Language

ENहिગુ
Scripture Library

Garga Samhita · Chapter 10.54

10.54.1

aśvamedhakhaṇḍaḥ - catuṣpaṃcāśattamo'dhyāyaḥ
dvārakāyāṃ yajñāśvasya upasthitiḥ -
garga uvāca -
athograsenavacanādvasudevādayo nṛpa //
netuṃ viniryayuḥ sarve hyaniruddhaṃ samāgatam

10.54.2

gajai rathaisturaṃgaiśca śibikābhiryadūttamāḥ //
śrīkṛṣṇabaladevādyāḥ pradyumnādyā nṛpeśvara

10.54.3

uddhavādyā gajasthāśca hayaṃ draṣṭuṃ vinirgatāḥ //
devakīpramukhā nāryo mātaraḥ kṛṣṇarāmayoḥ

10.54.4

śibikābhirvicitrābhirniryayurnṛpasattama //
rukmiṇīsatyabhāmādyā nāryaḥ kṛṣṇasya eva hi

10.54.5

śibikābhiryayuḥ sarvāḥ sahasrāṇi ca ṣoḍaśa //
lājānāṃ mauktikānāṃ ca kusumānāṃ nṛpeśvara //
varṣāṃ kartuṃ yayuḥ śīghraṃ gajasthāśca kumārikāḥ

10.54.6

kalaśairjalahāriṇyo niryayurjalapūritaiḥ //
saubhāgyavatyo brāhmaṇyo gaṃdhapuṣpākṣatāṃkuraiḥ

10.54.7

vārāṃganāśca rūpiṇyo nṛtyaṃ kartuṃ viniryayuḥ //
śobhitāḥ sarvaśṛṅgārairgāyaṃtyaśca guṇānhareḥ

10.54.8

śaṃkhaduṃdubhinādena brahmaghoṣeṇa yādavāḥ //
vāraṇeṃdraṃ puraskṛtya gargādyairmunibhiryutāḥ

10.54.9

vilokayaṃtaḥ svapurīṃ patākābhiśca maṃḍitām //
siktamārgāṃ gaṃdhajalai raṃbhātoraṇaśobhitām

10.54.10

pradīptāṃ maṇidīpaiśca vitānairvividhairapi //
divyanārīnarairyuktāṃ suvarṇasavanairvṛtām

10.54.11

pakṣiṇāṃ kalaśabdena dhūmreṇāgurugaṃdhinā //
śobhitāṃ kṛṣṇanagarīṃ śakrasyevāmarāvatīm

10.54.12

itthaṃ vilokayaṃtaste prāptāḥ śīghraṃ ca yādavāḥ //
yatrāniruddhaḥ sahayo varttate senayā''vṛtaḥ

10.54.13

tāndṛṣṭvā cāniruddhastu svarathādavatīrya ca //
puraskṛtya hayaṃ cāgre nṛpaiḥ sārddhaṃ samāyayau

10.54.14

pūrvaṃ natvā kulācāryaṃ vasudevaṃ balaṃ tathā //
śrīkṛṣṇaṃ pitaraṃ caiva tebhyaścāśvaṃ dadau punaḥ

10.54.15

śubhāśiṣo daduste tu prītāḥ premapariplutāḥ //
tvayā sādhu kṛtaṃ vatsa sarvāñjitvā ripūnnṛpān

10.54.16

ānayāmāsa turagaṃ madhye saṃvatsarasya ca //
iti tadvacanaṃ śrutvāniruddhaḥ prāha māṃ punaḥ

10.54.17

kṛpayā tava vipreṃdra mārge mārge mṛdhe mṛdhe //
bahubhiḥ śatrubhiścāśvo gṛhīto'pi vimocitaḥ

10.54.18

guroranugraheṇaiva sukhī bhavati mānavaḥ //
tasmād‌guruṃ ca vidhinā yathāśaktyā prapūjayet

10.54.19

bhūpāstataḥ samāgatya samīpe rāmakṛṣṇayoḥ //
nemuḥ pṛthakpṛthaksarve prītāḥ premapariplutāḥ

10.54.20

sarvāndṛṣṭvā natānbhūpāñchrīkṛṣṇo balasaṃyutaḥ //
caṃdrahāsaṃ ca gāṃgeyaṃ binduṃ caivānuśālvakam

10.54.21

hemāṃgadaṃ cedranīlaṃ parirebhe harirmudā //
kṛṣṇabhaktātparaḥ ko'pi tasmād‌bhūmau na vidyate

10.54.22

tato'niruddhaṃ jayinaṃ samāgataṃ
gaje samāropya kuśasthalīṃ yayau //
śauriḥ prasannaḥ kila sarvayādavaiḥ
putraiśca pautrairmuditairnṛpeśvara

10.54.23

puṣpāṇāṃ makaraṃdānāṃ varṣāṃ cakruḥ surastriyaḥ //
lājānāṃ mauktikānāṃ ca kuñjarasthāḥ kumārikāḥ

10.54.24

nṛtyavāditragītena brahmaghoṣeṇa śobhitāḥ //
paśyaṃtaḥ siktamārgāṃ tāṃ purīmpiṇḍārakaṃ yayuḥ

10.54.25

nṛpāḥ sarve yadūnāṃ ca vaibhavaṃ devadurlabham //
vilokya vaibhavaṃ svaṃ svaṃ garhayaṃti ca vismitāḥ

10.54.26

yajñasthalaṃ te dadṛśurdhūmreṇa dhṛtagaṃdhinā //
vyāptaṃ brāhmaṇaghoṣeṇa hyasipatravratena ca

10.54.27

nirikṣya tatra bhūpālamugrasenaṃ yadūttamam //
puraṃdarasamaṃ dāṃtaṃ puṣṭaṃ gauraṃ sphuratprabham

10.54.28

kuśāsanasthaṃ subhagaṃ niyame nyastabhūṣaṇam //
saṃyuktaṃ mṛgaśṛṅgeṇa mṛgacarmaṇi bhāryayā

10.54.29

kurvantaṃ pūjanaṃ cāgnerghṛtagaṃdhākṣatādibhiḥ //
maṇḍape munibhiryuktaṃ dhūmreṇāruṇalocanam

10.54.30

taṃ sarve cāniruddhādyāḥ kṛtvāgre yajñaghoṭakam //
vāhanebhyaḥ samuttīrya nemuḥ prītāḥ pṛthakpṛthak

10.54.31

tataḥ śrīyadurājastu sarvāndṛṣṭvā nṛpānyadūn //
sarveṣāmādadhe mānaṃ yathāyogyaṃ yathābalam

10.54.32

aniruddhastato natvā śīghraṃ bhūtvā kṛtāṃjaliḥ //
sarveṣāṃ śṛṇvatāṃ prāha jaṃbūdvīpapatiṃ nṛpam

10.54.33

aniruddha uvāca -
enaṃ paśya mahārāja indranīlaṃ nṛpottamam //
pādayoḥ patitaṃ premṇā samutthāpaya devavat

10.54.34

hemāṃgadaṃ cānuśālvaṃ binduṃ śrīcandrahāsakam //
enaṃ devavrataṃ paśya cāgataṃ tava sannidhau

10.54.35

mama rakṣākaraṃ paśya sāṃbaṃ jāṃbavatīsutam //
rudreṇa nihataṃ māṃ ca paśya kṛṣṇena jīvitam

10.54.36

tathā rudrahataṃ paśya jīvitaṃ ca sunandanam //
anyānpaśya yadūnsarvānkṛṣṇasya kṛpayā''gatān

10.54.37

gṛhāṇa yajñaturagaṃ nirvighnena samāgatam //
dattaṃ yuddhāya nistriṃśaṃ taṃ gṛhāṇa namo'stu te

10.54.38

iti tadvākyamākarṇya yadurājaḥ praharṣitaḥ //
saṃślāghya taṃ nṛpāṃścaiva yathāyogyāśiṣaṃ dadau

10.54.39

pūjayitvā nṛpānsarvāṃstato bhīṣmamuvāca ha //
ehi bhīṣma mayā sārddhaṃ kuru tvaṃ pariraṃbhaṇam

10.54.40

ityuktvā taṃ samutthāya parirebhe yadūttamaḥ //
tataste dānamānābhyāṃ pūjitā yadavo nṛpāḥ

10.54.41

nivāsaṃ cakrire prītā dvārakāyāṃ gṛhe gṛhe //
tato dṛṣṭvāniruddhaṃ vai prāptaṃ sāṃbādibhirnṛpa

10.54.42

devakī rohaṇī caiva rukmiṇyādyāḥ striyo varāḥ //
anyāśca rukmavatyādyāḥ pariṣvajya mudaṃ yayuḥ

10.54.43

surūpā rocanā hyūṣā rājannetā mudaṃ gatāḥ //
sāṃbaślāghāṃ tataḥ śrutvā suyodhanasutā bhṛśam

10.54.44

mudaṃ yayau svanetrābhyāṃ muṃcaṃtī harṣajaṃ jalam //
babhūva maṃgalaṃ rājandvārakāyāṃ gṛhe gṛhe //
sasainye nṛpaśārdūla hyaniruddhe samāgate

10.54.54

iti śrīgargasaṃhitāyāṃ hayamedhakhaṇḍe
turagāgamanaṃ nāma catuṣpaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

hariḥ ॐ tatsat śrīkṛṣṇārpaṇamastu //
vargaḥgarga saṃhitā

Original text: gargasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc