Ashtadhyayi · Chapter 3.2
karmaṇy aṇ
hvā-vā-amaś ca
āto 'nupasarge kaḥ
supi sthaḥ
tunda-śokayoḥ parimṛja-apanudoḥ
pre dā-jñaḥ
sami khyaḥ
gā-poṣ ṭak
harater anudyamane 'c
vayasi ca
āṅi tācchīlye
arhaḥ
stamba-karṇayo rami-japoḥ
śami dhātoḥ sañjñāyām
adhikaraṇe śeteḥ
careṣ ṭaḥ
bhikṣā-senā-ādāyeṣu ca
puro 'grato 'greṣu sarteḥ
pūrve kartari
kṛño hetu-tācchīlya-ānulomyeṣu
divā-vibhā-niśā-prabhā-bhās-kāra-anta-ananta-ādi-bahu-nāndī-kiṃ-lipi-libi-bali-bhakti-kartṛ-citra-kṣetra-saṅkhyā-jaṅghā-bāhv-ahar-yat-tad-dhanur-aruṣṣu
karmaṇi bhṛtau
na śabda-śloka-kalaha-gāthā-vaira-cāṭu-sūtra-mantra-padeṣu
stamba-śakṛtor in
harater dṛti-nāthayoḥ paśau
phalegrahir-ātmambhariś ca
chandasi vana-sana-rakṣi-mathām
ejeḥ khaś
nāsikā-stanayor dhmā-dheṭoḥ
nāḍī-muṣṭyoś ca
udi kūle ruji-vahoḥ
vaha-abhre lihaḥ
parimāṇe pacaḥ
mita-nakhe ca
vidhv-aruṣos tudaḥ
asūrya-lalāṭayor dṛśi-tapoḥ
ugrampaśya-irammada-pāṇindhamāś ca
priyavaśe vadaḥ khac
dviṣat-parayos tāpeḥ
vāci yamo vrate
pūḥ-sarvayor dāri-sahoḥ
sarva-kūla-abhra-karīṣeṣu kaṣaḥ
megha-rti-bhayeṣu kṛñaḥ
kṣema-priya-madre 'ṇ ca
āśite bhuvaḥ karaṇa-bhāvayoḥ
sañjñāyāṃ bhṛ-tṝ-vṛ-ji-dhāri-sahi-tapi-damaḥ
gamaś ca
anta-atyanta-adhva-dūra-pāra-sarva-ananteṣu ḍaḥ
āśiṣi hanaḥ
ape kleśa-tamasoḥ
kumāra-śīrṣayor ṇiniḥ
lakṣaṇe jāyā-patyoṣ ṭak
amanuṣyakartṛke ca
śaktau hasti kapāṭayoḥ
pāṇigha-tāḍaghau śilpini
āḍhya-subhaga-sthūla-palita-nagna-andha-priyeṣu cvy-artheṣv acvau kṛñaḥ karaṇe khyun
kartari bhuvaḥ khiṣṇuc-khukañau
spṛśo 'nudake kvin
ṛtvig-dadhṛk-srag-dig-uṣṇig-añcu-yuji-kruñcāṃ ca
tyadādiṣu dṛśo 'nālocane kañ ca
sat-sū-dviṣa-druha-duha-yuja-vida-bhidac-chida-ji-nī-rājām uasarge 'pi kvip
bhajo ṇviḥ
chandasi sahaḥ
vahaś ca
kavya-purīṣa-purīṣyeṣu ñyuṭ
havye 'nantaḥpādām
jana-sana-khana-krama-gamo viṭ
ado 'nanne
kravye ca
duhaḥ kab ghaś ca
mantre śveta-vaha-ukthaśas-puroḍāśo ṇvin
ave yajaḥ
vij upe chandasi
āto manin-kvanib-vanipaś ca
anyebhyo 'pi dṛśyante
kvip ca
sthaḥ ka ca
supy ajātau ṇinis tācchīlye
kartary upamāme
vrate
bahulam ābhīkṣṇye
manaḥ
ātmamāne khaś ca
bhūte
karaṇe yajaḥ
karamaṇi hanaḥ
brahma-bhrūṇa-vṛtreṣu kvip
bahulaṃ chandasi
su-karma-pāpa-mantra-puṇyeṣu kṛñaḥ
some suñaḥ
agnau ceḥ
karmaṇy-agny-ākhyāyām
karmaṇi inir vikriyaḥ
dṛśeḥ kvanip
rājani yudhikṛñaḥ
sahe ca
saptamyāṃ janer ḍaḥ
pañcamyām ajātau
upasarge ca sañjñāyām
anau karmaṇi
anyeṣv api dṛśyate
niṣṭhā
su-yajor ṅvanip
jīryater atṛn
chandasi liṭ
liṭaḥ kānaj vā
kvasuś ca
bhāṣāyāṃ sada-vasa-śruvaḥ
upeyivān anāśvān anūcānaś ca
luṅ
anadyatane laṅ
abhijñā-vacane lṛṭ
na yadi
vibhāṣā sākāṅkṣe
parokṣe liṭ
ha-śaśvator laṅ ca
praśne ca āsanna-kale
laṭ sme
aparokṣe ca
nanau pṛṣṭa-prati-vacane
na-nvor vibhāṣā
puri luṅ ca asme
vartamāne laṭ
laṭaḥ śatṛ-śānacāv aprathamā-samānādhikaraṇe
sambodhane ca
lakṣaṇa-hetvoḥ kriyāyāḥ
tau sat
pūṅ yajoḥ śānan
tācchīya-vayovacana-śaktiṣu cānaś
iṅ-dhāryoḥ śatra-kṛcchriṇi
dviṣo 'mitre
suño yajñasaṃyoge
arhaḥ praśaṃsāyām
ā kveḥ tacchīla-taddharma-tatsādhukāriṣu
tṛn
alaṅ-kṛñ-nirākṛñ-prajana-utpaca-utpata-unmada-rucy-apatrapa-vṛtu-vṛdhu-saha-cara iṣṇuc
ṇeś chandasi
bhuvaś ca
glā-ji-sthaś ca kṣnuḥ
trasi-gṛdhi-dhṛṣi-kṣipeḥ knuḥ
śam-ity aṣṭābhyo ghinuṇ
saṃpṛca-anurudha-āṅyama-āṅyasa-parisṛ-saṃsṛja-paridevi-saṃjvara-parikṣipa-pariraṭa-parivada-paridaha-parimuha-duṣa-dviṣa-druha-duha-yuja-ākrīḍa-vivica-tyaja-raja-bhaja-aticara-apacara-āmuṣa-abhyāhanaś ca
vau kaṣa-lasa-kattha-srambhaḥ
ape ca laṣaḥ
pre lapa-sṛ-dru-matha-vada-vasaḥ
ninda-hiṃsa-kliśa-khāda-vināśa-parikṣipa-pariraṭa-parivādi-vyābhāṣa-asūyo vuñ
devi-kraśoś ca+upasarge
calana-śabdārthād akarmakād yuc
anudātta-itaś ca halādeḥ
ju-caṅkramya-dandramya-sṛ-gṛdhi-jvala-śuca-laṣa-pata-padaḥ
krudha-maṇḍa-arthebhyaś ca
na yaḥ
sūda-dīpa-dīkṣaś ca
laṣa-pata-pada-sthā-bhū-vṛṣa-hana-kama-gama-śṝbhya ukañ
jalpa-bhikṣa-kuṭṭa-luṇṭa-vṛṅaḥ ṣākan
prajor iniḥ
ji-dṛ-kṣi-viśri-iṇ-vama-avyatha-abhyama-paribhū-prasūbhyaś ca
spṛhi-gṛhi-pati-dayi-nidrā-dandrā-śraddhābhya āluc
dā-dheṭ-si-śada-sado ruḥ
sṛ-ghasy-adaḥ kmarac
bhañja-bhāsa-mido ghurac
vidi-bhidi-cchideḥ kurac
iṇ-naś-ji-sartibhyaḥ kvarap
gatvaraś ca
jāgur ūkaḥ
yaja-japa-daśāṃ yaṅaḥ
nami-kampi-smy-ajasa-kama-hiṃsa-dīpo raḥ
san-āśaṃsa-bhikṣa uḥ
vindur icchuḥ
kyāc chandasi
ād-ṛ-gama-hana-janaḥ ki-kinau liṭ ca
svapitṛṣornajiṅ
śṝ-vandyor āruḥ
bhiyaḥ kru-klukanau
sthā-īśa-bhāsa-pisa-kaso varac
yaś ca yaṅaḥ
bhrāja-bhāsa-dhurvi-dyuta-urji-pṝ-jugrāvastuvaḥ kvip
anyebhyo 'pi dṛśyate
bhuvaḥ sañjñā-antarayoḥ
vi-pra-sambhyo ḍv-asañjñāyām
dhaḥ karamṇi ṣṭran
dām-nī-śasa-yu-yuja-stu-tuda-si-sica-miha-pata-daśa-nahaḥ karaṇe
hala-sūkarayoḥ puvaḥ
arti-lū-dhū-sū-khana-saha-cara itraḥ
puvaḥ sañjñāyām
kartari carṣidevatayoḥ
ñītaḥ ktaḥ
mati-buddhi-pūjā-arthebhyaś ca
Original text: Aṣṭādhyāyī · Edition: Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) · Data entry Ms. Mari Minamino · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0