Language

ENहिગુ
Scripture Library

Ashtadhyayi · Chapter 3.2

3.2.1

karmaṇy aṇ

3.2.2

hvā-vā-amaś ca

3.2.3

āto 'nupasarge kaḥ

3.2.4

supi sthaḥ

3.2.5

tunda-śokayoḥ parimṛja-apanudoḥ

3.2.6

pre dā-jñaḥ

3.2.7

sami khyaḥ

3.2.8

gā-poṣ ṭak

3.2.9

harater anudyamane 'c

3.2.10

vayasi ca

3.2.11

āṅi tācchīlye

3.2.12

arhaḥ

3.2.13

stamba-karṇayo rami-japoḥ

3.2.14

śami dhātoḥ sañjñāyām

3.2.15

adhikaraṇe śeteḥ

3.2.16

careṣ ṭaḥ

3.2.17

bhikṣā-senā-ādāyeṣu ca

3.2.18

puro 'grato 'greṣu sarteḥ

3.2.19

pūrve kartari

3.2.20

kṛño hetu-tācchīlya-ānulomyeṣu

3.2.21

divā-vibhā-niśā-prabhā-bhās-kāra-anta-ananta-ādi-bahu-nāndī-kiṃ-lipi-libi-bali-bhakti-kartṛ-citra-kṣetra-saṅkhyā-jaṅghā-bāhv-ahar-yat-tad-dhanur-aruṣṣu

3.2.22

karmaṇi bhṛtau

3.2.23

na śabda-śloka-kalaha-gāthā-vaira-cāṭu-sūtra-mantra-padeṣu

3.2.24

stamba-śakṛtor in

3.2.25

harater dṛti-nāthayoḥ paśau

3.2.26

phalegrahir-ātmambhariś ca

3.2.27

chandasi vana-sana-rakṣi-mathām

3.2.28

ejeḥ khaś

3.2.29

nāsikā-stanayor dhmā-dheṭoḥ

3.2.30

nāḍī-muṣṭyoś ca

3.2.31

udi kūle ruji-vahoḥ

3.2.32

vaha-abhre lihaḥ

3.2.33

parimāṇe pacaḥ

3.2.34

mita-nakhe ca

3.2.35

vidhv-aruṣos tudaḥ

3.2.36

asūrya-lalāṭayor dṛśi-tapoḥ

3.2.37

ugrampaśya-irammada-pāṇindhamāś ca

3.2.38

priyavaśe vadaḥ khac

3.2.39

dviṣat-parayos tāpeḥ

3.2.40

vāci yamo vrate

3.2.41

pūḥ-sarvayor dāri-sahoḥ

3.2.42

sarva-kūla-abhra-karīṣeṣu kaṣaḥ

3.2.43

megha-rti-bhayeṣu kṛñaḥ

3.2.44

kṣema-priya-madre 'ṇ ca

3.2.45

āśite bhuvaḥ karaṇa-bhāvayoḥ

3.2.46

sañjñāyāṃ bhṛ-tṝ-vṛ-ji-dhāri-sahi-tapi-damaḥ

3.2.47

gamaś ca

3.2.48

anta-atyanta-adhva-dūra-pāra-sarva-ananteṣu ḍaḥ

3.2.49

āśiṣi hanaḥ

3.2.50

ape kleśa-tamasoḥ

3.2.51

kumāra-śīrṣayor ṇiniḥ

3.2.52

lakṣaṇe jāyā-patyoṣ ṭak

3.2.53

amanuṣyakartṛke ca

3.2.54

śaktau hasti kapāṭayoḥ

3.2.55

pāṇigha-tāḍaghau śilpini

3.2.56

āḍhya-subhaga-sthūla-palita-nagna-andha-priyeṣu cvy-artheṣv acvau kṛñaḥ karaṇe khyun

3.2.57

kartari bhuvaḥ khiṣṇuc-khukañau

3.2.58

spṛśo 'nudake kvin

3.2.59

ṛtvig-dadhṛk-srag-dig-uṣṇig-añcu-yuji-kruñcāṃ ca

3.2.60

tyadādiṣu dṛśo 'nālocane kañ ca

3.2.61

sat-sū-dviṣa-druha-duha-yuja-vida-bhidac-chida-ji-nī-rājām uasarge 'pi kvip

3.2.62

bhajo ṇviḥ

3.2.63

chandasi sahaḥ

3.2.64

vahaś ca

3.2.65

kavya-purīṣa-purīṣyeṣu ñyuṭ

3.2.66

havye 'nantaḥpādām

3.2.67

jana-sana-khana-krama-gamo viṭ

3.2.68

ado 'nanne

3.2.69

kravye ca

3.2.70

duhaḥ kab ghaś ca

3.2.71

mantre śveta-vaha-ukthaśas-puroḍāśo ṇvin

3.2.72

ave yajaḥ

3.2.73

vij upe chandasi

3.2.74

āto manin-kvanib-vanipaś ca

3.2.75

anyebhyo 'pi dṛśyante

3.2.76

kvip ca

3.2.77

sthaḥ ka ca

3.2.78

supy ajātau ṇinis tācchīlye

3.2.79

kartary upamāme

3.2.80

vrate

3.2.81

bahulam ābhīkṣṇye

3.2.82

manaḥ

3.2.83

ātmamāne khaś ca

3.2.84

bhūte

3.2.85

karaṇe yajaḥ

3.2.86

karamaṇi hanaḥ

3.2.87

brahma-bhrūṇa-vṛtreṣu kvip

3.2.88

bahulaṃ chandasi

3.2.89

su-karma-pāpa-mantra-puṇyeṣu kṛñaḥ

3.2.90

some suñaḥ

3.2.91

agnau ceḥ

3.2.92

karmaṇy-agny-ākhyāyām

3.2.93

karmaṇi inir vikriyaḥ

3.2.94

dṛśeḥ kvanip

3.2.95

rājani yudhikṛñaḥ

3.2.96

sahe ca

3.2.97

saptamyāṃ janer ḍaḥ

3.2.98

pañcamyām ajātau

3.2.99

upasarge ca sañjñāyām

3.2.100

anau karmaṇi

3.2.101

anyeṣv api dṛśyate

3.2.102

niṣṭhā

3.2.103

su-yajor ṅvanip

3.2.104

jīryater atṛn

3.2.105

chandasi liṭ

3.2.106

liṭaḥ kānaj vā

3.2.107

kvasuś ca

3.2.108

bhāṣāyāṃ sada-vasa-śruvaḥ

3.2.109

upeyivān anāśvān anūcānaś ca

3.2.110

luṅ

3.2.111

anadyatane laṅ

3.2.112

abhijñā-vacane lṛṭ

3.2.113

na yadi

3.2.114

vibhāṣā sākāṅkṣe

3.2.115

parokṣe liṭ

3.2.116

ha-śaśvator laṅ ca

3.2.117

praśne ca āsanna-kale

3.2.118

laṭ sme

3.2.119

aparokṣe ca

3.2.120

nanau pṛṣṭa-prati-vacane

3.2.121

na-nvor vibhāṣā

3.2.122

puri luṅ ca asme

3.2.123

vartamāne laṭ

3.2.124

laṭaḥ śatṛ-śānacāv aprathamā-samānādhikaraṇe

3.2.125

sambodhane ca

3.2.126

lakṣaṇa-hetvoḥ kriyāyāḥ

3.2.127

tau sat

3.2.128

pūṅ yajoḥ śānan

3.2.129

tācchīya-vayovacana-śaktiṣu cānaś

3.2.130

iṅ-dhāryoḥ śatra-kṛcchriṇi

3.2.131

dviṣo 'mitre

3.2.132

suño yajñasaṃyoge

3.2.133

arhaḥ praśaṃsāyām

3.2.134

ā kveḥ tacchīla-taddharma-tatsādhukāriṣu

3.2.135

tṛn

3.2.136

alaṅ-kṛñ-nirākṛñ-prajana-utpaca-utpata-unmada-rucy-apatrapa-vṛtu-vṛdhu-saha-cara iṣṇuc

3.2.137

ṇeś chandasi

3.2.138

bhuvaś ca

3.2.139

glā-ji-sthaś ca kṣnuḥ

3.2.140

trasi-gṛdhi-dhṛṣi-kṣipeḥ knuḥ

3.2.141

śam-ity aṣṭābhyo ghinuṇ

3.2.142

saṃpṛca-anurudha-āṅyama-āṅyasa-parisṛ-saṃsṛja-paridevi-saṃjvara-parikṣipa-pariraṭa-parivada-paridaha-parimuha-duṣa-dviṣa-druha-duha-yuja-ākrīḍa-vivica-tyaja-raja-bhaja-aticara-apacara-āmuṣa-abhyāhanaś ca

3.2.143

vau kaṣa-lasa-kattha-srambhaḥ

3.2.144

ape ca laṣaḥ

3.2.145

pre lapa-sṛ-dru-matha-vada-vasaḥ

3.2.146

ninda-hiṃsa-kliśa-khāda-vināśa-parikṣipa-pariraṭa-parivādi-vyābhāṣa-asūyo vuñ

3.2.147

devi-kraśoś ca+upasarge

3.2.148

calana-śabdārthād akarmakād yuc

3.2.149

anudātta-itaś ca halādeḥ

3.2.150

ju-caṅkramya-dandramya-sṛ-gṛdhi-jvala-śuca-laṣa-pata-padaḥ

3.2.151

krudha-maṇḍa-arthebhyaś ca

3.2.152

na yaḥ

3.2.153

sūda-dīpa-dīkṣaś ca

3.2.154

laṣa-pata-pada-sthā-bhū-vṛṣa-hana-kama-gama-śṝbhya ukañ

3.2.155

jalpa-bhikṣa-kuṭṭa-luṇṭa-vṛṅaḥ ṣākan

3.2.156

prajor iniḥ

3.2.157

ji-dṛ-kṣi-viśri-iṇ-vama-avyatha-abhyama-paribhū-prasūbhyaś ca

3.2.158

spṛhi-gṛhi-pati-dayi-nidrā-dandrā-śraddhābhya āluc

3.2.159

dā-dheṭ-si-śada-sado ruḥ

3.2.160

sṛ-ghasy-adaḥ kmarac

3.2.161

bhañja-bhāsa-mido ghurac

3.2.162

vidi-bhidi-cchideḥ kurac

3.2.163

iṇ-naś-ji-sartibhyaḥ kvarap

3.2.164

gatvaraś ca

3.2.165

jāgur ūkaḥ

3.2.166

yaja-japa-daśāṃ yaṅaḥ

3.2.167

nami-kampi-smy-ajasa-kama-hiṃsa-dīpo raḥ

3.2.168

san-āśaṃsa-bhikṣa uḥ

3.2.169

vindur icchuḥ

3.2.170

kyāc chandasi

3.2.171

ād-ṛ-gama-hana-janaḥ ki-kinau liṭ ca

3.2.172

svapitṛṣornajiṅ

3.2.173

śṝ-vandyor āruḥ

3.2.174

bhiyaḥ kru-klukanau

3.2.175

sthā-īśa-bhāsa-pisa-kaso varac

3.2.176

yaś ca yaṅaḥ

3.2.177

bhrāja-bhāsa-dhurvi-dyuta-urji-pṝ-jugrāvastuvaḥ kvip

3.2.178

anyebhyo 'pi dṛśyate

3.2.179

bhuvaḥ sañjñā-antarayoḥ

3.2.180

vi-pra-sambhyo ḍv-asañjñāyām

3.2.181

dhaḥ karamṇi ṣṭran

3.2.182

dām-nī-śasa-yu-yuja-stu-tuda-si-sica-miha-pata-daśa-nahaḥ karaṇe

3.2.183

hala-sūkarayoḥ puvaḥ

3.2.184

arti-lū-dhū-sū-khana-saha-cara itraḥ

3.2.185

puvaḥ sañjñāyām

3.2.186

kartari carṣidevatayoḥ

3.2.187

ñītaḥ ktaḥ

3.2.188

mati-buddhi-pūjā-arthebhyaś ca

Original text: Aṣṭādhyāyī · Edition: Aryendra Sharma: Kasika - a commentary on Panini's grammar by Vamana and Jayaditya. Hyderabad : Osmania University, Sanskrit Academy 1969-1985 (Samskrtaparisadgranthavali, 17-) · Data entry Ms. Mari Minamino · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc