Devi Bhagavata Purana · Chapter 5.27

raktabījadvārā devīsamīpe śumbhaniśumbhasaṃvādavarṇanam
vyāsa uvāca
hatau tau dānavau dṛṣṭvā hataśeṣāśca sainikāḥ /
palāyanaṃ tataḥ kṛtvā jagmuḥ sarve nṛpaṃ prati

bhinnāṅgā viśikhaiḥ kecitkecicchinnakarāstathā /
rudhirasrāvadehāśca rudanto'bhiyayuḥ pure

gatvā daityapatiṃ sarve cakrurbumbāravaṃ muhuḥ /
rakṣa rakṣa mahārāja bhakṣayatyadya kālikā

tayā hatau mahāvīrau caṇḍamuṇḍau surārdanau /
bhakṣitāḥ sainikāḥ sarve vayaṃ bhagnā bhayāturāḥ

bhītidañca raṇasthānaṃ kṛtaṃ kālikayā prabho /
pātitairgajavīrāśvairdāserakapadātibhiḥ

śoṇitaughavahā kulyā kṛtā māṃsātikardamā /
keśaśaivalinī bhagnarathacakravirājitā

chinnabāhvādimatsyāḍhyā śīrṣatumbīphalānvitā /
bhayadā kātarāṇāṃ vai surāṇāṃ modavardhinī

kulaṃ rakṣa mahārāja pātālaṃ gaccha satvaram /
kruddhā devī kṣayaṃ sadyaḥ kariṣyati na saṃśayaḥ

siṃho'pi bhakṣayatyājau dānavāndanujeśvara /
tathaiva kālikā devī hanti bāṇairanekadhā

tasmāttvamapi rājendra maraṇāya mṛṣā matim /
karoṣi sahito bhrātrā śumbhena kupitāśayaḥ

kiṃ kariṣyati nāryeṣā krūrā kulavināśinī /
yasyā hetormahārāja hantumicchasi bāndhavān

daivādhīnau mahārāja loke jayaparājayau /
alpārthāya mahadduḥkhaṃ buddhimānna prakalpayet

citraṃ paśya vidheḥ karma yadadhīnaṃ jagat prabho /
nihatā rākṣasāḥ sarve striyā paśyaikayānayā

jetā tvaṃ lokapālānāṃ sainyayukto hi sāmpratam /
ekā prārthayate bālā yuddhāyeti susambhramaḥ

purā tvayā tapastaptaṃ puṣkare devatāyane /
varadānāya samprāpto brahmā lokapitāmahaḥ

dhātroktastvaṃ mahārāja varaṃ varaya suvrata /
tadā tvayāmaratvaṃ ca prārthitaṃ brahmaṇaḥ kila

devadaityamanuṣyebhyo na bhavenmaraṇaṃ mama /
sarpakinnarayakṣebhyaḥ puṃlliṅgavācakādapi

tasmāttvāṃ hantukāmaiṣā prāptā yoṣidvarā prabho /
yuddhaṃ mā kuru rājendra vicāryaivaṃ dhiyādhunā

devī hyeṣā mahāmāyā prakṛtiḥ paramā matā /
kalpāntakāle rājendra sarvasaṃhārakāriṇī

utpādayitrī lokānāṃ devānāmīśvarī śubhā /
triguṇā tāmasī devī sarvaśaktisamanvitā

ajayyā cākṣayā nityā sarvajñā ca sadoditā /
vedamātā ca gāyatrī sandhyā sarvasurālayā

nirguṇā saguṇā siddhā sarvasiddhipradāvyayā /
ānandānandadā gaurī devānāmabhayapradā

evaṃ jñātvā mahārāja vairabhāvaṃ tyajānayā /
śaraṇaṃ vraja rājendra devī tvāṃ pālayiṣyati

ājñākaro bhavaitasyāḥ sañjīvaya nijaṃ kulam /
hataśeṣāśca ye daityāste bhavantu cirāyuṣaḥ

vyāsa uvāca
iti teṣāṃ vacaḥ śrutvā śumbhaḥ surabalārdanaḥ /
uvāca vacanaṃ tathyaṃ vīravaryaguṇānvitam

śumbha uvāca
maunaṃ kurvantu bho mandā yūyaṃ bhagnā raṇājirāt /
śīghraṃ gacchata pātālaṃ jīvitāśā balīyasī

daivādhīnaṃ jagatsarvaṃ kā cintātra jaye mama /
devāstathaiva brahmādyā daivādhīnā vayaṃ yathā

brahmā viṣṇuśca rudro'yaṃ yamo'gnirvaruṇastathā /
sūryaścandrastathā śakraḥ sarve daivavaśāḥ kila

kā cintā tarhi me mandā yad‌bhāvi tad‌bhaviṣyati /
udyamastādṛśo bhūyādyādṛśī bhavitavyatā

sarvathaiva vicāryaiva na śocanti budhāḥ kvacit /
svadharmaṃ na tyajantīha jñānino maraṇād‌bhayāt

sukhaṃ duḥkhaṃ tathaivāyurjīvitaṃ maraṇaṃ nṛṇām /
kāle bhavati samprāpte sarvathā daivanirmitam

brahmā patati kāle sve viṣṇuśca pārvatīpatiḥ /
nāśaṃ gacchantyāyuṣo'nte sarve devāḥ savāsavāḥ

tathāhamapi kālasya vaśagaḥ sarvathādhunā /
nāśaṃ jayaṃ vā gantāsmi svadharmaparipālanāt

āhūto'pyanayā kāmaṃ yuddhāyābalayā kila /
kathaṃ palāyanaparo jīveyaṃ śaradāṃ śatam

kariṣyāmyadya saṃgrāmaṃ yad‌bhāvi tad‌bhavatviha /
jayo vā maraṇaṃ vāpi svīkaromi yathā tathā

daivaṃ mithyeti vidvāṃso vadantyudyamavādinaḥ /
yuktiyuktaṃ vacasteṣāṃ ye jānantyabhibhāṣitam

udyamena vinā kāmaṃ na sidhyanti manorathāḥ /
kātarā eva jalpanti yad‌bhāvyaṃ tad‌bhaviṣyati

adṛṣṭaṃ balavanmūḍhāḥ pravadanti na paṇḍitāḥ /
pramāṇaṃ tasya sattve kimadṛśyaṃ dṛśyate katham

adṛṣṭaṃ ktvāpi dṛṣṭaṃ syādeṣā mūrkhavibhīṣikā /
avalambaṃ vinaivaiṣā duḥkhe cittasya dhāraṇā

cakrīsamīpe saṃviṣṭā saṃsthitā piṣṭakāriṇī /
udyamena vinā piṣṭaṃ na bhavatyeva sarvathā

udyame ca kṛte kāryaṃ siddhiṃ yātyeva sarvathā /
kadācittasya nyūnatve kāryaṃ naiva bhavedapi

deśaṃ kālañca vijñāya svabalaṃ śatrujaṃ balam /
kṛtaṃ kāryaṃ bhavatyeva bṛhaspativaco yathā

vyāsa uvāca
iti niścitya daityendro raktabījaṃ mahāsuram /
preṣayāmāsa saṃgrāme sainyena mahatā''vṛtam

śumbha uvāca
raktabīja mahābāho gaccha tvaṃ samarāṅgaṇe /
kuru yuddhaṃ mahābhāga yathā te balamāhitam

raktabīja uvāca
mahārāja na te kāryā cintā svalpatarāpi vā /
ahamenāṃ haniṣyāmi kariṣyāmi vaśe tava

paśya me yuddhacāturyaṃ kveyaṃ bālā surapriyā /
dāsīṃ te'haṃ kariṣyāmi jitvemāṃ samare balāt

vyāsa uvāca
ityābhāṣya kuruśreṣṭha raktabījo mahāsuraḥ /
jagāma rathamāruhya svasainyaparivāritaḥ

hastyaśvarathapādātavṛndaiśca pariveṣṭitaḥ /
nirjagāma rathārūḍho devīṃ śailoparisthitām

tamāgataṃ samālokya devī śaṅkhamavādayat /
bhayadaṃ sarvadaityānāṃ devānāṃ modavardhanam

śrutvā śaṅkhasvanaṃ cograṃ raktabījo'tivegavān /
gatvā samīpe cāmuṇḍāṃ babhāṣe vacanaṃ mṛdu

raktabīja uvāca
bāle kiṃ māṃ bhīṣayasi matvā tvaṃ kātaraṃ kila /
śaṅkhanādena tanvaṅ‌gi vetsi kiṃ dhūmralocanam

raktabījo'smi nāmnāhaṃ tvatsakāśamihāgataḥ /
yuddhecchā cetpikālāpe sajjā bhava bhayaṃ na me

paśyādya me balaṃ kānte dṛṣṭā ye kātarāstvayā /
nāhaṃ paṅktigatasteṣāṃ kuru yuddhaṃ yathecchasi

vṛddhāśca sevitāḥ pūrvaṃ nītiśāstraṃ śrutaṃ tvayā /
patitaṃ cārthavijñānaṃ vidvad‌goṣṭhī kṛtātha vā

sāhityatantravijñānaṃ cedasti tava sundari /
śṛṇu me vacanaṃ pathyaṃ tathyaṃ pramitibṛṃhitam

rasānāñca navānāṃ vai dvāveva mukhyatāṃ gatau /
śṛṅgārakaḥ śāntiraso vidvajjanasabhāsu ca

tayoḥ śṛṅgāra evādau nṛpabhāve pratiṣṭhitaḥ /
viṣṇurlakṣmyā sahāste vai sāvitryā caturānanaḥ

śacyendraḥ śailasutayā śaṅkaraḥ saha śerate /
vallyā vṛkṣo mṛgo mṛgyā kapotyā ca kapotakaḥ

evaṃ sarve prāṇabhṛtaḥ saṃyogarasikā bhṛśam /
aprāptabhogavibhavā ye cānye kātarā narāḥ

bhavanti yatayaste vai mūḍhā daivena vañcitāḥ /
asaṃsārarasajñāste vañcitā vañcanāparaiḥ

madhurālāpanipuṇai ratāḥ śāntirase hi te /
kva jñānaṃ kva ca vairāgyaṃ vartamāne manobhave

lobhe krodhe ca durdharṣe mohe mativināśake /
tasmāttvamapi kalyāṇi kuru kāntaṃ manoharam

śumbhaṃ surāṇāṃ jetāraṃ niśumbhaṃ vā mahābalam /
vyāsa uvāca
ityuktvā raktabījo'sau virarāma puraḥsthitaḥ /
śrutvā jahāsa cāmuṇḍā kālikā cāmbikā tathā

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcamaskandhe
raktabījadvārā devīsamīpe śumbhaniśumbhasaṃvādavarṇanaṃ nāma saptaviṃśo'dhyāyaḥ