Devi Bhagavata Purana · Chapter 4.13

śukrarūpeṇa guruṇā daityavañcanāvarṇanam
rājovāca
kiṃ kṛtaṃ guruṇā paścād‌bhṛgurūpeṇa vartatā /
chalenaiva hi daityānāṃ paurohityena dhīmatā

guruḥ surāṇāmaniśaṃ sarvavidyānidhistathā /
suto'ṅ‌girasa evāsau sa kathaṃ chalakṛnmuniḥ

dharmaśāstreṣu sarveṣu satyaṃ dharmasya kāraṇam /
kathitaṃ munibhiryena paramātmāpi labhyate

vācaspatistathā mithyāvaktā ceddānavānprati /
kaḥ satyavaktā saṃsāre bhaviṣyati gṛhāśramī

āhārādadhikaṃ bhojyaṃ jrahmāṇḍavibhave'pi na /
tadarthaṃ munayo mithyā pravartante kathaṃ mune

śabdapramāṇamucchedaṃ śiṣṭābhāve gataṃ na kim /
chalakarmapravṛtte vāvigītatvaṃ gurau katham

devāḥ sattvasamud‌bhūtā rājasā mānavāḥ smṛtāḥ /
tiryañcastāmasāḥ proktā utpattau munibhiḥ kila

amarāṇāṃ guruḥ sākṣānmithyāvādī svayaṃ yadi /
tadā kaḥ satyavaktā syād‌rājasastāmasaḥ punaḥ

kva sthitistasya dharmasya sandeho'yaṃ mamātmanaḥ /
kā gatiḥ sarvajantūnāṃ mithyābhūte jagattraye

harirbrahmā śacīkāntastathānye surasattamāḥ /
sarve chalavidhau dakṣā manuṣyāṇāñca kā kathā

kāmakrodhābhisantaptā lobhopahatacetasaḥ /
chale dakṣāḥ surāḥ sarve munayaśca tapodhanāḥ

vasiṣṭho vāmadevaśca viśvāmitro gurustathā /
ete pāparatāḥ kātra gatirdharmasya mānada

indro'gniścandramā vedhāḥ paradārābhilampaṭāḥ /
āryatvaṃ bhuvaneṣveṣu sthitaṃ kutra mune vada

vacanaṃ kasya mantavyamupadeśadhiyānagha /
sarve lobhābhibhūtāste devāśca munayastadā

vyāsa uvāca
kiṃ viṣṇuḥ kiṃ śivo brahmā maghavā kiṃ bṛhaspatiḥ /
dehavān prabhavatyeva vikāraiḥ saṃyutastadā

rāgī viṣṇuḥ śivo rāgī brahmāpi rāgasaṃyutaḥ /
(rāgavānkimakṛtyaṃ vai na karoti narādhipa) //
rāgavānapi cāturyādvideha iva lakṣyate

samprāpte saṃkaṭe so'pi guṇaiḥ sambādhyate kila /
kāraṇād‌rahitaṃ kāryaṃ kathaṃ bhavitumarhati

brahmādīnāṃ ca sarveṣāṃ guṇā eva hi kāraṇam /
pañcaviṃśatsamud‌bhūtā dehāsteṣāṃ na cānyathā

kāle maraṇadharmāste sandehaḥ ko'tra te nṛpa /
paropadeśe vispaṣṭaṃ śiṣṭāḥ sarve bhavanti ca

viplutirhyaviśeṣeṇa svakārye samupasthite /
kāmaḥ krodhastathā lobhadrohāhaṅkāramatsarāḥ

dehavānkaḥ parityaktumīśo bhavati tānpunaḥ /
saṃsāro'yaṃ mahārāja sadaivaivaṃvidhaḥ smṛtaḥ

nānyathā prabhavatyeva śubhāśubhamayaḥ kila /
kadācid‌bhagavānviṣṇustapaścarati dāruṇam

kadācidvividhānyajñānvitanoti surādhipaḥ /
kadācittu ramāraṅgarañjitaḥ parameśvaraḥ

ramate kila vaikuṇṭhe tadvaśastaruṇo vibhuḥ /
kadāciddānavaiḥ sārdhaṃ yuddhaṃ paramadāruṇam

karoti karuṇāsindhustad‌bāṇāpīḍito bhṛśam /
kadācijjayamāpnoti daivātso'pi parājayam

sukhaduḥkhābhibhūto'sau bhavatyeva na saṃśayaḥ /
śeṣe śete kadācidvai yoganidrāsamāvṛtaḥ

kāle jāgarti viśvātmā svabhāvapratibodhitaḥ /
śarvo brahmā hariśceti indrādyā ye surāstathā

munayaśca vinirmāṇaiḥ svāyuṣo vicaranti hi /
niśāvasāne sañjāte jagatsthāvarajaṅgamam

mriyate nātra sandeho nṛpa kiñcitkadāpi ca /
svāyuṣo'nte padyajādyāḥ kṣayamṛcchanti pārthiva

prabhavanti punarviṣṇuharaśakrādayaḥ surāḥ /
tasmātkāmādikānbhāvāndehavānpratipadyate

nātra te vismayaḥ kāryaḥ kadācidapi pārthiva /
saṃsāro'yaṃ tu sandigdhaḥ kāmakrodhādibhirnṛpa

durlabhastadvinirmuktaḥ puruṣaḥ paramārthavit /
yo bibhetīha saṃsāre sa dārānna karotyapi

vimuktaḥ sarvasaṅgebhyo vicaratyaviśaṅ‌kitaḥ /
tasmād‌bṛhaspaterbhāryā śaśinā lambhitā punaḥ

gurūṇā lambhitā bhāryā tathā bhrāturyavīyasaḥ /
evaṃ saṃsāracakre'smin rāgalobhādibhirvṛtaḥ

gārhasthyañca samāsthāya kathaṃ mukto bhavennaraḥ /
tasmātsarvaprayat‍nena hitvā saṃsārasāratām

ārādhayenmaheśānīṃ saccidānandarūpiṇīm /
tanmāyāguṇataśchannaṃ jagadetaccarācaram

bhramatyunmattavatsarvaṃ madirāmattavannṛpa /
tasyā ārādhanenaiva guṇānsarvānvimṛdya ca

muktiṃ bhajeta matimānnānyaḥ panthāstvitaḥ paraḥ /
ārādhitā maheśānī na yāvatkurute kṛpām

tāvad‌bhavetsukhaṃ kasmātko'nyo'sti dayayā yutaḥ /
karuṇāsāgarāmetāṃ bhajettasmādamāyayā

yasyāstu bhajanenaiva jīvanmuktatvamaśnute /
mānuṣyaṃ durlabhaṃ prāpya sevitā na maheśvarī

niḥśreṇikāgrātpatitā adha ityeva vidmahe /
ahaṅkārāvṛtaṃ viśvaṃ guṇatrayasamanvitam

asatyenāpi sambaddhaṃ mucyate kathamanyathā /
hitvā sarvaṃ tataḥ sarveḥ saṃsevyā bhuvaneśvarī

rājovāca
kiṃ kṛtaṃ gurūṇā tatra kāvyarūpadhareṇa ca /
kadā śukraḥ samāyātastanme brūhi pitāmaha

vyāsa uvāca
śṛṇu rājan pravakṣyāmi yatkṛtaṃ guruṇā tadā /
kṛtvā kāvyasvarūpañca pracchannena mahātmanā

guruṇā bodhitā daityā matvā kāvyaṃ svakaṃ gurum /
viśvāsaṃ paramaṃ kṛtvā babhūvustanmayāstadā

vidyārthaṃ śaraṇaṃ prāptā bhṛguṃ matvātimohitāḥ /
guruṇā vipralabdhāste lobhātko vā na muhyati

daśavarṣātmake kāle sampūrṇasamaye tadā /
jayantyā saha krīḍitvā kāvyo yājyānacintayat

āśayā mama mārgaṃ te paśyantaḥ saṃsthitāḥ kila /
gatvā tānvai prapaśye'haṃ yājyānatibhayāturān

mā devebhyo bhayaṃ teṣāṃ mad‌bhaktānāṃ bhavediti /
sañcintya buddhimāsthāya jayantīṃ pratyuvāca ha

devānevopasaṃyānti putrā me cārulocane /
samayaste'dya sampūrṇo jāto'yaṃ daśavārṣikaḥ

tasmād‌ gacchāmyahaṃ devi draṣṭuṃ yājyānsumadhyame /
punarevāgamiṣyāmi tavāntikamanudrutaḥ

tatheti tamuvācātha jayantī dharmavittamā /
yatheṣṭaṃ gaccha dharmajña na te dharmaṃ vilopaye

tacchrutvā vacanaṃ kāvyo jagāma tvaritastataḥ /
apaśyaddānavānāṃ ca pārśve vācaspatiṃ tadā

chadmarūpadharaṃ saumyaṃ bodhayantaṃ chalena tān /
jainaṃ dharmaṃ kṛtaṃ svena yajñanindāparaṃ tathā

bho devaripavaḥ satyaṃ bravīmi bhavatāṃ hitam /
ahiṃsā paramo dharmo'hantavyā hyātatāyinaḥ

dvijairbhogaratairvede darśitaṃ hiṃsanaṃ paśoḥ /
jihvāsvādaparaiḥ kāmamahiṃsaiva parā matā

evaṃvidhāni vākyāni vedaśāstraparāṇi ca /
bruvāṇaṃ gurumākarṇya vismito'sau bhṛgoḥ sutaḥ

cintayāmāsa manasā mama dveṣyo guruḥ kila /
vañcitāḥ kila dhūrtena yājyā me nātra saṃśayaḥ

dhiglobhaṃ pāpabījaṃ vai narakadvāramūrjitam /
gururapyanṛtaṃ brūte prerito yena pāpmanā

pramāṇaṃ vacanaṃ yasya so'pi pākhaṇḍadhārakaḥ /
guruḥ surāṇāṃ sarveṣāṃ dharmaśāstrapravartakaḥ

kiṃ kiṃ na labhate lobhānmalinīkṛtamānasaḥ /
anyo'pi gururapyevaṃ jātaḥ pākhaṇḍapaṇḍitaḥ

śailūṣaceṣṭitaṃ sarvaṃ parigṛhya dvijottamaḥ /
vañjayatyatisammūḍhāndaityānyājyānmamāpyasau

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ saṃhitāyāṃ
caturthaskandhe śukrarūpeṇa guruṇā daityavañcanāvarṇanaṃ nāma trayodaśo'dhyāyaḥ