Language

ENहिગુ
Scripture Library

Arthashastra · Chapter 07.17

07.17.01

śamaḥ saṃdhiḥ samādhir ity eko^arthaḥ //

07.17.02

rājñāṃ viśvāsa.upagamaḥ śamaḥ saṃdhiḥ samādhir iti //

07.17.03

"satyaṃ śapatho vā calaḥ saṃdhiḥ, pratibhūḥ pratigraho vā sthāvaraḥ" ity ācāryāḥ //

07.17.04

na^iti kauṭilyaḥ //

07.17.05

satyaṃ śapatho vā paratra^iha ca sthāvaraḥ saṃdhiḥ, iha.artha eva pratibhūḥ pratigraho vā bala.apekṣaḥ //

07.17.06

"saṃhitāḥ smaḥ" iti satya.saṃdhāḥ pūrve rājānaḥ satyena saṃdadhire //

07.17.07

tasya^atikrame śapathena agny.udaka.sītā.prākāra.loṣṭa.hasti.skandha.aśva.pṛṣṭa.ratha.upastha.śastra.ratna.bīja.gandha.rasa.suvarṇa.hiraṇyāny ālebhire "hanyur etāni tyajeyuś ca^enaṃ yaḥ śapatham atikrāmet" iti //

07.17.08

śapatha.atikrame mahatāṃ tapasvināṃ mukhyānāṃ vā prātibhāvya.bandhaḥ pratibhūḥ //

07.17.09

tasmin yaḥ para.avagraha.samarthān pratibhuvo gṛhṇāti, so^atisaṃdhatte //

07.17.10

viparīto^atisaṃdhīyate //

07.17.11

bandhu.mukhya.pragrahaḥ pratigrahaḥ //

07.17.12

tasmin yo dūṣya.amātyaṃ dūṣya.apatyaṃ vā dadāti, so^atisaṃdhatte //

07.17.13

viparīto^atisaṃdhīyate

07.17.14

pratigraha.grahaṇa.viśvastasya hi paraś chidreṣu nirapekṣaḥ praharati //

07.17.15

apatya.samādhau tu kanyā.putra.dāne dadat tu kanyām atisaṃdhatte //

07.17.16

kanyā hy adāyādā pareṣām eva^arthāya^ākleśyā(?) ca //

07.17.17

viparītaḥ putraḥ //

07.17.18

putrayor api yo jātyaṃ prājñaṃ śūraṃ kṛta.astram eka.putraṃ vā dadāti so^atisaṃdhīyate //

07.17.19

viparīto^atisaṃdhatte //

07.17.20

jātyād ajātyo hi lupta.dāyāda.saṃtānatvād ādhātuṃ śreyān, prājñād aprājño mantra.śakti.lopāt, śūrād aśūra utsāha.śakti.lopāt, kṛta.astrād akṛta.astraḥ prahartavya.sampal.lopāt, eka.putrād aneka.putro nirapekṣatvāt //

07.17.21

jātya.prājñayor jātyam aprājñam aiśvarya.prakṛtir anuvartate, prājñam ajātyaṃ mantra.adhikāraḥ //

07.17.22

mantra.adhikāre^api vṛddha.samyogāj jātyaḥ prājñam atisaṃdhatte //

07.17.23

prājña.śūrayoḥ prājñam aśūraṃ mati.karmaṇāṃ yogo^anuvartate, śūram aprājñaṃ vikrama.adhikāraḥ //

07.17.24

vikrama.adhikāre^api hastinam iva lubdhakaḥ prājñaḥ śūram atisaṃdhatteś //

07.17.25

śūra.kṛta.astrayoḥ śūram akṛta.astraṃ vikrama.vyavasāyo^anuvartate, kṛta.astram aśūraṃ lakṣya.lambha.adhikāraḥ //

07.17.26

lakṣya.lambha.adhikāre^api sthairya.pratipatty.asammoṣaiḥ śūraḥ kṛta.astram atisaṃdhatte //

07.17.27

bahv.eka.putrayor bahu.putra ekaṃ dattvā śeṣa.pratiṣṭabdhaḥ saṃdhim atikrāmati, na^itaraḥ //

07.17.28

putra.sarva.sva.dāne saṃdhiś cet putra.phalato viśeṣaḥ //

07.17.29

sama.phalayoḥ śakta.prajananato viśeṣaḥ //

07.17.30

śakta.prajananayor apy upasthita.prajananato viśeṣaḥ //

07.17.31

śaktimaty eka.putre tu lupta.putra.utpattir ātmānam ādadhyāt, na ca^eka.putram iti //

07.17.32

abhyuccīyamānaḥ samādhi.mokṣaṃ kārayet //

07.17.33

kumāra.āsannāḥ sattriṇaḥ kāru.śilpi.vyañjanāḥ karmāṇi kurvāṇāḥ suruṅgayā rātrāv upakhānayitvā kumāram apahareyuḥ //

07.17.34

naṭanartaka.gāyana.vādaka.vāg.jīvana.kuśīlava.plavaka.saubhikā vā pūrva.praṇihitāḥ param upatiṣṭheran //

07.17.35

te kumāraṃ paraṃ.parayā^upatiṣṭheran //

07.17.36

teṣām aniyata.kāla.praveśa.sthāna.nirgamanāni sthāpayet //

07.17.37

tatas tad.vyañjano vā rātrau pratiṣṭheta //

07.17.38

tena rūpa.ājīvā bhāryā.vyañjanāś ca vyākhyātāḥ //

07.17.39

teṣāṃ vā tūrya.bhāṇḍa.phelāṃ gṛhītvā nirgacchet //

07.17.40

sūda.ārālika.snāpaka.saṃvāhaka.āstaraka.kalpaka.prasādhaka.udaka.paricārakair vā dravya.vastra.bhāṇḍa.phelā.śayana.āsana.sambhogair nirhriyeta //

07.17.41

paricārakac.chadmanā vā kiṃcid arūpa.velāyām ādāya nirgacchet, suruṅgā.mukhena vā niśā.upahāreṇa //

07.17.42

toya.āśaye vā vāruṇaṃ yogam ātiṣṭhet //

07.17.43

vaidehaka.vyañjanā vā pakva.anna.phala.vyavahāreṇa^ārakṣiṣu rasam upacārayeyuḥ //

07.17.44

daivata.upahāra.śrāddha.prahavaṇa.nimittam ārakṣiṣu madana.yoga.yuktam anna.pānaṃ rasaṃ vā prayujya^apagacchet, ārakṣaka.protsāhanena vā //

07.17.45

nāgaraka.kuśīlava.cikitsaka.āpūpika.vyañjanā vā rātrau samṛddha.gṛhāṇy ādīpayeyuḥ ārakṣiṇāṃ vā //

07.17.46

vaidehaka.vyañjanā vā paṇya.saṃsthām ādīpayeyuḥ //

07.17.47

anyad vā śarīraṃ nikṣipya sva.gṛham ādīpayed anupāta.bhayāt //

07.17.48

tataḥ saṃdhic.cheda.khāta.suruṅgābhir apagacchet //

07.17.49

kāca.kumbha.bhāṇḍa.bhāra.vyañjano vā rātrau pratiṣṭheta //

07.17.50

muṇḍa.jaṭilānāṃ pravāsanāny anupraviṣṭo vā rātrau tad.vyañjanaḥ pratiṣṭheta, virūpa.vyādhi.karaṇa.araṇya.carac.chadmanām anyatamena vā //

07.17.51

preta.vyañjano vā gūḍhair nirhriyeta //

07.17.52

pretaṃ vā strī.veṣeṇa^anugacchet //

07.17.53

vana.cara.vyañjanāś ca^enam anyato yāntam anyato^apadiśeyuḥ //

07.17.54

tato^anyato gacchet //

07.17.55

cakra.carāṇāṃ vā śakaṭa.vāṭair apagacchet //

07.17.56

āsanne ca^anupāte sattraṃ vā gṛhṇīyāt //

07.17.57

sattra.abhāve hiraṇyaṃ rasa.viddhaṃ vā bhakṣya.jātam ubhayataḥ.panthānam utsṛjet //

07.17.58

tato^anyato^apagacchet //

07.17.59

gṛhīto vā sāma.ādibhir anupātam atisaṃdadhyāt, rasa.viddhena vā pathy.adanena //

07.17.60

vāruṇa.yoga.agni.dāheṣu vā śarīram anyad ādhāya śatrum abhiyuñjīta "putro me tvayā hataḥ" iti //

07.17.61a

upāttac.channa.śastro vā rātrau vikramya rakṣiṣu //

07.17.61b

śīghra.pātair apasared gūḍha.praṇihitaiḥ saha //E
(madhyama.caritam - udāsīna.caritam - maṇḍala.caritam)

Original text: Arthaśāstra · Edition: R. P. Kangle's edition: The Kauṭilīya Arthaśāstra, A critical Edtion with a Glossary, Second edition, University of Bombay 1969. · Data entry Muneo Tokunaga · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc