭavācitvādrusturodanavācakaḥ

3.18.29

urū rudro hyataḥ proktastatputraścaurvasaṃjñakaḥ /
rudramurvaritaṃ kartumaurvobhūdrudra eva saḥ

3.18.30

garuḍa uvāca /
rodanaṃ kurute kasmādurusaṃjño hare haraḥ /
rudamurvaritaṃ kasmātkurute aurvākārakaḥ

3.18.31

etadvistārya mebrūhi pautrāya tava suvrata /
ityuktastena sa hariruvāca karuṇānidhiḥ

3.18.32

śrīkṛṣṇa uvāca /
dṛṣṭvā svabiṃbaṃ suguṇaistu pūrṇaṃ saṃkarṣaṇākhyaṃ natapādapadm /
śrībrahmaśeṣairjiṣṇukāmaistathānyairbhāratyā vai svasti paiścāpi nityam

3.18.33

dṛṣṭvā hariṃ pulakāṅgastu rudraḥ sabhāṣpacakṣū ruddhakaṇṭhaśca hṛṣṭaḥ /
anādyanantabrahmakalpeṣu naiva kṛtaṃ yayā smaraṇaṃ sarvadaiva

3.18.34

pādāravinde sunakhairvibhūṣite dṛṣṭe mayā kena puṇyena deva /
dṛṣṭvādṛṣṭvā pādapadmaṃ murāreḥ punaḥ punā ruddhakaṇṭho babhūva

3.18.35

ruroda rudro bhayakaṃpitāṅgaḥ kathaṃ punardarśanaṃ me prabhoḥ syāt /
mukunda nārāyaṇa viśvamūrte vāgindriyeṇa stavanaṃ me kathaṃ syāt

3.18.36

maddarśanaṃ sarvadā pāpuyuktaṃ tathā madvāk sarvadā pāpayuktā /
maddarśanaṃ sarvadā strīṣu saktamabhūcca te darśanaṃ me hyasaktam

3.18.37

āsaktatā putradārādikānāṃ samyak śaktistavane nāsti viṣṇoḥ /
viṣṇustutau nāvakāśosti vāco dṛṣṭohaṃ tvaṃ kena puṇyena deva

3.18.38

anantakarṇeśa sucandrasaṃjña śrotreṇa nityaṃ na kathā śrutā te /
śrutā mayā bahudhā lokavārtā dṛṣṭo mayā tvaṃ kena puṇyena deva

3.18.39

dṛṣṭvādṛṣṭvā pādapīṭhaṃ hareśca punaḥ punā ruddhaṅkaṭho babhūva /
ruroda rudro bhayakaṃpitāṅgaḥ kathaṃ punaḥ śravaṇaṃ syātkathāyāḥ

3.18.40

tvamīśa vaikuṇṭha suvāyusaṃjñastvadarpitaṃ gandhapuṣpādikaṃ ca /
sadā na liptaṃ ca bhujairviliptaṃ tanmūtraviṣṭhādimakardamāmbubhiḥ

3.18.41

strīṇāṃ kucodaiśca kacodakaiścakakṣodakair gātrajalairmukunda /
anarpitairvastragandhādikaiśca dṛṣṭo mayā kena puṇyena deva

3.18.42

spṛṣṭvāspṛṣṭvā harinirmālyagandhaṃ punaḥ punā ruddhakaṇṭho babhūva /
ruroda rudro bhayakaṃpitāṅgaḥ kathaṃ punaḥ sparśanaṃ syātsadā me

3.18.43

nṛsiṃha nāsāsthita nāsikeśa mannāsayā kvāpi supadmasaurabham /
nāghrātamitthaṃ punarāghrātameva hyanarpitaṃ gandhapuṣpādikaṃ ca

3.18.44

sunāsikaṃ suṣṭhudantaṃ murāre dṛṣṭaṃ mukhaṃ kena puṇyena deva /
ghrātvā ghrātvā viṣṇunirmālyagandhaṃ punaḥ punā ruddhakaṇṭho babhūva

3.18.45

ruroda rudro bhayakaṃpitāṅgo jighrāmi nirmālyamidaṃ kathaṃ te /
jihvāsthito jihva saṃjño murāre jihvendriyeṇāpi tathārpitaṃ ca

3.18.46

naivedyaśeṣaṃ tulasīvimiśritaṃ viśeṣataḥ pādajalena siktam /
yo snāti nityaṃ purato murāreḥ prāpnoti yajñāyutakoṭipuṇyam

3.18.47

etādṛśaṃ tava naivedyaśeṣaṃ na bhuktaṃ vai sarvadādityarūpam /
anarpitaṃ tava devasya viṣṇorbhuktaṃ mayā bahuvāraṃ mukunda

3.18.48

pādāravinde nārpitaṃ bhakṣyabhojyaṃ dṛṣṭo mayā kena puṇyena deva /
bhuktvābhuktvā harinairavedyajātaṃ sukhaṃ tvadīyaṃ ramayā lālitaṃ ca

3.18.49

dyubhvāśrayaṃ tava mūrdhānamāhuḥ kirīṭayuktaṃ kuṭilaiḥ kuntalaiśca /
anekajanmārjitapuṇyasaṃcayairdṛṣṭaṃ mayā sajjanasaṃgamācca

3.18.50

anekajanmārjitapāpasaṃcayairadarśanaṃ yāsyati devadeva /
evaṃ subhaktyā ca ruroda rudro dṛṣṭvā hariṃ survaguṇaiḥ saṃpūrṇam

3.18.51

pādāravindaṃ tava viśvamūrte yogīśvarairhṛdaye saṃgṛhītam /
dṛṣṭaṃ mayā dayayā vāsudeva drakṣye kathaṃ punaritthaṃ ruroda

3.18.52

dṛṣṭaṃ mayā tvarivale bhavināśiśaṅkhacakrādikaistrijagatāpi ca deva pūrṇam /
etādṛśaṃ tvadudaraṃ ca kathaṃ rameśa drakṣye punaḥ punarahaṃ tviti saṃruroda

3.18.53

ānandapūrṇa nakhapūrṇa sukeśapūrṇa lomādipūrṇa guṇapūrṇa sughoṇapūrṇa /
vakṣaḥ sthalaṃ tava vibhostu viśālabhūtaṃ sadbhūṣaṇaṃ vimalakaustubhaśobhi lakṣmyā

3.18.54

sukomalaṃ śrītulasyāstathaiva supuṣpitaṃ canda naiścarcitaṃ ca /
etādṛśaṃ tava vakṣaḥ sthalaṃ ca dṛṣṭaṃ mayā tava kāruṇyadṛṣṭyā

3.18.55

punaḥ punardarśanaṃ me kathaṃ syādevaṃ rudraḥ sa ca bhaktyā ruroda /
atastūrurnāma saṃprāpya rudrastatputrobhūddaurvasaṃjñaḥ sa eva

3.18.56

yasmādrudaṃ corvaritaṃ vai cakāra tasmātsa rudrastvaurvasaṃjño babhūva /
aurvastu lokānmokṣayogyāṃśca dṛṣṭvā hyatyantaṃ vai viṣayeṣveva niṣṭhān

3.18.57

stūddaiva caurvo viṣṇupādāravidaṃ smṛtvāsmṛtvā ruddhakaṇṭho babhūva /
te pāpiṣṭhāḥ pāparūpānbhajanto dinedine durviṣayānkadindriyaiḥ

3.18.58

kadā caitānheyabuddhyā vimuñce na jānehaṃ ceti samyag ruroda /
ete hi mūrkhā viṣayānarthalabdhyai kurvanti yatnaṃ paramādareṇa

3.18.59

kadindriyārthaṃ hi dhanādikaṃ ca tyajanti ca sarve viṣayeṣu niṣṭhāḥ /
tvanmāyayā mohitānnaṣṭabuddhīnkadā caitānmuñcase viśvamūrte

3.18.60

smṛtvāsmṛtvā vāsudevasya māyāṃ ruroda caurvo bhayakaṃpitāṅgaḥ /
atīva kaṣṭena ca lokavṛttyā śritā dainyaṃ svīyakāryaṃ vihāya

3.18.61

atīva dainyena dhanādikaṃ ca saṃpādya sarve 'pi supāpaśīlāḥ /
kaṣṭārjitaṃ dravyadhanādikaṃ ca tyajanti sarve paśavo vyarthameva

3.18.62

satpātrabhūte viṣṇubuddhyā kadāpi tyajanti naite māyayā vai murāreḥ /
eṣāmāyurvyarthamāhurmahāntaḥ kathaṃ naṣṭā iti samyagruroda

3.18.63

eṣāmāyurvyarthamevaṃ gataṃ ca eṣāṃ dṛṣṭvā yauvanaṃ tu dhruvaṃ ca /
skandhasthamṛtyurhasate kṛṣṇa viṣṇo taṃ vai na jānanti vimūḍhacetasaḥ

3.18.64

gṛhaṃ madīyaṃ śatavarṣaṃ ca jīvetputrā madīyā śavatavarṣaṃ tathaiva /
ahaṃ ca jīve śatavarṣaṃ sukhena madīyabhāryāpi sulakṣaṇā'ste

3.18.65

gāvaśca me saṃti sadugdhapūrṇā mitrāṇi me saṃti mudā hi yuktāḥ /
dāsye sutaṃ vāraṇārthaṃ tu vadhvai putrīṃ vivāhārthamahaṃ dadāmi

3.18.66

dāsye cāhaṃ satsu putrīṃ dhanaṃ vā dāsye cāhaṃ dhanikeṣveva nityam /
adṛṣṭaśūnyān bhagavānvāsudevo dṛṣṭvādṛṣṭvā hasate sarvadaiva

3.18.67

nāhaṃ kariṣye śravaṇaṃ kathāyā madbhāgyanā śaśca bhaviṣyatīti /
nāhaṃ hariṃ pūjayiṣye sadaiva putrādināśaśca bhaviṣyatīti

3.18.68

kālekāle diṣṭanāmā haristu phalaprado vāsudevo 'khilasya /
etādṛśānmūrkhajanāṃśca dṛṣṭvā ruroda caurvo vāsudevaikaniṣṭhaḥ

3.18.69

atastvaurvo rudrarūpī khagendra jānīhi nityaṃ kṛṣṇasuśikṣitārthaḥ /
yadā satī dakṣaputrī khagendra dakṣādhvare svaśarīraṃ visṛjya

3.18.70

jajñe punarmenakāyāṃ himādrestadā rudrastvaurvasaṃjñā mavāpa /
ūrdhvaretā bhavetyuktvā ūrdhvaretā babhūva ha

3.18.71

pāṇigrāhaṃ rudradevo mahātmā yadā himādreḥ kanyakāyāścakāra /
tasyāṃ paraṃ laṃpaṭaḥ saṃbabhūva ato rudraḥ parasaṃjñāmavāpa

3.18.72

sadāśivādyā daśa rudrabhrātaraḥ saumitreyo hauhiṇeyastrayaśca /
samā ete mokṣakāle sṛtau ca śatairguṇairnyūnabhūtāśca tābhyām

3.18.73

garuḍa uvāca /
ānandanirṇayaṃ brūhi kṛṣṇa pūrṇadayānighe /
nirṇetuṃ jñānināṃ yadvajjñāpanārthaṃ tathā mama

3.18.74

brūhi śiṣyāya dayayā uddhartuṃ māṃ ca sarvadā /
pūrṇakāmasya te kṛṣṇa kā spṛhā vidyate prabho

3.18.75

evamukto hṛṣīkeśaḥ pakṣīśena mahātmanā /
uvāca kṛpayā kṛṣṇaḥ prasannaḥ kamalekṣaṇaḥ

3.18.76

śrīkṛṣṇa uvāca /
gāyatryāśca śatānanda ekānandastu vedhasaḥ etādṛśaḥ śatānando brahmaṇaḥ parikīrtitaḥ

3.18.77

śeṣādeśca śatānandaḥ sarasvatyāḥ khagottama /
ekānandastu vijñeyo bhāratyā vinatāsuta

3.18.78

evaṃ tu nirṇayo jñeya ānandasya sadā khaga /
evamuktaṃ mayā sarvaṃ kimanyacchrotumicchasi

Original text: Garuḍapurāṇa · Edition: Bombay : Venkatesvara Steam Press (or a reprint thereof) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc