Bhagavata Purana · Chapter 08.05
BhP_08.05.001/0 śrīśuka uvāca
rājannuditametat te hareḥ karmāghanāśanam /
gajendramokṣaṇaṃ puṇyaṃ raivataṃ tvantaraṃ śṛṇu
pañcamo raivato nāma manustāmasasodaraḥ /
balivindhyādayastasya sutā hārjunapūrvakāḥ
vibhurindraḥ suragaṇā rājan bhūtarayādayaḥ /
hiraṇyaromā vedaśirā ūrdhvabāhvādayo dvijāḥ
patnī vikuṇṭhā śubhrasya vaikuṇṭhaiḥ surasattamaiḥ /
tayoḥ svakalayā jajñe vaikuṇṭho bhagavān svayam
vaikuṇṭhaḥ kalpito yena loko lokanamaskṛtaḥ /
ramayā prārthyamānena devyā tatpriyakāmyayā
tasyānubhāvaḥ kathito guṇāśca paramodayāḥ /
bhaumān reṇūn sa vimame yo viṣṇorvarṇayedguṇān
ṣaṣṭhaśca cakṣuṣaḥ putraścākṣuṣo nāma vai manuḥ /
pūrupūruṣasudyumna pramukhāścākṣuṣātmajāḥ
indro mantradrumastatra devā āpyādayo gaṇāḥ /
munayastatra vai rājan haviṣmadvīrakādayaḥ
tatrāpi devasambhūtyāṃ vairājasyābhavat sutaḥ /
ajito nāma bhagavān aṃśena jagataḥ patiḥ
payodhiṃ yena nirmathya surāṇāṃ sādhitā sudhā /
bhramamāṇo 'mbhasi dhṛtaḥ kūrmarūpeṇa mandaraḥ
BhP_08.05.011/0 śrīrājovāca
yathā bhagavatā brahman mathitaḥ kṣīrasāgaraḥ /
yadarthaṃ vā yataścādriṃ dadhārāmbucarātmanā
yathāmṛtaṃ suraiḥ prāptaṃ kiṃ cānyadabhavat tataḥ /
etadbhagavataḥ karma vadasva paramādbhutam
tvayā saṅkathyamānena mahimnā sātvatāṃ pateḥ /
nātitṛpyati me cittaṃ suciraṃ tāpatāpitam
BhP_08.05.014/0 śrīsūta uvāca
sampṛṣṭo bhagavān evaṃ dvaipāyanasuto dvijāḥ /
abhinandya harervīryamabhyācaṣṭuṃ pracakrame
BhP_08.05.015/0 śrīśuka uvāca
yadā yuddhe 'surairdevā badhyamānāḥ śitāyudhaiḥ /
gatāsavo nipatitā nottiṣṭheran sma bhūriśaḥ
yadā durvāsaḥ śāpena sendrā lokāstrayo nṛpa /
niḥśrīkāścābhavaṃstatra neśurijyādayaḥ kriyāḥ
niśāmyaitat suragaṇā mahendravaruṇādayaḥ /
nādhyagacchan svayaṃ mantrairmantrayanto viniścitam
tato brahmasabhāṃ jagmurmerormūrdhani sarvaśaḥ /
sarvaṃ vijñāpayāṃ cakruḥ praṇatāḥ parameṣṭhine
sa vilokyendravāyvādīn niḥsattvān vigataprabhān /
lokān amaṅgalaprāyān asurān ayathā vibhuḥ
samāhitena manasā saṃsmaran puruṣaṃ param /
uvācotphullavadano devān sa bhagavān paraḥ
ahaṃ bhavo yūyamatho 'surādayo manuṣyatiryagdrumagharmajātayaḥ /
yasyāvatārāṃśakalāvisarjitā vrajāma sarve śaraṇaṃ tamavyayam
na yasya vadhyo na ca rakṣaṇīyo nopekṣaṇīyādaraṇīyapakṣaḥ /
tathāpi sargasthitisaṃyamārthaṃ dhatte rajaḥsattvatamāṃsi kāle
ayaṃ ca tasya sthitipālanakṣaṇaḥ sattvaṃ juṣāṇasya bhavāya dehinām /
tasmādvrajāmaḥ śaraṇaṃ jagadguruṃ svānāṃ sa no dhāsyati śaṃ surapriyaḥ
BhP_08.05.024/0 śrīśuka uvāca
ity ābhāṣya surān vedhāḥ saha devairarindama /
ajitasya padaṃ sākṣāj jagāma tamasaḥ param
tatrādṛṣṭasvarūpāya śrutapūrvāya vai prabhuḥ /
stutimabrūta daivībhirgīrbhistvavahitendriyaḥ
BhP_08.05.026/0 śrībrahmovāca
avikriyaṃ satyamanantamādyaṃ guhāśayaṃ niṣkalamapratarkyam /
mano 'grayānaṃ vacasāniruktaṃ namāmahe devavaraṃ vareṇyam
vipaścitaṃ prāṇamanodhiyātmanām arthendriyābhāsamanidramavraṇam /
chāyātapau yatra na gṛdhrapakṣau tamakṣaraṃ khaṃ triyugaṃ vrajāmahe
ajasya cakraṃ tvajayeryamāṇaṃ manomayaṃ pañcadaśāramāśu /
trinābhi vidyuccalamaṣṭanemi yadakṣamāhustamṛtaṃ prapadye
ya ekavarṇaṃ tamasaḥ paraṃ tad alokamavyaktamanantapāram /
āsāṃ cakāropasuparṇamenam upāsate yogarathena dhīrāḥ
na yasya kaścātititarti māyāṃ yayā jano muhyati veda nārtham /
taṃ nirjitātmātmaguṇaṃ pareśaṃ namāma bhūteṣu samaṃ carantam
ime vayaṃ yatpriyayaiva tanvā sattvena sṛṣṭā bahirantarāviḥ /
gatiṃ na sūkṣmāmṛṣayaśca vidmahe kuto 'surādyā itarapradhānāḥ
pādau mahīyaṃ svakṛtaiva yasya caturvidho yatra hi bhūtasargaḥ /
sa vai mahāpūruṣa ātmatantraḥ prasīdatāṃ brahma mahāvibhūtiḥ
ambhastu yadreta udāravīryaṃ sidhyanti jīvanty uta vardhamānāḥ /
lokā yato 'thākhilalokapālāḥ prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
somaṃ mano yasya samāmananti divaukasāṃ yo balamandha āyuḥ /
īśo nagānāṃ prajanaḥ prajānāṃ prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
agnirmukhaṃ yasya tu jātavedā jātaḥ kriyākāṇḍanimittajanmā /
antaḥsamudre 'nupacan svadhātūn prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
yaccakṣurāsīt taraṇirdevayānaṃ trayīmayo brahmaṇa eṣa dhiṣṇyam /
dvāraṃ ca mukteramṛtaṃ ca mṛtyuḥ prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
prāṇādabhūdyasya carācarāṇāṃ prāṇaḥ saho balamojaśca vāyuḥ /
anvāsma samrājamivānugā vayaṃ prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
śrotrāddiśo yasya hṛdaśca khāni prajajñire khaṃ puruṣasya nābhyāḥ /
prāṇendriyātmāsuśarīraketaḥ prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
balān mahendrastridaśāḥ prasādān manyorgirīśo dhiṣaṇādviriñcaḥ /
khebhyastu chandāṃsy ṛṣayo meḍhrataḥ kaḥ prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
śrīrvakṣasaḥ pitaraśchāyayāsan dharmaḥ stanāditaraḥ pṛṣṭhato 'bhūt /
dyauryasya śīrṣṇo 'psaraso vihārāt prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
vipro mukhādbrahma ca yasya guhyaṃ rājanya āsīdbhujayorbalaṃ ca /
ūrvorviḍ ojo 'ṅghriravedaśūdrau prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
lobho 'dharāt prītirupary abhūddyutir nastaḥ paśavyaḥ sparśena kāmaḥ /
bhruvoryamaḥ pakṣmabhavastu kālaḥ prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
dravyaṃ vayaḥ karma guṇān viśeṣaṃ yadyogamāyāvihitān vadanti /
yaddurvibhāvyaṃ prabudhāpabādhaṃ prasīdatāṃ naḥ sa mahāvibhūtiḥ
namo 'stu tasmā upaśāntaśaktaye svārājyalābhapratipūritātmane /
guṇeṣu māyāraciteṣu vṛttibhir na sajjamānāya nabhasvadūtaye
sa tvaṃ no darśayātmānamasmatkaraṇagocaram /
prapannānāṃ didṛkṣūṇāṃ sasmitaṃ te mukhāmbujam
taistaiḥ svecchābhūtai rūpaiḥ kāle kāle svayaṃ vibho /
karma durviṣahaṃ yan no bhagavāṃstat karoti hi
kleśabhūryalpasārāṇi karmāṇi viphalāni vā /
dehināṃ viṣayārtānāṃ na tathaivārpitaṃ tvayi
nāvamaḥ karmakalpo 'pi viphalāyeśvarārpitaḥ /
kalpate puruṣasyaiva sa hy ātmā dayito hitaḥ
yathā hi skandhaśākhānāṃ tarormūlāvasecanam /
evamārādhanaṃ viṣṇoḥ sarveṣāmātmanaśca hi
namastubhyamanantāya durvitarkyātmakarmaṇe /
nirguṇāya guṇeśāya sattvasthāya ca sāmpratam
Original text: Bhāgavatapurāṇa · Data entry Ulrich Stiehl · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0