Language

ENहिગુ
Scripture Library

Bhṛgusaṃhitā · Chapter 25

25.1

iti śrīvaikhānase bhagavacchāste bhṛguproktāyāṃ saṃhitāyāṃ prakīrṇādhikāre caturviṃśo 'dhyāyaḥ.
atha pañcaviṃśo 'dhyāyaḥ.
utsavavidhiḥ
athotsavavidhiṃ vakṣye devadevasya śārṅgiṇaḥ /
āraṃbhadivasātpūrvaṃ yajamāno mudnvitaḥ

25.2

pūrvoktaguṇasaṃpannaṃ varayitvā guruṃ tathā /
dviguṇārādhanāyaikamekaṃ kuṃbhārcanāya ca

25.3

homārthaṃ balidānārthaṃ tathā sthānārcanāya ca /
vṛṇetpadārthinaḥ pañca tāvataḥ paricārakān

25.4

ācāryamupasaṃgamya saṃpūjya ca vidhānataḥ /
"karmedaṃ me kuru'ṣveti yācayedvinayānvitaḥ

25.5

ācāryaḥ saha śiṣyaistu kṛtvā keśādivāpanam /
snātvā snānavidhānena dhṛtvā dhautaṃ yathāvidhi

25.6

ūrdhvapuṇḍradharassamyak saṃdhyādīn samupāsya ca /
brahmayajñaṃ ca kṛtvaiva tathā devarṣi tarpaṇam

25.7

japeddvādaśasūktāni nārāyaṇamathāruṇam /
ālaye saṃpraviśyaiva deveśaṃ saṃpraṇamya ca

25.8

devaṃ viśeṣato 'bhyarcya kāryaṃ tasmai nivedayet /
yajamāno 'pi dharmātmā nityakarma samāpyaca

25.9

devālayaṃ praviścaiva puṇyāhaṃ kārayettataḥ /
śrīvaikhānasa sūtrokta madhuparmavidhānataḥ

25.10

ācāryamṛtvijaścaiva saṃpūjya vidhinā tataḥ /
alaṅkuryācca ganthādyairdhūpadīpādibhistathā

25.11

navavastrottarīyādyaistathā pañcāṅgabhūṣaṇaiḥ /
pañcāṅgabhūṣaṇaṃ vakṣye yathā kuryādatandritaḥ

25.12

daśaniṣkapramāṇena kuṇḍalābharaṇaṃ pṛthak /
ṣaṇṇiṣkamānaṃ kaṭakamaṅgadaṃ cāṃgulīyakam

25.13

ekaviṃśatiniṣkāḍhyaṃ kaṭīsūtraṃ salakṣaṇam /
tadardhāṃśapramāṇeva grīvālaṅkaraṇaṃ pṛthak

25.14

aṣṭaniṣka pramāṇeva yajñasūtraṃ ca kārayet /
anena vidhinā kuryādgurorardhārdhamṛtvijām

25.15

ācāryaḥ prokṣyacātmānaṃ yajamānamathartvijaḥ /
prāśnīyātpañcagavyaṃ ca padārthibhyaścasādaram

25.16

yajamānāya dadyācca mantrapūrvaṃ viśeṣataḥ /
tataḥ padmāgnimādhāya pariṣicya ca pāvakam

25.17

yaddevādi catussūktānyājyena juhuyādguruḥ /
vaiśvānareṇa sūktena copatiṣṭheddhutāśanam

25.18

kṣapayitvā tataḥ pāpaṃ karmārhāste bhavantyataḥ /
kūśmāṇḍahoma ityuktassarvapāpapraṇāśanaḥ

25.19

tatkāne dīkṣitāssarve vidhimantrapurassaram /
baddhvā pratisaraṃ haste paścātkuryuḥkriyāmapi

25.20

tataḥprabhṛti sarve te śuddha dantanakhāstathā /
haviṣyabhojino dāntā strikālasnāyino 'pi ca

25.21

jitendriyā bhaveyuste tathā 'dhaśsāyino 'pi ca /
strīśūdrābhyāmasaṃbhāṣya nārāyaṇaparāyaṇāḥ

25.22

yāvatkālaṃ bhaveddīkṣā tāvacchuddhā ime smṛtāḥ /
sūtake mṛtake vāpi teṣāṃ nāśauca iṣyate

25.23

athavakṣyeṃkurārthantu mṛttikāgrahaṇe vidhim /
śānta cakre samabhyarcya havīṃṣyapi nivedya ca

25.24

viṣvaksenaṃ samādāya yānamāropya nāthavat /
ācāryaḥ puratogacche "dviṣṇurmā'miti coccaran

25.25

cakrasya paścādgaccheyurācāryeṇa samanvitāḥ /
ādarśahemakalaśapūrṇakuṃbhāṃkurādibhiḥ

25.26

dhvajatrayādikān sarvān puraskṛtya padārthinaḥ /
prācyāṃ sarvasamṛddhissyādāgneyyāṃ dhānyanāśanam

25.27

yāmye janavināśassyānnairṛtyāṃ dhananāśanam /
anāvṛṣṭiśca vāruṇyāṃ rājakopaśca pāvane

25.28

saumye putrasamṛddhissyā daiśānyāṃ sukhadaṃ bhavet /
etānāṃ tu diśāṃ madhye praśastāṃ śuddhamṛttikām

25.29

ācāryassādhanairyukto diśaṃ gatvā saśiṣyakaḥ /
grāmadevālayādārādārāme 'tra manorame

25.30

nadītaṭākatīre vā sīmāmanatilaṅghya ca /
prārdhya bhūdevatāmantrai śśuddhe deśe mṛdaṃ haret

25.31

vīśāmitau ca cakraṃ ca sthāpayetprāṅmukhān budhaḥ /
prāṅmukhaścopalipyaiva vṛttākāraṃ samullikhet

25.32

tatra sthānaṃ ca saṃprokṣya "dadhi krāvṇṇa'uccaran /
bhūrūpaṃ tu likhitvaiva "bhūmirbhū'mneti ca bruvan

25.33

ūrdhvavaktrāṃ ca śayitāmaiśānyāṃ nyastamaulikām /
devīṃ mahīṃ tāmabhyarcya prokṣaṇaiḥ prokṣaṇaṃ caret

25.34

ekādaśopacāraiśca mūrtimantraissamarcayet /
puṇyāhaṃ vācayitvātu medinyādi samuccaran

25.35

khanitre śeṣamabhyarcya vastrādyaissamalaṅkṛte /
lalāṭe sarvadoṣaghnaṃ bāhvorbahusukhapradam

25.36

stanadvaye vayovṛddhirjaṭhare sarvasaṃpadaḥ /
adhobhāge mṛdaṃ tasyā nāhareta kadācana

25.37

evaṃ saṃkalpya manasā medinyādi tadā bruvan /
"tvāṃ khanā'mīti mantreṇa vārāhaṃ manasā smaran

25.38

ubhābhyāñcaiva hastābhyāṃ khanitreṇa khanedbudhaḥ /
mahīṃ devīmanujñāpya khanitvā tālamātrakam

25.39

apohyaiva ca tatsarvaṃ tadadhasthsāṃ mṛdaṃ haret /
vaiṣṇavaṃ mantramuccārya tatrakāryaṃ samācaret

25.40

pātramadhye susannyasya pūrvavacchirasinyaset /
paścāddevīṃ samudvāsya cāpaṭaṃ tatra pūrayet

25.41

śirasā dhārayitvātu purastāccakraśāntayoḥ /
grāmaṃ pradakṣiṇaṃ kṛtvā devālayamupāvrajet

25.42

pūrvasminnuttare pārśve vāṃkurānarpayettadhā /
cakrādīnabhiṣicyaiva havissamyaṅnivedya ca

25.43

svesvesthāne tu saṃsthāpya paścādyāgaṃ samārabhet /
alayābhimukhe vāpi dakṣiṇe vā manorame

25.44

yamapāvakayormadhye pāvakāṃśe 'tha vā caret /
aiśānyāṃ vātha vā kecitsomeśānāntare tathā

25.45

kalpayedyāgaśālāṃ ca pratiṣṭhoktavidhānataḥ /
vediṃ tanmadhyame paṅktau vedimānena kārayet

25.46

pratiṣṭhādyardhamānaṃ vā ratnimātrodayaṃ kramāt /
pañcāgnīn kalpayeddhīmānutsave cottame tathā

25.47

tretāgnīn kalpayedvidvānmadhyame cotsavekramāt /
adhamaṃ yadi cetsabhyaṃ kalpayetpūrvavatsudhīḥ

25.48

tretāgnikalpanaṃ yatra pradhānaṃ gārhapatyakam /
ubhayoranyayossabhyaṃ pradhānaṃ kalpayettathā

25.49

bhūmiyajñeva sarvatra śodhayecca yathāvidhi /
devaṃ devyau samādāya snānaśvabhre gurūttamaḥ

25.50

"paraṃ raṃ'heti mantreṇa sthāpayecca viśeṣataḥ /
nityasnānoktamārgeṇa snāpayitvā hariṃ param

25.51

āsthāne viṣṭaraṃ nyasya tadūrdhve vastramāstaret /
devaṃ devyau samādāya śvetavastrairvibhūṣya ca

25.52

kuṇḍalāṃgadahārādibhūṣaṇairapi bhūṣayet /
śvetamālyairalaṅkṛtya śvetagandhānulepanaiḥ

25.53

pavitraṃ cottarīyañca gatvā devaṃ praṇamya ca /
rājavaccopacārādīnācareddeśikottamaḥ,

25.54

navakubhāropaṇam
pūrvoktavidhinā dhīmān nava kuṃbhān pragṛhyaca /
"indraṃ naro na'ityuktvātantunā veṣṭayettathā

25.55

vedyāmuparipūrvoktadhānyānyāstīrya mantravit /
catussūtrairnavapadaṃ kṛtvā kuṃbhāṃśca vinyaset

25.56

kuṃbhānadbhiḥ ppapūryaiva kuśakūrcākṣatādikān /
maṅgalānyāyudhaṃ ratnaṃ pratikuṃbhaṃ pṛthak pṛthak

25.57

gāyatṣā caiva nikṣivya madhyakuṃbhe viśeṣataḥ /
dvyaṅgulena pramāṇena srugādīnyapi pūrvavat

25.58

hānakenaiva kṛtvā tu viṣṇusūktena nikṣipet /
āveṣṭya vastrayugmena sarvānapi pṛthak pṛthak

25.59

vedyā madhastātpūrvetu vīśaṃ vai paścimāmukham /
sannyasya dakṣiṇe paścāccakraṃ caivottarāmukham

25.60

paṅktīśaṃ prāṅmukhaṃ paścātpaścime cottare 'tha vā /
dakṣiṇābhimukhaṃ śāntaṃ sthaṇḍilopari sannyaset

25.61

abhāve garuḍādīnāṃ sthāne tatra ca tatra ca /
kuṃbhāntsannyasya tanmadhye dhyātvaivāvāhayetkramāt

25.62

yāvattīrthāvasānaṃ syāttāvatkuṃbhetu pārṣadān /
sāyaṃ prātarviśeṣeṇa pūjayedvidhivatsudhīḥ

25.63

paścātsabhyāgnikuṇḍe tu vidhināghāra mācaret /
uttarābhimukha stiṣṭhan kururvedyāstu dakṣiṇe

25.64

prāṇāyāmaṃ tataḥkṛtvā pūrvavaddhyānamācaret /
pradhānakuṃbhamadhye tu viṣṇuṃ devyau ca sānvayau

25.65

dhruvādāvāhayenmantrī prāgādiṣu yathākramam /
puruṣaṃ kapilaṃ satyaṃ yajñamacyutameva ca

25.66

nārāyaṇaṃ cāniruddhaṃ tataḥ puṇyaṃ samarcayet /
taṃ rukmavarṇaṃ raktāsyaṃ raktanetraṃ sukhodvaham

25.67

kirīṭahārakeyūralaṃbayajñopavītinam /
kaustubhodbhāsitoraskaṃ śrīvatsāṃkaṃ caturbhujam

25.68

dakṣiṇenaikahastena bhaktānāmabhayapradam /
vāmenāpyanyahastena svakaṭyāmavalaṃbitam

25.69

parābhyāṃ tu karābhyāṃ tu śaṅkhacakradharaṃ param /
śukapiñchāṃbaradharaṃ viṣṇuṃ praṇavarūpiṇam

25.70

taptahāṭakasaṃkāśāṃ padmapatrāyatekṣaṇām /
tisṛbhiḥpuṣpacūḍūbhirlalāṭopari śobhitām

25.71

sapadmavāmahastāntāṃ kakṣyābaddhaghanastanīm /
prasāritetarakarāṃ prasannendunibhānanām

25.72

śrīvatsāṃkitabījāntāṃ phālgunecottarodbhavām /
viṣṇordakṣiṇapārśvasthāṃ haṃsaniryākhyavāhinīm

25.73

vāmabhāge mahīṃ śyāmāṃ sarvābharaṇabhūṣitām /
vaiśākhe revatījātāṃ dadhatīṃ dakṣiṇe 'ṃbujam

25.74

prasāritetarakarāṃ prasannendunibhānanām /
mahācātakamārūḍhāṃ lakṣnīpūrvākṣarānvitām

25.75

puruṣaḥ prāṅmukho 'cchābhaḥ pītavāsāścaturbhujaḥ /
śaṅkhacakradharaśśrīmān sarvābharaṇabhūṣitaḥ

25.76

varado 'bhayadaḥ prācyāṃ śrībhūmisahito hariḥ /
kapilaḥ prāṅmukho 'cchābho raktavastro 'ṣṭabāhuyuk

25.77

dakṣiṇenaikahasteva bhaktānāmabhayapradaḥ /
anyaiścakrāsihalabhṛtsarvābharaṇabhūṣitaḥ

25.78

vāmenāpyanyahastena svakaṭyāmavalaṃbya ca /
anyaiśsaṃkhadhanurdaṇḍadharassuṃdara vigrahaḥ

25.79

āgneyyāṃ diśi gāyatṣā sāvitṣā ca yuto hariḥ /
satyoyāmyamukhaśśrīmānañjanābhaścaturbhujaḥ

25.80

śaṅkhacakradharasyaumyassarvābharaṇabhūṣitaḥ /
varado 'bhayadassādhūraktavāsā mahāhanuḥ

25.81

devībhyāṃ dhṛtipauṣṇībhyāṃ yuto yāmyadiśi prabhuḥ /
yajñaḥ paścimadigvaktrastaptacāmīkaraprabhaḥ

25.82

saptahastaścatuśśruṅgo raktavāsā dviśīrṣakaḥ /
śaṅkhacakrājyapātrasruksruvānupabhṛtaṃ juhūm

25.83

bibhrattripādo nairṛtyāṃ devassvāhāsvadhāyutaḥ /
acyutaḥ paścimāśāsyaḥ kanakābhaścaturbhujaḥ

25.84

śaṅkhacakradharaśśrīmān sarvābharaṇabhūṣitaḥ /
varado 'bhayadassākṣī sarvakarmaphalapradaḥ

25.85

yuktaḥpavitrīkṣoṇībhyāṃ pratīcyāṃ śyāmalāṃbaraḥ /
nārāyaṇaḥ paścimāsyassphaṭikābhaścaturbhujaḥ

25.86

śaṅkhacakradharaśśrīmān sarvābharaṇabhūṣitaḥ /
varado 'bhayadaśśyāmāṃbaraśśrīvatsacihnitaḥ

25.87

saṃyutaḥ kamalelābhyāṃ vāyavyāṃ jagatāṃ patiḥ /
aniruddha udīcyāsyaḥ pravālābhaścaturbhujaḥ

25.88

anantotsaṃga āsīnaḥ puṣpāṃbaradharo hariḥ /
śaṅkhacakradharaśśrīmān sarvābharaṇabhūṣitaḥ

25.89

dadhatsvadakṣiṇe vāme pramodādāyinīṃ mahīm /
varado 'bhayado deva udīcyāṃ sarvasiddhidaḥ

25.90

puṇyaḥprāgānanaśśrīmāṃ staruṇādityasannibhaḥ /
śrīvatsavakṣā nityaśrīssarvābharaṇabhūṣitaḥ

25.91

caturbhujaśśaṅkhacakravaradābhayacihnitaḥ /
śvetavastrottarīyopavītādyaissamalaṅkṛtaḥ

25.92

indirādharaṇīnāthar iśānyāṃ puṇyapūruṣaḥ /
etān devān samāvāhya samabhyarcyāṣṭavigrahaiḥ

25.93

vīśānasāyipaṅktīśaśāntān dikṣvarcayetkramāt /
sāyaṃ prātarvinā kuṃbhairdevaṃ vīśāmitaissaha

25.94

vedyāmeva pratiṣṭhāpya pūjayediti ke ca na /
hotrapraśaṃsanam
hotā paścātpradhānāgnau hautraśaṃsanamācaret

25.95

pratiṣṭhoktakrameṇaiva tadālayagatān surān /
avāhya tatkrameṇaiva nirupyājyāhutīryajet

25.96

pariṣicya pāvakaṃ paścādvaiṣṇavaṃ juhuyātkramāt /
vedyāntu paścime vātha vāyavyāṃ vā viśeṣataḥ

25.97

sthiṇḍilaṃ kalpayitvātra cāstaredaṇḍajādikān /
yajamānasamāyukto gururdevaṃ praṇamya ca

25.98

kusumāñjali mutsṛjya "pratadviṣṇuṃ'riti bruvan /
devībhyāṃ saha deveśamādāya sthaṇḍilopari

25.99

prāṅmukhaṃ caiva saṃsthāpya pūjayedaṣṭavigrahaiḥ /
utsavapratimābhāve snāpane vā viśeṣataḥ

25.100

snapanasyāvyabhāve tu kautuke cācarettu vā /
kautuke yadi ceddevyau naivādāya tathā caret

25.101

nādarennityavaikalyaṃ visargāvāhane tathā /
ācaredutsavaṃ vidvānnityārcāntu yathākramam

25.102

kuryāccennityavaikalyaṃ sarvanāśo bhaveddhruvam /
snāpayedyadi cedvidvān madhyame cotsavasya tu

25.103

snapane yadi saṃprāpte kautuke snapanaṃ caret /
snāpanapratimābhāve snapanaṃ yadi cotsave

25.104

saṃprāste snapane cātra kautuke cotsavaṃ vinā /
acaredeva sāṃkaryaṃ nācaredubhayorapi

25.105

utsave vartamāne tu kautuke snapanaṃ yadi /
saṃbhaveduktakāle tu karmaṇī dve samācaret

25.106

purāpravṛttakārye tu doṣo nānena saṃbhavet /
kātuke cedyathai kāgnau bahukarmavadācaret

25.107

gṛhe tretāgni vannityaṃ praṇīyāropaṇaṃ vinā /
snāpanotsavabhede tu kautukena dinaṃ dinam

25.108

arohaṇaṃ yadi bhaveddruve tatkarma pūrvataḥ /
āvāhya karmamāmante tathā sāye visarjayet

25.109

pātra rāvāhanaṃ nityamarcanādau viśeṣataḥ /
visargaṃ sāyamarcānte kautuke tu yathā tathā

25.110

tathaivautsavadīkṣānte samāvāhya dhruvātsudhīḥ /
visargaṃ nācarenmadhye dīkṣāntetu samācaret

25.111

arcanānte viśeṣeṇa puṇyāhamapi vācayet /
hemapātre tu sauvarṇaṃ kautukaṃ taṇḍulopari

25.112

sannyasya pūrvavaddhīmān bandhayeddakṣiṇekare /
kuṃbhān devyauca cakrādīn samābaddhya samarcayet

25.113

pariṣicya pāvakaṃ paścādvaiṣmavaṃ viṣmusūktakam /
juhuyātpauruṣaṃ sūktaṃ śrībhūsūkta samanvitam

25.114

dinasaṃdhyādhidaivatyaṃ tithivārarkṣadaivatam /
tathā māsādhidai vatyamabdadai vatyameva ca

25.115

tadālayagatānāṃ ca juhuyānmūrtibhiḥ kramāt /
vyāhṛtyantaṃ pradhāne syāttata āhavanīyake

25.116

nṛsūktaṃ dakṣiṇāgnau ca vaiṣṇavaṃ tathā

25.117

avasathye mahīsūktamekākṣaramato yajet /
juhuyātpaiṇḍarīkāgnā "vato devādi' vaiṣṇavam

25.118

viṣṇusūktaṃ puruṣasūktaṃ "yaddevādi'samanvitam /
pāramātmika mantrāṃśca brāhmamaindraṃ ca vāruṇam

25.119

juhuyādviṣṇugāyatṣā śvetābjaṃ ca ghṛtāplutam /
aṣṭottaraśataṃ caiva sarvadoṣopaśāntaye

25.120

ekāgnimatha vādhāya juhuyādadhamādhamam /
sabhya homaṃ ca pūrvoktaṃ vaiṣṇavādi vidhānataḥ

25.121

athotsavādhidaivatyaṃ viśeṣeṇa pravakṣyate /
brāhmamārṣaṃ tathā raudramaindraṃ saumyaṃ ca vaiṣmavam

25.122

sarvadaivatyayāmye ca vāruṇaṃ ca navāhnike /
āgneyaṃ prājāpatyaṃ ca kauberaṃ vaighnameva ca

25.123

śrīdaivatyaṃ ca kaumāramādityaṃ raudrameva ca /
daurgamaindraṃ tathā yāmyaṃ vaiṣṇavaṃ skāngameva car

25.124

iśānyaṃ saumyamityetattithidaivatyamucyate /
tattaddvāre tu juhuyānmatrairdvārādhipocitaiḥ

25.125

tathā nakṣatradaivatyaṃ juhuyādvidhinā budhaḥ /
trisaṃdhiṣu hunedaindraṃ sauraṃ bārhaspataṃ kramāt

25.126

māsarkṣādhipadaivatyaṃ māsadaivatyamucyate /
yāmyaṃ ca vaiṣṇavaṃ saumyaṃ brāhmaṃ bārhaspataṃ tathā

25.127

saumyamaindraṃ vāruṇaṃ ca śeṣāgnyādityabhautikam /
mārutaṃ bhṛgudaivatyaṃ vāruṇaṃ vaighnameva ca

25.128

raudraṃ kauberakaṃ tvāṣṭraṃ maitraṃ kaumārameva ca /
sāvitrīṃ śrīdaivatyaṃ caiva gaurīdaivatyameva ca

25.129

ādityaṃ paitṛkaṃ caivāditi daivatyameva ca /
yogadaivatyametatkyājjuhuyādvidhinā budhaḥ

25.130

aindraṃ ca prājāpatyaṃ ca maitramāryamaṇaṃ tathā /
bhūta śrīyāmyadaivatyaṃ bhārgavaṃ vṛṣadaivatam

25.131

kauberaṃ vāyudaivatyaṃ juhuyātkaraṇeṣu vai /
devebhyaḥ pitṛbhyaśceti pakṣayośśuklakṛṣṇayoḥ

25.132

sauraṃ cāndraṃ ca juhuyātkramādayanayordvayoḥ /
"madhuśca mādhava'śceti juhuyādṛtuṣu kramāt

25.133

viṣṇuḥ prajāpatiśśūlī vighneśassapta carṣayaḥ /
aṣṭau lokādhipāḥ pañca bhūtā viśvaṃbharādayaḥ

25.134

vasavo 'ṣṭau ca rohiṇyassapta śrīścaṇḍikā guhaḥ /
sūryassomaścirañjīvī kāśīvīśapurardarāḥ

25.135

cakraśśānto gururbhaumabudhaśukraśanaiścarāḥ /
haviḥpālo hyanastaśca gaṅgā jyeṣṭhā ca mātaraḥ

25.136

prabhavādi kramādete vijñeyā vatsarādhipāḥ /
tathotsavādhidaivatyaṃ tithivārarkṣadaivatam

25.137

caturdaivatyamātrantu juhuyāditi ke ca na /
palāśabilvaśāmīlanya grothoduṃbarāstathā

25.138

aśvaddhakhadirapla kṣabrahmavṛkṣāḥ kramādime /
samidhāṃ grāhya vṛkṣāntu parṇamaśvadthameva vā

25.139

padmaṃ ca bilvapatraṃ ca karavīraṃ kumudaṃ tathā /
nandyāvartaṃ ca tulasī tathaiva sthalapaṅkajam

25.140

viṣṇukrāntāravinde tu puṣpāṇyetānyanukramāt /
alābhe tulasīṃ vātha karavīraṃ ca paṅkajam

25.141

mudgaṃ niṣpāvakaṃ caiva kuluddhaṃ māṣayeva ca /
tilānapūpān lājāṃśca yavān saktūn yathākramam

25.142

balidravyāṇi coktāni sarvābhāve tu maudgikam /
evameva vidhānena dvikālaṃ homamācaret

25.143

prātassaṃdhyāvasānetu sāyamarcāvasānake /
homaṃ kṛtvā baliṃ dadyāddvikālaṃ cotsavaṃ caret

25.144

utsavabhramaṇaṃ vakṣye devadevasya śārṅgiṇaḥ /
balinirvāpaṇānte tu sāyaṃ prātarviśeṣataḥ

25.145

devadevamalaṅkṛtya vastrādyairbhūṣaṇaiśśubhaiḥ /
sugandhipuṣpamālābhirgandhairapi manoharaiḥ

25.146

rathe vā śibikāyāṃ vā vīśaskandhe 'pi vā tathā /
gajāśvāṃdolikādau vā vāhane samalaṅkṛte

25.147

"ahameveda'mantreṇa devamāropya niścalam /
aṣṭopacārairabhyarcya lājāpūpādikāṃs tathā

25.148

saṃkkṛtān guḍasaṃmiśrān nivedya mukhavāsakam /
datvā vādyaissamāyuktaṃ sarvālaṅkārasaṃyutam

25.149

dāsībhirvādakaiśyaiva nṛttageyasamanvitaiḥ /
brāhmaṇairvedavidbhiśca samāyuktaṃ śanaiśsanaiḥ

25.150

dhvajaiścatrairātapatraistoraṇaiśca tathaiva ca /
saṃbhṛtaiḥ saṃyutaṃ cānyaissarvaiśśṛṅgāralakṣmabhiḥ

25.151

vālavyajanahastābhirdāsībhiḥ pārśvayordvayoḥ /
vījyamānaṃ viśeṣeṇa tathā bhaktavarairapi

25.152

vāhaye yurdvijā devaṃ brāhmaṇā vedapāragāḥ /
dīpairudagrairbahubhiḥ pariṣiktairghṛtādinā

25.153

parassahasraissarvatra dīpayecca śatāvaraiḥ /
vipraistrayīmadhīyānair japastutiparāyaṇaiḥ

25.154

nṛtyatā gāyatā māpi gāṇikyena susevitam /
vīṇādivādibhiścaiva vandibhiśca tathā paraiḥ

25.155

ṣaḍjādigītanipuṇair vādyavādakakovidaiḥ /
gadyaṃ padyaṃ tathā miśraṃ pathadbhistsotramujjvalam

25.156

vai taṇḍikais tathā jalpairnipuṇairvādaśikṣitaiḥ /
tathā tattvakathāniṣṭhaiḥ padārdhajñaiśca tārkikaiḥ

25.157

mīmāṃsakairyājñikaiśca chāndasaissāṃkhyakovidaiḥ /
yogajñaiśca purāṇajñaiśśābdikais tattvavedibhiḥ

25.158

mauhūrtikaiśca gaṇaśaḥparasparajīgīṣubhiḥ /
tattacchāstrokamārgeṇa prameyaṃ ca bahusthitam

25.159

uccairbruvāṇairvidvadbhiḥ pañcakālaparāyaṇaiḥ /
vāsudevasya māhātmyaṃ kathayadbhiścasāttvikaiḥ

25.160

śāstreṣu naipuṇaṃ sarvaṃ pradarśayitumudyataiḥ /
devasya purataḥpṛṣṭhe pārśvataścasthitairjanaiḥ

25.161

senayā sarvato dikṣu caturaṅgabalāḍhyayā /
devasya pārśvayoḥ pūrde lākṣārañjitamaskaraiḥ

25.162

yatrairdārumayaiścitraiḥ pakṣyākārairitastataḥ /
devatākṛtiyantraiśca tathā yantrairgajādibhiḥ

25.163

niṣādibhissamārūḍhais strībhiśca bharatoditaiḥ /
mārgairbahuvidhairnṛttaṃ darśayantībhiradbhutam

25.164

lekhāyantraistsriyārūḍhairyantrairanyaistathā vithaiḥ /
gatāgatāni kurvāṇair anuyātaṃ samākulaiḥ

25.165

śanairnayejjagannāthaṃ yathāśakti samanvitaiḥ /
ārabhyāvaraṇādādyādeṣā parivṛtirbhavet

25.166

devena sārthamācāryo yānamāruhya tatra tu /
rakṣārthaṃ devadevasya dhyāyannupaviśeddharim

25.167

arcakaśca tathāsīnassamyagarcanamācaret /
ārohaṇe gajendrasya devadevaṃ viśeṣataḥ

25.168

vastrābharaṇapuṣbādyairalaṅkṛtya yathārhakam /
deveśaṃ pūrvamāropya hastenādāyacāṃkuśam

25.169

niṣīdedgajapṛṣṭhe tu deśikassvayamatvaraḥ /
arcakaśchatramādāya tathā devasya dhārayet

25.170

toyadhārāṃ puraskṛtya kuryādbhramaṇamācarāt /
grāmaṃ pradakṣiṇaṃ kuryādbaliryena padhā kṛtaḥ

25.171

tatkāle devamāyāntaṃ bhaktā bhāgavatā janāḥ /
spagṛhaprāṃgaṇe caiva pratyudthāya punaḥpunaḥ

25.172

praṇamya copahārāṃśca dadyurbahuvidhān bahūn /
patraṃ puṣpaṃ phalaṃ pūgaṃ nāgavallīdalānyapi

25.173

dakṣiṇāṃ ca viśeṣeṇa yathāśakti yathāruci /
nīrājanādi kuryuśca bālavṛddhāturāstadā

25.174

tapobhirbahubhirgamye svayameva parātpare /
bhaktānukaṃpayā deve spagṛhadvāramāgate

25.175

ko na nandati mūḍhātmā tasya kā niṣkṛtirbhavet /
tatkāle cārpitaṃ dravyaṃ yadapakvaṃ pragṛhya ca

25.176

āmantraṃ tu nivedyaiva bhagavatpriyamācaret /
upahāreṣu tatrārdhaṃ gṛhṇīyādbhāgamarcakaḥ

25.177

nāgavallīdalaṃ puṣpaṃ kramukaṃ dakṣiṇādikam /
sarvamarcakasarvasvaṃ gṛhṇīyādarcakassvayam

25.178

tatkāle bhaktinamrebhyassaṃprāptebhyaśca sannidhim /
bhagadatpādukāṃ dadyācchirasi śraddhayā guruḥ

25.179

śirasā dhāraṇe martyaisspṛṣṭidoṣo na vidyate /
na nayetpādukāṃ viṣṇordūrīkṛtya tu sannidhim

25.180

na gṛhadvārasīmāntaṃ nayettāṃ gṛhiṇāṃ guruḥ /
iṣṭaṃ rājagṛhe strībhiḥ pādukādhāraṇaṃ yadi

25.181

dehalīmanatikramya neyāttāṃ dīpikānvitām /
tadā dīpaistathānyaiśca rājārhaiśca paricchadaiḥ

25.182

neyā syātpādukā viṣṇoḥ praṇidhissā yato hareḥ /
tassannidhimatikramya pūjakastu na jātu cit

25.183

ādānāyopahārāṇāṃ prayāyādgṛhiṇāṃ gṛhān /
nāpi kāryāntarāsaktaḥ pañcahastānati kramet

25.184

eṣa śreṣṭhopacārassyādyatassammānyate hariḥ /
evaṃ pradakṣiṇaṃ nītvā nivartetālayaṃ prati

25.185

gopurāgretu deveśaṃ kṛtvā devonmukhaṃ kramāt /
arghyapādyādinābhyarcya nivedya pṛthukādikam

25.186

dhāmapradakṣiṇaṃ nītvā punarāviśya cālayam /
avaropya ca deveśaṃ sthāpya cāsthānamaṇḍape

25.187

pādyamācamanaṃ datvā mukhavāsaṃ pradāya ca /
kautukaṃ tu visṛjyaiva śuddhodaissnāpayetprabhum

25.188

vimṛjya plotavastreṇa samalaṅkṛtya pūrvavat /
kautukaṃ punarābaddhya haviḥpaścānnivedayet

25.189

kuryādrājopacārāṇi sa hi rājā jagatprabhuḥ /
vinodaṃ kārayeccaiva nṛttagītādibhirbahu

25.190

tataḥ praṇamya deveśaṃ pūrvasthāne niveśayet /
prathame 'hani sāyetu kartavyamidamīritam

25.191

dvitīyāhaḥprabhṛtyeva sāyaṃ prātaśca nityaśaḥ /
nityārcanānte dviguṇamarcayecca nivedayet

25.192

kuṃbhadevān samārādhya dhvajadevārcanaṃ caret /
homaṃ baliṃ ca datvātu kārayedutsavaṃ tathā

25.193

tṛtīye pañcaye 'vāhni prātassyādgaruḍotsavaḥ /
ṣaṣṭhe 'hani tu madhyāhne devībhyāṃ sahitaṃ harim

25.194

pīṭhamadhye samāropya samabhyarcyāṣṭavigrahaiḥ /
jalakuṅkumamādāya kārayedutsavaṃ tathā

25.195

navavastrādikaṃ datvā pṛthukāni nivedya ca /
datvā tāṃbūlamācāmamarcayedrājavatprabhum

25.196

saptame prātararcānte kuryātsaptarṣipūjanam /
vṛṇuyādṛtvijassaptatadācāryapurassarān

25.197

dhyātvā saptarṣivattāṃstu svarṇaṃ gāmājyameva ca /
taṇḍulodakakuṃbhādīn dūrvāgraṃ kramukaṃ tathā

25.198

dadyātprabhūtaṃ tebhyantu brāhmaṇebhyaḥ pṛthak pṛthak /
tatsāyaṃ ca viśeṣeṇa kṛṣṇagandhānulepanam

25.199

sadyaḥ pratisaraṃ baddhvā devāgre sthaṇḍilaṃ caret /
kṛṣṇāguru samādāya sarvavādyasamāyutam

25.200

grāmaṃ pradakṣiṇaṃ kṛtvā sthaṇḍilopari vinyaset /
puṇyāhaṃ vidhivatkṛtvā śriyamāvāhya tatra ca

25.201

saṃskṛtya vidhivadgandhān samabhyarcya hariṃ tataḥ /
"gandhadvāre'ti mantreṇa sarvāṅgaṃ lepayedguruḥ

25.202

devyādīnāṃ tathā kuryāttattanmantrairyathāvidhi /
taccheṣagandhaṃ bhaktyaiva bhaktebhyo dāpayedguruḥ

25.203

tadgandhadhāraṇānnṝṇāṃ bhadeyussarvasaṃpadaḥ /
sāyamarcāvasāne tu rathayātrāṃ samācaret

25.204

aṣṭame divase prāpte samāpte prātarutsave /
alaṅkṛtya tu deveśaṃ mṛgayotsavamācaret

25.205

madhyāhne devadevasya jalakrīḍotsavaṃ caret /
prapāṃ kṛtvā vidhānena nadyādīnāṃ taṭe budhaḥ

25.206

vitānādyairalaṅkṛtya jalakrīḍārthamaṇṭapam /
biṃbādhyardhāyatāmardhavistārāṃ biṃbadaghnikām

25.207

jaladroṇīmathācchidrāṃ nyasya lohamayīṃ ghanām /
nādeyādbhissamāpūrva "dhārāsvi'ti ca mantrataḥ

25.208

elācandanakarbūraiḥ kuṅkumenādhivāsayet /
kalhāraketakīpuṣpairuśīrāgurubhistathā

25.209

āstīrya navavastrāṇi "vedāha'miti mantrataḥ /
"puṇyatīrthaṃ śivaṃ puṇyaṃ devāvāsa'miti bruvan

25.210

adhidevaṃ samāvāhya vigrahairaṣṭabhiryajet /
maṇḍape paścimārdhe tu viṣṭare sottarachade

25.211

devadevaṃ samāsthāpya śakunasūktaṃ samuccaran /
navavastrottarīyādyairalaṅkṛtya manoharam

25.212

pādyādibhissamabhyarcya sthāpagaissahito guruḥ /
"bhūḥ prapadye'ti mantreṇa devadevaṃ praṇamya ca

25.213

"paraṃ raṃhe'ti mantreṇa devamādāyacādarāt /
"pratadviṣṇustsavata'iti jaladroṇyāṃ niveśya ca

25.214

indrādī śca jayādīśca taṇḍulaiḥkj ptamaṇḍale /
samāvāhya samabhyarcyejjaladroṇyabhito guruḥ

25.215

"apo hi ṣṭhā'di mantrāṃ strīnanuvākāntsamuccaran /
"idamāpaśśi'vetyuktvā "āpo vā ida'muccaran

25.216

abhimantṣa jaladroṇyāṃ devadevaṃ praṇamya ca /
pauruṣaṃ sūktamuccārya viṣṇusūktaṃ ca vaiṣṇavam

25.217

"iṣe tvorje'tvādi japan "bhūrānilaya' ityapi /
maṅjayitvā jaladroṇyāṃ devaṃ prākchirasaṃ harim

25.218

adhivāsyatu yāmārdhaṃ yāmadvayamathāpi vā /
"paraṃ raṃ'heti mantreṇa tata uddhṛtyavai punaḥ

25.219

alaṅkṛtya ca vastrādyairyathārhaṃ paripūjya ca /
yānamāropya deveśaṃ grāmamālayameva vā

25.220

pradakṣiṇaṃ kramānnītvā sarvālaṅkālasaṃyutam /
grāmavīthyāmupahṛtamupahālamagṛhya ca

25.221

punarālayamāviśya saṃsthāpyāsthānamaṇḍape /
sugandhitailenābhyajya devaṃ saṃsnāpya pūrvavat

25.222

jīvasthāne samāsthāpya samabhyarcya nivedayet /
tadrātrāvutsavāntetu devaṃ devīyutaṃ harim

25.223

pratiṣṭhoktavidhānena baddhvā pratisaraṃ tataḥ /
adhivāsavidhānena śayane śāyayedguruḥ

25.224

prabhāte devasutthāpya pādyādyarghyāntamarcayet /
tasmin tīrthadine prātarhemādyaṃ prātarutsavam

25.225

kṛtvā havirvinā devamabhyarcyāsthānamaṇḍape /
pramukhe garuḍaṃ paścāddakṣiṇe cakrameva ca

25.226

amitaṃ cottaredhīmān dhānyapīṭhopari nyaset /
nityapūjāṃ havirdānaṃ dhruvabere samācaret

25.227

pūrvālaṅkṛtavastrādīn visṛjyaiva prayatnataḥ /
anyavastrāṇicācchādya yathārhaṃ bhūṣya bhūṣaṇaiḥ

25.228

aṣṭopacārairabhyarcya devaṃ cakrādidevatāḥ /
vrīhibhisthsaṃḍilaṃ kṛtvā dvihastāyatavistṛtam

25.229

ulūkhalaṃ ca musalaṃ sthāpya vastreṇa saṃyutam /
tayorīśau krameṇaiva brahyeśāvarcayedbudhaḥ

25.230

pātre haridrāṃ saṃgṛhya sinīvālīmathār'cya ca /
ulūkhale haridrāṃ ca tanmantreṇa vinikṣipet

25.231

gṛhītvā vaiṣṇavairmantrairācāryo musalaṃ tathā /
viṣṇusūktaṃ samuccārya kiñcittadavaghātayet

25.232

bhaktairvā devadāsībhiścūrṇīkṛtya viśeṣataḥ /
ekasminvādvayorvātha triṣu vā kalaśeṣuvai

25.233

gandhoṣitaṃ ca vādailamāḍhakaṃ parigṛhyaca /
pidhāya ca pidhānaiśca sthaṇḍilopari vinyaset

25.234

ācchādya navavastreṇa somaṃ taile samarcayet /
sinīvālīṃ ca taccūrṇe cakrādīṃśca prapūjayet

25.235

devamabhyarcya puṇyāhaṃ vācayanvaiṣṇavaṃ guruḥ /
saṃsrāvya mūrthni tattailaṃ "vedāha'miti mantrataḥ

25.236

hāridracūrṇaissaṃsnāpya cakrādīn snāpayettataḥ /
tacchiṣṭaṃ dhārayan bhaktassarvapāpaiḥ pramucyate

25.237

atha yāne samāropya devaṃ cakrādibhissaha /
cūrṇotsavamimaṃ kṛtvā tīrthotsavamathācaret

25.238

devakhātaṃ yadi phavettīrthaṃ tatra praśasyate /
nadyāditīre saṃsthāpya devībhyāṃ saha vā vinā

25.239

cakrādīn pūrvavat sthāpya pramukhe sthaṇḍilaṃ caret /
dravyeṇāpūrva kalaśān gāyatrīmantramuccaran

25.240

madhye siddhārthakaṃ nyasya prācyāṃ syādakṣatodakam /
dakṣiṇe gandhatoyaṃ syātpaścime tu kuśodakam

25.241

japyodakaṃ cottare syādvidiśāsu ca madhyataḥ /
upasnānāni vinyasya kramāttadadhipān guruḥ

25.242

ādityānapsarasaśca kāśyapaṃ ca guruṃ tathā /
ṛtūṃśca marutaścaiva munīṃ stakṣakameva ca

25.243

mantrānvidyādharāṃścaiva krameṇāvāhyacārcayet /
"pūtasta'syeti mantreṇa "imā oṣadhaya'ityapi

25.244

"abhi tvā śūra'"catvāri'"pūtastanye'ticakramāt /
kalaśaiḥ pañcabhissnāpyatattaddravyāntare kramāt

25.245

"vārīścatasra'ityuktvā copasnānaṃ samācaret /
śiṣṭābhiḥ kalaśādbhiśca cakrādhīnabhiṣicya ca

25.246

praviśya tu jalaṃ tatra varuṇaṃ cārcayetkramāt /
hastābhyāṃ cakramādāya devaṃ bhaktaissamanvitaḥ

25.247

ācāryaḥ prathamaṃ tīrthe cakraṃ ssṛṣṭyāvagāhayet /
nābhidaghnajale tatra jalamadhye tu susthitaḥ

25.248

cakraṃ devaṃ hṛdi sthāpya hastābhyāṃ dhārayan dṛḍham /
"ye te śataṃ' samuccārya prāṅmukho vāpyudaṅmukhaḥ

25.249

nimajjayettadā cakraṃ sarvavādyayutaṃ guruḥ /
janāssarve ca tattīrthe snātvā vigatakalmaṣāḥ

25.250

bhaveyuraśvamedhasya phalaṃ ca samavāpnuyuḥ /
tatastīre pratiṣṭhāpya viṣṭare cakramuttame

25.251

kuryādavabhṛthasnānaṃ śuddhasnānoktamārgataḥ /
tato visṛjya vastrādīn devaṃ cānyairvibhūṣya ca

25.252

tatraiva nasasnāṃbhārān saṃbhṛtya vidhinā guruḥ /
devībhyāṃ saha deveśaṃ snāpayetpūrvavatprabhum

25.253

alaṅkṛtya viśeṣeṇa kuryādarghyāntapūjanam /
paścāddevaṃ samādāya sarvālaṅkārasaṃyutam

25.254

śākunaṃ sūktamuccārya nītvā grāmaṃ pradakṣiṇam /
devālayaṃ praviśyāthasthāpya cāsthānamaṇḍape

25.255

pādyādibhissamabhyarcya vedānadhyāpayetkramāt /
muhuḥpuṣpāṃjaliṃ datvājīvasthāne niveśayet

25.256

cakrādīnapi cādāya tattatthsāne niveśya ca /
puṇyāhaṃ vācayitvātu prokṣaṇeḥ prokṣaṇaṃ caret

25.257

nityapūjaṃ samāpyaiva havirdadyādviśeṣataḥ /
yāgaśālāṃ samāsādya hutvāgniṣu ca vaiṣṇavam

25.258

kuṃbhasthāṃ śaktimādāya dhruvabere 'varopayet /
antahomaṃ ca hutvāgniṃ nityakuṇḍepraṇīya ca

25.259

tadrātrau nityahomānte baliṃ datvā ca pūrvavat /
paścāccakraṃ vinā dadyādbaliṃ śuddhānna kalpitam

25.260

pūrvoktenaiva mārgeṇa sarvatra balimācaret /
caityasthāne prapāyāṃ tu utyāne vṛkṣamūlake

25.261

taṭāke nirjhare kūpavāpīvalmīkapārśvake /
śmaśāne 'nyatra devāgre vīthyanteṣu ca nikṣipaset

25.262

punarālayamāviśya snātvā cāpyagnisannidhau /
dhvajamūlaṃ samāsādya sarvavādya samāyutam

25.263

dhvacāvarohaṇaṃ kuryāddhvajamatraṃ samuccaran /
taddhvajaṃ tu samādāya prādakṣiṇyakrameṇa vai

25.264

parītya mandiraṃ paścātpraviśyābhyantaraṃ punaḥ /
devasya pādamūle tu nyasya puṣpāñjaliṃ dadet

25.265

kṣamāmantraṃ samuccārya daṇḍavatpraṇamedbhuvi /
phalaśrutiḥ
evaṃ yaḥ kurute bhaktvā viṣṇorutsavamādarāt

25.266

sarvapāpaviśuddhātmā sarvān kāmānavāpya ca /
ante vimānamāruhya viṣṇulokaṃ sa gacchati

25.267

puṣpayāgaḥ ataḥparaṃ pravakṣyāmi puṣpayāgaṃ sukhāvaham /
dvitīyadivase tīrthātpuṣpayāgaṃ samācaret

25.268

śāntidaṃ puṣṭidaṃ ceti kāmyadaṃ ca tridhā bhavet /
prātarmadhyāhnāparāhṇāḥ kramātkālāḥ prakīrtitāḥ

25.269

nyūnaṃ vāpyadhikaṃ caitaddoṣopaśamanāya vai /
āsthānamaṇḍape vātha snapanālaya eva vā

25.270

caturdiśaṃ caturhastaṃ gopayenopalipya ca /
pañcaviṃśatpadaṃ kṛtvā ṣaṭsūtraiḥ prāgudgagataiḥ

25.271

madhye nanapade padmaṃ sāṣṭapatraṃ sakarṇikam /
ratnadhānyādikairvāpi taṇḍulairvrīhibhistilaiḥ

25.272

bahisteṣu padeṣvagre vīśamekatra pūjayet /
dakṣiṇe cakramabhyarcya paṅktīśaṃ paścime tathā

25.273

udīcyāṃ śāntamabhyarcya śeṣeṣu ca padeṣu vai /
pūjādravyāṇi saṃbhṛtya pratyekaṃ vinyasedbudhaḥ

25.274

daleṣvaṣṭasu padmasya suvarṇaśakalopari /
lokapālāntsamabhyarcya vastropari yathādiśam

25.275

niṣkatrayasuvarṇeva kalpite karṇikopari /
ādityamaṇḍalaṃ tatra rājate candramaṇḍalam

25.276

tasmin suvarṇarūpe tu vahni maṇḍalamarcayet /
viṣṭaraṃ tatra saṃsthāpya tadantargatapaṅkaje

25.277

tatra devaṃ pratiṣṭhāpya yāvaddivasamutsavam /
tāvatkṛtvassamabhyarchya saptaviṃśativigrahaiḥ

25.278

tatra pūjāvasānetu tattatpuṣpāñjaliṃ dadet /
paṅkajaṃ tulasī bilvaṃ karavīramathotpalam

25.279

nandyāvartaṃ ca kumudamapāmārgaṃ tathaiva ca /
viṣṇukrāntaṃ ca dūrvāṃ cakramādetānyanukramāt

25.280

evaṃ puṣpājaliṃ datvā ṛtvijassahatairguruḥ /
nṛttairgeyaiścavādyaiśca caturvedastavairapi

25.281

parātparataraṃ pāraṃ guhyādguhyataraṃ gurum /
sarvavedārthasāraṃ taṃ dvādaśāṣyākṣaraṃ tathā

25.282

japanto viṣṇugāyatrīṃ śatamaṣṭottaraṃ tataḥ /
dadyuḥ puṣpāñjali bhaktyā devadevasya pādayoḥ

25.283

pañcāgniṣvatha vāgnīṃstrīn paiṇḍarīkamathāpi vā /
devasya paritaḥ kuryāduttamādikrame kramāt

25.284

uttame sabhyakuṇḍe tu madhye tvāhavanīyake /
hautrapraśaṃsanaṃ kuryāttadālayagatāntsurān

25.285

āvāhyājyaṃ nirūpyaiva tatkrameṇāhutīryajet /
vaiṣṇavaṃ viṣṇusūktaṃ ca samyagghutvā viśeṣata

25.286

tataścāhavanīyāgnau nṛsūktaṃ vaiṣṇavaṃ yajet /
dakṣiṇāgnau viṣṇusūktaṃ śrīsūktaṃ ca yajetkramāt

25.287

juhuyādgārhapatyāgnau gāyatrīṃ vaiṣṇavīṃ(vaṃ)tataḥ /
āvasaddhye tu juhuyātsūktamekākṣarādikam

25.288

ājyena samidhā tattaddhavirbhedaiśca hūyatām /
etaduttamamuddiṣṭaṃ madhyamaṃ tu pravakṣyate

25.289

yathālābhapramāṇena pūrvoktārdhena vā hareḥ /
padmamaṇḍaladevānāṃ kārayetpratimādikam

25.290

tattaddinārcanānte tu śuddhānnaṃ vā nivedya ca /
sarvārcānte pañcahavirdadyādityāha pūrvajaḥ

25.291

caturvedādighoṣaṃ ca caturdikṣu prakalpayet /
abjahomaṃ krameṇaiva juhuyānmantra vittamaḥ

25.292

puṣpanyāsakrameṇaiva sarvavidyeśvarāntakam /
abhyarcya prathamaṃ paścātpaṣpayāgokta pūjanam

25.293

kṛtvā yathālābhahavirbhakṣyāṇi vividhāni ca /
nivedya mukhavāsānte parivārabaliṃ kṣipet

25.294

ityevaṃ madhyame proktaṃ pravakṣyāmyadhame punaḥ /
vinā diśādibhirbhedairhemaiśca pṛthagarcanaiḥ

25.295

maṇḍale devamāropya pūjayitvā yadhāvidhi /
havīṃṣi pañca coktāni nivedya ca tataḥ param

25.296

dadyātpuṣpāṃjaliṃ mantraissamastadivasoditaiḥ /
jānvantaṃ ca tathorvantaṃ kaṭyantaṃ ca samarcayet

25.297

nābhyantaṃ ca stanāntaṃ ca bāhyastamiti cakramāt /
grīvāntaṃ ca lalāṭāntaṃ maulyastamiti cakramāt

25.298

tattatpūjāvasānetu havissamyaṅni vedayet /
utsavājñātadoṣāṇāṃ prāyaścittamidaṃ smṛtam

25.299

atassarvaprayatnena puṣpayāgaṃ samācaret /
dvādaśārādhanam
kuryādyathoktavidhinā dvādaśārādhanaṃ tathā

25.300

dadyādācāryapūrvebhyo dakṣiṇāṃ vidhivattataḥ /
ekaviṃśatiniṣkantu dadyādācāryadakṣiṇām

25.301

padārthināṃ ca sarveṣāṃ tadardhaṃ syātpṛthak pṛthak /
gobhūmibhyāṃ viśeṣeṇa datvācāryaṃ prasādayet

25.302

ācāryassuprasannātmā sarvāgniṣu yathākramam /
antahomaṃ samāpyaiva devadevaṃ praṇamya ca

25.303

jīvasthāne pratiṣṭhāpya deveśaṃ samyagarcayet /
brāhmaṇān bhojayeccaiva pradadyādbhūridakṣiṇām

25.304

puṣpayāgotsavaḥ prokto devadevasya śārṅgiṇaḥ /
śāntikādividhāne tu kuryādaṅkurapūrvakam

25.305

evaṃ yaḥkurute bhaktyāpuṣbayāgaṃ hareḥ priyam /
sarvān kāmānavāpyaiva sarvaiśvaryamavāpya ca

25.306

sarvān śatrūn vijitvaiva prajāpaśusamanvitaḥ /
ante vimānamāruhya viṣṇusāyujyamāpnuyāt

Original text: Bhṛgusaṃhitā (a text of the Vaikhānasa-tradition) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc