Garga Samhita · Chapter 6.6

rukmiṇīharaṇaprasaṅge rājagaṇebhyaḥ saha yuddhaṃ tathā vijayam -
śrīnārada uvāca -
itthaṃ viprabaṃdhūnāṃ sadāśīrbhirabhinaṃditā /
devīṃ punarvipravadhūḥ praṇanāma muhurmuhuḥ

tyaktvā munivrataṃ bhaiṣmī girajāgṛhatastataḥ /
sahālibhiḥ sakhībhiśca niścakrāma śanaiḥ śanaiḥ

koṭicandrapratīkāśāṃ bhaiṣmīṃ kamalalocanām /
akasmāddadṛśurvīrāḥ sunidhiṃ nirdhanā yathā

āśvārūḍhāśca rathino gajinaśca padātayaḥ /
samāgatā rakṣiṇaste mumuhurvīkṣya rukmiṇīm

tadapāṃgasmitaistīkṣṇaiḥ bāṇaiḥ kāmadhanuścyutaiḥ /
ujjhitāstrā nipetuḥ kāvarditāḥ sainikāstadā

rathena vāyuvegena ghaṇṭāmañjīranādinā /
naiḥśreyasaṃbhavairaśvairyutenātipatākinā

śīghraṃ svasainyasaṃghaṭṭāttatsainyaṃ saṃvidārayat /
vāyuryathā padmavanaṃ harirdārukasārathiḥ

strīkadambakametyāśu paśyatāṃ dviṣatāṃ prabhuḥ /
samāropya rathaṃ bhaiṣmīṃ tārkṣyaputraḥ sudhāmiva

devānāṃ paśyatāṃ rājan rājakanyāṃ jahāra ha /
divyaṃ śastrottamaṃ śārṅgaṃ dhanuṣṭaṃkārayanmuhuḥ

tato vegena mahatā svasainyaṃ cāgate harau /
devadundubhayo neduryadudundubhayastadā

siddhāśca siddhakanyāśca śrīkṛṣṇasya rathopari /
harṣitā vavṛṣurdevāḥ puṣpairnaṃdanasaṃbhavai

tato yayau jayārāvaiḥ śanai rāmayuto hariḥ /
śrṛgālasaṃghamadhyācca kesarī bhāgahṛdyathā

tadā kolāhale jāte rumiṇīharaṇe sati /
babhūva rakṣakāṇāṃ ca śastrāśastri parasparam

jarāsaṃdhavaśāḥ sarve mānino nṛpasattamāḥ /
na sehire svābhibhavaṃ paraṃ jātaṃ yaśaḥkṣayam

aho dhigasmānsvayaśo hṛtaṃ gopaiśca dhanvinām /
śrṛgālairiva siṃhānāmataḥ kiṃ syātparājayaḥ

evamuktvāḥ krodhaparā jagṛhuḥ śastrasaṃhatim /
visṛjya krīḍanākṣādīn daṃśitāḥ sainyasaṃyutāḥ

akṣauhiṇīdvayenāpi pauṃḍrakaḥ krodhapūritaḥ /
akṣauhiṇītrayeṇāpi mahāvīro vidūrathaḥ

akṣauhiṇīpañcayuto dantavakro'tidāruṇaḥ /
akṣauhiṇītrayeṇāśu śālvo rājapureśvaraḥ

akṣauhiṇībhirdaśabhirjarāsaṃdho mahābalaḥ /
āyayau saṃmukhe yoddhuṃ yādavānāṃ mahātmanām

anye'pi caidyapakṣīyā yoddhuṃ śrīkṛṣṇasaṃmukhe /
dhanuṣṭaṃkārayaṃtaste samājagmuḥ sahasraśaḥ

pralayābdhisamaṃ sainyaṃ samālokya yadūttamāḥ /
tarttumājagmurārātte kṛṣṇakaivarttapotakāḥ

babhūva tumulaṃ yuddhamad‌bhutaṃ romaharṣaṇam /
sainyayośca svaparayordevadānavayoryathā

rathino rathibhistatra pattibhiḥ saha pattayaḥ /
gajā gajairyuyudhire turagāśca turaṃgabhaiḥ

śastrāṃdhakāre saṃjāte rukmiṇīṃ bhayavihvalām /
vilokya bhagavāndevo mā bhaiṣṭetyabhayaṃ dadau

baladevānujo vīro gado dhunvamahaddhanuḥ /
viveśa śatrusaṃghaṭṭaṃ vanaṃ vahniriva prabhuḥ

gadabāṇavibhinnāṃgā rathinaśchinnakaṃcukāḥ /
hatāśvā hatasūtāśca nipeturbhūmimaṇḍale

padātayaśchinnapadā gadabāṇāgatavyathāḥ /
nipeturbhūtale rājan vṛkṣā vātahatā iva

aśvāruḍhāḥ ke'pi vīrā gadabāṇairvidāritāḥ /
petū raṇāṃgaṇe sāśvā bṛhatīphalavannṛpa

gadabāṇairbhinnakumbhā madhye madhye vidāritāḥ /
virejuḥ patitā bhūmau kūṣmāṃḍaśakalā iva

tataḥ palāyitaṃ sainyaṃ dṛṣṭvā śālvo mahābalaḥ /
gadaṃ tatāḍa gadayā gadāyuddhaviśāradaḥ

gadāviddho gado dhanvī gadāyuddhaprabhāvavit /
dhanuryuddhaṃ tu saṃtyajya tatkālānmanasā tvaram

parāṃ vyathāṃ gate yuddhe patito'pi samutthitaḥ /
tadā'grajena yā dattā tāṃ gadā tu gado'grahīt

lakṣabhāramayī gurvī dṛḍhā kaumodakī yathā /
tayā gado'hanacchālvaṃ vajreṇeṃdro yathā girim

gadāprahāramathite śālve nipatite bhuvi /
pauṃḍrako'tha jarāsaṃdho dantavakro vidūrathaḥ

catvāra āyayustatra gadopari ruṣānvitāḥ /
pauṃḍrako'pi mahāvīro gadasya rathagaṃ dhvajam

ciccheda daśabhirbāṇaiḥ kuvākyairmitratāmiva /
dantavakrastu gadayā gadasyāpi rathaṃ śubham /
cūrṇayāmāsa rājeṃdra daṇḍeneva sumṛddhaṭam

tathā'śvāṃśca jarāsaṃdhaḥ sārathi ca vidūrathaḥ /
pātayāmāsa bhūpṛṣṭhe śitairbāṇairvideharāṭ

tato musalamādāya baladevastvaranbalī /
vikarāle mukhe bhīme dantavakramatāḍayat

tato musalaghātena dantavakrasya yudhyataḥ /
mukhe vakro'pi yo dantaḥ sa tu bhūmau papāta ha

tadā hasati daityārau rukmiṇīsahite harau /
pauṃḍrakaṃ ca jarāsaṃdhaṃ tathā duṣṭaṃ vidūratham

jaghāna musalenāśu baladevo ruṣānvitaḥ /
trayo'pi patitā yuddhe mūrchitāḥ kṣatajāplutāḥ

senāṃ samāgatāṃ sarvāṃ samākṛṣya halena vai /
musalenāhanatkruddho baladevo mahābalaḥ

daśayojanaparyaṃtaṃ rathebhāśvapadātayaḥ /
peśitāścūrṇitā bhūmau śayanā dharaṇīṃ gatāḥ

jarāsaṃdhādayaḥ sarve mṛtyuśeṣā nṛpāḥ pare /
palāyitāścaidyametya procurnaṣṭotsavaṃ bhṛśam

bho bhoḥ puruṣaśārdūla daurmanasyamidaṃ tyaja /
kimekena vivāhena bhavitā te śataṃ bhuvi

adyaiva dvārakāṃ gatvā baddhvā rāmaṃ samādhavam /
ayādavīṃ kariṣyāmaḥ pṛthvīṃ sāgaramekhalām

evaṃ sambodhito mitraiścaidyo'gāccaṃdrikāpuram /
yayuḥ svaṃ svaṃ puraṃ sarve hataśeṣā nṛpāstataḥ

iti śrīgargasaṃhitāyāṃ dvārakākhaṃḍe śrīnārada bahulāśva saṃvāde
rukmiṇīharaṇe yaduvijayo nāma ṣaṣṭho'dhyāyaḥ

hariḥ ॐ tatsat śrīkṛṣṇārpaṇamastu //
vargaḥ :garga saṃhitā