Dharmasamuccaya · Chapter 24
// iti śīlavargastrayoviṃśaḥ //
(24) kṣāntivargaḥ
kṣamābhūṣaṇenaiva bhūṣito bhavati pumān
kṣāntyā vibhūṣitaḥ jīva bhūṣito netarairdhanaiḥ /
dhanaṃ vinā samāyāti kṣāntiṃ naiva kathañcana
kṣamāvān puruṣaḥ sarvapriyo bhavati dehinām /
pūjyate daivatairnityaṃ tasmāt kṣāntiḥ parantapa !
kṣamāvān puruṣaḥ sarvatra pūjyate
kṣamāvān puruṣaḥ sarvaiḥ krodhadoṣairvivarjitaḥ /
yaśasā pūjyate nityamiha loke paratra ca
kṣāntidhanaṃ sarvottamam
kṣāntirdhanaṃ dhanaṃ śīlaprajñāvardhanameva ca /
dhanānyanyāni śastāni na hitasya kathañcana
sadbhiḥ kṣamāvāneva pūjyate
pūjyate satataṃ sadbhiryaśasā caiva pūjyate /
kṣamāvān puruṣaḥ sarvastamāt kṣāntiparo bhavet
krodhaviṣasya kṣamaiva bheṣajam
kṣāntiḥ krodhaviṣasyāsya bheṣajaṃ paramaṃ matam /
kṣāntyāvināśitaḥ krodho 'narthāyopajāyate
jñānaśīlābhibhūtānāṃ bāliśānāṃ viśeṣataḥ /
pratīpakārya kurute kṣāntirmārganidarśikā
kṣamāvanta eva loke dhaninaḥ
sa dharmadhanahīnānāṃ bhramatāṃ gatipañcake /
yeṣāṃ kṣāntimayaṃ dravyaṃ te loke dhaninaḥ smṛtāḥ
tamonicayakāntāre dṛḍhakrodhena dustare /
kṣāntyā yathā smṛtāḥ sadbhistaranti khula mānavāḥ
saddharmapāṭhanaṣṭānāṃ deśikā kṣāntiruttamā /
apāyabhayabhītānāṃ na bhayaṃ kṣāntirucyate
nṛṇāṃ kṣāntiḥ sukhāvahā
sukhāvahā sadā nṛṇāṃ duḥkhasya ca vighātikā /
kṣemasamprāpikā nityaṃ viśvāsaguṇakārikā
śubhāsti nāyikā dhanyā hyaśubhebhyo vivarjitā /
mokṣasaṃdeśikā puṃsāṃ saṃsārabhayanāśikā
kṣāntiḥ narakāgnivināśikā svargasopānabhūtā ca
svargasopānabhūtā sā narakāgnivināśikā /
trāyate pretalokātsā tiryagyonau tathaiva ca
kṣāntiḥ sanmārgāmṛtadīpikā
sā guṇaudhaiḥ sadā pūrṇā śivā bhavati dehinām /
sā praśaste sukhe prāpte kṣāntiḥ kāryā prayatnataḥ /
sarvalokasya māteva sanmārgāmṛtadīpikā
Original text: Dharmasamuccaya · Edition: Vijayasankar Caube: Dharmasamuccaya. · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0