Bhargava Tantra · Chapter 5
// pañcamo'dhyāyaḥ //
[pratiṣṭhāṅgasaṃbhāravivaraṇādhyāyaḥ]
[pratiṣṭhākrame maṇḍapādīnāṃ kalpanādiviṣaye jijñāsā]
agastyaḥ
kathaṃ tu bhagavan viṣṇoḥ pratiṣṭhāṃ kārayetsudhīḥ/
saṃbhārāḥ ke ca sambhāryāstatra yogyāḥ bravītu me
[maṇḍapakuṇḍasvarūpādinirdeśaḥ]
śrīrāmaḥ
prasādasyāgrataḥ kuryādadhivāsanaṇḍapam/
prathamāvaraṇe vāpi dvitīyāvaraṇe'pi vā
tṛtīyāvaraṇe yadvā deśe yogyāvakāśake/
bāhudaṇḍaiśca daśabhiścaturaśraṃ manoharam
caturdvārasamāyuktaṃ kalpayecchilpavittamaḥ/
tanmadhye pañcabhirhastaiḥ caturaśrā manoharā
(d: A. caturaśraṃ manoharam;
M. cakṣu for catuo;)
hastocchrāyāthavārdhena caturaśreṣṭakācitā/
tālatrayāt bahistasyāḥ kuṇḍāni parikalpayet
caturaśraṃ bhavetprācyāṃ yāmye cāpasamākṛtiḥ/
vṛttakuṇḍaṃ tu vāruṇyāṃ saumye koṇatrayānvitam
caturviṃśāṅgulaṃ sūtraṃ vistārāyāmasammitam/
prāgbhāge kalpitaṃ kuṇḍaṃ caturaśraṃ vidhīyate
ṣaṣṭhyaṅgulaṃ bhaveccāpaṃ jyā tu ṣaṭtriṃśadaṃgulā/
cāpakuṇḍaṃ bhavedetaddakṣiṇe vedikā bhuvaḥ
dvātriṃśadaṅgulaṃ sūtraṃ triguṇena prakalpayet/
uttare vedikābhūmeḥ trikoṇaṃ vidyate sphuṭam
pakṣasaṃkhyāṅgulaṃ sūtraṃ madhyato bhrāmayedyadi/
vṛttakuṇḍaṃ bhavedetadvāruṇe vedikā bhuvaḥ
sūtrapātaṃ purā kṛtvā viṃśatyā caturaṅgulaiḥ/
agādhamavanīṃ khātvā dvyaṅgulaṃ tadbahiḥ pade
[kuṇḍamekhalākalpanaprakāraḥ]
mekhalāyāstrayaṃ kuryāt dṛḍhayeṣṭakayā sudhīḥ/
athavā prakṛterbāhye caturaṅgulamānataḥ
mekhalāyāstrayaṃ kuryāt supakveṣṭakayā dṛḍham/
prathamā tālamānā syāt madhyamāṣṭāṅgulonnatā
caturaṅgulamānaiva caramā mekhalā bhavet/
[kuṇḍe yonikalpanakramaḥ]
paścime vāthavā yāmye bhāge yoniṃ prakalpayet
pakṣasaṃkhyāṅgulāyāmāṃ kāhalākṛtisannibhām/
mūlasūkṣmordhvavistīrṇāṃ madhye nimnāṃ śiro bhuvi
aśvatthadalavaddṛśyāṃ pratikuṇḍaṃ prakalpayet/
mumukṣornaiva yoniḥ syāt kuṇḍaṃ vā saikamekhalam
[prapādikalpanakramanirdeśaḥ]
prapāṃ vā parikurvīta caturdvārasamanvitām/
samadhyavedikuṇḍāḍhyāmaiśānyāṃ snānamaṇḍapam
aṅkurārpaṇabhūbhāgaṃ kalpayena surakṣitam/
dṛḍhāstiraskariṇyaśca bandhanīyā yathāvidhi
dvihastā vā trihastā vā vedikā snānamaṇḍape/
[sruksru voḥ kalpanaprakāraḥ]
sruksruvau kalpanīyau ca rambhāpuṣpadalānanau
sūcyagre sūkaramukhaṃ ghṛtakulyā niveśanam/
sarpiḥ kuṇḍababhṛdvaktraṃ na sūkaramukhaṃ sruve
mukhādadhastāt kaṇṭhaṃ ca bāhudaṇḍāyatāvubhau/
kandaṃ vā kamalaṃ vāpi tayormūle prakalpayet
[toraṇasnānapīṭhādikalpanakramaḥ]
toraṇāni ca catvāri śūlatrayayutāni ca/
adhaḥ śākhāvihīnāni kalpayetkalaśodbhava
dvāviṃśatyaṅgulāyāmaṃ tadardhena ca vistṛtam/
ghanaṃ cāpi tadardhena kalpayedaṣṭamaṅgulam
bimbapramāṇānuguṇaṃ snānapīṭhaṃ prakalpayet/
ṛtvijāṃ pūjakānāṃ ca deśikasyāsanāni ca
[pādukādisaṃbhārāṇāṃ vivaraṇam]
pāduke pādasadṛśau sarvaṃ syādyajñavṛkṣajam/
śrīvatsaṃ pūrṇakuṃbhaṃ ca bherīṃ darpamaṇḍalam
matsyayugmaṃ tathā śaṃkhaṃ cakraṃ kāśyapanandana/
pratyekamaṣṭāvetāni vilikhidaṣṭamaṅgale
kūrmākāraṃ likhettattadāsaneṣvadhikāriṇām/
śvetau raktau tathā pītau nīlāvaṣṭāvime dhvajāḥ
mahākuṃbhopakuṃbhāśca karakaṃ maṇikaṃ tathā/
kalaśāścāpi sambhāryāḥ dīpastambhāstathā ghṛtam
tailaṃ ca dīpapātrāṇi vartinī suguṇānyapi/
candanāni sugandhāni puṣpāṇi surabhīṇi ca
vastrāṇi ca dukūlāni kambalānyāvikāni ca/
vyāghrakṛṣṇājinādīni śobhanānyakṣatāni
samidhaśca kuśāḥ kāśāḥ dhānyāni śayanāsanam/
śiropadhānaṃ gaṇḍūṣaṃ tūlikāratnakambalam
vividhāni ca dhānyāni ratnāni vividhāni ca/
svarṇādisaptalohāni gāḥ savatsāḥ manoharāḥ
dhūpadravyāṇi karpūraṃ ghanasāraṃ ca guggulam/
tāmbūlaṃ kramukaṃ mālā hārāśca kusumaiḥ kṛtāḥ
phalāni makarandaṃ ca payodadhi ca śarkarā/
guḍaṃ ca netra sāmagrī śalāke dve ca hemaje
kuṃbhapratikṛtiḥ pañca bhūṣaṇāni ca kaṅkaṇam/
kaṭāhaṃ ca jaladroṇī sauvarṇakamalāni ca
tantavaścāpi kuṃbhānāṃ pālikāśca ghaṭādayaḥ/
śarāvāścāpi sāmānyā mṛdbhāṇḍāni śubhānyapi
kanyakārucirāśaacāpi rūpavatyaḥ svalaṅkṛtāḥ/
dhūpapātraṃ dīpapātraṃ ghaṇṭākarpūrapaṅkajam
pādyācamanayoḥ pātramardhyamāvāhanāhvayam/
naivedyapātraṃ pānīyabhājanaṃ ca pratigraham
pādukādarpaṇaṃ svarṇakaṅkataṃ ghaṭadīpakam/
nīrājanasyāñjanasya balidānasya bhājanam
vyajanaṃ cātapatraṃ ca cāmaraṃ puṣpabhājanam/
piṭakāni khanitraṃ ca karīṣaṃ kāṣṭhasaṃcayaḥ
hivaḥ pātraṃ mekṣaṇaṃ ca dhamanyo vyajanāni ca/
ājyapātraṃ carusthālī praṇītā prokṣaṇī tathā
aṣṭabandhanavastūni lāṅgalaṃ hemanirmitam/
dakṣiṇārthaṃ dhanaṃ pūrṇaṃ vādyāni vividhānyapi
rūpavatyaśca gaṇikāḥ nṛttagītaviśāradāḥ/
vedavedāṅganipuṇāḥ brāhmaṇāḥ bhagavanmayāḥ
yātrāpīṭhaṃ ca devasya yānāni vividhānyapi/
bāhupradīpāḥ vividhāḥ śubhado mattavāraṇaḥ
sūtrāṇyapi śalākāśca sambhāryā yajñakarmaṇi/
// iti bhārgavatantre pañcamo'dhyāyaḥ //
Original text: bhārgavatantram · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0