Arthashastra · Chapter 02.23
sūtra.adhyakṣaḥ sūtra.varma.vastra.rajju.vyavahāraṃ taj.jāta.puruṣaiḥ kārayet //
ūrṇā.valka.kārpāsa.tūla.śaṇa.kṣaumāṇi ca vidhavā.nyaṅgā.kanyā.pravrajitā.daṇḍa.pratikāriṇībhī rūpa.ājīvā.mātṛkābhir vṛddha.rāja.dāsībhir vyuparata.upasthāna.deva.dāsībhiś ca kartayet //
ślakṣṇa.sthūla.madhyatāṃ ca sūtrasya viditvā vetanaṃ kalpayet, bahv.alpatāṃ ca //
sūtra.pramāṇa jñātvā taila.āmalaka.udvartanair etā anugṛhṇīyāt //
tithiṣu pratimāna.dānaiś ca karma kārayitavyāḥ //
sūtra.hrāse vetana.hrāso dravya.sārāt //
kṛta.karma.pramāṇa.kāla.vetana.phala.niṣpattibhiḥ kārubhiś ca karma kārayet, pratisaṃsargaṃ ca gacchet //
kṣauma.dukūla.krimi.tāna.rāṅkava.kārpāsa.sūtra.vāna.karma.antāṃś ca prayuñjāno gandha.mālya.dānair anyaiś ca^aupagrāhikair ārādhayet //
vastra.āstaraṇa.prāvaraṇa.vikalpān utthāpayet //
kaṅkaṭa.karma.antāṃś ca taj.jāta.kāru.śilpibhiḥ kārayet //
yāś ca^aniṣkāsinyaḥ proṣitā vidhavā nyaṅgāḥ kanyakā vā^ātmānaṃ bibhṛyuḥ tāḥ sva.dāsībhir anusārya sa-upagrahaṃ karma kārayitavyāḥ //
svayam āgacchantīnāṃ vā sūtra.śālāṃ pratyuṣasi bhāṇḍa.vetana.vinimayaṃ kārayet //
sūtra.parīkṣā.artha.mātraḥ pradīpaḥ //
striyā mukha.saṃdarśane^anya.kārya.sambhāṣāyāṃ vā pūrvaḥ sāhasa.daṇḍaḥ, vetana.kāla.atipātane madhyamaḥ, akṛta.karma.vetana.pradāne ca //
gṛhītvā vetanaṃ karma.akurvatyā aṅguṣṭha.saṃdaṃśaṃ dāpayet, bhakṣita.apahṛta.avaskanditānāṃ ca //
vetaneṣu ca karma.karāṇām aparādhato daṇḍaḥ //
rajju.vartakair varma.kāraiś ca svayaṃ saṃsṛjyeta //
bhāṇḍāni ca varatra.ādīni vartayet //
KAZ02.23.19ab/ sūtra.valkamayī rajjur varatrā vaitra.vaiṇavīḥ /
KAZ02.23.19cd/ sāmnāhyā bandha.nīyāś ca yāna.yugyasya karayet //E
(ḍirector of agriculture)
Original text: Arthaśāstra · Edition: R. P. Kangle's edition: The Kauṭilīya Arthaśāstra, A critical Edtion with a Glossary, Second edition, University of Bombay 1969. · Data entry Muneo Tokunaga · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0