Bhagavata Purana · Chapter 10.45
BhP_10.45.001/0 śrī-śuka uvāca
pitarāv upalabdhārthau viditvā puruṣottamaḥ /
mā bhūd iti nijāṃ māyāṃ tatāna jana-mohinīm
uvāca pitarāv etya sāgrajaḥ sātvanarṣabhaḥ /
praśrayāvanataḥ prīṇann amba tāteti sādaram
nāsmatto yuvayos tāta nityotkaṇṭhitayor api /
bālya-paugaṇḍa-kaiśorāḥ putrābhyām abhavan kvacit
na labdho daiva-hatayor vāso nau bhavad-antike /
yāṃ bālāḥ pitṛ-geha-sthā vindante lālitā mudam
sarvārtha-sambhavo deho janitaḥ poṣito yataḥ /
na tayor yāti nirveśaṃ pitror martyaḥ śatāyuṣā
yas tayor ātmajaḥ kalpa ātmanā ca dhanena ca /
vṛttiṃ na dadyāt taṃ pretya sva-māṃsaṃ khādayanti hi
mātaraṃ pitaraṃ vṛddhaṃ bhāryāṃ sādhvīṃ sutam śiśum /
guruṃ vipraṃ prapannaṃ ca kalpo 'bibhrac chvasan-mṛtaḥ
tan nāv akalpayoḥ kaṃsān nityam udvigna-cetasoḥ /
mogham ete vyatikrāntā divasā vām anarcatoḥ
tat kṣantum arhathas tāta mātar nau para-tantrayoḥ /
akurvator vāṃ śuśrūṣāṃ kliṣṭayor durhṛdā bhṛśam
BhP_10.45.010/0 śrī-śuka uvāca
iti māyā-manuṣyasya harer viśvātmano girā /
mohitāv aṅkam āropya pariṣvajyāpatur mudam
siñcantāv aśru-dhārābhiḥ sneha-pāśena cāvṛtau /
na kiñcid ūcatū rājan bāṣpa-kaṇṭhau vimohitau
evam āśvāsya pitarau bhagavān devakī-sutaḥ /
mātāmahaṃ tūgrasenaṃ yadūnām akaron ṇṛpam
āha cāsmān mahā-rāja prajāś cājñaptum arhasi /
yayāti-śāpād yadubhir nāsitavyaṃ nṛpāsane
mayi bhṛtya upāsīne bhavato vibudhādayaḥ /
baliṃ haranty avanatāḥ kim utānye narādhipāḥ
sarvān svān jñati-sambandhān digbhyaḥ kaṃsa-bhayākulān /
yadu-vṛṣṇy-andhaka-madhu dāśārha-kukurādikān
sabhājitān samāśvāsya videśāvāsa-karśitān /
nyavāsayat sva-geheṣu vittaiḥ santarpya viśva-kṛt
kṛṣṇa-saṅkarṣaṇa-bhujair guptā labdha-manorathāḥ /
gṛheṣu remire siddhāḥ kṛṣṇa-rāma-gata-jvarāḥ
vīkṣanto 'har ahaḥ prītā mukunda-vadanāmbujam /
nityaṃ pramuditaṃ śrīmat sa-daya-smita-vīkṣaṇam
tatra pravayaso 'py āsan yuvāno 'ti-balaujasaḥ /
pibanto 'kṣair mukundasya mukhāmbuja-sudhāṃ muhuḥ
atha nandaṃ samasādya bhagavān devakī-sutaḥ /
saṅkarṣaṇaś ca rājendra pariṣvajyedam ūcatuḥ
pitar yuvābhyāṃ snigdhābhyāṃ poṣitau lālitau bhṛśam /
pitror abhyadhikā prītir ātmajeṣv ātmano 'pi hi
sa pitā sā ca jananī yau puṣṇītāṃ sva-putra-vat /
śiśūn bandhubhir utsṛṣṭān akalpaiḥ poṣa-rakṣaṇe
yāta yūyaṃ vrajaṃn tāta vayaṃ ca sneha-duḥkhitān /
jñātīn vo draṣṭum eṣyāmo vidhāya suhṛdāṃ sukham
evaṃ sāntvayya bhagavān nandaṃ sa-vrajam acyutaḥ /
vāso-'laṅkāra-kupyādyair arhayām āsa sādaram
ity uktas tau pariṣvajya nandaḥ praṇaya-vihvalaḥ /
pūrayann aśrubhir netre saha gopair vrajaṃ yayau
atha śūra-suto rājan putrayoḥ samakārayat /
purodhasā brāhmaṇaiś ca yathāvad dvija-saṃskṛtim
tebhyo 'dād dakṣiṇā gāvo rukma-mālāḥ sv-alaṅkṛtāḥ /
sv-alaṅkṛtebhyaḥ sampūjya sa-vatsāḥ kṣauma-mālinīḥ
yāḥ kṛṣṇa-rāma-janmarkṣe mano-dattā mahā-matiḥ /
tāś cādadād anusmṛtya kaṃsenādharmato hṛtāḥ
tataś ca labdha-saṃskārau dvijatvaṃ prāpya su-vratau /
gargād yadu-kulācāryād gāyatraṃ vratam āsthitau
prabhavau sarva-vidyānāṃ sarva-jñau jagad-īśvarau /
nānya-siddhāmalaṃ jñānaṃ gūhamānau narehitaiḥ
atho guru-kule vāsam icchantāv upajagmatuḥ /
kāśyaṃ sāndīpaniṃ nāma hy avanti-pura-vāsinam
yathopasādya tau dāntau gurau vṛttim aninditām /
grāhayantāv upetau sma bhaktyā devam ivādṛtau
tayor dvija-varas tuṣṭaḥ śuddha-bhāvānuvṛttibhiḥ /
provāca vedān akhilān saṅgopaniṣado guruḥ
sa-rahasyaṃ dhanur-vedaṃ dharmān nyāya-pathāṃs tathā /
tathā cānvīkṣikīṃ vidyāṃ rāja-nītiṃ ca ṣaḍ-vidhām
sarvaṃ nara-vara-śreṣṭhau sarva-vidyā-pravartakau /
sakṛn nigada-mātreṇa tau sañjagṛhatur nṛpa
aho-rātraiś catuḥ-ṣaṣṭyā saṃyattau tāvatīḥ kalāḥ /
guru-dakṣiṇayācāryaṃ chandayām āsatur nṛpa
dvijas tayos taṃ mahimānam adbhutaṃ $ saṃlokṣya rājann ati-mānusīṃ matim &
sammantrya patnyā sa mahārṇave mṛtaṃ % bālaṃ prabhāse varayāṃ babhūva ha // BhP_10.45.037* //
tethety athāruhya mahā-rathau rathaṃ $ prabhāsam āsādya duranta-vikramau &
tethety athāruhya mahā-rathau rathaṃ $ prabhāsam āsādya duranta-vikramau &
velām upavrajya niṣīdatuḥ kṣanaṃ % sindhur viditvārhanam āharat tayoḥ // BhP_10.45.038* //
tam āha bhagavān āśu guru-putraḥ pradīyatām /
yo 'sāv iha tvayā grasto bālako mahatormiṇā
BhP_10.45.040/0 śrī-samudra uvāca
na cāhārṣam ahaṃ deva daityaḥ pañcajano mahān /
antar-jala-caraḥ kṛṣṇa śaṅkha-rūpa-dharo 'suraḥ
āste tenāhṛto nūnaṃ tac chrutvā satvaraṃ prabhuḥ /
jalam āviśya taṃ hatvā nāpaśyad udare 'rbhakam
tad-aṅga-prabhavaṃ śaṅkham ādāya ratham āgamat /
tataḥ saṃyamanīṃ nāma yamasya dayitāṃ purīm
gatvā janārdanaḥ śaṅkhaṃ pradadhmau sa-halāyudhaḥ /
śaṅkha-nirhrādam ākarṇya prajā-saṃyamano yamaḥ
tayoḥ saparyāṃ mahatīṃ cakre bhakty-upabṛṃhitām /
uvācāvanataḥ kṛṣṇaṃ sarva-bhūtāśayālayam /
līlā-manuṣyayor viṣṇo yuvayoḥ karavāma kim
BhP_10.45.045/0 śrī-bhagavān uvāca
guru-putram ihānītaṃ nija-karma-nibandhanam /
ānayasva mahā-rāja mac-chāsana-puraskṛtaḥ
tatheti tenopānītaṃ guru-putraṃ yadūttamau /
dattvā sva-gurave bhūyo vṛṇīṣveti tam ūcatuḥ
BhP_10.45.047/0 śrī-gurur uvāca
samyak sampādito vatsa bhavadbhyāṃ guru-niṣkrayaḥ /
ko nu yuṣmad-vidha-guroḥ kāmānām avaśiṣyate
gacchataṃ sva-gṛhaṃ vīrau kīrtir vām astu pāvanī /
chandāṃsy ayāta-yāmāni bhavantv iha paratra ca
guruṇaivam anujñātau rathenānila-raṃhasā /
āyātau sva-puraṃ tāta parjanya-ninadena vai
samanandan prajāḥ sarvā dṛṣṭvā rāma-janārdanau /
apaśyantyo bahv ahāni naṣṭa-labdha-dhanā iva
Original text: Bhāgavatapurāṇa · Data entry Ulrich Stiehl · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0