Language

ENहिગુ
Scripture Library

Brahmavaivarta Purana · Chapter 4.113

4.113.1

atha trayodaśādhikaśatatamo'dhyāyaḥ
nārāyaṇa uvāca
saśiṣyaścāpi durvāsāstyaktvā ca dvārakāṃ purīm /
kailāsaṃ prayayau bhaktyā śaṃkaraṃ draṣṭumīśvaram

4.113.2

gatvā muniśca kailāsaṃ praṇanāma śivaṃ śivām /
tuṣṭāva parayā bhaktyā saśiṣyaḥ praṇataḥ śuciḥ

4.113.3

tatsarvaṃ kathayāmāsa vṛttāntaṃ śrīharerapi /
ātmanastapasastattvaṃ svavairāgyaṃ ca cetamaḥ

4.113.4

muneśca vacanaṃ śrutvā prahasya pārvatī satī/
tamuvāca hitaṃ satyaṃ sākṣācchaṃkaramaṃnidhau

4.113.5

pārvatyuvāca
dharmatattvaṃ na jānāsi dharmiṣṭhaṃ manyase svayam /
anapatyāṃ parityajya vava yāsi tapase mune

4.113.6

anapatyāṃ ca yuvatīṃ kulajāṃ ca pativratām /
tyaktvā bhaveyuḥ saṃnyāsī brahmacārī yatīti vā

4.113.7

vāṇijye vā pravāse vā ciraṃ dūraṃ prayāti yaḥ /
tīrthe vā tapase vā'pi mokṣārthaṃ janma khaṇḍitum

4.113.8

na mokṣastasya bhavati dharmasya skhalanaṃ dhruvam /
abhiśāpena bhāryāyā narakaṃ ca paratra ya

4.113.9

ihaiva ca yaśonāśa ityāha kamalodbhavaḥ /
dvārakāṃ gaccha he vipra svadharma rakṣa sāṃpratam

4.113.10

ekānaṃśāṃ madaṃśāṃ ca dharmataḥ paripālaya /
pādapadmārjitaṃ pādapadmaṃ sarvasudurlabham

4.113.11

saṃtataṃ śaṃbhunā gītaṃ munīndraiḥ sanakādibhiḥ /
parityaja surataroḥ kṛṣṇasya paramātmanaḥ

4.113.12

kva yāsi tapase vatsa sudhāṃ tyaktvā manoharām /
śrīkṛṣṇapādapadmaṃ ca svapne japati yo mune

4.113.13

śatajanmakṛtātpāpānmucyate nātra saṃśayaḥ /
yadbālye yacca kaumāre vārdhake yacca yauvane

4.113.14

kāmato'kāmato vā'pi bhasmībhūtaṃ ca pātakam /
sākṣādyo bhārate varṣe śrīkṛṣṇacaraṇāmbujam

4.113.15

dṛṣṭvā sadyo bhavetpūjyo jīvanmukto bhaveddhruvam /
koṭijanmārjitātsadyaḥ kṛtapāpādvimucyate

4.113.16

sarvāṇyeva hi tīrthāni yataḥpūtāni nityaśaḥ /
tadvrataṃ tattapaḥ satyaṃ tatpuṇyaṃ tacca pūjanam

4.113.17

saphalaṃ kṛṣṇasaṃbandhi svajanmakhaṇḍanaṃ yataḥ /
kṛṣṇabhaktivihīnaśca brāhmaṇo vedapāragaḥ

4.113.18

tatsaṅgācca tadālāpā dbhaktabhaktiḥ praṇaśyati /
kṛṣṇasyocchiṣṭabhojī yaḥ kuṣṇabhaktaśca brāhmaṇaḥ

4.113.19

āvahnipavanātpūtaḥ pūtaṃ kartuṃ jagatkṣamaḥ /
śrīkṛṣṇaṃ ca parityajya kvayāsi tapase dvija

4.113.20

tapasāṃ phalamāpnoti śrīkṛṣṇasmaraṇena ca /
yato bhaktirna ca bhavecchrīkṛṣṇe paramātmani

4.113.21

sa guruḥ paramo vairī karoti janma niṣphalam /
pārvatīvacanaṃ śrutvā śaṃkaraḥ premavihvalaḥ

4.113.22

pulakāñcitasarvāṅgastuṣṭāva parameśvarīm /
durvāsāḥ praṇatiṃ kṛtvā śivadurgāpadāmbuje

4.113.23

smāraṃ smāraṃ kṛṣṇapadaṃ punaṣca dvārakāṃ yayau /
tatra gatvā hariṃ dṛṣṭvā tuṣṭāva parameśvaram

4.113.24

ekānaṃśālayaṃ gatvā sa ca reme tayā saha /
kṛṣṇo yudhiṣṭhiradhyānātprayayau hastināpuram

4.113.25

kuntīṃ sabhāṣya bhūpaṃ ca bhrātṝṃ ścapramudā'nvitaḥ /
upāyena jarāsaṃdhaṃ nihatya śālvameva ca

4.113.26

kālayāmāsa yajñaṃ ca vidhibodhitadakṣiṇam /
munīndraiśca nṛpendraiśca rājasūyamabhīpsitam

4.113.27

śiśupālaṃ dantavaktraṃ tatra yajñe jaghāna saḥ /
atīva nindāṃ kurvantaṃ sabhāyāṃ surabhūpayoḥ

4.113.28

papāta taccharīraṃ ca jīvo gatvā hareḥ padm /
taṃ dṛṣṭvā tatra sarveśaṃ tuṣṭāvā''gātya mādhavam

4.113.29

śiśupāla uvāca
vedānāṃ janako'si tvaṃ vedāṅgānāṃ ca mādhava /
surāṇāmasurāṇāṃ ca prākṛtānāṃ ca dehinām

4.113.30

sūkṣmāṃ vidhāya sṛṣṭiṃ ca kalpabhedaṃ karoṣi ca /
māyayā ca svayaṃ brahmā śaṃkaraḥ śeṣa eva ca

4.113.31

manavo munayaścaiva devāśca sṛṣṭipālakāḥ /
kalāṃśenāpi kalayā dikpālāśca grahādayaḥ

4.113.32

svayaṃ pumānsvayaṃ strī ca svayameva napuṃsakaḥ /
kāraṇaṃ ca svayaṃ kāryaṃ janyaśca janakaḥ svayam

4.113.33

yantrasya ca guṇo doṣo yantriṇaśca śrutauśrutam /
sarve yantrā bhavānyantrī tvayi sarvaṃ pratiṣṭhitam

4.113.34

mama kṣamasvāparādhaṃ mūḍhasya dvāriṇastava /
brahmaśāpātkubuddheśca rakṣa rakṣa jagadguro

4.113.35

ityevamuktvā kramato jayo vijaya eva ca /
mudā tau yayatuḥ śīghraṃ vaikuṇṭhadvāramīpsitam

4.113.36

śiśupālasya stotreṇa sarve te vismayaṃ yayuḥ /
paripūrṇatamaṃ kṛtvā menire kṛṣṇamīśvaram

4.113.37

kārayitvā rājasūyaṃ bhojayāmāsa brāhmaṇān /
kurupāṇḍavayuddhaṃ ca kārayāmāsa bhedataḥ

4.113.38

bhuvo bhārāvataraṇaṃ cakāra sa kṛpānidhiḥ /
punaryayau dvārakāṃ ca ciraṃ sthitvā nṛpājñayā

4.113.39

viprāyā mṛtavatsāyā jīvayāmāsa putrakān /
mṛtasthānātsamānīya tanmātre pradadau sutān

4.113.40

taddṛṣṭvā devakī tuṣṭā yayāce mṛtaputrakān /
mṛtasthānātsamānīya dadau mātre sahodarān

4.113.41

sadyo jahāra dāridryaṃ sudāmno brāhmaṇasya ca /
samāgatasya svagṛhāddvārakāṃ śaraṇārthinaḥ

4.113.42

tasmai dadau rājalakṣmīṃ niścalāṃ sāptapauruṣīm /
pṛthukānāṃ kaṇaṃ bhuktvā bhaktasya bhaktavatsalaḥ

4.113.43

babhūva tasya rājyaṃ ca yathendrasyāmarāvatī /
yathā dhaneśvaro devo dhanāḍhyaḥ sa babhuva ha

4.113.44

niścalāṃ haribhaktiṃ ca dadau dāsyaṃ sṛdurlabham /
avināśini goloke yatheṣṭaṃ padamuttamam

4.113.133.45

jahāra pārijātaṃ ca śakrāhaṃkārameva ca /
satyāṃ ca kārayāmāsa puṇyakaṃ vratamīpsitam

4.113.133.46

vardhayāmāsa sarvatra nityaṃ naimittikaṃ mune /
tatra vrate kumārāya svātmānaṃ dakṣiṇāṃ dadau

4.113.133.47

brahmāṇānbhojayāmāsa tebhyo ratnaṃ dadau mudā /
satyabhāmātimānaṃ ca vardhayāmāsa sarvataḥ

4.113.133.48

rukmiṇyā atisaubhāgyamanyāsāṃ ca navaṃ navam /
vaiṣṇavānāṃ surāṇāṃ ca vipraṇāmapi pūjanam

4.113.133.49

vardhayāmāsa sarvatra nityaṃ naimittikaṃ mune /
paramādhyātmikaṃ jñānamuddhavāya dadau prabhuḥ

4.113.133.50

arjunaṃ kathayāmāsa gītāṃ ca raṇamūrdhani /
kṛtvā niṣkaṇṭakaṃ caiva kṛpayā ca kṛpānidhiḥ

4.113.51

yudhiṣṭhirāya pṛthivīrājyalakṣmīṃ dadau prabhuḥ /
durgāṃ ca pūjayāmāsa vaiṣmavīṃ grāmadevatām

4.113.52

yajñaṃ ca kārayāmāsa koṭihomānvitaṃ śupham /
nānāprakāranaivedyairdyūpadīpairmanoharaiḥ

4.113.53

brāhmaṇānbhojayāmāsa pārvatīprītaye tathā /
raivate parvate ramye cāmūlyaratnamandire

4.113.54

gaṇeśaṃ pūjayāmāsa devānāmīśvaraṃ param /
laḍḍukānāṃ tilānāṃ ca susvādusumanoharam

4.113.55

paripuṣṭaṃ pañcalakṣaṃ naivedyaṃ ca dadau mudā /
laḍḍukaṃ svastikānāṃ ca saptalakṣaṃ sudhopamam

4.113.56

gaṇeśvarāya pradadau śarkarāśatarāśikam /
pakvarambhāphalānāṃ ca daśalakṣamapūpakam

4.113.57

miṣṭānnaṃ pāyasaṃ ramyaṃ svādu svastikapiṣṭakam /
ghṛtaṃ ca navanītaṃ ca dadhi dugdhaṃ sudhopamam

4.113.58

dhūpaṃ dīpaṃ pārijātapuṣpamālyamabhīpsitam /
sugandhi candanaṃ gandhaṃ vahniśuddhāśuke dadau

4.113.59

yajñaṃ ca kārayāmāsa koṭihomānvitaṃ śubham /
brāhmaṇānbhojayāmāsa tuṣṭāva sa gaṇeśvaram

4.113.60

vādyaṃ daśavidhaṃ caiva vādayāmāsa tatra vai /
sūryaṃ ca pūjayāmāsa sāmbaḥ kuṣṭhakṣayāya ca

4.113.61

haviṣyaṃ kārayāmāsa taṃ ca sāmbaṃsamātaram /
paribūrṇa vatsaraṃ cāpyupahārairanuttmaiḥ
varaṃ dadau ca sāmbāya stotraṃ ca bhāskaraḥ svayam

4.113.113

iti śrībrahmao mahāo śrīkṛṣṇajanmakhao uttaṃ nāradanāo gaṇeśapūjā
nāma trayodaśādhikaśatatamo'dhyāyaḥ

Original text: brahmavaivartapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc