Language

ENहिગુ
Scripture Library

Ganesha Purana · Chapter 1.51.55

1.51.55.1

adhyāya ५१ prāraṃbha :-
pārvatyuvāca /
tava vākyāmṛtenāhaṃ pitaḥ prītā'smi sāṃpratam/
parantu saṃśayo me'sti taṃ nudasva himālaya /

1.51.55.3

kena kena kṛtaṃ pūrvaṃ vratametanmahīdhara /
ākhyānaṃ kena vā kasmai kāṃ kāṃ siddhimito'gamat /
etatsavistaraṃ brūhi saṃśayacchedanāya me /
yaśca pṛcchati yo vakti gajānana kathā śubhāḥ

1.51.55.4

śṛṇotyanyo'pi yo martyastrayaste puṇyabhāginaḥ /
jīvitaṃ saphalaṃ teṣāṃ janma jñānaṃ ca karma ca

1.51.55.5

brahmovāca /
evaṃ tayā kṛtapraśno himavānabhyabhāṣata /
varadasya gaṇeśasya nānājanakṛtaṃ vratam

1.51.55.6

himavānuvāca /
śṛṇu pārvati vakṣyāmi saṃvādaṃ te purātanam /
setihāsaṃ vratasyāsya sarvasiddhikarasya ha

1.51.55.7

kailāse girivarye tu sukhāsīnaṃ jagadguruma /
krīḍamānaṃ mudā devairgandharvaiḥ paramarṣibhiḥ

1.51.55.8

natvā stutvā mahātejāḥ paripapraccha ṣaṇmukhaḥ

1.51.55.9

skanda uvāca /
devadeva jagannātha bhaktānāmabhayaṃkara /
nānākhyānāni divyāni śrutāni tvatprasādataḥ

1.51.55.1.51.10

tṛptiṃ nāta na gacchāmi pāyaṃ pāyaṃ sudhāmiva /
adhunā brūhi me deva vrataṃ sarvārthasiddhidam

1.51.55.11

anuṣṭhānena yasyātha karasthā siddhayo nṛṇām /
jāyante sādhakānāṃ tu varadasya prasādataḥ

1.51.55.12

śiva uvāca /
sādhu pṛṣṭaṃ tvayā skanda sarveṣāṃ hitakārakam /
kathayāmi tava prītyā mahāsiddhipradaṃ bhuvi

1.51.55.13

vināyakapriyaṃ tāta vratānāmuttamaṃ vratam /
sarveṣāṃ puruṣārthānāṃ sādhakaṃ kṛttikātmaja

1.51.55.14

vinā yajñaistathā dānairjapahomādibhirvinā /
sarvasiddhikaraṃ skanda putrapautrapravardhanam

1.51.55.15

rājānaṃ rājaputraṃ vā tanmantriṇamathāpi vā/
vaśamānayati kṣipraṃ vratametanma'hattamam

1.51.55.16

mahāpāpopapāpaiśca bahujanmasusaṃcitaiḥ /
vratasyāsya prabhāveṇa taiḥ pumānmucyate kṣaṇāt

1.51.55.17

bhājanaṃ sarvasiddhīnāṃ jāyate mānavo bhuvi /
prītidaṃ tu gaṇeśasya nānena sadṛśaṃ kṣitau

1.51.55.18

skanda uvāca /
tāta kasminbhavenmāsi vratametanmahottamam/
nidhānaṃ kīdṛśaṃ cāsya kena vā''caritaṃ purā

1.51.55.19

sarvametanmamācakṣva yadyasti karuṇā mayi /
śiva uvāca /
nabhaḥ śuklacaturthyāṃ tu snātvā gurugṛhaṃ vrajet /
praṇamya taṃ guruṃ paścātpūjayitvā yathāvidhi

1.51.55.1.51.20

pādyācamanavastrādyairbhūṣaṇaiśca mahattaraiḥ /
toṣayitvā tu taṃ samyagājñayā prārabhed vratam

1.51.55.21

sarvasiddhikaraṃ tāta vrataṃ gāṇeśvaraṃ guro /
tvameva śrīgaṇeśo'si diśa kāmapradaṃ prabho

1.51.55.22

upadiṣṭe vrate tena sārdhaṃ gaṃgātaṭaṃ vrajet /
taḍāgaṃ vā devakhātaṃ tatra snāyādyathāvidhi

1.51.55.23

śvetasarṣapayuktena tilakalkena ṣaṇmukha /
snātvā dhātrīyuteneha kṛtvā nityaṃ gṛhaṃ vrajet

1.51.55.24

upaviśyāsane śuddhe pūjayitvā gaṇādhipam /
gurūpadiṣṭamārgeṇa vrataṃ paścātsamārabhet

1.51.55.25

mṛdāmūrtiṃ gaṇeśasya caturthyāṃ śrāvaṇasya tu /
pratyahaṃ pūjayetkṛtvā yāvad bhādracaturthikā

1.51.55.26

brahmacaryavrate sthitvā kartavyaṃ vratamuttamam /
upavāsaikabhaktābhyāṃ naktenāyācitena vā

1.51.55.27

caturthakāle bhuṃjīta haviṣyānnaṃ samāhitaḥ /
akṣaraṃ madhuraṃ bhuṃjan bhaktimānācared vratam

1.51.55.28

japan gāṇeśvarīṃ vidyāṃ ṣaḍānana ṣaḍakṣarīm /
dvicaturakṣarāṃ vāpi tathaivaikākṣarāmapi

1.51.55.29

daśākṣarāmatha skanda dvādaśārṇāmathāpi vā/
niyutaṃ vā'yutaṃ vāpi pratyahaṃ japa iṣyate

1.51.55.1.51.30

tadardhaṃ vā tadardhaṃ vā daśāṃśaṃ homamācaret /
dhyāyan gajānanaṃ devamahorātramatandritaḥ

1.51.55.31

prāpte proṣṭhapade māsi caturthyāṃ tu gajānanam/
sauvarṇa palamānena tadardhāṃrdhena vā punaḥ

1.51.55.32

mayūravāhanaṃ kuryādathavā ''khugataṃ śubham /
kṛtvā maṃḍapikāṃ tatra dhānyarāśiṃ prakalpayet

1.51.55.33

sauvarṇaṃ rājataṃ tāmraṃ kalaśaṃ sthāpayettataḥ /
tasyopari nyasetpātraṃ rukmarājatatāmrakam

1.51.55.34

vastrayugmena saṃveṣyma sapātraṃ kalaśaṃ tataḥ /
paṃcapallavasaṃyuktaṃ paṃcaratnasamanvitam

1.51.55.35

pīṭhapūjāṃ purā kṛtvā sthāpayettama taṃ vibhum/
mūlamaṃtraiśca vedoktaiḥ pūrvoktairapi ṣaṇmukha

1.51.55.36

dhyātvā gajānanaṃ devamāvāhya parayā mudā /
āsanaṃ ca tathā pādyaṃ dadyādācamanīyakam

1.51.55.37

arghyaṃ ratnayutaṃ skanda snānaṃ paṃcāmṛtaiḥ śubham /
suvāsitābhiradbhiśca snāpayet parameśvaram /
raktavastrayugaṃ dadyādupavītaṃ tathottamam

1.51.55.38

nānāvidhairābharaṇairbhūṣayet parameśvaram /
gaṃdhākṣatairdhūpadīpairnaivedyairvividhairapi

1.51.55.39

vaṭakāpūpalaḍḍūkaśālyannapāyasādibhiḥ/
paṃcāmṛtairvyaṃjanaiśca bhojayet parameśvaram

1.51.55.1.51.40

udvartana kare dadyātphalaṃ tāmbūlameva ca /
kāṃcanī dakṣiṇāṃ dadyācchatraṃ vyaṃjanacāmare

1.51.55.41

nīrājanaṃ maṃtrapuṣpaṃ datvā stotrāṇyudīrayet /
sahasranāmabhiḥ stutvā brāhmaṇānpūjayettataḥ

1.51.55.42

rātrau jāgaraṇaṃ kṛtvā gītanṛtyādi maṃgalaiḥ /
prabhāte vimale snātvā nityaṃ kṛtvā yathāvidhi

1.51.55.43

pūjayetpūrvavaddevaṃ tato homaṃ samācaret /
dravyairnānāvidhairhutvā kuryādācāryapūjanam

1.51.55.44

gobhūtilahiraṇyādyaṃ gurave tannivedayet /
anyebhyo brāhmaṇebhyaśca pradadyādbhūridakṣiṇām

1.51.55.45

brāhmaṇān bhojayet paścācchatamaṣṭottaraṃ tathā /
adhikānyadi śaktiścedathavā'pyekaviṃśatim

1.51.55.46

dīnāṃdhakṛpaṇebhyaśca dadyādannaṃ sapāyasam /
punaśca dakṣiṇāṃ dadyāt pragṛhayāśiṣamuttamām

1.51.55.47

suhṛdbandhuyuto maunī svayaṃ bhuṃjīta sādaram

1.51.55.48

śiva uvāca /
evaṃ te kathitaṃ skanda varadasya vrataṃ śubham /
bhuktimuktipradaṃ nṛṇāṃ sarvakāmaphalapradam

1.51.55.49

purātanamitihāsamasminnarthe vadāmi te/
mahādharmaparo rājā purā'bhūtkardamābhidhaḥ

1.51.55.1.51.50

pālayāmāsa vasudhāṃ sāgarāntāṃ svatejasā/
guṇairyasya hṛtā devā nityaṃ yatsadasi sthitāḥ

1.51.55.51

kadāciddaivayogena bhṛgustasya gṛhaṃ yayau /
tata utthāya rājā sa bahumānapuraḥsaram

1.51.55.52

upaviśyāsane śreṣṭhe pūjito guruvattataḥ /
bhuktvā sthitaṃ munivaraṃ rājā vacanamabravīt

1.51.55.53

rājovāca /
bhagavan sarvatatvajña kiṃcit pṛcchāmi tadvada /
pūrvajanmani kaścāhaṃ kiṃ mayā sukṛtaṃ kṛtam

1.51.55.54

yenedṛśaṃ mayā rājyaṃ prāptaṃ nihatakaṇṭakam /
prāptaṃ naiva nṛpairanyairna ca prāpsyanti cāpare

1.51.55.55

devānāmapi pūjyo'haṃ gaṃdharvoragarakṣasām /
kuberasaṃpadātulyā sampadaṃ paśya me mune

1.51.55.56

trilokyāṃ ratnabhūtaṃ yattadānītaṃ svatejasā /
yaṃ yaṃ padārthamicchāmi taṃ taṃ paśyāmi veśmani

1.51.55.57

kenetthaṃ karmaṇā prāptaṃ tadvadasva mama prabho /
kāmaye tatpunaḥ kartuṃ puṇyaṃ puṇyavatāṃ vara

1.51.55.58

bhṛguruvāca /
kathayāmi nṛpaśreṣṭha praṇidhāna balādaham /
tvamāsīḥ pūrvajanuṣi kṣatriyo durbalaḥ śuciḥ

1.51.55.59

kuṭuṃbabharaṇārthaṃ tvaṃ nānā karmāṇyathā karoḥ /
kriyamāṇaṃ ca tatkarma na cāsīt phaladaṃ tava

1.51.55.1.51.60

atyaṃta niṣṭhurairvākyairdārāpatyaiśca pīḍitaḥ /
apraṣṭvā putradārāṃstvaṃ gatavān gahanaṃ vanam

1.51.55.61

bibhramandikṣu sarvāsu dṛṣṭavānasi saubharim /
siddhāsane samāsīnaṃ sevitaṃ munipuṃgavaiḥ

1.51.55.62

kathayantaṃ mahāvidyāṃ śiṣyebhyo duḥkhanāśinīm /
dṛṣṭvā taṃ saubhariṃ divyamanyāṃścarṣigaṇānnṛpa

1.51.55.63

daṇḍavat patito'si tvaṃ bhuvi taiścābhinanditaḥ /
upaviṣṭaḥ svāsane ca muninā tena darśite

1.51.55.64

pṛṣṭavānasi taṃ divyaṃ labdhvā'vasaramādṛtaḥ /
kṣatriya uvāca /
svāmin saṃsāraduḥkhena bahudhā kleśito mune

1.51.55.65

dārāpatya suhṛdbhiśca vāgbāṇairbhṛśatāḍitaḥ /
na vairāgyaṃ mano yāti niṣṭhureṣu suhṛtsu ca

1.51.55.66

śītoṣṇakṣutpipāsābhiḥ pīḍito'pi bhṛśaṃ mune /
upāyaṃ vada me kiṃcid duḥkhasāgaratārakam

1.51.55.67

śiva uvāca /
iti śrutvā vacastasya saubhariḥ kṛpayā yutaḥ/
upāyaṃ cintayāmāsa nṛpaduḥkhavināśanam

1.51.55.68

tatastaṃ kṣatriyaṃ prāha sarvapāpavimocanam /
ṛṣiruvāca /
vrataṃ yatkathayiṣyāmi kuru niścitamānasaḥ

1.51.55.69

yasyānuṣṭhānamātreṇa sarva duḥkha layo bhavet /
brāhmaṇaiḥ kṣatriyarvaiśyaistathā brahmarṣibhiḥ kṛtam

1.51.55.1.51.70

muktāste sarvaduḥkhebhyaḥ prāptāḥ siddhimanuttamām /
varadasya gaṇeśasya dharmārthakāmamokṣakṛt

1.51.55.71

kṣatriya uvāca /
ko'sau gaṇeśaḥ kiṃśīlaḥ kiṃ rupaḥ kiṃ svabhāvavān /
kiṃ karmā kathamutpannastatsarvaṃ kathayasva me/
yadi me śravaṇāyālaṃ yadyanugrāhyatā mayi

1.51.55.72

ṛṣiruvāca /
yad brahma nityaṃ virajaṃ viśokaṃ jñānasvarupaṃ paramārthabhūtam/
anādi madhyāntamanantapāraṃ, gaṇādhipaṃ taṃ pravadanti santaḥ

1.51.55.73

yasmādoṃkārasaṃbhūtiryato vedā yato jagat /
yena sarvamidaṃ vyāptaṃ taṃ viddhi gaṇanāyakam

1.51.55.74

jagatsarjanakāmena brahmaṇā yasya tuṣṭaye /
abdānāṃ tu śataṃ pūrṇaṃ tapastaptaṃ suduṣkaram

1.51.55.75

tato hṛṣṭamanā vedhāḥ prasannaṃ tamapūjayat /
nānāvidhopacāraiśca divyaratnaiḥ phalaistathā

1.51.55.76

siddhibuddhī ubhe kanye manasā kalpite dadau/
tuṣṭo devo dadau tasmai vidyāmekākṣarīṃ vibhuḥ

1.51.55.77

tato labdhavaro brahmā cakāra sakalaṃ jagat /
ṣaḍakṣareṇa mantreṇa viṣṇunā toṣitaḥ purā

1.51.55.78

kṛtvā mūrtiṃ gaṇeśasya pūrvoktavidhinā vratam /
avyaṃgaṃ varṣamekaṃ tu niyamān kṛtavān hariḥ

1.51.55.79

varaṃ labdhvā gaṇeśāttu pālayāmāsa vai jagat /
evaṃvidhāṃ vijānīhi gaṇeśaṃ bhuvi saṃstutam

1.51.55.1.51.80

viśvarūpamanādiṃ ca sarvakāraṇakāraṇam /
tamārādhaya yatnena sarvaduḥkhādviyuṃkṣyase

1.51.55.81

kṣatriya uvāca /
kasminkāle prakartavyametad vratamanuttamam /
vidhinā kena me brūhi sāṃprataṃ munisattama /
kariṣye vacanātte'haṃ sarvaduḥkhapraśāntaye

1.51.55.82

muniruvāca /
śrāvaṇe bahule pakṣe caturthyāmārabhed vratam /
kurvīta parayā bhaktyā yāvadbhādracaturthikā /
upacāraiḥ ṣoḍaśabhiḥ pārthivaṃ gaṇanāyakam /
pratyahaṃ pūjayedbhaktyā brāhmaṇānbhojayettataḥ

1.51.55.83

tvametatkuru bhūpāla sarvānkāmānavāpsyasi /
iti śrutvā vrataṃ tasmātkṛtavānasi suvrata

1.51.55.84

samāpte vrate tatra saubharyāśramamaṃḍale /
tāvattasya gṛhaṃ divyaṃ gaṇeśasya prasādataḥ

1.51.55.85

divyanārīnarayutaṃ dāsīdāsasamanvitam /
vedaghoṣasamāyuktaṃ jātaṃ godhanasaṃkulam

1.51.55.86

divyavastrasamāyuktā nānālaṃkārasaṃyutā /
apatyaistādṛśairyuktā vismitā''sīt pratīkṣatī

1.51.55.87

āyāsyati kadā bhartetyevaṃ cintāparā'bhavat /
tāvattvaṃ munimāmantrya gato'si nijamālayam

1.51.55.88

divyaṃ taccharaṇaṃ hitvā svagṛhaṃ parimārgayan /
tāvaddhāryā preṣitāstvāṃ ninyustadbhavanaṃ narāḥ

1.51.55.89

tatastvayā'pi vijñātaḥ prabhāvo varadasya saḥ/
tadvratasya prabhāveṇa rājyabhāgiha janmani

1.51.55.1.51.90

śiva uvāca /
iti śrutvā bhṛgorvākyaṃ kardamo harṣanirbharaḥ /
cakāra sakalaṃ rājā bhṛguṇā yatsamīritam

1.51.55.91

vratasyāsya prabhāveṇa jñānavairāgyavānnṛpa/
bhuktvā bhogānyathākāmaṃ sthāpya putrānnije pade

1.51.55.92

gato gāṇeśvaraṃ dhāma yato nāvartate punaḥ /
sarvārthasādhakaṃ skanda vratānāṃ vratamuttamam

1.51.55.93

naitādṛśaṃ vrataṃ dānaṃ śrutamanyatkadācana /
sarvārthasādhakaṃ skanda vrataṃ kuru yadīcchasi

1.51.55.94

devadānava gandharvairṛṣibhirmanujaiḥ kṛtam /
nalena indumatyā ca rājñā candrāṃgadena ca

1.51.55.95

saṃprāptāḥ sarvakāmāṃste gatā gāṇeśvaraṃ padam /
giriruvāca /
iti te kathitaṃ sarvaṃ setihāsaṃ vrataṃ mahat /
kuru tvaṃ manasā dhyātvā varadaṃ gaṇanāyakam

1.51.55.96

vratametanmahābhāge śaṃkaraṃ prāpsyase tataḥ /
snehena kathitaṃ te'dya prakāśaṃ kuru mā vratam

1.51.55.51

( २२५८ )
iti śrīgaṇeśapurāṇa upāsanākhaṃḍe himavatpārvatīsaṃvādo nāmaikapaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

1.51.55.1

adhyāya ५२ prāraṃbha :-
pārvatyuvāca /
nalenedaṃ kṛtaṃ kasmāt ko nalo tvada me pitaḥ /
mano viśrāntimāyāti śṛṇvantyā me kathānakam

1.51.55.2

himavānuvāca /
niṣadheṣu mahārājo nalo nāmābhavatpurā /
brahmaṇyo vedavicchūro dānī mānī dhanī muniḥ

1.51.55.3

rathī khaḍgī śarī cāpi niṣaṃgī kavacī balī /
kṛtāstro devapūjyaśca trilokī gamanaḥ śuciḥ

1.51.55.4

śeṣo'pi mūkatāṃ yāti varṇituṃ yadguṇānapi /
na saṃkhyā vidyate'śvānāṃ gajānāṃ rathināṃ tathā

1.51.55.5

dhānuṣkāṇāṃ śastrabhṛtāṃ agniśastrabhṛtāmapi /
cakampuryad bhayāddevā indrādyāḥ sadigīśvarāḥ

1.51.55.6

damayantīti bhāryā''sīdyasya sauṃdaryamandiram /
damayitvā'khilānbrahmā sāraṃ pragṛhya ca

1.51.55.7

damayantīti vikhyātā yatasteneti nirmitā /
damayantyai trilokasthā nārīṇāṃ cārutāmadāt

1.51.55.8

nānālaṃkārasaṃyuktā nānāmaṇivibhūṣitā /
muktāhāralasatkaṃṭhā sadguṇāḍhyā suśobhanā

1.51.55.9

yasyāmātyo mahānāsīt padmahastaḥ parākramī /
buddhyā bṛhaspatisamo naye cāṃgirasā samaḥ

1.51.55.1.52.10

tuṃgatve merusadṛśo gāṃbhīrye codadheḥ samaḥ /
kadācidupaviṣṭo'sau nalo rājā mahāmanāḥ

1.51.55.11

niṣasāda sabhāgehe nṛpamaṃḍalamadhyagaḥ /
nṛtyantyapsarasastasya purataścārudarśanāḥ

1.51.55.12

stuvanti bandinastaṃ ca brahmarṣigaṇasaṃyutam /
etasminneva kāle tu gautamau nṛpatiṃ yayau

1.51.55.13

utthāya sādaraṃ rājñā svāsane viniveśitaḥ /
pūjitaḥ parayā bhaktyā tata: papraccha taṃ nalaḥ

1.51.55.14

nala uvāca /
svāminnanugṛhītaste darśanena mahāmune /
janma rājyaṃ pitā mātā kulaṃ jīvitamadya me

1.51.55.15

saphalaṃ svāgame hetuṃ vada tūrṇaṃ mahāmune /
gautama uvāca /
mamāsīnmahatī vāṃchā dṛṣṭuṃ te vaibhavaṃ nṛpa

1.51.55.16

stuvaṃti devāḥ svargasthā brahmendra hari śūlinaḥ /
dhanyo'si martyalokastho martyairdevaiśca śasyase

1.51.55.17

nityatṛpto'pyahaṃ tṛptaḥ pūjāṃ dṛṣṭvā ca vaibhavam /
idānīmanujānīhi gamiṣye svāśramaṃ prati

1.51.55.18

nala uvāca /
vedavedāṃgavid brahman sarvaśāstrapravartaka /
dayānidhe kṣaṇaṃ sthitvā chindhi me saṃśayaṃ mune

1.51.55.19

muniruvāca /
sādhu pṛṣṭaṃ mahārāja sthito'haṃ snehabhāvataḥ /
nāgā nṛpāśca devāśca yatte nājñā vilaṃghina:

1.51.55.1.52.20

nṛpa uvāca /
mamaiva vismayo brahman nirīkṣya vaibhavaṃ svakam /
itthaṃ mamābhavatkena puṇyena tapasā'pi vā

1.51.55.21

vada tattvena kaścāhamabhavaṃ pūrvajanmani /
muniruvāca /
gauṃḍadeśātpare deśe pure pippalasaṃjñike

1.51.55.22

tvamāsīḥ kṣatriyaḥ pūrvaṃ daridro jñānavān śuciḥ/
jāyāpatyaiḥ suhṛdbhiśca vākśaraistāḍito bhṛśam

1.51.55.23

rātrāvapṛṣṭvā sarvāṃstvaṃ nirvedād gahanaṃ vanam /
gatavānvṛkṣavallībhiḥ siṃhavyāghragajairmṛgaiḥ

1.51.55.25

sevitaṃ śītalajalai sarobhirjalajādibhiḥ /
āśramo'tha tvayā'darśi bhramatā bhramatā vane

1.51.55.25

taponidheḥ kauśikasya vedaghoṣanināditaḥ /
tatra gatvā muniṃ taṃ tvaṃ praṇato bhaktibhāvataḥ

1.51.55.26

utthāpitaḥ kauśikena dīnānātha dayāvatā /
duḥkhitaṃ tvāṃ viditvā sa āśīrvādamavīvadat

1.51.55.27

gajānano me deveśo bhavitā te śubhaṃkaraḥ /
śrutvā tadāśiṣaṃ saumyāṃ prāpto'si paramāṃ mudam

1.51.55.28

pṛṣṭavānasi taṃ vipramupāyaṃ sarvakāmadaṃ /
dāridryanāśakaṃ rājan bhuktimuktipradaṃ śivam

1.51.55.29

gaṇeśārādhanaṃ tubhyaṃ kathayāmāsa kauśikaḥ /
kauśika uvāca /
vrataṃ kuru gaṇeśasya māsamātraṃ narādhipa

1.51.55.1.52.30

kuru mūrtiṃ gaṇeśasya mṛnmayīṃ cārudarśanām /
pūrvoktavidhinā pūjāṃ kuru śṛṇu kathānakam

1.51.55.31

dine dine māsamātraṃ tataḥ siddhimavāpsyasi /
muniruvāca /
iti śrutvā kauśikaṃ taṃ papraccha bhūmipaḥ pu:na

1.51.55.32

gajānanaṃ na jānāmi tatsvarupaṃ vadasva me/
jñātvā taṃ devadeveśaṃ kariṣye vratamuttamam

1.51.55.33

iti tena kṛte praśne jagāda munisattamaḥ/
anirvācyasvarūpasya parabrahmasvarupiṇaḥ

1.51.55.34

vaikārikasvarūpāṇi gajānanakṛtāni tam

1.51.55.35

kauśika uvāca /
yaḥ kartā sarvalokānāṃ pitā mātā jagadguruḥ /
brahmendra śiva viṣṇūnāṃ dhyeyo yaḥ sa gajānanaḥ

1.51.55.36

muniruvāca /
iti śrutvā tu tadvākyaṃ praṇipatya munīśvaram /
anujñātastatastena gato'si nijamaṃdiram

1.51.55.37

ārabhya śrāvaṇe śuddhe caturthyāṃ vratamuttamam /
akaronmṛnmayīṃ mūrtiṃ gaṇeśasya yathoditām

1.51.55.38

sthāne ca vacane mauṃne gamane śayane bhuji /
dhyāyangajānanaṃ devaṃ prāyāḥ siddhimanuttamām

1.51.55.39

nānā gajarathāśvādyairgodhanairdhanasaṃcitaiḥ /
dāsīdāsayutaḥ śrīmānjāto vrataprabhāvataḥ

1.51.55.1.52.40

dattamānasi dānāni sarvāṇi devatuṣṭaye /
gaṇeśasya mahāmaulyaṃ prāsādaṃ kṛtavānmudā

1.51.55.41

bhuktvā bhogānyathākāmaṃ kālena nidhanaṃ gataḥ /
jāto'si niṣadhe deśe nṛpastvaṃ nalanāmakaḥ

1.51.55.42

atastvayyacalā lakṣmī trilokī janavandite /
idānīmanujānīhi yatpṛṣṭaṃ tannirūpitam

1.51.55.43

himavānuvāca /
evaṃ gate gautame tu vrataṃ cakre nalo nṛpaḥ /
tadvākyājjātaviśvāso mūrtiṃ kṛtvā suśobhanām

1.51.55.44

śrutvā kathāṃ gaṇeśasya pratyahaṃ pūjya bhaktita: /
alabhatsarvakāmānsa vratasyāsya prabhāvataḥ

1.51.55.45

iti te kathitaṃ kanye nalenetthaṃ kṛtaṃ vratam /
upadiṣṭaṃ gautamena pūrvajanmakṛtaṃ vratam

1.51.55.46

yasya prabhāvaḥ saṃpūrṇo vaktuṃ kenāpi neṣyate

1.51.55.52

(२३०४ )
iti śrī gaṇeśapurāṇa upāsanākhaṃḍe nalavrata nirupaṇaṃ nāma dvipaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

1.51.55.1

adhyāya ५३ prāraṃbha :-
himavānuvāca /
idānīṃ kathayiṣyāmi rājñā candrāṃgadena ca/
sapatnyā ca kṛtaṃ hyetadindumatyā śubhānane

1.51.55.2

mālave viṣaye khyātaṃ nagaraṃ karṇanāmakam /
tatra candrāṃgado rājā babhūvātiparākramī

1.51.55.3

aṇimādi guṇopetaḥ sarvaśāstrārthatatvavit /
yajvā dānī mahājñānī vedavedāṃgapāragaḥ

1.51.55.4

atikrāntā sabhā yasya sudharmāmatimānuṣīm /
muṣṇāti cakṣuṣastejo ravikānta marīcibhiḥ

1.51.55.5

atisvacchāni vāsāṃsi ratnastaṃbhāśrayātsute /
nīlalohitapītatvāccitratāṃ yānti kānicit

1.51.55.6

atisādhvī mahābhāgā patiśuśrūṣaṇe ratā/
dharmaśīlā vrataparā śvaśrūśvaśurasevinī

1.51.55.7

gṛhakṛtyeṣu cāvyagrā devatātithipūjikā /
nāmnā cendumati khyātā sarvāvayavasundarā /
dharmaśīlo'pi nṛpatiramātyaiḥ prārthito bhṛśam /
jīvahiṃsāṃ mahāghorāṃ pāpārddhiṃ parivarjaya

1.51.55.8

kadāciddaivayogena mṛgayāṃ krīḍituṃ yayau /
tarakṣururuvārāha mṛgapakṣiyutaṃ vanam

1.51.55.9

nīlakaṃcuka saṃvīto nīloṣṇīṣottaracchadaḥ /
baddhagodhāṃgulitrāṇaḥ śastrikākhaḍgakheṭavān

1.51.55.1.53.10

javenāśvasamāruḍho śaracāpakaro balī/
tādṛśairvīranikarairamātyaiḥ sevakairvṛtaḥ

1.51.55.11

nighnan mṛgān varāhāṃśca preṣayannagaraṃ prati /
bhramamāṇo vane rājā dṛṣṭo rākṣasapuṃgavaiḥ

1.51.55.12

cakampe rākṣasān dṛṣṭavā śītajvarayuto yathā /
darīmukhān gartanetrān vyāditā syānnabhaspṛśaḥ

1.51.55.13

dṛṣṭvā tān vidrutāḥ sarve vīrāḥ sevijanā āpi /
kecidyamakṣayaṃ yātā mūrchitāḥ ke'pi bhūgatāḥ

1.51.55.14

tatraikā rākṣasī krūrā dṛṣṭvā kāmātisuṃdaram /
taṃ nṛpaṃ parirabhyaiva cucuṃbe kāmamohitā

1.51.55.15

tasyāmātyānbhage kṛtvā bhakṣayāmāsa sevakān /
etasminnaṃtare rājā palāyanaparo yayau

1.51.55.16

kāsāramadhye magno'bhūnnādrākṣīdrākṣasī ca tam /
sa dhṛto nāgakanyābhirnītaḥ pātālamandiram

1.51.55.17

bhūṣito nāgakanyābhirvastrālaṃkārabhūṣaṇaiḥ /
papracchurnāgakanyāstaṃ kuta āgamanaṃ tava

1.51.55.18

kosi kasyāsi kiṃ tāta vada satyaṃ narottama /
iti tadvacanaṃ śrutvā tā jagāda narādhipaḥ

1.51.55.19

ahaṃ candrāṃgado nāma hemāṃgadasuto balī/
mālave viṣaye karṇanagare vasatirmama

1.51.55.1.53.20

rākṣasībhayavitrastaḥ praviṣṭaḥ salilaṃ mahat /
bhavatībhirihānīto yatpṛṣṭaṃ tanniveditam

1.51.55.21

bhakṣitāḥ sarvalokā me mṛgayābhiratasya ha/
sarojalaprasādena jīvaṃstiṣṭhāmi sāṃpratam

1.51.55.22

iti tā vacanaṃ śrutvā punarucurnṛpaṃ tadā

1.51.55.23

tā ūcuḥ /
bhavāsmākaṃ patiriha sarvaṃ setsyati te priyam/
asmākaṃ nāgakanyānāṃ bhogaścātīva durlabhaḥ

1.51.55.24

tāsāmiti vacaḥ śrutvā provāca nṛpasattamaḥ /
ekapatnīvrataṃ me'sti mātarastatkathaṃ tyaje

1.51.55.25

somavaṃśaprasūtānāṃ rājñāṃ dharmānbravīmi vaḥ /
paradravyaṃ paradrohaṃ paradārāṃstathaiva ca

1.51.55.26

paranindāṃ ca necchanti nṛpāḥ saumyāśca sādhavaḥ /
adhītiryajanaṃ dānaṃ śaraṇāgatapālanam

1.51.55.27

niṣiddhācaraṇaṃ naiva vidhyarthaṃ pratipālanam /
ete dharmā trivarṇānāṃ yājanāditrayaṃ dvije

1.51.55.28

adhikaṃ sarvavarṇānāmātithyaṃ paramaṃ matam /
iti śrutvā nṛpavaco'khilā nāgakumārikāḥ

1.51.55.29

praśepustaṃ viyuktastvaṃ bahudhā svastriyā bhava /
babandhurnigaḍaistaṃ tā duḥkhitāḥ kāmavihvalāḥ

1.51.55.1.53.30

rākṣasī tu jalaṃ prāśya tadarthe tatsarogatam /
bhakṣayitvā jalacarānnā tṛpyatparamaṃ tadā

1.51.55.31

imaṃ vṛttāntamaśṛṇodrājñī rājīvalocanā /
paryaṃkasthā svadūtātsā rākṣasīto'vaśeṣitāt

1.51.55.32

bhagnaṃ niśamya nṛpatiṃ duḥkhitā patitā bhuvi /
mūrchāmavāpa mahatīṃ sakhībhiḥ parivrījitā

1.51.55.33

siktā śītalatoyena rudantībhirmuharmuhuḥ/
upaviṣṭā prarudati ghnaṃti vakṣaḥ śiro mukham

1.51.55.34

śuśoca paramālāpairbhartaḥ kānteti jalpatī /
kvagataḥ prāṇanātho me hitvā māṃ priyavādinīm

1.51.55.35

sarvāvayavasaṃpūrṇā praṇatāṃ priyakāriṇīm /
bhartṛkāryaratāṃ nityaṃ nityaṃ cātithipūjikām

1.51.55.36

kutra bhokṣyati me nātho nidrāṃ vā kutra yāsyati /
kāṃcanaṃ śayanaṃ hitvā parārghyāstaraṇairvṛtam

1.51.55.37

kathaṃ snāsyati kānto me hitvā tailaṃ sugaṃdhikama /
lokānāṃ pālanaṃ ko'dya vinā tena kariṣyati

1.51.55.38

prajānāṃ sarvalokānāṃ bālānāṃ raṃjanaṃ ca kaḥ /
astaṃ yāto guṇanidhiḥ pratāpa nidhiradya kim

1.51.55.39

diśaḥ śūnyāḥ prapaśyāmi vinā tena mahātmanā /
kvāhaṃ sukhaṃ prapaśyāmi kva sukhaṃ so'pi yāsyati

1.51.55.1.53.40

ihaloke pare vāpi na sukhaṃ kulayoṣitām /
hīnānāṃ svāmināṃ deva yadetatsvāminā saha

1.51.55.41

śaraṇāgata guptiṃ ca dīnānāṃ kaḥ kariṣyati /
evaṃ bahuvidhaṃ dīnā rudatī bhṛśavihvalā

1.51.55.42

tatyāja troṭayitvā sā bhūṣaṇāni ca dūrataḥ /
kaṃkaṇāni ca sarvāṇi babhaṃja ca mumūrcha ca

1.51.55.53

( २३४६ )
iti śrīgaṇeśapurāṇa upāsanākhaṃḍe candrāṃgadopākhyāne tripaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

1.51.55.1

adhyāya ५४ prāraṃbha :-
pārvatyuvāca /
tasyāṃ tu mūrchitāyāṃ tu kimakurvan janāstadā /
tanme vistarato brūhi hṛdayāmandanaṃ pitaḥ

1.51.55.2

himavānuvāca /
tadā sarve nāgarikā nānāvākyaviśāradāḥ/
pramṛjya svāni cāśrūṇi samādathyurnṛpastriyam

1.51.55.3

janā ūcu:- /
mātaruttiṣṭha mā śokaṃ kuru putre nanaḥ kṛthāḥ /
pretaṃ dahati śokāśru tasmādbhartṛhitaṃ kuru

1.51.55.4

martyeṣu na hi dṛṣṭo'sti cirajīvī śubhānane /
yathā jīrṇaṃ parityajya vāso'nyad gṛhyate janaiḥ

1.51.55.5

varṣmāpi dehinā tadvat tyaktvā'nyadgṛhyate śubham /
atyāścaryamidaṃ bhadre svayaṃ mṛtyumukhe sthitaḥ

1.51.55.6

śocate mṛtamaparaṃ svayaṃ maraṇadharmavān /
svadehena viyogaṃ ca na vetti bhāvinaṃ janaḥ

1.51.55.7

madīyaṃ manyate sarvadaivakālavaśe sthitam /
brahmādisthāvarāntaṃ yadviśvaṃ sābdhi carācaram

1.51.55.8

jñātvā taṃ naśvaraṃ śokaṃ tyaktvottiṣṭha suputriṇi /
dharmavān puṇyaśīlaste bhartā muktiṃgato bhavet

1.51.55.9

jīvanyadi bhavetsvarge tadā yāsyati karhicit /
atipuṇyān mānavo'pi yāti svargagataḥ punaḥ /
athavā paripṛcchāmo muniṃ kaṃcidihāgatam

1.51.55.1.54.10

atītānāgatavidaṃ kathayiṣyati so'khilam /
anantaraṃ hi yatkāryaṃ tatsarvaṃ vidadhāmahe

1.51.55.11

himavānuvāca /
evaṃ prabodhitā lokaiḥ kṣaṇamindumatītmadā /
āśvastā sarvavākyena pramṛjyāśrūṇi vāsasā

1.51.55.12

visarjayāmāsa tadā lokānsarvān samāgatān /
tyaktvā saubhāgyacihnāni prapede kṛśatāṃ bhṛśam

1.51.55.13

rudatī śocatī tasthau śvasatī mūrchitā muhuḥ /
tato dvādaśavarṣānte nārado divyadarśanaḥ

1.51.55.14

ājagāma gṛhaṃ tasyā yadṛcchā vicaranmuniḥ /
dṛṣṭvā taṃ vilalāpāśu vadantī bhartuceṣṭitam

1.51.55.15

duḥkhaṃ cākathayattasmai jātaṃ dvādaśavārṣikam /
niśamya ruditaṃ tasyā harṣayanmunirabravīt

1.51.55.16

nārada uvāca /
kvāpi tiṣṭhati te bhartā na taṃ śocitumarhasi /
śiracchādaya nīlena vāsasā karṇabhūṣaṇe

1.51.55.17

karṇayoḥ kuru bhāle tvaṃ bibhratī kuṃkumaṃ śubham /
valayāni ca karayoḥ kaṃṭhe maṃgalasūtrakam

1.51.55.18

himavānuvāca /
sarvajñasya munervākyādviśvastā satyavādinaḥ /
tatkālaṃ sarvamānāyya harṣitā sā tathā'karot

1.51.55.19

ākāryaṃ brāhmaṇān sarvān saṃpūjya nāradaṃ purā/
saṃpūjya sakalāṃstāṃstu dadau dānānyanekaśaḥ

1.51.55.1.54.20

vādayāmāsa vādyāni śarkarāṃ ca gṛhegṛhe /
preṣayāmāsa ca tadā harṣādindumatī śubhā/

1.51.55.21

vastratāmbūla dānena dadāvājñāṃ janasya sā /
praṇipatya punardevaṃ muniṃ nāradamādarāt

1.51.55.22

svabhartṛprāptaye'pṛcchadupāyaṃ rājakanyakā /
indumatyuvāca /
kutra tiṣṭhati me bhartā kathaṃ tiṣṭhati vā mune

1.51.55.23

kenopāyena vedajña darśanaṃ tasya me bhavet /
anugrahaṃ kuru mune tamupāyaṃ vadasva me /
vrataṃ dānaṃ tapo vāpi duḥsādhyamapi yadbhavet

1.51.55.24

nārada uvāca /
vrataṃ tu paramaṃ te'haṃ kathayāmi samāsataḥ /
nabhaḥśuklacaturthyāṃ tadārabhetparayā mudā

1.51.55.25

nadyāṃ taḍāge vāpyāṃ vā dantadhāvanapūrvakam/
snānaṃ prabhātasamaye kuru saṃkalpapūrvakam

1.51.55.26

śuklavāsā gṛhaṃ gatvā mṛnmayīṃ mūrtimuttamām /
kuryāccaturbhujāṃ samyag gaṇeśasya manoramām

1.51.55.27

upacāraiḥ ṣoḍaśabhiḥ pūjayet sthiracetasā /
ekānnamekabhuktaṃ vā svayaṃ kuryātprayatnataḥ /
upoṣaṇaṃ vā kurvīta yāvadbhādracaturthikā

1.51.55.28

gītavāditranṛtyādyairbrāhmaṇānāṃ ca bhojanaiḥ /
mahotsavaṃ prakurvīta vibhave sati śobhane

1.51.55.29

evaṃ vrataṃ kuru śubhe bhartrāsaha sameṣyasi /
pātāle nāgakanyā bho ruddhena jīvitā śubhe

1.51.55.1.54.30

satyaṃ bravīmi te satye nānyathā mama bhāṣitam /
himavānuvāca /
ityuktā tena muninā vrataṃ prārabhadādarāt

1.51.55.31

gate munau nabhomāsi dinaiḥ katibhirāgate /
dviradānanamūrtiṃ sā cakāra pārthivīṃ śubhām

1.51.55.32

pūrvoktavidhinā pūjāṃ cakāra sumanoharām /
divyagandhairdivyavastrairdivyaiśca kusumairapi

1.51.55.33

divyairnānāvidhaiścaiva naivedyaiḥ phalakāṃcanaiḥ /
dīpaiḥ puṣpāṃjalībhiśca prakramairnatibhiḥ stavaiḥ

1.51.55.34

tannāmasmaraṇairdhyānaistoṣayāmāsa taṃ vibhum /
gītavāditranṛtyādyairrā tahmaṇānāṃ ca bhojanai:

1.51.55.36

palamātraṃ payo bhuktvā cakāra vratamuttamam /
nabhaḥśuklacaturthyādi ciranaṣṭaṃ priyāptaye

1.51.55.36

nāradasya munervākyādyāvadbhādracaturthikā

1.51.55.54

( २३८२ )
iti śrīgaṇeśapurāṇa upāsanākhaṃḍe indumatīnāradasaṃvāde catuḥpaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

1.51.55.1

adhyāya ५५ prāraṃbha :-
himavānuvāca /
samāpte tu vrate tasyā gaṇeśasya prasādataḥ /
pātāle nāgakanyānāmanyathā'bhūnmatistadā

1.51.55.2

mocayāmāsa rājānaṃ pupūjuśca yathāvidhi /
vastrairābharaṇaiścaiva nānāratnamahādhanaiḥ

1.51.55.3

aśvaṃ manojavaṃ dattvā visasarjurnṛpaṃ tadā /
kāsārād bahirāgatya baddhvā cāśvaṃ mahādrume

1.51.55.4

snāti yāvannāgarikairdṛṣṭa: katipayairnṛpaḥ /
aparai pratipatyainaṃ papracchuḥ ko bhavāniti

1.51.55.5

kutratyaḥ kuta āyātaḥ kiṃ nāmā vada naḥ prabho/
iti teṣāṃ vacaḥ śrutvā papraccha nṛpasattamaḥ

1.51.55.6

indumatyāḥ kumārasya kuśalaṃ khedasaṃyutaḥ /
tato bubudhire te tamāliliṃgurmudā janāḥ

1.51.55.7

ūcuśca nṛpa te bhāryā snātvedānīṃ gatā gṛham /
upavāsavratavatī kṛśā dhamanisaṃyutā

1.51.55.8

kumāre jīvamāsthāya jīvamātrāvaśeṣitā /
kecicca nagaraṃ gatvā śubhāṃ vārtāmaghoṣayan

1.51.55.9

atyāptajanavākyena śrutvā sā nṛpamāgatam /
ānandābdhau nimagnā'bhūd brahmajñānīva yogavit

1.51.55.1.55.10

tato'mātyānpuraskṛtya sainyānya preṣayacca tam /
citradhvajapatākābhiraśobhayata sā puram

1.51.55.11

vīthīrāsiṃcayāmāsa sabhāḥ saṃpādya yatnataḥ /
svātmānaṃ bhūṣayāmāsa vāso'laṃkārabhūṣaṇaiḥ

1.51.55.12

gobhūhiraṇyadānādyaistoṣayitvā dvijāna bahūn /
ārārtikyaṃ kare dattvā pativat strījanasya sā

1.51.55.13

gītavāditraghoṣeṇa purātsara upāgamat /
amātyāstu puro gatvā praṇamya nṛpapuṃgavam

1.51.55.14

āliliṃgurmudā sarve praṇemuśca yathākramam /
upaviṣṭe tu nṛpatāvupaviṣṭāstadājñayā

1.51.55.15

sarvānkuśalapraśnādyaistoṣayitvā yathākramam /
mānayitvā tathā lokāndatvā tāmbūlavāsasī

1.51.55.16

svayaṃ jagāma śibiramindumatyā nṛpottamaḥ /
kārayāmāsa sa vidhiṃ dvādaśābdadṛśairdvijaiḥ

1.51.55.17

puṇyāhavācanaṃ kṛtvā gaṇeśārcanapūrvakam /
saṃpūjya śaṃkaraṃ samyag dvijāṃśca dakṣiṇādibhiḥ

1.51.55.18

babhaṃja śrīphalaṃ tyaktvā tatastatpurato yayau/
dadarśa tatrendumatīmindoḥ śeṣāṃ kalāmiva

1.51.55.19

nīrājayitvā rājānaṃ yuvatībhiḥ sabhartṛbhiḥ /
lājapuṣpamayīṃ vṛṣṭiṃ tābhiḥsā'kāra yattadā

1.51.55.1.55.20

pramṛjya nayane samyagānandāśru pariplute /
harṣaśokānvitau tau tu parasparamathocatuḥ

1.51.55.21

parasparaviyogādhiṃ kathayāmāsatuḥ śucā /
anivāryaprakṛtibhiḥ sāntvitau bahuloktibhiḥ

1.51.55.22

ānayitvā tu rājānaṃ samārohya mahāgaje /
nānālaṃkārasaṃyukte patākā chatra saṃyute

1.51.55.23

pādacāraiḥ parivṛte caturghaṃṭāvirājite /
śataṃ yaṣṭidharāstasya vārayanto yayuḥ puraḥ

1.51.55.24

agni śastra dharāścāśva rathārohā anekaśaḥ /
savya dakṣiṇato rājño gajalakṣaṃ yayurlaghu

1.51.55.25

naṭā nṛtyāṃganā vādyavādakā bandinaḥ puraḥ /
tataḥ paścād gajānīkāḥ puraṃ viviśurādarāt

1.51.55.26

sainyena rajasā vyāpte dinanāthe hataprabhe /
alaṃkṛte pure tasminna prājñāyata kiṃcana

1.51.55.27

tataḥ parasparaṃ natvā jagmuḥ svaṃ svaṃ niveśanam /
mukhyā rājagṛhaṃ nītāḥ punā rājñā prapūjitāḥ

1.51.55.28

vastra tāmbūla dānena tenājñātā gṛhaṃ yayuḥ /
rājā'tha brāhmaṇānbhojya bubhuje jñātibhiḥ saha

1.51.55.29

tato rātrau suṣupatuḥ paryaṃke cārunirmite /
parārdhyāstaraṇopete paricchadupadhānvite

1.51.55.1.55.30

ūcatuḥ sva sva duḥkhaṃ tau śocantau ca punaḥ punaḥ /
purodhasā sānvitau tau śayāte sma sukhaṃ tataḥ

1.51.55.31

śrutvā vināyakavrata mahimānaṃ nṛpottamaḥ /
patntyā'bhūtaṃ sakalaṃ svayaṃ kartuṃ mano dadhe

1.51.55.32

āgate śrāvaṇe māsi rājā candrāṃgadastadā /
mahotsavena kṛtavān vratametacchubhānane

1.51.55.33

ṛṣiruvāca /
evaṃ pitṛvacaḥ śrutvā pārvatī bhṛśaharṣitaḥ /
nabhomāsaṃ samāsādya cakāra vratamādarāt

1.51.55.34

yathoktavidhinā mūrtiṃ kṛtvā pūjāṃ ca yatnataḥ /
bhakṣayantī payomātraṃ dhyāyantī dviradānanam

1.51.55.35

tataścaṃcalatā yātaṃ śaṃkarasyāpi mānasam /
āsasādāśramaṃ tasyāḥ pārvatyāḥ śūlabhṛt svayam

1.51.55.36

gaṇeśasya caturthyāṃ tu saṃpūrṇe tadvrate śubhe/
paśyati sma haraṃ devī vṛṣārūḍhaṃ nijāśrame

1.51.55.37

utthāya praṇanāmāsya pādāmbujayugaṃ mudā /
pūjayāmāsa vidhivacchaṃkaraṃ lokaśaṃkaram

1.51.55.38

uvāca ca mahādevaṃ pārvatī premavihvalā / devyuvāca /
kathaṃ māṃ tyajya gatavānkiṃ māṃ vismṛtavānasi

1.51.55.39

tvadviyogānnimeṣo'pi kalpakalpo'bhavadvibho /
gaṇeśasya vratamidaṃ pitrādiṣṭaṃ kṛtaṃ mayā

1.51.55.1.55.40

varadasya prasādena saṃprāptaṃ darśanaṃ tava

1.51.55.41

brahmovāca /
etasminneva kāle tu himavānupajagmivān /
satyāḥ karaṃ kare tasya nyavedayata sādaram

1.51.55.42

tato devāḥ sagaṃdharvā dviradānanamādarāt /
pūjayāmāsuratha tau śivau śiva karau satām

1.51.55.43

devaduṃdubhayo neduḥ puṣpavṛṣṭiḥ papāta ha/
sarve gajānanaṃ natvā stutvā ca vividhaiḥ stavaiḥ

1.51.55.44

jayaśabdaiḥ śaṃkaro'pi tuṣṭāva dviradānanam /
ardhāṃge pārvatīṃ kṛtvā vṛṣamāruhaya satvaraḥ

1.51.55.45

yayau kailāsaśikharaṃ sarve svaṃ svaṃ padaṃ yayuḥ

1.51.55.46

brahmovāca /
iti te kathitaṃ sarvaṃ vyāsa pṛṣṭaṃ tvayā tu yat /
māhātmyaṃ gaṇanāthasya vratasya ca mahāmune

1.51.55.47

idānīṃ punaranyacca kathayāmi kathānakam /
yacchrutvā sarvapāpebhyo muktaḥ kāmām̐llabhennara

1.51.55.55

(२४२९ )
iti śrī gaṇeśapurāṇa upāsanākhaṃḍe śivapārvatīsaṃyogonāma paṃcapaṃcāśattamo'dhyāyaḥ

Original text: gaṇeśapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc