Language

ENहिગુ
Scripture Library

Bhagavata Purana · Chapter 02.01

02.01.001

BhP_02.01.001/0 śrīśuka uvāca
varīyān eṣa te praśnaḥ kṛto lokahitaṃ nṛpa /
ātmavitsammataḥ puṃsāṃ śrotavyādiṣu yaḥ paraḥ

02.01.002

śrotavyādīni rājendra nṛṇāṃ santi sahasraśaḥ /
apaśyatām ātmatattvaṃ gṛheṣu gṛhamedhinām

02.01.003

nidrayā hriyate naktaṃ vyavāyena ca vā vayaḥ /
divā cārthehayā rājan kuṭumbabharaṇena vā

02.01.004

dehāpatyakalatrādiṣvātmasainyeṣvasatsvapi /
teṣāṃ pramatto nidhanaṃ paśyann api na paśyati

02.01.005

tasmādbhārata sarvātmā bhagavān īśvaro hariḥ /
śrotavyaḥ kīrtitavyaśca smartavyaścecchatābhayam

02.01.006

etāvān sāṅkhyayogābhyāṃ svadharmapariniṣṭhayā /
janmalābhaḥ paraḥ puṃsām ante nārāyaṇasmṛtiḥ

02.01.007

prāyeṇa munayo rājan nivṛttā vidhiṣedhataḥ /
nairguṇyasthā ramante sma guṇānukathane hareḥ

02.01.008

idaṃ bhāgavataṃ nāma purāṇaṃ brahmasammitam /
adhītavān dvāparādau piturdvaipāyanādaham

02.01.009

pariniṣṭhito 'pi nairguṇya uttamaślokalīlayā /
gṛhītacetā rājarṣe ākhyānaṃ yadadhītavān

02.01.010

tadahaṃ te 'bhidhāsyāmi mahāpauruṣiko bhavān /
yasya śraddadhatām āśu syān mukunde matiḥ satī

02.01.011

etan nirvidyamānānām icchatām akutobhayam /
yogināṃ nṛpa nirṇītaṃ harernāmānukīrtanam

02.01.012

kiṃ pramattasya bahubhiḥ parokṣairhāyanairiha /
varaṃ muhūrtaṃ viditaṃ ghaṭate śreyase yataḥ

02.01.013

khaṭvāṅgo nāma rājarṣirjñātveyattām ihāyuṣaḥ /
muhūrtāt sarvam utsṛjya gatavān abhayaṃ harim

02.01.014

tavāpyetarhi kauravya saptāhaṃ jīvitāvadhiḥ /
upakalpaya tat sarvaṃ tāvadyat sāmparāyikam

02.01.015

antakāle tu puruṣa āgate gatasādhvasaḥ /
chindyādasaṅgaśastreṇa spṛhāṃ dehe 'nu ye ca tam

02.01.016

gṛhāt pravrajito dhīraḥ puṇyatīrthajalāplutaḥ /
śucau vivikta āsīno vidhivat kalpitāsane

02.01.017

abhyasen manasā śuddhaṃ trivṛdbrahmākṣaraṃ param /
mano yacchej jitaśvāso brahmabījam avismaran

02.01.018

niyacchedviṣayebhyo 'kṣān manasā buddhisārathiḥ /
manaḥ karmabhirākṣiptaṃ śubhārthe dhārayeddhiyā

02.01.019

tatraikāvayavaṃ dhyāyedavyucchinnena cetasā /
mano nirviṣayaṃ yuktvā tataḥ kiñcana na smaret /
padaṃ tat paramaṃ viṣṇormano yatra prasīdati

02.01.020

rajastamobhyām ākṣiptaṃ vimūḍhaṃ mana ātmanaḥ /
yaccheddhāraṇayā dhīro hanti yā tatkṛtaṃ malam

02.01.021

yasyāṃ sandhāryamāṇāyāṃ yogino bhaktilakṣaṇaḥ /
āśu sampadyate yoga āśrayaṃ bhadram īkṣataḥ

02.01.022

BhP_02.01.022/0 rājovāca
yathā sandhāryate brahman dhāraṇā yatra sammatā /
yādṛśī vā haredāśu puruṣasya manomalam

02.01.023

BhP_02.01.023/0 śrīśuka uvāca
jitāsano jitaśvāso jitasaṅgo jitendriyaḥ /
sthūle bhagavato rūpe manaḥ sandhārayeddhiyā

02.01.024

viśeṣastasya deho 'yaṃ sthaviṣṭhaśca sthavīyasām /
yatredaṃ vyajyate viśvaṃ bhūtaṃ bhavyaṃ bhavac ca sat

02.01.025

aṇḍakośe śarīre 'smin saptāvaraṇasaṃyute /
vairājaḥ puruṣo yo 'sau bhagavān dhāraṇāśrayaḥ

02.01.026

pātālam etasya hi pādamūlaṃ paṭhanti pārṣṇiprapade rasātalam /
mahātalaṃ viśvasṛjo 'tha gulphau talātalaṃ vai puruṣasya jaṅghe

02.01.027

dve jānunī sutalaṃ viśvamūrter ūrudvayaṃ vitalaṃ cātalaṃ ca /
mahītalaṃ tajjaghanaṃ mahīpate nabhastalaṃ nābhisaro gṛṇanti

02.01.028

uraḥsthalaṃ jyotiranīkam asya grīvā maharvadanaṃ vai jano 'sya /
tapo varāṭīṃ vidurādipuṃsaḥ satyaṃ tu śīrṣāṇi sahasraśīrṣṇaḥ

02.01.029

indrādayo bāhava āhurusrāḥ karṇau diśaḥ śrotram amuṣya śabdaḥ /
nāsatyadasrau paramasya nāse ghrāṇo 'sya gandho mukham agniriddhaḥ

02.01.030

dyaurakṣiṇī cakṣurabhūt pataṅgaḥ pakṣmāṇi viṣṇorahanī ubhe ca /
tadbhrūvijṛmbhaḥ parameṣṭhidhiṣṇyam āpo 'sya tālū rasa eva jihvā

02.01.031

chandāṃsyanantasya śiro gṛṇanti daṃṣṭrā yamaḥ snehakalā dvijāni /
hāso janonmādakarī ca māyā durantasargo yadapāṅgamokṣaḥ

02.01.032

vrīḍottarauṣṭho 'dhara eva lobho dharmaḥ stano 'dharmapatho 'sya pṛṣṭham /
kastasya meḍhraṃ vṛṣaṇau ca mitrau kukṣiḥ samudrā girayo 'sthisaṅghāḥ

02.01.033

nāḍyo 'sya nadyo 'tha tanūruhāṇi mahīruhā viśvatanornṛpendra /
anantavīryaḥ śvasitaṃ mātariśvā gatirvayaḥ karma guṇapravāhaḥ

02.01.034

īśasya keśān vidurambuvāhān vāsastu sandhyāṃ kuruvarya bhūmnaḥ /
avyaktam āhurhṛdayaṃ manaścasa candramāḥ sarvavikārakośaḥ

02.01.035

vijñānaśaktiṃ mahim āmananti sarvātmano 'ntaḥkaraṇaṃ giritram /
aśvāśvataryuṣṭragajā nakhāni sarve mṛgāḥ paśavaḥ śroṇideśe

02.01.036

vayāṃsi tadvyākaraṇaṃ vicitraṃ manurmanīṣā manujo nivāsaḥ /
gandharvavidyādharacāraṇāpsaraḥ svarasmṛtīrasurānīkavīryaḥ

02.01.037

brahmānanaṃ kṣatrabhujo mahātmā viḍūruraṅghriśritakṛṣṇavarṇaḥ /
nānābhidhābhījyagaṇopapanno dravyātmakaḥ karma vitānayogaḥ

02.01.038

iyān asāvīśvaravigrahasya yaḥ sanniveśaḥ kathito mayā te /
sandhāryate 'smin vapuṣi sthaviṣṭhe manaḥ svabuddhyā na yato 'sti kiñcit

02.01.039

sa sarvadhīvṛttyanubhūtasarva ātmā yathā svapnajanekṣitaikaḥ /
taṃ satyam ānandanidhiṃ bhajeta nānyatra sajjedyata ātmapātaḥ

Original text: Bhāgavatapurāṇa · Data entry Ulrich Stiehl · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc