Language

ENहिગુ
Scripture Library

Devi Bhagavata Purana · Chapter 1.6

1.6.1

madhukaiṭabhayoryuddhodyogavarṇanam
ṛṣaya ūcuḥ
saumya yacca tvayā proktaṃ śaureryuddhaṃ mahārṇave /
madhukaiṭabhayoḥ sārdhaṃ pañcavarṣasahasrakam

1.6.2

kasmāttau dānavau jātau tasminnekārṇave jale /
mahāvīryo durādharṣau devairapi sudurjayau

1.6.3

kathaṃ tāvasurau jātau kathaṃ ca hariṇā hatau /
tadācakṣva mahāprājña caritaṃ paramād‌bhutam

1.6.4

śrotukāmā vayaṃ sarve tvaṃ vaktā ca bahuśrutaḥ /
daivāccātraiva saṃjātaḥ saṃyogaśca tathāvayoḥ

1.6.5

mūrkheṇa saha saṃyogo viṣādapi sudurjaraḥ /
vijñena saha saṃyogaḥ sudhārasasamaḥ smṛtaḥ

1.6.6

jīvanti paśavaḥ sarve khādanti mehayanti ca /
jānanti viṣayākāraṃ vyavāyasukhamad‌bhutam

1.6.7

na teṣāṃ sadasajjñānaṃ viveko na ca mokṣadaḥ /
paśubhiste samā jñeyā yeṣāṃ na śravaṇādaraḥ

1.6.8

mṛgādyāḥ paśavaḥ kecijjānanti śrāvaṇaṃ sukham /
aśrotrāḥ phaṇinaścaiva mumuhurnādapānataḥ

1.6.9

pañcānāmindriyāṇāṃ vai śubhe śravaṇadarśane /
śravaṇādvastuvijñānaṃ darśanāccittarañjanam

1.6.10

śravaṇaṃ trividhaṃ proktaṃ sāttvikaṃ rājasaṃ tathā /
tāmasaṃ ca mahābhāga sujñoktaṃ niścayānvitam

1.6.11

sāttvikaṃ vedaśāstrādi sāhityaṃ caiva rājasam /
tāmasaṃ yuddhavārtā ca paradoṣaprakāśanam

1.6.12

sāttvikaṃ trividhaṃ proktaṃ prajñāvad‌bhiśca paṇḍitaiḥ /
uttamaṃ madhyamaṃ caiva tathaivādhamamityuta

1.6.13

uttamaṃ mokṣaphaladaṃ svargadaṃ madhyamaṃ tathā /
adhamaṃ bhogadaṃ proktaṃ nirṇīya viditaṃ budhaiḥ

1.6.14

sāhityaṃ caiva trividhaṃ svīyāyāṃ cottamaṃ smṛtam /
madhyamaṃ vārayoṣāyāṃ paroḍhāyāṃ tathādhamam

1.6.15

tāmasaṃ trividhaṃ jñeyaṃ vidvad‌bhiḥ śāstradarśibhiḥ /
ātatāyiniyuddhaṃ yattaduttamamudāhṛtam

1.6.16

madhyamaṃ cāpi vidveṣātpāṇḍavānāṃ tathāribhiḥ /
adhamaṃ nirnimittaṃ tu vivāde kalahe tathā

1.6.17

tadatra śravaṇaṃ mukhyaṃ purāṇasya mahāmate /
buddhipravardhanaṃ puṇyaṃ tataḥ pāpapraṇāśanam

1.6.18

tadākhyāhi mahābuddhe kathāṃ paurāṇikīṃ śubhām /
śrutāṃ dvaipāyanātpūrvaṃ sarvārthasya prasādhinīm

1.6.19

sūta uvāca
yūyaṃ dhanyā mahābhāgā dhanyo'haṃ pṛthivītale /
yeṣāṃ śravaṇabuddhiśca mamāpi kathane kila

1.6.20

purā caikārṇave jāte vilīne bhuvanatraye /
śeṣaparyaṅkasupte ca devadeve janārdane

1.6.21

viṣṇukarṇamalod‍bhūtau dānavau madhukaiṭabhau /
mahābalau ca tau daityau vivṛddhau sāgare jale

1.6.22

krīḍamānau sthitau tatra vicarantāvitastataḥ /
tāvekadā mahākāyau krīḍāsaktau mahārṇave

1.6.23

cintāmavāpatuścitte bhrātarāviva saṃsthitau /
nākāraṇaṃ bhavetkāryaṃ sarvatraiṣā paramparā

1.6.24

ādheyaṃ tu vinādhāraṃ na tiṣṭhati kathañcana /
ādhārādheyabhāvastu bhāti no cittagocaraḥ

1.6.25

kva tiṣṭhati jalaṃ cedaṃ sukharūpaṃ suvistaram /
kena sṛṣṭaṃ kathaṃ jātaṃ magnāvāvāñjale sthitau

1.6.26

āvāṃ vā kathamutpannau kena votpāditāvubhau /
pitarau kveti vijñānaṃ nāsti kāmaṃ tathāvayoḥ

1.6.27

sūta uvāca
evaṃ kāmayamānau tau jagmaturna viniścayam /
uvāca kaiṭabhastatra madhuṃ pārśve sthitaṃ jale

1.6.28

kaiṭabha uvāca
madho vāmatra salile sthātuṃ śaktirmahābalā /
vartate bhrātaracalā kāraṇaṃ sā hi me matā

1.6.29

tayā tatamidaṃ toyaṃ tadādhāraṃ ca tiṣṭhati /
sā eva paramā devī kāraṇañca tathāvayoḥ

1.6.30

evaṃ vibudhyamānau tau cintāviṣṭau yadāsurau /
tadākāśe śrutaṃ tābhyāṃ vāgbījaṃ sumanoharam

1.6.31

gṛhītaṃ ca tatastābhyāṃ tasyābhyāso dṛḍhaḥ kṛtaḥ /
tadā saudāmanī dṛṣṭā tābhyāṃ khe cotthitā śubhā

1.6.32

tābhyāṃ vicāritaṃ tatra mantro'yaṃ nātra saṃśayaḥ /
tathā dhyānamidaṃ dṛṣṭaṃ gagane saguṇaṃ kila

1.6.33

nirāhārau jitātmānau tanmanaskau samāhitau /
babhūvaturvicintyaivaṃ japadhyānaparāyaṇau

1.6.34

evaṃ varṣasahasraṃ tu tābhyāṃ taptaṃ mahattapaḥ /
prasannā paramā śaktirjātā sā paramā tayoḥ

1.6.35

khinnau tau dānavau dṛṣṭvā tapase kṛtaniścayau /
tayoranugrahārthāya vāguvācāśarīriṇī

1.6.36

varaṃ vāṃ vāñchitaṃ daityau brūtaṃ paramasammatam /
dadāmi parituṣṭāsmi yuvayostapasā kila

1.6.37

sūta uvāca
iti śrutvā tu tāṃ vāṇīṃ dānavāvūcatustadā /
svecchayā maraṇaṃ devi varaṃ nau dehi suvrate

1.6.38

vāguvāca
vāñchitaṃ maraṇaṃ daityau bhavedvā matprasādataḥ /
ajeyau devadaityaiśca bhrātarau nātra saṃśayaḥ

1.6.39

sūta uvāca
iti dattavarau devyā dānavau madadarpitau /
cakratuḥ sāgare krīḍāṃ yādogaṇasamanvitau

1.6.40

kālena kiyatā viprā dānavābhyāṃ yadṛcchayā /
dṛṣṭaḥ prajāpatirbrahmā padmāsanagataḥ prabhuḥ

1.6.41

dṛṣṭvā tu muditāvāstāṃ yuddhakāmau mahābalau /
tamūcatustadā tatra yuddhaṃ nau dehi suvrata

1.6.42

nocetpadmaṃ parityajya yatheṣṭaṃ gaccha māciram /
yadi tvaṃ nirbalaścāsi kva yogyaṃ śubhamāsanam

1.6.43

vīrabhogyamidaṃ sthānaṃ kātaro'si tyajāśu vai /
tayoriti vacaḥ śrutvā cintāmāpa prajāpatiḥ

1.6.44

dṛṣṭvā ca balinau vīrau kiṃ karomīti tāpasaḥ /
cintāviṣṭastadā tasthau cintayanmanasā tadā

1.6.6

iti śrīmaddevībhāgavate mahāpurāṇe'ṣṭādaśasāhasryāṃ sahitāyāṃ
prathamaskandhe madhukaiṭabhayoryuddhodyogavarṇanaṃ nāma ṣaṣṭho'dhyāyaḥ

Original text: devībhāgavatapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc