Brahmasūtra2 with Śaṃkara's Śārīrakamīmāṃsābhāṣya and Govindānanda's Ratnaprabhāvyākhyā (with commentary) · Chapter 65
FN: prayato mriyamāṇasya /
vāṅmanasi darśanācchabdhācca /
jñānaphaloktyanantaramupāsanaphalaṃ brahmalokasthaṃ vaktavyaṃ taccārcirādimārgaprāpyaṃ, mārgaprāptiścotkrāntisādhyā tasmādupāstiphalakṣiptotkrāntipādasyāstyādhyāyasaṃgatiḥ /
yuktaṃ cāsya pūrvapādānantaryaṃ jñānaphaloktyanantaraṃ vaktavyopāstiphalenākṣiptatvādityāha- atheti /
jñānina ivopāsakasyāpyutkrāntirnetyata āha- samāneti /
vidvānupāsakaḥ, tasyānupāsakavadutkrāntirasti, ajñatvāditi vakṣyata ityarthaḥ /
prayato mriyamāṇasyetyarthaḥ /
vākpadasya karaṇabhāvavyutpattibhyāṃ karaṇatadvṛttyorlayabhānātsaṃśayaḥ /
pūrvapakṣe karaṇānāṃ svarūpalayānmṛtamātrasya muktiḥ, siddhānte tu saṃsārasiddhiḥ /
anupādāne manasi vācastattvalayāyogena vyāpāramātropaśamāditi vivekaḥ /
sūtre vṛttipadādhyāhāraḥ kathamiti śaṅkate- kathamiti /
uttaratra hi sūtrakṛttattvavida indriyāṇāṃ svarūpalayaṃ vakṣyati tadbalādihādhyāhāra ucitaḥ /
ajñasyāpi indriyalayasāmye vakṣyamāṇaviśeṣoktyayogāditi samādhyarthaḥ /
prakṛtāveva vikāralaya iti nyāyaviruddhārthaṃ śrutirapi na brūta iti siddhāntayati- atatprakṛtitvāditi /
nyāyasya niravakāśatvādbalīyastvaṃ śabdasya tūktirvāgitivyutpattyā lakṣaṇayā vā sāvakāśatvamiti dyotayituṃ śabdāccetyuktam
END BsCom_4,2.1.1
START BsCom_4,2.1.2
ata eva ca sarvāṇyanu | BBs_4,2.2 |
'tasmādupaśāntatejāḥ /
punarbhavamindriyairmanasi saṃpadyamānaiḥ' (praśna. 3.9) iti atra aviśeṣeṇa sarveṣām eva indriyāṇāṃ manasi saṃpattiḥ śrūyate /
tatra api ata eva vāca iva cakṣurādīnām api savṛttike manasi avasthite vṛttilopadarśanāt tattvapralaya asaṃbhavāt śabda upapatteḥ ca vṛttidvāreṇa eva sarvāṇi indriyāṇi manaḥ anuvartante /
sarveṣāṃ karaṇānāṃ manasi upasaṃhāra aviśeṣe sati vācaḥ pṛthak grahaṇaṃ vāk manasi saṃpadyata iti udāharaṇa anurodhena
Original text: Brahmasūtra2 with Śaṃkara's Śārīrakamīmāṃsābhāṣya and Govindānanda's Ratnaprabhāvyākhyā (subcommentary) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0