Garga Samhita · Chapter 7.16
janakopākhyānam
śrīnārada uvāca -
duṃdubhīnnādayaṃstasmātpradyumno yadunaṃdanaḥ //
maithilānāyayau rājaṃstava deśān sukhāvṛtān
suvarṇasaudhairatyuccaiḥ saghaṭai rājitāṃ purīm //
mithilāṃ vīkṣya tāmārāduddhavaṃ prāha mādhavaḥ
pradyumna uvāca -
kasyaiṣā nagarī maṃtrin dṛṣyayate sāṃprataṃ mayā //
rājate bahusaudhaiśca purī bhogavatī yathā
uddhava uvāca -
janakasya purī hyeṣā mithilā nāma mānada //
mithileṃdro dhṛtistasyāṃ mahābhāgavataḥ kaviḥ
sarvadharmabhṛtāṃ śreṣṭhaḥ śrīkṛṣṇeṣṭo haripriyaḥ //
bahulāśvastasya suta ābālyādbhaktikṛddhareḥ
tasmai svaṃ darśanaṃ dātuṃ bhagavānāgamiṣyati //
bahulāśvaṃ rājaputraṃ śrutadevaṃ dvijaṃ tathā
smaratyalaṃ dvārakāyāṃ śrīkṛṣṇo bhagavān hariḥ //
jetuṃ na śakyo deveṃdrairmanujaiśca kutaḥ prabho //
dhṛtiḥ paramayā bhaktyā śrīkṛṣṇavaśakārakaḥ
śrīnārada uvāca -
tacchrutvā bhagavān kārṣṇiruddhavena samanvitaḥ //
svaśiṣyamuddhavaṃ kṛtvā dhṛtiṃ draṣṭuṃ samāyayau
bhaktereva parīkṣāṃ hi kartuṃ tasya nṛpasya ca //
dadarśa mithilāṃ kārṣṇiruddhavena samanvitaḥ
carmaśastradhṛtā vīrā mālātilakaśobhitāḥ //
japantaḥ kṛṣṇanāmāni sarve vai yatra mālayā
likhitāni ca nāmāni dvāri dvāri harernṛṇām //
tathā śrīkṛṣṇacitrāṇi likhitāni śubhāni ca
kuḍye kuḍye gṛhāṇāṃ ca gadāpadmāni mānada //
daśāvatāracitrāṇi śaṃkhacakrāṇi yatra vai
tulasīmaṃdirāṇītthaṃ prāṅgaṇe ca gṛhe gṛhe //
evaṃ paśyansa saudhāni mithilāyāṃ janān bahūn
mālātilakasaṃyuktān sarvānbhaktāndadarśa ha //
tilakairdvādaśākhyaiśca yuktyaiḥ kuṃkumajairvṛtān
gopīcaṃdanamudrābhiścarcitāñchāṃtavigrahān //
ūrdhvapuṃḍradharān viprān harimaṃdiracitritān
gadāṃ mudrāṃ lalāṭe ca ūrdhvaṃ vā harināmataḥ //
cakraṃ śaṅkhaṃ ca kamalaṃ kūrmaṃ matsyaṃ bhujadvaye
dadhataśca dhanurbāṇaṃ mūrdhni śrīnaṃdakaṃ hṛdi //
musalaṃ ca halaṃ rājannatha kārṣṇirdadaśa ha
yasyā vīthyāṃ bhāgavataṃ kecicchṛṇvaṃti mānavāḥ //
itihāsaṃ bhārataṃ ca harivaṃśaṃ tathāpare
sanatkumāravāsiṣṭhayājñavalkyaparāśarāḥ //
gargapaulastyadharmādisaṃhitāḥ ke paṭhaṃti vai
brāhmaṃ pādmaṃ vaiṣṇavaṃ ca śaivaṃ laiṃgaṃ sagāruḍam //
nāradīyaṃ bhāgavatamāgneyaṃ skaṃdasaṃjñitam
bhaviṣyaṃ brahmavaivartaṃ mārkaṇḍeyaṃ savāmanam //
vārāhamātsakaurmāṇi brahmāṇḍākhyaṃ tathaiva ca
vīthyāṃ vīthyāṃ sma śṛṇvanti janāḥ sarve gṛhe gṛhe //
vālmīkikāvyaṃ kecidvai śrīrāmacaritāmṛtam
smṛtīḥ paṭhanti kecidvai kecidvedatrayīṃ dvijāḥ //
kecitkurvaṃti yajñaṃ vai vaiṣṇavaṃ maṃgalāyanam
rādhākṛṣṇeti kṛṣṇeti ke vadanti muhurmuhuḥ //
kecinnṛtyaṃti gāyaṃti harikīrtanatatparāḥ
mṛdaṃgatālavāditraiḥ kāṃsyavīṇāmanoharaiḥ //
maṃdire maṃdire viṣṇoḥ kīrtanaṃ śrūyate janaiḥ
navalakṣaṇasaṃyuktāṃ bhaktiṃ yāṃ premalakṣaṇām //
kurvaṃti maithilā rājan mithilāyāṃ gṛhe gṛhe
evaṃ tu nagarīṃ dṛṣṭvā pradyumno bhagavānhariḥ //
rājadvāraṃ sametyāśu maithileśaṃ dadarśa ha
maithileśasabhāyāṃ tu vedavyāsaḥ śuko muniḥ //
yājñavalkyo vasiṣṭhaśca gautamo'haṃ bṛhaspatiḥ
anye ca munayastatra vedamūrtidharā iva //
dṛśyante dharmavaktāro hariniṣṭhā itastataḥ
maithileṃdro dhṛtistatra bhaktibhāvanatānanaḥ //
balasya pādukāpūjāṃ kurute vidhivannṛpa
japanmuktikaraṃ nāma śrīkṛṣṇabaladevayoḥ //
dṛṣṭvotthāya namaścakre saśiṣyaṃ brahmacāriṇam
taṃ pūjayitvā vidhivat pādyādyairmaithileśvaraḥ //
kṛtāṃjalipuṭo rājā tadagre ca sthito'bhavat
janaka uvāca -
adya me sapalaṃ janma maṃdiraṃ viśadīkṛtam //
devarṣipitaraḥ sarve saṃtuṣṭā āgate tvayi
nirvikalpāḥ samadṛśastvādṛśāḥ sādhavaḥ kṣitau //
niḥśreyasāya bhagavandīnānāṃ vicaraṃti hi
brahmacāryuvāca -
dhanyo'si rājaśārdūla dhanyā te mithilāpurī //
dhanyāḥ prajāśca te sarvā viṣṇubhaktisamanvitāḥ
janaka uvāca -
mameyaṃ nagarī nāsti na prajā na gṛhaṃ dhanam//
kalatraputrapautrādi sarvaṃ kṛṣṇasya caiva hi
paripūrṇatamaḥ sākṣācchrīkṛṣṇo bhagavānsvayam //
asaṃkhyabrahmāṃḍapatirgoloke dhāmni rājate
vāsudevaḥ saṃkarṣaṇaḥ pradyumnaḥ puruṣaḥ svayam //
aniruddhastathā caikaścaturvyūho'bhavat kṣitau
kāyena manasā vācā buddhyā vāceṃdriyaiḥ kṛtam //
tasmai samarpitaṃ śauklyaṃ mayā brahmanmahāmune
brahmacāryuvāca -
he vaideha mahābhāga viṣṇubhaktimatāṃ vara //
tvadbhaktyā toṣitaḥ kṛṣṇastavaikatvaṃ pradāsyati
janaka uvāca -
dāso'haṃ kṛṣṇabhaktānāṃ tvādṛśānāṃ mahātmanām //
muktiṃ necchāmi he brahmannekatāṃ hetuvarjitaḥ
brahmacāryuvāca -
karoṣyahaitukīṃ bhaktiṃ rājaṃstvaṃ hetuvarjitaḥ //
nirguṇairbhaktibhāvaiśca premalakṣaṇasaṃyutaḥ
pradyumno bhagavānsākṣāddigjayārthaṃ vinirgataḥ //
nāyātastava geheṣu saṃdeho me mahānabhūt
janaka uvāca -
pradyumno bhagavānsākṣādaṃtaryāmī hariḥ svayam //
sarvagaḥ sarvavicchaśvadatra nāsti ca kiṃ prabho
brahmacāryuvāca -
jñānadṛṣṭyāpi cetkārṣṇiṃ manyase'tra niraṃtaram //
tarhi darśaya taṃ devaṃ prahlāda iva divyadṛk
śrīnārada uvāca -
etacchrutvā tadā rājā mahābhāgavato dhṛtiḥ //
aśrupūrṇamukho bhūtvā prāha gadgadayā girā
janaka uvāca -
yadi me śrīharerbhaktiranimittā kṛtā bhuvi //
tarhi kārṣṇirhareḥ putraḥ prādurbhūyānmamāgrataḥ
yadi śrīkṛṣṇabhaktānāṃ dāso'haṃ yadi tatkṛpā //
sarvatra yadi tadbhāvastarhi bhūyānmanorathaḥ
śrīnārada uvāca -
prādurbabhūvāśu tadaiva kārṣṇi-
rvisṛjya sadyaḥ kila varṇarūpam //
paśyatsu sarveṣu janeṣu śiṣyaḥ
sa gadgado'bhūddharibhaktiniṣṭhaḥ
ghanaprabhaṃ padmadalāyatekṣaṇaṃ
pralaṃbabāhuṃ jagatāṃ manoharam //
pītāṃbaraṃ nīlaguḍālakālibhīḥ
svalaṃkṛtaṃ śrīmukhapadmamaṃḍalam
śītartubālārkakirīṭakuṃḍalaṃ
kācyaṃgadasphūrjitadivyavigraham //
vilokya taṃ kṛṣṇasutaṃ kṛtāṃjali-
rnanāma sāṣṭāṃgamalaṃ dhṛtirnṛpaḥ
janaka uvāca -
aho'tidhanyaṃ mama bhūri bhāgyaṃ
dattaṃ tvayā me nijadarśanaṃ hi //
jāto'dya kāyādhavatulya ārā-
dgṛhaṃ kṛtārtho'smi kulena bhūman
śrīpradyumna uvāca -
dhanyastvaṃ nṛpaśārdūla bhaktastvaṃ matprabhāvavit //
bhaktibhāvaparīkṣārthaṃ prāpto'haṃ tava sāṃpratam
adyaiva mama sārūpyaṃ bhūyātte maithileśvara //
balamāyuryaśaḥkīrtiriha loke bhavatvalam
śrīnārada uvāca -
tava pitrā ca dhṛtinā pūjitaḥ paśyatāṃ satām //
prayayau śibirān rājan pradyumno bhaktavatsalaḥ
iti śrīgargasaṃhitāyāṃ śrīviśvajitkhaṇḍe śrīnāradabahulāśvasaṃvāde
janakopākhyānaṃ nāma ṣoḍaśo'dhyāyaḥ
Original text: gargasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0