Garuda Purana · Chapter 1.222
iti śrīgāruḍe mahāpurāṇe pūrvakhaṇḍe prathamāṃśākhye ācārakāṇḍe dharmasārakathanaṃ nāmaikaviṃśādhikadviśatatamo 'dhyāyaḥ
śrīgaruḍamahāpurāṇam- 222
brahmovāca /
prāyaścittādi vakṣye 'haṃ narakaughavimardanam /
makṣikā vipruṣo nārī bhuvi toyaṃ hutāśanaḥ /
mārjāro nakulaścaiva śucīnyetāni nityaśaḥ
yaḥ śūdrocchiṣṭasaṃspṛṣṭaṃ pramādādbhakṣayeddvijaḥ /
ahorātroṣito bhūtvā pañcagavyena śudhyati
vipro vipreṇa saṃspṛṣṭa ucchiṣṭena kadācana /
snānaṃ japyañca kartavyaṃ dinasyānte ca bhojanam
annaṃ samakṣikākeśaṃ śudhyedvāntena tatkṣaṇāt /
yaśca pāṇitale bhuṅkte aṅgulyā bāhunā ca yaḥ
ahorātreṇa śudhyeta pibedyadi na vāryuta /
pītaśeṣantu yattoyaṃ vāmahastena madyavat
carmamadhyagataṃ toyamaśuci syānna tatpibet /
antyajātiravijñāto nivasedyasya veśmani
cāndrāyaṇaṃ parākaṃ vā dvijātīnāṃ viśodhanam /
prājāpatyantu śūdrasya paścājjñāte tathāpare
yastatra bhuṅkte pakvānnaṃ kṛcchrārdhaṃ tasya dāpayet /
teṣāmapi ca yo bhuṅkte kṛcchrapādo vidhīyate
rajakānāñca śailū ṣaveṇucarmopajīvinām /
etadannañca yo bhuṅkte dvijaścāndrāyaṇaṃ caret
cāṇḍālakūpabhāṇḍeṣu ajñānāccetpibejjalam /
kuryātsāntapanaṃ viprastadardhañca viśaḥ smṛtam
pādaṃ śūdrasya dātavyamajñānādantyaveśmani /
prāyaścittaṃ trikṛcchraṃ syātparākamantyajāgatau
antyajocchiṣṭabhukcchudhyeddvijaścāndrāyaṇena ca /
cāṇḍālannaṃ yadā bhuṅkte pramādādaindavañcaret
kṣattrajātiḥ sāntapanaṃ ṣaḍdvirātraṃ pare tathā /
ekavṛkṣa tu caṇḍālaḥ pramādādbrāhmaṇo yadi /
phalaṃ bhakṣayate tatra ahorātreṇa śudhyati
bhuktvopaviṣṭo 'nācāntaścaṇḍālaṃ yadi saṃspṛśet /
gāyattryaṣṭasahasrantu drupadāṃ vā śataṃ japet
cāṇḍālaśvapacairvāpi viṇmūtre tu kṛte dvijāḥ /
prāyaścittaṃ trirātraṃ syātparākaścāntyajāgatau
akāmataḥ striyo gatvā parākastatra sādhakaḥ /
antyajātiprasūtasya prāyaścittaṃ na vidyate
madyādiduṣṭabhāṇḍeṣu yādapaḥ pibati dvijaḥ /
kṛcchrapādena śudhyedvai punaḥ saṃskārakarmaṇā
ye pratyavasitā viprā vajrāgnipavanādiṣu /
annapānādi saṃgṛhya cikīrṣanti gṛhāntaram
cārayettrīṇi kṛcchāṇi trīṇi cāndrāyaṇāni vai /
jātakarmādisaṃskāraṃ vasiṣṭho munirabravīt
prājāpatyādibhirdraṣṭā strī śudhyettu dvibhojanāt /
ucchiṣṭocchiṣṭasaṃspṛṣṭaṃśunā śūdreṇa vā dvijaḥ
upoṣya rajanīmekāṃ pañcagavyena śudhyati /
varṇabāhyena saṃspṛṣṭaḥ pañcarātreṇa vai tadā
aduṣṭāḥ santatā dhārāḥ vātoddhūtāśca reṇavaḥ /
striyo bālāśca vṛddhāśca na duṣyanti kadācana
nityamāsyaṃ śuci strīṇāṃ śakuntaiḥ pātitaṃ phalam /
prastrave ca śucirvatsaḥ śvā mṛgagrahaṇe śuciḥ
udake codakasthaṃ tu sthaleṣu sthalajaṃ śuci /
pādau sthāpyau ca tatraiva ācāntaḥ śucitāmiyāt
śudhyettadbhasmanā kāṃsyaṃ surayā yanna lipyate /
mūtreṇa surayā miśraṃ tapanaiḥ khalu śudhyati
gavāghrātāni kāṃsyāni śūdrocchiṣṭāni yāni ca /
kākaśvāpahatānyeva śudhyanti daśa bhasmanā
śūdrabhājanabhoktā yaḥ pañcagavyaṃ tryupoṣitaḥ /
ucchiṣṭaṃ spṛśate vipraḥ śvasūdraścāparādhikaḥ
upoṣitaḥ pañcagavyācchudhyetspṛṣṭvā rajasvalām /
anudakeṣu deśeṣu coravyāghrākule pathi
kṛtvā mūtrapurīṣantu dravyahasto na duṣyati /
bhūmauniḥ kṣaipya taddravyaṃ śaucaṃ kṛtvā samāhitaḥ
āranālaṃ dadhi kṣīraṃ takrantu kṛsarañca yat /
śūdrādapi ca tadgāhyaṃ māṃsaṃ madhu tathāntyajāt
gauḍīṃ paiṣṭīñca mādhvīkaṃ viprādiryaḥ surāṃ pibet /
surāṃ pibandvijaḥ śudhyedagnivarṇāṃ surāṃ piban
vipraḥ pañcaśataṃ japyaṃ gāyatryāḥ kṣatriyasya ca śataṃ vipraśca bhuktvānnaṃ pānapātreṇa sūtake
śucirvipro daśāhena kṣattriyo dvādaśāhataḥ /
vaiśyaḥ pañcadaśāhana śūdro māsena śudhyati
rājñāṃ yuddheṣu yajñādau deśāntaragateṣu ca /
bāle prete māsike ca sadyaḥ śaucaṃ vidhīyate
avivāhā tathā kanyā dvijo mauñjīvivarjitaḥ /
jatadantaśca bālaśca kumārī ca trivarṣikā
teṣāṃ śuddhistrirātreṇa garbhastrāve trirātribhiḥ /
sūtāyāṃ māsatulyāśca caturthe 'hni rajasvalā
durbhikṣe rāṣṭrasaṃpate sūtake mṛtakepi vā /
niyamāśca na duṣyanti dānadharmaparāstathā
dakṣikāle vivāhādau devadvijanimantrite /
pūrvasaṃkalpite vāpi nāśaucaṃ mṛtasūtake
prasūtapatnīsaṃsparśādaśuciḥ syāttathā dvijaḥ /
agnayo yatra hūyante vedo vā yatra paṭhyate
satataṃ vaiśvadevā di na teṣāṃ sūtakaṃ bhavet /
aśuddhe ca gṛhe bhukte trirātrācchudhyati dvijaḥ
brāhmaṇī kṣatriyā vaiśyā śūdrā caiva rajasvalā /
anyonyasparśanāttatra brāhmaṇī tu trirātrataḥ
dvirātrataḥ kṣatriyā ca śuddhā vaiśyā hyupoṣitā /
śūdrā snānena śudhyettu droṇārthaṃ na visarjayet
kākaśvānopanī tantu annaṃ bāhyantu tattyajet /
suvarṇādbhaiḥ samabhyukṣya hutāśe ca pratāpayet
kūpe ca patitāndṛṣṭvā śvaśṛgālau ca markaṭam /
tatkūpasyodakaṃ pītvā śudhyedviprastribhirdinaiḥ /
kṣatriyo 'hardvayenaiva vaiśyo vaikāhataḥ param
asthi carma malaṃ vāpi mūṣikāṃ yadi kūpataḥ /
uddhṛtya codakaṃ pañca gavyācchuddhyettu śodhitam
taḍāge puṣkariṇyādau bhasmādiṃ pātayettathā /
ṣaṭkumbhānapa utddhṛya pañcagavyena śudhyati
strīrajaḥ patitaṃ madhye triṃśatkumbhānsamuddharet /
agamyāgamanaṃ kṛtvā madyagomāṃsabhakṣaṇam
śudhye ccāndrāyaṇādvipraḥ prājāpatyena bhūmipaḥ /
vaiśyaḥ sāntapanācchūdraḥ pañcāhobhirviśudhyati
prāyaścitte kṛte dadyādgavāṃ brāhmaṇabhojanam /
krīḍāyāṃ śayanīyādau nīlīvastraṃ na duṣyati
nīlīvastraṃ na spṛśecca nīlī ca nirayaṃ brajet /
vrahmaghnaśca surāpaśca steyī ca gurutalpagaḥ
ṛkṣaṃ dṛṣṭvā viśudhyante tatsaṃyogī ca pañcamaḥ /
tato dhenuśataṃ dadyādbrāhmaṇānāntu bhojanam
brahmahā dvādaśābdāni kuṭīṃ kṛtvā vane vaset /
nyasyedātmānamagnau vā susamiddhe surāpakaḥ
steyī sarvaṃ vedavide brāhmaṇāyopapādayet /
vṛṣamekaṃ sahasraṃ gāṃ dadyācca gurutalpagaḥ
kṛtapāpaścaredrodhe dvau pādau bandhayanpaśoḥ /
sarvakṛcchraṃ nipānesyātkāntāre gṛhadāhataḥ
kaṇṭhābharaṇadoṣeṇa kṛcchrapādaṃ mṛte gavi /
asthibhaṅgaṃ gavāṃ kṛtvā śṛṅgabhaṅgamathāpi vā
tvagbhedaṃ pucchanāśe vā māsārdhaṃ yāvakaṃ pibet /
sarvaṃ hastyaśvaśastrādyairniścayaṃ kṛcchrameva tu
ajñānātprāśya viṇmūtraṃ surāsaṃspṛṣṭameva ca /
punaḥ saṃskāramāyānti trayo varṇā dvijātayaḥ
vapanaṃ mekhlā daṇḍo bhaikṣyacaryāvratāni ca /
nivartante dvijātīnāṃ punaḥ saṃskārakarmaṇi
āmamāṃsaṃ ghṛtaṃ kṣaudraṃ snehaśca kālasambhavāḥ /
antyabhāṇḍasthitāḥ sarve niṣkrāntāḥ śucayaḥ smṛtāḥ
tailādighṛtamādhvīkaṃ paṇyadravyaṃ dravastathā /
ekabhaktaṃ kramānnaktaṃ ekaikāhamayācitam /
upavāsaḥ pādakṛcchraṃ kṛcchārdhadviguṇaṃ hi yat
prājāpatyantu tatsyācca sarvapātakanāśanam /
kṛcchraṃ saptopavāsaiśca mahāsāntapanaṃ smṛtam
tryahamuṣṇaṃ pibecchāpaḥ tryahamuṣṇaṃ payaḥ pibet /
tryamuṣṇaṃ pibetsarpistaptakṛcchramaghāpaham
dvādaśāhopavāsena parākaḥ sarvapāpahā /
ekaikaṃ vardhayetpiṇḍaṃ śukle kṛṣṇe ca hrāsayet
payaḥ kāñcanavarṇāyāḥ śvetavarṇaṃ ca gomayam /
gomūtraṃ tāmravarṇāyā nīlavarṇabhavaṃ ghṛtam
dadhi syātkṛṣṇavarṇāyā darbhodakasamāyutam /
gomūtramāṣakāṇyaṣṭau gomayasya catuṣṭayam
kṣīrasya dvādaśa proktā dadhnastu daśa ucyate /
ghṛtasya māṣakāḥ pañca pañcagavyaṃ malāpaham
Original text: Garuḍapurāṇa · Edition: Bombay : Venkatesvara Steam Press (or a reprint thereof) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0