Garga Samhita · Chapter 10.50

aśvamedhakhaṇḍaḥ - pañcāśattamo'dhyāyaḥ
yādavagaṇakṛtaṃ hastināpuravijayam -
garga uvāca -
tadaiva vṛṣṇayaḥ sarve bhojavṛṣṇyaṃdhakādayaḥ //
māthurā śūrasenādyāḥ samuttīrya yamasvasām

rajobhiśca nabho vyāptaṃ kurvaṃtaśca mahītalam //
cālayaṃtaśca balino mahāsaṃgrāmakarkaśāḥ

vilokayaṃtasturagaṃ sarvataste mahābalāḥ //
ājagmuścāniruddhādyāḥ śrīkṛṣṇādyā nṛpeśvara

vṛṣṇayastatra yuddhasya mahāghoṣaṃ bhayaṃkaram //
śarāsanānāṃ ṭaṃkāraṃ śataghnīnāṃ ravaṃ tathā

śūrāṇāṃ garjanaṃ caiva śastrāṇāṃ caṭ‍caṭaṃ tathā //
kolāhalaṃ ca hākāraṃ śrutvā te vismayaṃ yayuḥ

matvā te yuddhamāsīdvai yādavānāṃ ca kauravaiḥ //
śaṃkitā aniruddhādyāḥ kṛṣṇādyā āyayurdrutam

śrīkṛṣṇamāgataṃ dṛṣṭvāniruddhādyaiḥ samanvitam //
sasainyaṃ ca sahāyārthaṃ nemuḥ sāṃbādayo nṛpa

kṛṣṇe samāgate nedurbheryyaḥ śaṃkhāśca gomukhāḥ //
puṣpavarṣaṃ jayārāvaṃ devāścakruśca yādavāḥ

dṛṣṭvāniruddhaṃ pradhane samāgataṃ
hyakṣauhiṇībhiḥ śatabhiḥ samanvitam //
pracālayaṃtaṃ vasudhāṃ mahābalaṃ
vidudruvuste tu bhayācca kauravāḥ

pralayābdhisamaṃ sainyamaṃdhakānāṃ vilokya ca //
bhītāśca dudruvurvaiśyā gehe gehe kṛtārgalāḥ

brāhmaṇāḥ kṣatriyā vaiśyā vṛṣalāḥ strījanāstathā //
duryodhanaṃ śapaṃtaśca rurudurnirgatā gṛhāt

tato vihāya mūrcchāṃ vai mṛdhe duḥśāsanāgrajaḥ //
sadyaḥ supta ivottasthau yadusainyaṃ dadarśa ha

dṛṣṭvā bhayaṃkarāṃ senāṃ yādavānāṃ suyodhanaḥ //
svapuraṃ śaṃkito bhūtvā pad‌bhyāṃ bhītastvaraṃ yayau

karṇabhīṣmakṛpadroṇabhūriduryodhanādayaḥ //
sabhāyāṃ dhṛtarāṣṭraṃ vai natvā sarvamavarṇayan

svānāṃ parājayaṃ śrutvā yādavānāṃ jayaṃ tathā //
kṛṣṇasyāgamanaṃ caiva nṛpo viduramabravīt

dhṛtarāṣṭra uvāca -
akṣauhiṇīśatayute vāsudeve samāgate //
kupite'dya vayaṃ vīra kariṣyāmaśca kiṃ vada

nṛpasya vacanaṃ śrutvā prahasya viduro'bravīt //
vidura uvāca -
purā rāmeṇa caikena kupitena gajāhvayam

vikarṣitaṃ ca gaṃgāyāṃ tasya bhrātā hi cāgataḥ //
hṛtkaṃjakośāddevakyāṃ jāto yaḥ sa harirnṛpa

yena vai saṃyuge rājankaṃsādyāḥ śakunādayaḥ //
māritā bahavo daityā nirjitāśca nṛpāḥ surāḥ

tasmādyuddhasya samayo nāsti rājanvilokaya //
kaurave śyāmakarṇaṃ tu kṛṣṇāya dātumarhasi

mābhūtkurūṇāṃ vṛṣṇīnāṃ kalaho nāśakārakaḥ //
evaṃ rājā bodhitastu vidureṇānujena vai

uvāca kauravānprājño deśakālocitaṃ vacaḥ //
dhṛtarāṣṭra uvāca -
gatvā kṛṣṇasya nikaṭe turagaṃ dātumarhatha

saṃmukhe devadevasya yuddhaṃ kartuṃ ca nārhatha //
yādavānāṃ sahāyārthamāgataṃ kupitaṃ harim

yūyaṃ prasannaṃ kuruta gatvā tannikaṭaṃ śanaiḥ //
kauraveṃdrasya vacanaṃ kauravāste niśamya ca

vividhānupacārāṃśca gaṃdhākṣatayutānkila //
gṛhītvā divyavastrāṇi rat‍nāni vividhāni ca

vadaṃtaḥ puṇyanāmāni rāmakeśavayormudā //
pad‌bhirviniryayuḥ sarve kṛṣṇaṃ draṣṭuṃ bhayānvitāḥ

āgatānkauravāndṛṣṭvā yādavāḥ krodhapūritāḥ //
nānāśastrāṇi jagṛhustatra yuddhāya vegataḥ

ūcustānkauravāḥ sarve vayaṃ yuddhāya nāgatāḥ //
kariṣyāmaśca kṛṣṇasya darśanaṃ duḥkhanāśanam

iti teṣāṃ vacaḥ śrutvā yādavā vismayaṃ gatāḥ //
kṛṣṇāya kathayāmāsuḥ kauravāṇāṃ viceṣṭitam

tataḥ kṛṣṇasya vacasā kauravānyadusattamāḥ //
āhvayāmāsuste prītā niḥśastrānāgatānnṛpa

āhūtāste tu hariṇā gatvā śrīkṛṣṇasannidhau //
lajjayāvāṅ‌mukhāḥ sarve praṇamyocuḥ pṛthakpṛthak

pūrvaṃ droṇa uvācātha kṛṣṇabhadra jagatpate //
rakṣa māṃ kauravān rakṣa māyayā tava mohitān

kṛpācārya uvāca -
majjanmanaḥ phalamidaṃ madhukaiṭabhāre
matprārthanīyamadanugraha eṣa eva //
tvad‌bhṛtyabhṛtyaparicārakabhṛtyabhṛtya
bhṛtyasya bhṛtya iti māṃ smara lokanātha

karṇa uvāca -
bhaktasyārthe dhanaṃ kṣīṇaṃ svadāragatayauvanam //
svāmikārye gatāḥ prāṇā aṃte tiṣṭhaṃtu mādhava

bhūriruvāca -
yācāmahe varada kiṃcidananyalabhyaṃ
nātha prasīda sumukhī yadi divyadṛṣṭiḥ //
asmābhiraṃjalirayaṃ vivaśairnibaddha
eṣaiva me bhavatu deva bhavāṃtare'pi

duryodhana uvāca -
jānāmi dharmaṃ na ca me pravṛtti-
rjānāmi pāpaṃ na ca me nivṛttiḥ //
kenāpi devena hṛdi sthitena
yathā niyukto'smi tathā karomi

yaṃtrasya guṇadoṣeṇa kṣamyatāṃ madhusūdana //
ahaṃ yantro bhavānyaṃtrī mama doṣo na dīyatām

bhīṣma uvāca -
rāgāṃdhagopījanacuṃbitābhyāṃ
yogīndrabhogīṃdraniveśitābhyām //
ātāmrapaṃkeruhakomalābhyāṃ
cābhyāṃ padābhyāmayañjalirme

vidura uvāca -
āsteti vikrayakṛtāṃ sukṛtāni tāni
ye brahmabālamiva tatparipālayaṃti //
yaddaityadevamunibhirmanasāpyagamyaṃ
yanneti neti ca vadanna hi veda vedaḥ

śrīgarga uvāca -
evaṃ saṃprārthitaḥ kṛṣṇaḥ kauravaiḥ śaraṇāgataiḥ //
prītaḥ pratyāha tān rājanmeghanirhādayā girā

śrīkṛṣṇa uvāca -
āryā śṛṇuta madvākyamahamāgatavān yataḥ //
yuddhaṃ vārayituṃ cātra nāradena praṇoditaḥ

na manyante mamājñāṃ vai matputrāśca niraṃkuśāḥ //
dīrghāṇāṃ ca prakurvaṃti hyaparādhaṃ ca dūṣaṇam

yūyaṃ dhanyāśca mānyāśca milanārthaṃ samāgatāḥ //
matputraiśca kṛtaṃ yadvai tatsarvaṃ kṣantumarhatha

ugrasenahayaṃ vīrāḥ kṛpayā ca vimucyatām //
pālanārthaṃ tu tasyāpi yūyaṃ gacchata gacchata

yādavāḥ kauravā mitrāḥ kalahaṃ tu parasparam //
prakartuṃ naiva cārhanti pūrvaprema vilokya ca

evaṃ te kṛṣṇadevena miṣṭavākyaiśca toṣitāḥ //
turagaṃ ca daduḥ prītāḥ pāribarheṇa saṃyutam

datvā turaṃgamaṃ sarve kauravāḥ khinnamānasāḥ //
svapuraṃ viviśū rājanbhīṣmo gantuṃ mano dadhe

iti śrīgargasaṃhitāyāṃ hayamedhakhaṇḍe
hastināpuravijayo nāma paṃcāśattamo'dhyāyaḥ

hariḥ ॐ tatsat śrīkṛṣṇārpaṇamastu //
vargaḥgarga saṃhitā