Language

ENहिગુ
Scripture Library

Devi Bhagavata Purana · Chapter 12.8

12.8.1

parāśakterāvirbhāvavarṇanam
janamejaya uvāca
bhagavansarvadharmajña sarvaśāstravatāṃvara /
dvijātīnāṃ tu sarveṣāṃ śaktyupāstiḥ śrutīritā

12.8.2

sandhyākālatraye'nyasmin kāle nityatayā vibho /
tāṃ vihāya dvijāḥ kasmād‌gṛhṇīyuścānyadevatāḥ

12.8.3

dṛśyante vaiṣṇavāḥ kecid‌gāṇapatyāstathāpare /
kāpālikāścīnamārgaratā valkaladhāriṇaḥ

12.8.4

digambarāstathā bauddhāścārvārkā evamādayaḥ /
dṛśyante bahavo loke vedaśraddhāvivarjitāḥ

12.8.5

kimatra kāraṇaṃ brahmaṃstad‍bhavān vaktumarhati /
buddhimantaḥ paṇḍitāśca nānātarkavicakṣaṇāḥ

12.8.6

api santyeva vedeṣu śraddhayā tu vivarjitāḥ /
na hi kaścitsvakalyāṇaṃ buddhyā hātumihecchati

12.8.7

kimatra kāraṇaṃ tasmādvada vedavidāṃvara /
maṇidvīpasya mahimā varṇito bhavatā purā

12.8.8

kīdṛk tadasti yaddevyāḥ paraṃ sthānaṃ mahattaram /
taccāpi vada bhaktāya śraddadhānāya me'nagha

12.8.9

prasannāstu vadantyeva guravo guhyamapyuta /
sūta uvāca
iti rājño vacaḥ śrutvā bhagavān bādarāyaṇaḥ

12.8.10

nijagāda tataḥ sarvaṃ krameṇaiva munīśvarāḥ /
yacchrutvā tu dvijātīnāṃ vedaśraddhā vivardhate

12.8.11

vyāsa uvāca
samyakpṛṣṭaṃ tvayā rājan samaye samayocitam /
vuddhimānasi vedeṣu śraddhāvāṃścaiva lakṣyase

12.8.12

pūrvaṃ madoddhatā daityā devairyuddhaṃ tu cakrire /
śatavarṣaṃ mahārāja mahāvismayakārakam

12.8.13

nānāśastrapraharaṇaṃ nānāmāyāvicitritam /
jagatkṣayakaraṃ nūnaṃ teṣāṃ yuddhamabhūnnṛpa

12.8.14

parāśaktikṛpāveśāddevairdaityā jitā yudhi /
bhuvaṃ svargaṃ parityajya gatāḥ pātālaveśmani

12.8.15

tataḥ praharṣitā devāḥ svaparākramavarṇanam /
cakruḥ parasparaṃ mohātsābhimānāḥ samantataḥ

12.8.16

jayo'smākaṃ kuto na syādasmākaṃ mahimā yataḥ /
sarvottaraḥ kutra daityāḥ pāmarā niṣparākramāḥ

12.8.17

sṛṣṭisthitikṣayakarā vayaṃ sarve yaśasvinaḥ /
asmadagre pāmarāṇāṃ daityānāṃ caiva kā kathā

12.8.18

parāśaktiprabhāvaṃ te na jñātvā mohamāgatāḥ /
teṣāmanugrahaṃ kartuṃ tadaiva jagadambikā

12.8.19

prādurāsītkṛpāpūrṇā yakṣarūpeṇa bhūmipa /
koṭisūryapratīkāśaṃ candrakoṭisuśītalam

12.8.20

vidyutkoṭisamānābhaṃ hastapādādivarjitam /
adṛṣṭapūrvaṃ tad‌dṛṣṭvā tejaḥ paramasundaram

12.8.21

savismayāstadā procuḥ kimidaṃ kimidaṃ tviti /
daityānāṃ ceṣṭitaṃ kiṃ vā māyā kāpi mahīyasī

12.8.22

kenacinnirmitā vātha devānāṃ smayakāriṇī /
sambhūya te tadā sarve vicāraṃ cakruruttamam

12.8.23

yakṣasya nikaṭe gatvā praṣṭavyaṃ kastvamityapi /
balābalaṃ tato jñātvā kartavyā tu pratikriyā

12.8.24

tato vahniṃ samāhūya provācendraḥ surādhipaḥ /
gaccha vahne tvamasmākaṃ yato'si mukhamuttamam

12.8.25

tato gatvā tu jānīhi kimidaṃ yakṣamityapi /
sahasrākṣavacaḥ śrutvā svaparākramagarbhitam

12.8.26

vegātsa nirgato vahniryayau yakṣasya sannidhau /
tadā provāca yakṣastaṃ tvaṃ ko'sīti hutāśanam

12.8.27

vīryaṃ ca tvayi kiṃ yattadvada sarvaṃ mamāgrataḥ /
agnirasmi tathā jātavedā asmīti so'bravīt

12.8.28

sarvasya dahane śaktirmayi viśvasya tiṣṭhati /
tadā yakṣaṃ paraṃ tejastadagre nidadhau tṛṇam

12.8.29

dahainaṃ yadi te śaktirviśvasya dahane'sti hi /
tadā sarvabalenaivākarodyat‍naṃ hutāśanaḥ

12.8.30

na śaśāka tṛṇaṃ dagdhuṃ lajjito'gātsurānprati /
pṛṣṭe devaistu vṛttānte sarvaṃ provāca havyabhuk

12.8.31

vṛthābhimāno hyasmākaṃ sarveśatvādike surāḥ /
tatastu vṛtrahā vāyuṃ samāhūyedamabravīt

12.8.32

tvayi protaṃ jagatsarvaṃ tvacceṣṭābhistu ceṣṭitam /
tvaṃ prāṇarūpaḥ sarveṣāṃ sarvaśaktividhārakaḥ

12.8.33

tvameva gatvā jānīhi kimidaṃ yakṣamityapi /
nānyaḥ ko'pi samartho'sti jñātuṃ yakṣaṃ paraṃ mahaḥ

12.8.34

sahasrākṣavacaḥ śrutvā guṇagauravagumphitam /
sābhimāno jagāmāśu yatra yakṣaṃ virājate

12.8.35

yakṣaṃ dṛṣṭvā tato vāyuṃ provāca mṛdubhāṣayā /
ko'si tvaṃ tvayi kā śaktirvada sarvaṃ mamāgrataḥ

12.8.36

tato yakṣavacaḥ śrutvā garveṇa marudabravīt /
mātariśvāhamasmīti vāyurasmīti cābravīt

12.8.37

vīryaṃ tu mayi sarvasya cālane grahaṇe'sti hi /
macceṣṭayā jagatsarvaṃ sarvavyāpāravad‍bhavet

12.8.38

iti śrutvā vāyuvāṇīṃ nijagāda paraṃ mahaḥ /
tṛṇametattavāgre yattaccālaya yathepsitam

12.8.39

noced‌garvaṃ vihāyainaṃ lajjito gaccha vāsavam /
śrutvā yakṣavaco vāyuḥ sarvaśaktisamanvitaḥ

12.8.40

udyogamakarottacca svasthānānna cacāla ha /
lajjito'gāddevapārśve hitvā garvaṃ sa cānilaḥ

12.8.41

vṛttāntamavadatsarvaṃ garvanirvāpakāraṇam /
naitañjñātuṃ samarthāḥ sma mithyāgarvābhimāninaḥ

12.8.42

alaukikaṃ bhāti yakṣaṃ tejaḥ paramadāruṇam /
tataḥ sarve suragaṇāḥ sahasrākṣaṃ samūcire

12.8.43

devarāḍasi yasmāttvaṃ yakṣaṃ jānīhi tattvataḥ /
tata indro mahāgarvāttadyakṣaṃ samupādravat

12.8.44

prādravacca paraṃ tejo yakṣarūpaṃ parātparam /
antardhānaṃ tataḥ prāpa tadyakṣaṃ vāsavāgrataḥ

12.8.45

atīva lajjito jāto vāsavo devarāḍapi /
yakṣasambhāṣaṇābhāvāllaghutvaṃ prāpa cetasi

12.8.46

ataḥ paraṃ na gantavyaṃ mayā tu surasaṃsadi /
kiṃ mayā tatra vaktavyaṃ svalaghutvaṃ surānprati

12.8.47

dehatyāgo varastasmānmāno hi mahatāṃ dhanam /
māne naṣṭe jīvitaṃ tu mṛtitulyaṃ na saṃśayaḥ

12.8.48

iti niścitya tatraiva garvaṃ hitvā sureśvaraḥ /
caritramīdṛśaṃ yasya tameva śaraṇaṃ gataḥ

12.8.49

tasminneva kṣaṇe jātā vyomavāṇī nabhastale /
māyābījaṃ sahasrākṣa japa tena sukhī bhava

12.8.50

tato jajāpa paramaṃ māyābījaṃ parātparam /
lakṣavarṣaṃ nirāhāro dhyānamīlitalocanaḥ

12.8.51

akasmāccaitramāsīyanavamyāṃ madhyage ravau /
tadevāvirabhūttejastasminneva sthale punaḥ

12.8.52

tejomaṇḍalamadhye tu kumārīṃ navayauvanām /
bhāsvajjapāprasūnābhāṃ bālakoṭiraviprabhām

12.8.53

bālaśītāṃśamukuṭāṃ vastrāntarvyañjitastanīm /
caturbhirvarahastaistu varapāśāṅ‌kuśābhayān

12.8.54

dadhānāṃ ramaṇīyāṅ‌gīṃ komalāṅ‌galatāṃ śivām /
bhaktakalpadrumāmambāṃ nānābhūṣaṇabhūṣitām

12.8.55

trinetrāṃ mallikāmālākabarījūṭaśobhitām /
caturdikṣu caturvedairmūrtimad‌bhirabhiṣṭutām

12.8.56

dantacchaṭābhirabhitaḥ padmarāgīkṛtakṣamām /
prasantasmeravadanāṃ koṭikandarpasundarām

12.8.57

raktāmbaraparīdhānāṃ raktacandanacarcitām /
umābhidhānāṃ purato devīṃ haimavatīṃ śivām

12.8.58

nirvyājakaruṇāmūrtiṃ sarvakāraṇakāraṇām /
dadarśa vāsavastatra premagad‌gaditāntaraḥ

12.8.59

premāśrupūrṇanayano romāñcitatanustataḥ /
daṇḍavatpraṇanāmātha pādayorjagadīśituḥ

12.8.60

tuṣṭāva vividhaiḥ stotrairbhaktisannatakandharaḥ /
uvāca paramaprītaḥ kimidaṃ yakṣamityapi

12.8.61

prādurbhūtaṃ ca kasmāttadvada sarvaṃ suśobhane /
iti tasya vacaḥ śrutvā provāca karuṇārṇavā

12.8.62

rūpaṃ madīyaṃ brahmaitatsarvakāraṇakāraṇam /
māyādhiṣṭhānabhūtaṃ tu sarvasākṣi nirāmayam

12.8.63

sarve vedā yatpadamāmananti
tapāṃsi sarvāṇi ca yadvadanti /
yadicchanto brahmacaryaṃ caranti
tatte padaṃ saṃgraheṇa bravīmi

12.8.64

omityekākṣaraṃ brahma tadevāhuśca hrīṃmayam /
dve bīje mama mantrau sto mukhyatvena surottama

12.8.65

bhāgadvayavatī yasmātsṛjāmi sakalaṃ jagat /
tatraikabhāgaḥ samproktaḥ saccidānandanāmakaḥ

12.8.66

māyāprakṛtisaṃjñastu dvitīyo bhāga īritaḥ /
sā ca māyā parā śaktiḥ śaktimatyahamīśvarī

12.8.67

candrasya candrikeveyaṃ mamābhinnatvamāgatā /
sāmyāvasthātmikā caiṣā māyā mama surottama

12.8.68

pralaye sarvajagato madabhinnaiva tiṣṭhati /
prāṇikarmaparīpākavaśataḥ punareva hi

12.8.69

rūpaṃ tadevamavyaktaṃ vyaktībhāvamupaiti ca /
antarmukhā tu yāvasthā sā māyetyabhidhīyate

12.8.70

bahirmukhā tu yā māyā tamaḥśabdena socyate /
bahirmukhāttamorūpājjāyate sattvasambhavaḥ

12.8.71

rajoguṇastadaiva syātsargādau surasattama /
guṇatrayātmakāḥ proktā brahmaviṣṇumaheśvarāḥ

12.8.72

rajoguṇādhiko brahmā viṣṇuḥ sattvādhiko bhavet /
tamoguṇādhiko rudraḥ sarvakāraṇarūpadhṛk

12.8.73

sthūladeho bhaved‌brahmā liṅ‌gadeho hariḥ smṛtaḥ /
rudrastu kāraṇo dehasturīyā tvahameva hi

12.8.74

sāmyāvasthā tu yā proktā sarvāntaryāmirūpiṇī /
ata ūrdhvaṃ paraṃ brahma mad‌rūpaṃ rūpavarjitam

12.8.75

nirguṇaṃ saguṇaṃ ceti dvidhā mad‌rūpamucyate /
nirguṇaṃ māyayā hīnaṃ saguṇaṃ māyayā yutam

12.8.76

sāhaṃ sarvaṃ jagatsṛṣṭvā tadantaḥ sampraviśya ca /
prerayāmyaniśaṃ jīvaṃ yathākarma yathāśrutam

12.8.77

sṛṣṭisthititirodhāne prerayāmyahameva hi /
brahmāṇaṃ ca tathā viṣṇuṃ rudraṃ vai kāraṇātmakam

12.8.78

mad‍bhayādvāti pavano bhītyā sūryaśca gacchati /
indrāgnimṛtyavastadvatsāhaṃ sarvottamā smṛtā

12.8.79

matprasādād‍bhavad‌bhistu jayo labdho'sti sarvathā /
yuṣmānahaṃ nartayāmi kāṣṭhaputtalikopamān

12.8.80

kadāciddevavijayaṃ daityānāṃ vijayaṃ kvacit /
svatantrā svecchayā sarvaṃ kurve karmānurodhataḥ

12.8.81

tāṃ māṃ sarvātmikāṃ yūyaṃ vismṛtya nijagarvataḥ /
ahaṅ‌kārāvṛtātmāno mohamāptā durantakam

12.8.82

anugrahaṃ tataḥ kartuṃ yuṣmaddehādanuttamam /
niḥsṛtaṃ sahasā tejo madīyaṃ yakṣamityapi

12.8.83

ataḥ paraṃ sarvabhāvairhitvā garvaṃ tu dehajam /
māmeva śaraṇaṃ yāta saccidānandarūpiṇīm

12.8.84

vyāsa uvāca
ityuktyā ca mahādevī mūlaprakṛtirīśvarī /
antardhānaṃ gatā sadyo bhaktyā devairabhiṣṭutā

12.8.85

tataḥ sarve svagarvaṃ tu vihāya padapaṅ‌kajam /
samyagārādhayāmāsurbhagavatyāḥ parātparam

12.8.86

trisandhyaṃ sarvadā sarve gāyatrījapatatparāḥ /
yajñabhāgādibhiḥ sarve devīṃ nityaṃ siṣevire

12.8.87

evaṃ satyayuge sarve gāyatrījapatatparāḥ /
tārahṛllekhayoścāpi jape niṣṇātamānasāḥ

12.8.88

na viṣṇūpāsanā nityā vedenoktā tu kutracit /
na viṣṇudīkṣā nityāsti śivasyāpi tathaiva ca

12.8.89

gāyatryupāsanā nityā sarvavedaiḥ samīritā /
yayā vinā tvadhaḥpāto brāhmaṇasyāsti sarvathā

12.8.90

tāvatā kṛtakṛtyatvaṃ nānyāpekṣā dvijasya hi /
gāyatrīmātraniṣṇāto dvijo mokṣamavāpnuyāt

12.8.91

kuryādanyanna vā kuryāditi prāha manuḥ svayam /
vihāya tāṃ tu gāyatrīṃ viṣṇūpāstiparāyaṇaḥ

12.8.92

śivopāstirato vipro narakaṃ yāti sarvathā /
tasmādādyayuge rājan gāyatrījapatatparāḥ /
devīpadāmbujaratā āsansarve dvijottamāḥ

12.8.8

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ sahitāyāṃ
dvādaśaskandhe parāśakterāvirbhāvavarṇanaṃ nāmāṣṭamo'dhyāyaḥ

Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc