Language

ENहिગુ
Scripture Library

Devi Bhagavata Purana · Chapter 1.7

1.7.1

viṣṇuprabodhaḥ
sūta uvāca
tau vīkṣya balinau brahmā tadopāyānacintayat /
sāmadānabhidādīṃśca yuddhāntānsarvatantravit

1.7.2

na jāne'haṃ balaṃ nūnametayorvā yathātatham /
ajñāte tu bale kāmaṃ naiva yuddhaṃ praśasyate

1.7.3

stutiṃ karomi cedadya duṣṭayormadamattayoḥ /
prakāśitaṃ bhavennūnaṃ nirbalatvaṃ mayā svayam

1.7.4

vadhiṣyati tadaiko'pi nirbalatve prakāśite /
dānaṃ naivādya yogyaṃ vā bhedaḥ kāryo mayā katham

1.7.5

viṣṇuṃ prabodhayāmyadya śeṣe suptaṃ janārdanam /
caturbhujaṃ mahāvīryaṃ duḥkhahā sa bhaviṣyati

1.7.6

iti sañcintya manasā padmanālagato'bjajaḥ /
jagāma śaraṇaṃ viṣṇuṃ manasā duḥkhanāśakam

1.7.7

tuṣṭāva bodhanārthaṃ taṃ śubhaiḥ sambodhanairharim /
nārāyaṇaṃ jagannāthaṃ nispandaṃ yoganidrayā

1.7.8

brahmovāca
dīnanātha hare viṣṇo vāmanottiṣṭha mādhava /
bhaktārtihṛddhṛṣīkeśa sarvāvāsa jagatpate

1.7.9

antaryāminnameyātmanvāsudeva jagatpate /
duṣṭārināśanaikāgracitta cakragadādhara

1.7.10

sarvajña sarvalokeśa sarvaśaktisamanvita /
uttiṣṭhottiṣṭha deveśa duḥkhanāśana pāhi mām

1.7.11

viśvambhara viśālākṣa puṇyaśravaṇakīrtana /
jagadyone nirākāra sargasthityantakāraka

1.7.12

imau daityau mahārāja hantukāmau madoddhatau /
na jānāsyakhilādhāra kathaṃ māṃ saṅkaṭe gatam

1.7.13

upekṣase'tiduḥkhārtaṃ yadi māṃ śaraṇaṃ gatam /
pālakatvaṃ mahāviṣṇo nirādhāraṃ bhavettataḥ

1.7.14

evaṃ stuto'pi bhagavān na bubodha yadā hariḥ /
yoganidrāsamākrāntastadā brahmā hyacintayat

1.7.15

nūnaṃ śaktisamākrānto viṣṇurnidrāvaśaṃ gataḥ /
jajāgāra na dharmātmā kiṃ karomyadya duḥkhitaḥ

1.7.16

hantukāmāvubhau prāptau dānavau madagarvitau /
kiṃ karomi kva gacchāmi nāsti me śaraṇaṃ kvacit

1.7.17

iti saṃcintya manasā niścayaṃ pratipadya ca /
tuṣṭāva yoganidrāṃ tāmekāgrahṛdayasthitaḥ

1.7.18

vicārya manasāpyevaṃ śaktirme rakṣaṇe kṣamā /
yayā hyacetano viṣṇuḥ kṛto'sti spandavarjitaḥ

1.7.19

vyasuryathā na jānāti guṇācchabdādikāniha /
tathā harirna jānāti nidrāmīlitalocanaḥ

1.7.20

na jahāti yato nidrāṃ bahudhā saṃstuto'pyasau /
manye nāsya vaśe nidrā nidrayāyaṃ vaśīkṛtaḥ

1.7.21

yo yasya vaśamāpantaḥ sa tasya kiṅkaraḥ kila /
tasmācca yoganidreyaṃ svāminī māpaterhareḥ

1.7.22

sindhujāyā api vaśe yayā svāmī vaśīkṛtaḥ /
nūnaṃ jagadidaṃ sarvaṃ bhagavatyā vaśīkṛtam

1.7.23

ahaṃ viṣṇustathā śambhuḥ sāvitrī ca ramāpyumā /
sarve vayaṃ vaśe yasyā nātra kiñcidvicāraṇā

1.7.24

harirapyavaśaḥ śete yathānyaḥ prākṛto janaḥ /
yayābhibhūtaḥ kā vārtā kilānyeṣāṃ mahātmanām

1.7.25

staumyadya yoganidrāṃ vai yayā mukto janārdanaḥ /
ghaṭayiṣyati yuddhe ca vāsudevaḥ sanātanaḥ

1.7.26

iti kṛtvā matiṃ brahmā padmanālasthitastadā /
tuṣṭāva yoganidrāṃ tāṃ viṣṇoraṅgeṣu saṃsthitām

1.7.27

brahmovāca
devi tvamasya jagataḥ kila kāraṇaṃ hi
jñātaṃ mayā sakalavedavacobhiramba /
yadviṣṇurapyakhilalokavivekakartā
nidrāvaśaṃ ca gamitaḥ puruṣottamo'dya

1.7.28

ko veda te janani mohavilāsalīlāṃ
mūḍho'smyahaṃ harirayaṃ vivaśaśca śete /
īdṛktayā sakalabhūtamanonivāse
vidvattamo vibudhakoṭiṣu nirguṇāyāḥ

1.7.29

sāṃkhyā vadanti puruṣaṃ prakṛtiṃ ca yāṃ tāṃ
caitanyabhāvarahitāṃ jagataśca kartrīm /
kiṃ tādṛśāsi kathamatra jagannivāsa-
ścaitanyatāvirahito vihitastvayādya

1.7.30

nāṭyaṃ tanoṣi saguṇā vividhaprakāraṃ
no vetti ko'pi tava kṛtyavidhānayogam /
dhyāyanti yāṃ munigaṇā niyataṃ trikālaṃ
sandhyeti nāma parikalpya guṇān bhavāni

1.7.31

buddhirhi bodhakaraṇā jagatāṃ sadā tvaṃ
śrīścāsi devi satataṃ sukhadā surāṇām /
kīrtistathā matidhṛtī kila kāntireva
śraddhā ratiśca sakaleṣu janeṣu mātaḥ

1.7.32

nātaḥ paraṃ kila vitarkaśataiḥ pramāṇaṃ
prāptaṃ mayā yadiha duḥkhagatiṃ gatena /
tvaṃ cātra sarvajagatāṃ jananīti satyaṃ
nidrālutāṃ vitaratā hariṇātra dṛṣṭam

1.7.33

tvaṃ devi vedaviduṣāmapi durvibhāvyā
vedo'pi nūnamakhilārthatayā na veda /
yasmāttvadud‌bhavamasau śrutirāpnuvānā
pratyakṣameva sakalaṃ tava kāryametat

1.7.34

kaste caritramakhilaṃ bhuvi veda dhīmā-
nnāhaṃ harirna ca bhavo na surāstathānye /
jñātuṃ kṣamāśca munayo na mamātmajāśca
durvācya eva mahimā tava sarvaloke

1.7.35

yajñeṣu devi yadi nāma na te vadanti
svāheti vedaviduṣo havane kṛte'pi /
na prāpnuvanti satataṃ makhabhāgadheyaṃ
devāstvameva vibudheṣvapi vṛttidāsi

1.7.36

trātā vayaṃ bhagavati prathamaṃ tvayā vai
devārisambhavabhayādadhunā tathaiva /
bhīto'smi devi varade śaraṇaṃ gato'smi
ghoraṃ nirīkṣya madhunā saha kaiṭabhaṃ ca

1.7.37

no vetti viṣṇuradhunā mama duḥkhameta-
jjāne tvayātmavivaśīkṛtadehayaṣṭiḥ /
muñcādidevamathavā jahi dānavendrau
yad‌rocate tava kuruṣva mahānubhāve

1.7.38

jānanti ye na tava devi paraṃ prabhāvaṃ
dhyāyanti te hariharāvapi mandacittāḥ /
jñātaṃ mayādya janani prakaṭaṃ pramāṇaṃ
yadviṣṇurapyatitarāṃ vivaśo'tha śete

1.7.39

sindhūd‌bhavāpi na hariṃ pratibodhituṃ vai
śaktā patiṃ tava vaśānugamadya śaktyā /
manye tvayā bhagavati prasabhaṃ ramāpi
prasvāpitā na bubudhe vivaśīkṛteva

1.7.40

dhanyāsta eva bhuvi bhaktiparāstavāṃghrau
tyaktvānyadevabhajanaṃ tvayi līnabhāvāḥ /
kurvanti devi bhajanaṃ sakalaṃ nikāmaṃ
jñātvā samastajananīṃ kila kāmadhenum

1.7.41

dhīkāntikīrtiśubhavṛttiguṇādayaste
viṣṇorguṇāstu parihṛtya gatāḥ kva cādya /
bandīkṛto harirasau nanu nidrayātra
śaktyā tavaiva bhagavatyatimānavatyāḥ

1.7.42

tvaṃ śaktireva jagatāmakhilaprabhāvā
tvannirmitaṃ ca sakalaṃ khalu bhāvamātram /
tvaṃ krīḍase nijavinirmitamohajāle
nāṭye yathā viharate svakṛte naṭo vai

1.7.43

viṣṇustvayā prakaṭitaḥ prathamaṃ yugādau
dattā ca śaktiramalā khalu pālanāya /
trātaṃ ca sarvamakhilaṃ vivaśīkṛto'dya
yad‌rocate tava tathāmba karoṣi nūnam

1.7.44

sṛṣṭvātra māṃ bhagavati pravināśituṃ ce-
nnecchāsti te kuru dayāṃ parihṛtya maunam /
kasmādimau prakaṭitau kila kālarūpau
yadvā bhavāni hasituṃ nu kimicchase mām

1.7.45

jñātaṃ mayā tava viceṣṭitamad‌bhutaṃ vai
kṛtvākhilaṃ jagadidaṃ ramase svatantrā /
līnaṃ karoṣi sakalaṃ kila māṃ tathaiva
hantuṃ tvamicchasi bhavāni kimatra citram

1.7.46

kāmaṃ kuruṣva vadhamadya mamaiva māta-
rduḥkhaṃ na me maraṇajaṃ jagadambike'tra /
kartā tvayaiva vihitaḥ prathamaṃ sa cāyaṃ
daityāhato'tha mṛta ityayaśo gariṣṭham

1.7.47

uttiṣṭha devi kuru rūpamihād‌bhutaṃ tvaṃ
māṃ vā tvimau jahi yathecchasi bālalīle /
no cetprabodhaya hariṃ nihanedimau ya-
stvatsādhyametadakhilaṃ kila kāryajātam

1.7.48

sūta uvāca
evaṃ stutā tadā devī tāmasī tatra vedhasā /
niḥsṛtya haridehāttu saṃsthitā pārśvatastadā

1.7.49

tyaktvāṅgāni ca sarvāṇi viṣṇoratulatejasaḥ /
nirgatā yoganidrā sā nāśāya ca tayostadā

1.7.50

vispanditaśarīro'sau yadā jāto janārdanaḥ /
dhātā paramikāṃ prāpto mudaṃ dṛṣṭvā hariṃ tataḥ

1.7.7

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ sahitāyāṃ
prathamaskandhe viṣṇuprabodho nāma saptamo'dhyāyaḥ

Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc