Devi Bhagavata Purana · Chapter 12.11

padmarāgādimaṇivinirmitaprākāravarṇanam
vyāsa uvāca
puṣparāgamayādagre kuṅ‌kumāruṇavigrahaḥ /
padmarāgamayaḥ sālo madhye bhūścaiva tādṛśī

daśayojanavāndairghye gopuradvārasaṃyutaḥ /
tanmaṇistambhasaṃyuktā maṇḍapāḥ śataśo nṛpa

madhye bhuvi samāsīnāścatuḥṣaṣṭimitāḥ kalāḥ /
nānāyudhadharā vīrā rat‍nabhūṣaṇabhūṣitāḥ

pratyekalokastāsāṃ tu tattallokasya nāyakāḥ /
samantātpadmarāgasya parivārya sthitāḥ sadā

svasvalokajanairjuṣṭāḥ svasvavāhanahetibhiḥ /
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu tvaṃ janamejaya

piṅ‌galākṣī viśālākṣī samṛddhirvṛddhireva ca /
śraddhā svāhā svadhābhikhyā māyā saṃjñā vasundharā

trilokadhātrī sāvitrī gāyatrī tridaśeśvarī /
surūpā bahurūpā ca skandamātācyutapriyā

vimalā cāmalā tadvadaruṇī punarāruṇī /
prakṛtirvikṛtiḥ sṛṣṭiḥ sthitiḥ saṃhṛtireva ca

sandhyā mātā satī haṃsī mardikā vajrikā parā /
devamātā bhagavatī devakī kamalāsanā

trimukhī saptamukhyanyā surāsuravimardinī /
lamboṣṭhī cordhvakeśī ca bahuśīrṣā vṛkodarī

ratharekhāhvayā paścācchaśirekhā tathāparā /
gaganavegā pavanavegā vegā caiva tataḥ param

agre bhuvanapālā syāttatpaścānmadanāturā /
anaṅ‌gānaṅ‌gamathanā tathaivānaṅ‌gamekhalā

anaṅ‌gakusumā paścādviśvarūpā surādikā /
kṣayaṅ‌karī bhavecchaktirakṣobhyā ca tataḥ param

satyavādinyatha proktā bahurūpā śucitavratā /
udārākhyā ca vāgīśī catuḥṣaṣṭimitāḥ smṛtāḥ

jvalajjihnānanāḥ sarvā vamantyo vahnimulbaṇam /
jalaṃ pibāmaḥ sakalaṃ saṃharāmo vibhāvasum

pavanaṃ stambhayāmo'dya bhakṣayāmo'khilaṃ jagat /
iti vācaṃ saṃgirante krodhasaṃraktalocanāḥ

cāpabāṇadharāḥ sarvā yuddhāyaivotsukāḥ sadā /
daṃṣṭrākaṭakaṭārāvairbadhirīkṛtadiṅ‌mukhāḥ

piṅ‌gordhvakeśyaḥ samproktāścāpabāṇakarāḥ sadā /
śatākṣauhiṇikā senāpyekaikasyāḥ prakīrtitā

ekaikaśakteḥ sāmarthyaṃ lakṣabrahmāṇḍanāśane /
śatākṣauhiṇikā senā tādṛśī nṛpasattama

kiṃ na kuryājjagatyasminnaśakyaṃ vaktumeva tat /
sarvāpi yuddhasāmagrī tasminsāle sthitā mune

rathānāṃ gaṇanā nāsti hayānāṃ kariṇāṃ tathā /
śastrāṇāṃ gaṇanā tadvad‌gaṇānāṃ gaṇanā tathā

padmarāgamayādagre gomedamaṇinirmitaḥ /
daśayojanadairghyeṇa prākāro vartate mahān

bhāsvajjapāprasūnābho madhyabhūstasya tādṛśī /
gomedakalpitānyeva tadvāsisadanāni ca

pakṣiṇaḥ stambhavaryāśca vṛkṣā vāpyaḥ sarāṃsi ca /
gomedakalpitā eva kuṅ‌kumāruṇavigrahāḥ

tanmadhyasthā mahādevyo dvātriṃśacchaktayaḥ smṛtāḥ /
nānāśastrapraharaṇā gomedamaṇibhūṣitāḥ

pratyekalokavāsinyaḥ parivārya samantataḥ /
gomedasāle sannaddhāḥ piśācavadanā nṛpa

svarlokavāsibhirnityaṃ pūjitāścakrabāhavaḥ /
krodharaktekṣaṇā bhindhi pacacchindhi daheti ca

vadanti satataṃ vācaṃ yuddhotsukahṛdantarāḥ /
ekaikasyā mahāśakterdaśākṣauhiṇikā matā

senā tatrāpyekaśaktirlakṣabrahmāṇḍanāśinī /
tādṛśīnāṃ mahāsenā varṇanīyā kathaṃ nṛpa

rathānāṃ naiva gaṇanā vāhanānāṃ tathaiva ca /
sarvayuddhasamārambhastatra devyā virājate

tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi pāpanāśakarāṇi ca /
vidyāhrīpuṣṭayaḥ prajñā sinīvālī kuhūstathā

rudrā vīryā prabhā nandā poṣiṇī ṛddhidā śubhā /
kālarātrirmahārātrirbhadrakālī kapardinī

vikṛtirdaṇḍimuṇḍinyau sendukhaṇḍā śikhaṇḍinī /
niśumbhaśumbhamathinī mahiṣāsuramardinī

indrāṇī caiva rudrāṇī śaṅ‌karārdhaśarīriṇī /
nārī nārāyaṇī caiva triśūlinyapi pālinī

ambikā hlādinī paścādityevaṃ śaktayaḥ smṛtāḥ /
yadyetāḥ kupitā devyastadā brahmāṇḍanāśanam

parājayo na caitāsāṃ kadācitkvacidasti hi /
gomedakamayādagre sadvajramaṇinirmitaḥ

daśayojanatuṅ‌go'sau gopuradvārasaṃyutaḥ /
kapāṭaśṛṅ‌khalābaddho navavṛkṣasamujjvalaḥ

sālastanmadhyabhūmyādi sarvaṃ hīramayaṃ smṛtam /
gṛhāṇi vīthayo rathyā mahāmārgāṅ‌gaṇāni ca

vṛkṣālavālataravaḥ sāraṅ‌gā api tādṛśāḥ /
dīrghikāśreṇayo vāpyastaḍāgāḥ kūpasaṃyutāḥ

tatra śrībhuvaneśvaryā vasanti paricārikāḥ /
ekaikā lakṣadāsībhiḥ sevitā madagarvitāḥ

tālavṛntadharāḥ kāściccaṣakāḍhyakarāmbujāḥ /
kāścittāmbūlapātrāṇi dhārayantyo'tigarvitāḥ

kāścittacchatradhāriṇyaścāmarāṇāṃ vidhārikāḥ /
nānāvastradharāḥ kāścitkāścitpuṣpakarāmbujāḥ

nānādarśakarāḥ kāścitkāścitkuṅ‌kumalepanam /
dhārayantyaḥ kajjalaṃ ca sindūracaṣakaṃ parāḥ

kāściccitrakanirmātryaḥ pādasaṃvāhane ratāḥ /
kāścittu bhūṣākāriṇyo nānābhūṣādharāḥ parāḥ

puṣpabhūṣaṇanirmātryaḥ puṣpaśṛṅ‌gārakārikāḥ /
nānāvilāsacaturā bahvya evaṃvidhāḥ parāḥ

nibaddhaparidhānīyā yuvatyaḥ sakalā api /
devīkṛpāleśavaśāttucchīkṛtajagattrayāḥ

etā dūtyaḥ smṛtā devyaḥ śṛṅ‌gāramadagarvitāḥ /
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu me nṛpasattama

anaṅ‌garūpā prathamāpyanaṅ‌gamadanā parā /
tṛtīyā tu tataḥ proktā sundarī madanāturā

tato bhuvanavegā syāttathā bhuvanapālikā /
syātsarvaśiśirānaṅ‌gavadanānaṅ‌gamekhalā

vidyuddāmasamānāṅ‌gyaḥ kvaṇatkāñcīguṇānvitāḥ /
raṇanmañjīracaraṇā bahirantaritastataḥ

dhāvamānāstu śobhante sarvā vidyullatopamāḥ /
kuśalāḥ sarvakāryeṣu vetrahastāḥ samantataḥ

aṣṭadikṣu tathaitāsāṃ prākārād‌bahireva ca /
sadanāni virājante nānāvāhanahetibhiḥ

vajrasālādagrabhāge sālo vaidūryanirmitaḥ /
daśayojanatuṅ‌go'sau gopuradvārabhūṣitaḥ

vaidūryabhūmiḥ sarvāpi gṛhāṇi vividhāni ca /
vīthyo rathyā mahāmārgāḥ sarve vaidūryanirmitāḥ

vāpīkūpataḍāgāśca sravantīnāṃ taṭāni ca /
bālukā caiva sarvāpi vaidūryamaṇinirmitā

tatrāṣṭadikṣu parito brāhmyādīnāṃ ca maṇḍalam /
nijairgaṇaiḥ parivṛtaṃ bhrājate nṛpasattama

pratibrahmāṇḍamātṝṇāṃ tāḥ samaṣṭaya īritāḥ /
brāhmī māheśvarī caiva kaumārī vaiṣṇavī tathā

vārāhī ca tathendrāṇī cāmuṇḍā sapta mātaraḥ /
aṣṭamī tu mahālakṣmīrnāmnā proktāstu mātaraḥ

brahmarudrādidevānāṃ samākārāstu tāḥ smṛtāḥ /
jagatkalyāṇakāriṇyaḥ svasvasenāsamāvṛtāḥ

tatsālasya caturdvārṣu vāhanāni maheśituḥ /
sajjāni nṛpate santi sālaṅ‌kārāṇi nityaśaḥ

dantinaḥ koṭiśo vāhāḥ koṭiśaḥ śibikāstathā /
haṃsāḥ siṃhāśca garuḍā mayūrā vṛṣabhāstathā

tairyuktāḥ syandanāstadvatkoṭiśo nṛpanandana /
pārṣṇigrāhasamāyuktā dhvajairākāśacumbinaḥ

koṭiśastu vimānāni nānācihnānvitāni ca /
nānāvāditrayuktāni mahādhvajayutāni ca

vaidūryamaṇisālasyāpyagre sālaḥ paraḥ smṛtaḥ /
daśayojanatuṅ‌go'sāvindranīlāśmanirmitaḥ

tanmadhyabhūstathā vīthyo mahāmārgā gṛhāṇi ca /
vāpīkūpataḍāgāśca sarve tanmaṇinirmitāḥ

tatra padmaṃ tu samproktaṃ bahuyojanavistṛtam /
ṣoḍaśāraṃ dīpyamānaṃ sudarśanamivāparam

tatra ṣoḍaśaśaktīnāṃ sthānāni vividhāni ca /
sarvopaskarayuktāni samṛddhāni vasanti hi

tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu me nṛpasattama /
karālī vikarālī ca tathomā ca sarasvatī

śrīdurgoṣā tathā lakṣmīḥ śrutiścaiva smṛtirdhṛtiḥ /
śraddhā medhā matiḥ kāntirāryā ṣoḍaśa śaktayaḥ

nīlajīmūtasaṃkāśāḥ karavālakarāmbujāḥ /
samāḥ kheṭakadhāriṇyo yuddhopakrāntamānasāḥ

senānyaḥ sakalā etāḥ śrīdevyā jagadīśituḥ /
pratibrahmāṇḍasaṃsthānāṃ śaktīnāṃ nāyikāḥ smṛtāḥ

brahmāṇḍakṣobhakāriṇyo devīśaktyupabṛṃhitāḥ /
nānārathasamārūḍhā nānāśaktibhiranvitāḥ

etatparākramaṃ vaktuṃ sahasrāsyo'pi na kṣamaḥ /
indranīlamahāsālādagre tu bahuvistṛtaḥ

muktāprākāra udito daśayojanadairghyavān /
madhyabhūḥ pūrvavatproktā tanmadhye'ṣṭadalāmbujam

muktāmaṇigaṇākīrṇaṃ vistṛtaṃ tu sakesaram /
tatra devīsamākārā devyāyudhadharāḥ sadā

samproktā aṣṭamantriṇyo jagadvārtāprabodhikāḥ /
devīsamānabhogāstā iṅ‌gitajñāstu paṇḍitāḥ

kuśalāḥ sarvakāryeṣu svāmikāryaparāyaṇāḥ /
devyabhiprāyabodhyastāścaturā atisundarāḥ

nānāśaktisamāyuktāḥ pratibrahmāṇḍavartinām /
prāṇināṃ tāḥ samācāraṃ jñānaśaktyā vidanti ca

tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi mattaḥ śṛṇu nṛpottama /
anaṅ‌gakusumā proktāpyanaṅ‌gakusumāturā

anaṅ‌gamadanā tadvadanaṅ‌gamadanāturā /
bhuvanapālā gaganavegā caiva tataḥ param

śaśirekhā ca gaganarekhā caiva tataḥ param /
pāśāṅ‌kuśavarābhītidharā aruṇavigrahāḥ

viśvasambandhinīṃ vārtāṃ bodhayanti pratikṣaṇam /
muktāsālādagrabhāge mahāmārakato'paraḥ

sālottamaḥ samuddiṣṭo daśayojanadairghyavān /
nānāsaubhāgyasaṃyukto nānābhogasamanvitaḥ

madhyabhūstādṛśī proktā sadanāni tathaiva ca /
ṣaṭkoṇamatra vistīrṇaṃ koṇasthā devatāḥ śṛṇu

pūrvakoṇe caturvaktro gāyatrīsahito vidhiḥ /
kuṇḍikākṣaguṇābhītidaṇḍāyudhadharaḥ paraḥ

tadāyudhadharā devī gāyatrī paradevatā /
vedāḥ sarve mūrtimantaḥ śāstrāṇi vividhāni ca

smṛtayaśca purāṇāni mūrtimanti vasanti hi /
ye brahmavigrahāḥ santi gāyatrīvigrahāśca ye

vyāhṛtīnāṃ vigrahāśca te nityaṃ tatra santi hi /
rakṣaḥkoṇe śaṅ‌khacakragadāmbujakarāmbujā

sāvitrī vartate tatra mahāviṣṇuśca tādṛśaḥ /
ye viṣṇuvigrahāḥ santi matsyakūrmādayo'khilāḥ

sāvitrīvigrahā ye ca te sarve tatra santi hi /
vāyukoṇe paraśvakṣamālābhayavarānvitaḥ

mahārudro vartate'tra sarasvatyapi tādṛśī /
ye ye tu rudrabhedāḥ syurdakṣiṇāsyādayo nṛpa

gaurībhedāśca ye sarve te tatra nivasanti hi /
catuḥṣaṣṭyāgamā ye ca ye cānye'pyāgamāḥ smṛtāḥ

te sarve mūrtimantaśca tatraiva nivasanti hi /
agnikoṇe rat‍nakumbhaṃ tathā maṇikaraṇḍakam

dadhāno nijahastābhyāṃ kubero dhanadāyakaḥ /
nānāvīthīsamāyukto mahālakṣmīsamanvitaḥ

devyā nidhipatistvāste svaguṇaiḥ pariveṣṭitaḥ /
vāruṇe tu mahākoṇe madano ratisaṃyutaḥ

pāśāṅ‌kuśadhanurbāṇadharo nityaṃ virājate /
śṛṅ‌gārā mūrtimantastu tatra sannihitāḥ sadā

īśānakoṇe vighneśo nityaṃ puṣṭisamanvitaḥ /
pāśāṅ‌kuśadharo vīro vighnahartā virājate

vibhūtayo gaṇeśasya yā yāḥ santi nṛpottama /
tāḥ sarvā nivasantyatra mahaiśvaryasamanvitāḥ

pratibrahmāṇḍasaṃsthānāṃ brahmādīnāṃ samaṣṭayaḥ /
ete brahmādayaḥ proktāḥ sevante jagadīśvarīm

mahāmārakatasyāgre śatayojanadairghyavān /
pravālasālo'styaparaḥ kuṅ‌kumāruṇavigrahaḥ

madhyabhūstādṛśī proktā sadanāni ca pūrvavat /
tanmadhye pañcabhūtānāṃ svāminyaḥ pañca santi ca

hṛllekhā gaganā raktā caturthī tu karālikā /
mahocchuṣmā pañcamī ca pañcabhūtasamaprabhāḥ

pāśāṅ‌kuśavarābhītidhāriṇyo'mitabhūṣaṇāḥ /
devīsamānaveṣāḍhyā navayauvanagarvitāḥ

pravālasālādagre tu navarat‍navinirmitaḥ /
bahuyojanavistīrṇo mahāsālo'sti bhūmipa

tatra cāmnāyadevīnāṃ sadanāni bahūnyapi /
navarat‍namayānyeva taḍāgāśca sarāṃsi ca

śrīdevyā ye'vatārāḥ syuste tatra nivasanti hi /
mahāvidyā mahābhedāḥ santi tatraiva bhūmipa

nijāvaraṇadevībhirnijabhūṣaṇavāhanaiḥ /
sarvadevyo virājante koṭisūryasamaprabhāḥ

saptakoṭimahāmantradevatāḥ santi tatra hi /
navarat‍namayādagre cintāmaṇigṛhaṃ mahat

tatratyaṃ vastumātraṃ tu cintāmaṇivinirmitam /
sūryod‌gāropalaistadvaccandrod‌gāropalaistathā

vidyutprabhopalaiḥ stambhāḥ kalpitāstu sahasraśaḥ /
yeṣāṃ prabhābhirantaḥsthaṃ vastu kiñcinna dṛśyate

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ sahitāyāṃ dvādaśaskandhe
padmarāgādimaṇivinirmitaprākāravarṇanaṃ nāmaikādaśo'dhyāyaḥ