Āryāsaptaśatī · Verses 181-200
karṇa-gateyam amoghā dṛṣṭis tava śaktir indra-dattā ca |
sā nāsādita-vijayā kvacid api nāpārtha-patiteyam
kleśayasi kim iti dūtīr yad aśakyaṃ sumukhi tava kaṭākṣeṇa |
kāmo 'pi tatra sāyakam akīrti-śaṅkī na sandhatte
ko veda mūlyam akṣa-dyūte prabhuṇā paṇīkṛtasya vidhoḥ |
prativijaye yat pratipaṇam adharaṃ ghara-nandinī vidadhe
kupitāṃ caraṇa-praharaṇa-bhayena muñcāmi na khalu caṇḍi tvām |
alir anila-capala-kisalaya-tāḍana-sahano latāṃ bhajate
kopākṛṣṭa-bhrū-smara-śarāsane saṃvṛṇu priye patataḥ |
chinna-jyā-madhupān iva kajjala-malināśru-jala-bindūn
kāmenāpi na bhettuṃ kim u hṛdayam apāri bāla-vanitānām |
mūḍha-viśikha-prahārocchūnam ivābhāti yad-vakṣaḥ
kiṃ para-jīvair dīvyasi vismaya-madhurākṣi gaccha sakhi dūram |
ahim adhicatvaram uraga-grāhī khelayatu nirvighnaḥ
kara-caraṇena praharati yathā yathāṅgeṣu kopa-taralākṣī |
roṣayati paruṣa-vacanais tathā tathā preyasīṃ rasikaḥ
kas tāṃ nindati lumpati kaḥ smara-phalakasya varṇakaṃ mugdhaḥ |
ko bhavati ratna-kaṇṭakam amṛte kasyārucir udeti
kopavati pāṇi-līlā-cañcala-cūtāṅkure tvayi bhramati |
kara-kampita-karavāle smara iva sā mūrcchitā sutanuḥ
kaulīnyādalamenāṃ bhajāmi nakulaṃ smaraḥ pramāṇayati |
tad-bhāvanena bhajato mama gotra-skhalanam anivāryam
kuta iha kuraṅga-śāvaka kedāre kalam amañjarīṃ tyajasi |
tṛṇa-bāṇas tṛṇa-dhanvā tṛṇa-ghaṭitaḥ kapaṭa-puruṣo 'yam
iti vibhāvyākhyā-sametā ka-kāra-vrajyā ||
kha-kāra-vrajyā
khala-sakhyaṃ prāṅ madhuraṃ vayo 'natarāle nidāgha-dinam ante |
ekaādi-madhya-pariṇati-ramaṇīyā sādhu-jana-maitrī
iti vibhāvyākhyā-sametā kha-kāra-vrajyā ||
ga-kāra-vrajyā
guṇam adhigatam api dhanavān na cirān nāśayati rakṣati daridraḥ |
majjayati rajjum ambhasi pūrṇaḥ kumbhaḥ sakhi na tucchaḥ
gurur api laghūpanīto na nimajjati niyatam āśaye mahataḥ |
vānakaropanītaḥ śailo makarālayasyeva
gaurī-pater garīyo garalaṃ gatvā gale jīrṇam |
jīryati karṇe mahatāṃ durvādo nālpam api viśati
gṛhapati-purato jāraṃ kapaṭa-kathā-kathita-manmathāvastham |
prīṇayati pīḍayati ca bālā niḥśvasya niḥśvasya
gati-gañjita-vara-yuvatiḥ karī kapolau karotu mada-malinau |
mukha-bandha-mātra-sindhura labodara kiṃ madaṃ vahasi
gehinyāḥ śṛṇvantī gotra-skhalitāparādhato mānam |
snigdhāṃ priye sa-garvāṃ sakhīṣu bālā dṛśaṃ diśati
grīṣṃa-maye samaye'smin vinirmitaṃ kalaya keli-vana-mūle |
alam ālavāla-valaya-cchalena kuṇḍalitam iva śaityam
Original text: Āryāsaptaśatī · Edition: Ramakant Tripathi, Varanasi : Chowkhamba Vidyabhawan, 1965 (Vidyabhawan Sanskrit Granthamala 127) · Data entry Jan Brzezinski · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0