Brahmavaivarta Purana · Chapter 4.32

śrīkṛṣṇa uvāca //
mohinīstavanenaiva kāmastuṣṭo babhūva ha //
cakāra śarasaṃdhānamantarikṣe sthitaḥ svayam

mantrapūtaṃ mahāstraṃ ca cikṣepa pitaraṃ mudā //
babhūva cañcalo brahmā kāmāstreṇa ca kāmukaḥ

kṣaṇaṃ nirīkṣaṇaṃ cakre mohinyāsye punaḥpunaḥ //
jñānaṃ prāpya tadā dhātā virarāma hariṃ smaran

bubudhe manasā sarvaṃ caritaṃ manmathasya ca //
śaśāpa taṃ sutamapi vidhātā krodhavihvalaḥ

he kāma yauvanonmatta mūḍhaiśvaryeṇa garvita //
bhavitā darpabhaṅgaste gurorme helanāditi

hatodyamo jagāmāśu manmatho madhunā saha //
brahmaṇaḥ śāpabhītaśca śuṣkakaṇṭhoṣṭhatālukaḥ

ityuvāca jagaddhātā mohinīṃ madanāturām //
caturvaktraṃ ca paśyantīṃ sasmitaṃ vakracakṣuṣā

brahmovāca //
mātarmohini gaccha tvaṃ niṣphalaṃ karma cātra te //
jñātastavābhiprāyaśca nāhaṃ yogyo'sya karmaṇaḥ

vede jugupsitaṃ karma tadeva kartumakṣamaḥ //
vedakartā svayamahaṃ vyavasthākārako bhave

akīrtiṃ vedavaktuśca nindyaṃ ca kimataḥ param //
upasthitā ca yā yoṣidatyājyā rāgiṇāmapi

śrutau śrutamiti tyājyā sarvadaiva tapasvinām //
aho sarvaiḥ parityājyā puṃścalī ca viśeṣataḥ

dhanāyuḥprāṇayaśasāṃ nāśinī duḥkhadāyinī //
svakāryatatparā śaśvatparakāryavināśinī

niṣṭhurā navaghātibhyaḥ sarvāpadbījarūpiṇī //
vidyuddīptirjale rekhā lobhānmaitrī yathā bhavet

paradrohādyathā saṃpatkulaṭāprema tatsamam //
sarvebhyo hiṃsrajantubhyo vipadbījā sadaiva hi

yo viśvasettāṃ saṃmūḍho vipattasya padepade //
tvaṃ ca rūpavatī dhanyā vañcitā kāmukaiḥ sadā

yūnāṃ saṃpatsvarūpā ca viṣatulyā tapasvinām//
tvamevāpsarasāṃ śreṣṭhā sarvadā sthirayauvanā

tavaiva karma yogyaṃ ca yuvānaṃ paśya sundari //
tvaṃ vidagdhā ca yoṣitsu vidagdhānveṣaṇaṃ kuru

vidagdhāyā vidagdhena saṃgamo guṇavānbhavet //
jarāturo'haṃ vṛddhaśca tapasvī vaiṣṇavo dvijaḥ

asvatantraḥ parādhīnaḥ kā ratiḥ puṃścalīṣu me //
aye vatse gaccha śīghraṃ vihāya pitaraṃ ca mām

nātrā'haṃ ca jagatsraṣṭā tasmāttava pitā sadā//
manmathaṃ caṃdramitraṃ ca jayantaṃ nalakūbaram

svarvaidyau caṃdratanayaṃ ditiputrāṃśca suṃdarān //
kāmaśāstreṣu niṣṇātānratikarmaviśāradān //

yā māṃ yāsi hi tāṃstyaktvā sā vidagdhā ca kāmukī //
sadā saṃbhogaviṣaye striyaṃ prārthayate pumān

strī cetprayāti puruṣaṃ viparītaṃ viḍambanam //
sarveṣāṃ caiva ratnānāṃ strīratnaṃ durlabhaṃ param

svayaṃ prārthayate svāmī na tu svāminameva ca//
yoṣijjātiṣu dhik tāśca svayaṃ yāḥ samupasthitāḥ

bhaveddūraṃ svalpamūlyaṃ ratnaṃ svayamupasthitam //
nityaṃ pumānstriyaṃ yāti strī vā yāti ca na priyam

lokācāreṣu vedeṣu na strī yāti parapriyam //
svavastu bhuṅkte yaḥ kāle śāstroktavidhipūrvakam

sa pūjyo na bhavetpūjyo yadratiḥ paravastuṣu //
kaḥ kasya śatrurabale niśāmaya jagattraye

svendriyāḥ śatravaḥ sarve śatrutā yannimittataḥ //
vedoktācaraṇe sarvaṃ mitraṃ ca jagatāṃ jagat

kṛte vedaviruddhe ca mitraṃ śatrurbhaveddhruvam //
vedoktaṃ kṛtavantaṃ ca haristuṣṭo divāniśam

harau tuṣṭe jagattuṣṭaṃ tasminruṣṭe bhavo ripuḥ //
kutrāsti kulaṭājātiḥ sādhvījātiśca kutra vā

svakīyācaraṇātsarvaṃ bhave bhavati karmaṇaḥ //
strījātiḥ prakṛteraṃśā nārāyaṇavinirmitā

duḥśīlā puṃścalī nindyā suśīlā ca pativratā //
pativratāstu trividhāḥ puṃścalīṣu ca yoṣitaḥ

tāsāmevaṃvidhā nāsti svayaṃ yāti parapriyam //
strījātīnāṃ ca madhye ca kā'styevaṃ kulakajjalā

bhave ratyai svayaṃ dṛṣṭvā veṣaṃ kṛtvā prayāti tam //
kṣobhitā yadi paśyantī bhakṣyadravyamasādhyakam //

vaikulyānnahi tatsādhyaṃ sāmānyameva kevalam //
ityevamuktvā jagatāṃ vidhātā virarāma ca //
vaktuṃ samudyatā sā ca kopaprasphuritādharā

mohinyuvāca //
jñātaṃ sarvaṃ jagaddhātaścaritaṃ tava sāṃpratam

tvayā nibodhitā nītirmano me na sthiraṃ bhavet //
bhūtaṃ tvayi viśiṣṭaṃ ca yāvaddṛṣṭaḥ kṣaṇe bhavān

tvadvaktradṛṣṭimātreṇa sarve jārāśca vismṛtāḥ //
dehaṃ kāmāgninā dagdhaṃ yadā tyaktuṃ samudyatā

niṣiṣedha ca māṃ rambhā pradadau mantramīdṛśam //
tadā kāmasahāyena tvatsamīpaṃ samāgatā

samadhustava śāpena sa jagāma hatodyamaḥ //
aho gantumaśaktā'haṃ tvayā yadyapi bhartsitā

sarvāṅgeṣveva me jāḍyaṃ babhūva sāṃprataṃ vibho //
kṛpāṃ kuru kṛpāsindho na māṃ hantuṃ tvamarhasi

tavāśleṣaṇamātreṇa vijvarā'haṃ suniścitam //
tvameva jagatāṃ dhātā kulaṭā'haṃ ca karmaṇā

santo garvaṃ na kurvanti karmasādhyāśca jīvinaḥ //
kaścitprayāti yānena vahanti taṃ ca kecana

karaṃ gṛhṇāti nṛpatiḥ karmaṇā dadati prajāḥ //
kaścitsiṃhāsanasthaśca nṛpamātraśca kaścana

karmaṇā vāhakāḥ kecitkecidvāhanapālakāḥ //
sūkarījaṭharaṃ kaścinsaṃprayāti svakarmaṇā

kaścicchacyāśca jaṭharaṃ tava putrāśca kecana //
kecitkṛtvā harerbhaktiṃ karmaṇā tasya pārṣadāḥ

kecidbhavanti kṛmayo viṣṭhāyāṃ daivadoṣataḥ //
svargaṃ prayānti rājendrāḥ kecicca svasvakarmaṇā

kecitprayānti narakaṃ viṇmūtre tatra pacyate //
karmaṇā kaścidindrendraḥ surāṇāṃ pravaraḥ svayam

kecitsurā narāḥ kecitkecicca kṣudrajantavaḥ //
kecicca karmaṇā viprā varṇaśreṣṭhā mahītale

kecidbhūpā vaiśyaśūdrāḥ kecicca mlecchajātayaḥ//
kecitsvakarmaṇā prājñā jñānena sarvadarśinaḥ

kecinmūrkhāḥ kecidandhāḥ svāṅgahīnāśca kecana //
kecicchāstraṃ bodhayanti śiṣyavargānsvakarmaṇā

kecitpaṭhanti sarvārthaṃ jānanti guruvaktrataḥ //
bhavanti karmaṇā keciddehe sthāvarajaṅgame

tapasvī navaghātī ca tvaṃ ca brahmā ca karmaṇā //
kācitsvakarmaṇā sādhvī pūjyeha ca paratra ca

kācidveśyā tadāhāraṃ bhuṅkte kṛtvā'ṅga vikrayam //
svarveśyā'haṃ surapure surabhogyā supūjitā

yeṣāmāliṅganenaiva karmaṇāṃ khaṇḍanaṃ bhavet //
manaḥ svabhāvabījaṃ ca svabhāvaḥ karmabījakaḥ

tatkarmaphalabījaṃ ca sarveṣāṃ janako hariḥ //
phalaṃ dadāti niyataṃ karmadvārā vibhuḥ svayam

sarvebhyo balavānnityaṃ karmarūpī janārdanaḥ //
kuto hetorniṃnditā'haṃ tvayaiva bhartsitā katham

jagatsraṣṭurīśvarasya pādābjaṃ draṣṭumāgatā //
svapne yasya padadvandvaṃ na hi paśyanti yoginaḥ

tamīśvaraṃ patiṃ kartumicchayā svayamāgatā //
gatvā hi kasyacitsthānamaspṛśyeha paratra ca

kasyacitpādarajasā yaśasā bhānti yoṣitaḥ //
ityuktvā mohinī śīghraṃ gatvovāsa hareḥ puraḥ

svayaṃ vidhātā jagatāṃ cakampe kulaṭābhayāt //
sasmitā vakranayanā kāmabhāvaṃ cakāra ha

svāṅgaṃ ca darśayāmāsa kāmabāṇaprapīḍitā //
etasminnantare kāmaḥ sarvajñaḥ sarvayogavit

āvirbhūya pañca bāṇānnicikṣepa ca brahmaṇi //
sammohanaṃ samudvegaṃ bījastambhitakāraṇam

unmattabījaṃ jvaladaṃ śaśvaccetanahārakam //
etānprakṣipya madano'pyantarikṣasthitaḥ svayam

kiṃkarānpreṣayāmāsa saṃmohāya piturmudā //
vasantaṃ kokilālīśca gandhavātaṃ manoharam

niyujyābhyantaraṃ gatvā tadvikāraṃ cakāra ha //
puṃskokilaḥ kalaṃ rāvamuvāca tatsamīpataḥ///
ṣaṭpadaḥ sundaraṃ sūkṣmaṃ juguñje purataḥ sthitaḥ//
śaśvadvavau gandhavaho mando'tiśītalaḥ priye

satataṃ muditastatra babhrāma ca madhuḥ svayam //
pulakāñcitasarvāṅgo babhūva jagatāṃ vidhiḥ

dadarśa mohinī bhāvaṃ prahasya ca punaḥ punaḥ //
atīva vakranayanā kāmāstrahatacetanā

vidhātā bubudhe sarvaṃ sarvabandhanibandhanam//
niyantuṃ na manaḥ śaktaḥ sasmāra śrīhariṃ bhiyā

tuṣṭāva manasā kṛṣṇaṃ śāntaṃ hṛtpaṅkajasthitam //
dvibhujaṃ muralīhastaṃ hariṃ pītāmbaraṃ param

atīva kamanīyaṃ ca kiśoraṃ sthirayauvanam //
ratnālaṃkārabhūṣāḍhyaṃ sasmitaṃ śyāmasundaram

brahmovāca //
rakṣa rakṣa hare māṃ ca nimagnaṃ kāmasāgare //
duṣkīrtijalapūrṇe ca duṣpāre bahusaṃkaṭe

bhaktivismṛtibīje ca vipatsopānadustare //
atīva nirmalajñānacakṣuḥprachannakāraṇe

janmormisaṃghasahite yoṣinnakraughasaṃkule //
ratisrotaḥsamāyukte gaṃbhīre ghora eva ca

prathamāmṛtarūpe ca pariṇāmaviṣālaye //
yamālayapradeśāya muktidvārātivismṛte

buddhyā taraṇyā vijñānairuddharāsmānataḥ svayam //
svayaṃ ca tvaṃ karṇadhāraḥ prasīda madhusūdana

madvidhāḥ katicinnātha niyojyā bhavakarmaṇi//
santi viśveśa vidhayo he viśveśvara mādhava

na karmakṣetramevedaṃ brahmaloko'yamīpsitaḥ //
tathāpi naḥ spṛhā kāme tvadbhaktivyavadhāyake

he nātha karuṇāsindho dīnabandho kṛpāṃ kuru //
tvaṃ maheśa mahājñātā duḥsvapnaṃ māṃ na darśaya

ityuktvā jagatāṃ dhātā virarāma sanātanaḥ //
dhyāyaṃdhyāyaṃ matpadābjaṃ śaśvatsasmāra māmiti

brahmaṇā ca kṛtaṃ stotraṃ bhaktiyuktaśca yaḥ paṭhet //
sa caivākarṇya viṣaye na nimagno bhaveddhruvam

mama māyāṃ vinirjitya saṃjñānaṃ labhate dhruvam //
iha loke bhaktiyukto madbhaktapravaro bhavet

// iti śrībrahmavaivarte mahāpurāṇe śrīkṛṣṇajanmakhaṇḍe nārāyaṇanāradasaṃvāde brahmamohinīsaṃvāde dvātriṃśo'dhyāyaḥ