Ānandakanda · Chapter 1.2
Āk, 1, 2
śrībhairavī /
rasopadeśadātāraṃ tacchiṣyaṃ kākinīstriyam /
rasapūjāṃ tu pṛcchāmi yathāvat kathayasva me
śrībhairavaḥ /
<rasopadeśakalakṣaṇam>
śṛṇu bhairavi tatsarvamapūrvaṃ kathayāmi te /
ācāryo jñānavāndakṣaḥ śīlavān guṇavān śuciḥ
dharmajñaḥ satyasaṃdhaśca rasaśāstraviśāradaḥ /
vedavedāntatattvajño nirmalaḥ śivavatsalaḥ
devībhaktaḥ sadā śānto rasamaṇḍapakovidaḥ /
mantrasiddho mahāvīro devatāyāgatatparaḥ
rasadīkṣāvidhānajño mantrauṣadhamahārasān /
rāgasaṃkhyāṃ bījakalpaṃ dvandvamelāpanaṃ biḍam
rañjanaṃ sāraṇāṃ tailaṃ dalāni krāmaṇāni ca /
varṇotkarṣaṃ mṛdutvaṃ ca jāraṇaṃ bālavṛddhayoḥ
khecarīṃ bhūcarīṃ caiva yo vetti sa gururbhavet /
<śiṣyalakṣaṇam>
gurubhaktaḥ sadācāro lobhamāyāvivarjitaḥ
nispṛho nirahaṅkāraḥ satyavāṅniyamasthitaḥ /
nirālasyaḥ svadharmajñaḥ ṣaṭkarmanirataḥ sudhīḥ
dambhahiṃsādinirmuktaḥ śivācāreṣu dīkṣitaḥ /
atyantasādhakaḥ śānto mantrānuṣṭhānatatparaḥ
dāntaḥ śiṣyaḥ sa vijñeyaḥ śaktimān gatamatsaraḥ /
<kākinīlakṣaṇam>
ākuñcitasnigdhakeśā padmapatrāyatekṣaṇā
dīrghottuṅgaghrāṇakeśā vidrumādharaśobhitā /
dāḍimībījadaśanā kambugrīvonnatastanī
śirīṣamālāmṛdulabāhupāśavirājitā /
saṃkīrṇorasthalā nimnanābhiḥ sūkṣmā calāṅgakā
talodarī romarājivalitrayavibhūṣitā /
viśālajaghanopetā rambhoruḥ subhagā priyā
kādalopamajaṅghā ca pāṭalāṅghrisaroruhā /
śoṇāmalanakhopetā rājahaṃsagatiḥ śubhā
kalakokilanidhvānakalakaṇṭhādimañjulā /
pippalachadasaṃkāśasmaramandiramaṇḍitā
yuvatī śyāmalā snigdhā surūpā śubhalakṣaṇā /
cumbanasparśanāśleṣaratikarmavicakṣaṇā
bahule yā puṣpavatī pakṣe sā kākinī smṛtā /
svasvavarṇasadbhūtā grāhyā vāpyanyavarṇajā
rasakarmaṇi dīkṣāyāṃ prayoge ca rasāyane /
<kākinītvāpādanam>
kākinyabhāve taruṇī surūpānyāthavā bhavet
gandhakaṃ goghṛtopetaṃ niṣkaṃ triḥ saptavāsaram /
prātardadyāttu sā nārī kākinīsadṛśā bhavet
dhārmikaḥ pāpabhīruśca balavān jñānavittamaḥ /
nyāyaśreṣṭhaḥ sarvasamo rasāgamaviśāradaḥ
bhūpatiścāsya mantrī ca sarvaśāstraviśāradaḥ /
sarvadharmarataḥ śreṣṭho nyāyamārgapravartakaḥ
<rasaśālānirmāṇam>
rasaśālāṃ pravakṣyāmi rasendrasya varānane /
nirṇayecca nirātaṅke deśe ca nirupaplave
āstikaprāṇisubhage dhanadhānyasamākule /
saurājye pūrṇavibhave nirapāye hyanindake
nagare sarvavarṇāḍhye mahāmāheśvarāvṛte /
tatrāpi vijaye sthāne pavitre ca surakṣite
savyālapaśupakṣyādisaṃbādhaparivarjite /
samasthale ca prākāraparighārgalabhūṣite
nāraṅgadāḍimaḍahajambīraphalapūrake /
tālahintālavakulanārikelāmlapāṭale
aśokajambūpanasasālapuṃnāgamaṇḍite /
kapitthapūgasaraladevadārusubilvake
dhātrīnyagrodhavaraṇamadhūkāmrātamaṇḍite /
ketakīmallikājātīyūthikāmālatīyute
māgadhīkundakuravatilake śatapatrake /
kumudotpalakalhārapuṇḍarīkāṃbujotpalaiḥ
haṃsasārasakāraṇḍacakravākavirājitaiḥ /
sarobhiḥ śītalajale paritaḥ pariveṣṭite
śītānilābhilulitalalitaprasavāñcite /
citrodyāne'tirucire rasaśālāṃ prakalpayet
ṣoḍaśastambharucirāṃ caturaśrāṃ samāyatām /
manojñāṃ devadeveśi mattavāraṇasaṃyutām
vātāyanasamopetāṃ kavāṭārgalarakṣitām /
kakṣapatākāsaṃyuktāṃ sarvopakaraṇojjvalām
samālikhitadikpālāṃ samarcitavināyakām /
pratiṣṭhitomāmāheśāṃ dvārapālaiśca rakṣitām
bherīkāhalaghaṇṭādidivyavādyavināditām /
vāstulakṣaṇasaṃyuktāṃ rasaśālāṃ prakalpayet
śālāyāṃ vedikā kāryā sudṛḍhā darpaṇopamā /
iṣṭakaiḥ khacitā ramyā sasopānā salakṣaṇā
kapilāgomayāliptā hiraṇyakalaśāvṛtā /
<rasendrapūjāvidhiḥ>
vedikāyāṃ rasendrasya bhadrapīṭhaṃ prakalpayet
bhadrapīṭhe likhetsamyak sindūreṇa dvihastakam /
ṣaṭkoṇaṃ vasupatraṃ ca tadbahiścāṣṭapatrakam
kamalaṃ caturaśraṃ ca caturdvāropaśobhitam /
rasaliṅgaṃ nyasedyantre puṣpādyaiśca samarcayet
<rasasandhyā>
atha sandhyāṃ pravakṣyāmi rasakarmaphalapradām /
praviśedrasaśālāṃ ca snātaḥ śuddho'nulepitaḥ
śuklamālyāmbaradharaḥ saṃyatātmā jitendriyaḥ /
yatavāg gurubhaktaśca satyavādī dṛḍhavrataḥ
upaviśya samācāmet mṛdule citrakambale /
vāṅmāyāśrīyutaṃ toyam ātmavidyāśivātmakam
tattvaṃ ca śodhayāmīti trivāraṃ vidhivatpibet /
dhyāyedvaradagāyatrīṃ trivāraṃ prajapetpriye
rasabhairavagāyatrīṃ śṛṇu bhairavi tattvataḥ /
aiṃ raseśvarāya vidmahe rasāṅkuśāya dhīmahi /
tannaḥ sūtaḥ pracodayāt /
koṭisūryapratīkāśaṃ daśakoṭīndusaṃnibham
śubhraṃ pañcamukhaṃ devaṃ trinetraṃ candraśekharam /
aṣṭādaśabhujaṃ śāntaṃ pañcakṛtyaparāyaṇam
śuklamālyāṃbaradharaṃ nāgayajñopavītinam /
sphaṭikasaṅkāśaṃ pretārūḍhaṃ raseśvaram
nīlakaṇṭhaṃ ca sarvajñaṃ sarvābharaṇabhūṣitam /
varadaṃ rasaśāstraṃ ca pāradaṃ bhujaṅgaṃ sudhām
śaṅkhabhaiṣajyakodaṇḍaśūlakhaṭvāṅgasāyakam /
ḍamaruṃ karavālaṃ ca gadāṃ pāvakamīśvari
ārogyaṃ divyamālāṃ ca hyabhayaṃ dvinavaiḥ karaiḥ /
rasāṅkuśīṃ nijotsaṅge bibhrāṇaṃ vṛṣavāhanam
kapardabhāraruciraṃ mandahāsānanaṃ śivam /
rasabhairavam ācintya tasyotsaṅge rasāṅkuśīm
aṅkuśaṃ cākṣamālāṃ ca dadhatīṃ dakṣahastayoḥ /
pāśābhayaṃ ca bibhrāṇāṃ dakṣiṇetarahastayoḥ
caturbhujāṃ raktavarṇāṃ triṇetrāminduśekharām /
raktāmbaradharāṃ devīṃ kambugrīvāṃ kṛpāmayīm
ratnālaṅkārarucirāṃ mandahāsavirājitām /
dhyāyedrasāṅkuśīṃ devīṃ devasyābhimukhīṃ śivām
tato bhasma samādāya vāmahastena dhārayet /
naivādhaḥpatitaṃ pātre gṛhītvā gomayaṃ sudhīḥ
viśoṣya pradahetkuṇḍe krameṇa dhārayetpriye /
punaruddhāraṇaṃ caiva sadyojātādibhirbhavet
nirīkṣaṇaṃ prokṣaṇaṃ ca tāḍanābhyukṣaṇaṃ tathā /
sadyojātādibhirmantrairabhimantrya ca tatpunaḥ
mūrdhni vaktre ca hṛdaye guhye caraṇayoḥ kramāt /
īśānādyaiḥ pañcamantraistattatsthāneṣu nikṣipet
sarvāṅgoddhūlanaṃ kuryāt bhasmanā pañcabhiśca taiḥ /
saṃkalpaṃ vidhivatkuryāt rasācāryo maheśvaraḥ
prāṇāyāmatrayaṃ kṛtvā mūlamantreṇa pārvati /
prokṣayenmantritaṃ toyaṃ mūrdhni vāmakarasthitam
ācamya ca punastoyaṃ mūlamantreṇa mantritam /
tridhā dakṣiṇahastasthaṃ pibedācamanaṃ tataḥ
arghyaṃ mūlena dattvā triḥ punarācamya pārvati /
aṣṭottaraśataṃ japtvā mūlamantramudāradhīḥ
samarpayecca sūtāya rasasandhyeyamīśvari /
trikālamevaṃ kurvīta sandhyāṃ sarvāghanāśinīm
<rasāṃkuśarasāṃkuśīmūlamantroddhāraḥ>
vakṣye'haṃ mūlamantrasya śṛṇūddhārakramaṃ priye /
vāṅmāyā kamalā cātha caturthyanto raseśvaraḥ
tato mahākālapadaṃ mahābalapadaṃ tataḥ /
aghorabhairavapadaṃ vajravīrapadaṃ tataḥ
krodhakālapadaṃ caitatsarvaṃ sambuddhisaṃyutam /
kaṣaṣṭavargāntayutaḥ sādhodantaḥ sabindukaḥ
idaṃ pañcākṣaraṃ kūṭaṃ tataḥ karṣaṇasaṃyutaḥ /
savisargo 'pyayaṃ kūṭaścaturvarṇātmakaḥ priye
rasendrabhairavasyāyaṃ mantro dvātriṃśadarṇakaḥ /
gopitaḥ sarvatantreṣu rahasyo'tyantadurlabhaḥ
rasāṅkuśāmantramahaṃ vakṣyāmi śṛṇu bhairavi /
vāṅmāyā bhuvaneśī ca ramā makaraketanaḥ
rasāṅkuśā caturthyāṃ ca namo'nto dvādaśārṇakaḥ /
mantro rasāṅkuśāyāśca tava devyāḥ prakīrtitaḥ
rasabhairavasya chando 'nuṣṭhup prakīrtitaḥ /
nandikeśa ṛṣiḥ prokto devaḥ śrīrasabhairavaḥ
raṃ bījaṃ laṃ bhavet kīlam antyārṇaḥ śaktirīritaḥ /
rasāṃkuśāyāḥ skandasyārdraṃ bījaṃ kīlakaṃ rasaḥ
namaḥ śaktiriti khyātaṃ rahasyaṃ mantramuttamam /
<rasaliṅgārcanā>
rasaliṅgārcanaṃ vakṣye bhairavi śṛṇu tattvataḥ
vāmapādaṃ puraskṛtya praviśedyāgamandiram /
āsane mṛdule sthitvā śuciḥ saṃyatamānasaḥ
prāṇānāyamya saṃkalpya śrīguruṃ śirasi sthitam /
śuddhasphaṭikasaṃkāśaṃ praśāntaṃ varadābhayam
smarettannāma pūrvaṃ ca tadanujñāmavāpya ca /
divi sthitāśca ye bhūtā bhūmisthā vighnakāriṇaḥ
pātāle ye mahābhūtāḥ te naśyantu śivājñayā /
anenaiva ca mantreṇa digvidikṣv akṣatān kṣipet
puṣpamastrāya phaḍiti nikṣiped antarikṣake /
sarvaśatrupramathanī ceti dakṣiṇapārṣṇikām
trivāraṃ ghātayedbhūmau prāṇāyāmo bhavetpunaḥ /
rasendrabhadrapīṭhasya dakṣiṇe caturaśrakam
maṇḍalaṃ hastamātraṃ ca sārdhaṃ kuryātsuśobhanam /
trikoṇavṛttaṣaṭkoṇacaturaśraṃ bhavetkramāt
indrādilokapālāṃśca tattannāmapuraḥsaram /
praṇavādinamo'ntaiśca pūjayetkusumākṣataiḥ
vāṅmāyākamalābījair hṛdayādīn prapūjayet /
prācyāmavācyāṃ kramaśaḥ pratīcyottarayoḥ śive
īśānalāsuramarutkoṇe netre prapūjayet /
astraṃ sarvāsu kāṣṭhāsu caturthyantaṃ phaḍantakam
choṭikā darśayedaṣṭa paścādādhāramāharet /
tatraivāvāhayedagnimaṇḍalaṃ bījamūlakam
agnerdaśa kalāstatra yā gandhākṣataiḥ kramāt /
tataḥ pātraṃ samādāya bhāvayetsūryamaṇḍalam
mārtaṇḍadvādaśakalāstatrārcyāścandanākṣataiḥ /
gandhottamānvitaṃ toyaṃ pūrayed arghyapātrakam
cintayedaindavaṃ bimbaṃ tāstatra pūjayet /
madhye trikoṇamālikhya śaktibījaṃ samullikhet
tatra kṣipet gandhapuṣpaṃ mūlamantraṃ tridhā japet /
pūrvādidikṣu catasṛṣu catuḥpātrāṇi dhārayet
pūrayetpūrvavattāni gandhapuṣpākṣatairyajet /
prokṣayenmūlamantreṇa madhyapātrodakena ca
pātrāṇi nijagātrāṇi pūjādravyāṇi sarvataḥ /
svāgataścaturaśraṃ ca maṇḍalaṃ parikalpayet
pūrvavatpañcapātrāṇi pūrayecchuddhavāriṇā /
nikṣipenmadhyage sūtaṃ ratnaṃ dakṣiṇake kṣipet
svarṇaṃ tadvāmapātre ca tatsamīpe kuśaṃ nyaset /
ratnapātrasamīpasthe pātre syādaṣṭagandhakam
pratipātre trikoṇaṃ ca likhenmāyāsamanvitam /
nyasedgandhākṣataṃ puṣpaṃ tridhā mūlena mantrayet
saptadhā rasapātraṃ ca mūlamantreṇa mantrayet /
rasapātrodakenaiva pūjādravyāṇi cātmanaḥ
śarīramuttamāṅgaṃ ca prokṣayetpīṭhadīpakam /
āsanasya ṛṣirmeruḥ sutalaṃ chanda īritam
kūrmarūpī tu bhagavān devatā parikīrtitā /
pṛthvi tvayā dhṛtā lokā devi tvaṃ viṣṇunā dhṛtā /
tvaṃ ca dhāraya māṃ devi pavitraṃ kuru cāsanam /
anenaiva tu mantreṇa cāsane kusumaṃ kṣipet
<bhūtaśuddhiḥ>
bhūtaśuddhiṃ pravakṣyāmi pṛthvī pītā savajrakā /
kaṭhinā laṃbījayutā jānvantāṅguṣṭhamūlataḥ
dhyeyā jānvādikaṭyantam uparyasyārdhacandrakā /
śubhrā vaṃ bījasahitā vicintyā dravarūpikā
kaṭyādi hṛdayāntaṃ ca bahirdhyeyastrikoṇagaḥ /
raṃ bījaṃ raktavarṇaśca svastikena vibhūṣitaḥ
hṛdādikaṇṭhaparyantaṃ vāyuḥ smaryo 'ñjanaprabhaḥ /
yaṃbījasahito devi ṣaḍbinduparibhūṣitaḥ
ṣaṭkoṇaḥ karṇadeśācca brahmarandhrāntamīśvari /
vartulaṃ haṃbījayutaṃ mahākṛṣṇaṃ viyatsmaret
pṛthivīm apsu ca tāstvagnau sa ca vāyau sa so'mbare /
melayitvā dvādaśānte sthāpayetparameśvari
yaṃbījenātmano dehaṃ mūlādhārādviśoṣayet /
ṣaḍādhārāṇi nirbhidya yāvat brahmabilaṃ priye
raṃ bījena daheddehaṃ sarvamāplāvayettataḥ /
vaṃbījena dravībhūtaṃ brahmarandhrendumaṇḍalāt
syandamānāmṛtenaiva tanumāplāvayecchive /
ākāśādvāyumādadyāttasmādvahniṃ samāharet
vahnerāpaḥ samādeyāstābhyo bhūmiṃ samāharet /
evaṃ pañca ca bhūtāni svasvasthāne niyojayet
vāmakukṣisthitaṃ pāpapuruṣaṃ kṛṣṇarūpiṇam /
dhyāyettaṃ nirgataṃ devi khaḍgacarmadharaṃ param
nyāsaṃ rasāṅkuśenaiva kṛtvāṅgulihṛdādiṣu /
aiṃ hrīṃ śrīṃ kṣmauṃ kṣmaṃ hrāṃ hrīṃ hrūṃ hraiṃ hrauṃ hraḥ phaṭ raseśvarāya mahākālabhairavāya śikhāyai vaṣaṭ /
raudrarūpāya kṛṣṇapiṅgalalocanāya avatara 2 avatāraya 2 jalpa 2 jalpaya 2 śubhāśubhaṃ kathaya 2 kathāpaya 2 mama mahārakṣāṃ kuru kuru kāraya 2 mama rasasiddhiṃ dehi dehi 1888 /
mahākālabhairavāya hṛdayāya namaḥ /
pūrvavanmahābalabhairavāya śirase svāhā /
pūrvavat aghorabhairavāya śikhāyai vaṣaṭ /
pūrvavat vajravīrabhairavāya kavacāya huṃ /
pūrvavat krodhabhairavāya netratrayāya vauṣaṭ /
pūrvavat kālabhairavāya astrāya phaṭ /
evamaṅgulinyāsaḥ /
pratibījaiḥ samuccārya caturthaṃ rasāṃkuśam
hṛdādipañcasthāneṣu vinyasedbījapañcakam /
tataścāstrāya phaḍiti coṭikāṃ dikṣu darśayet
mātṛkāṃ ca kalānyāsaṃ pājyonyāsaṃ ca kolakam /
prakurvīta tato devi cāntaryajanam ācaret
kumbhakena hṛdambhoje samphullaṃ vidadhāti hi /
hṛtpadmakarṇikāyāṃ ca rasamūrtiṃ ca cintayet
mānasairgandhapuṣpādyairupacāraiḥ prapūjayet /
svadehaṃ gandhapuṣpādyair alaṃkuryād yathāsukham
antaryajanamevaṃ syād bahiryajanam ācaret /
astreṇa liṅgaṃ samprokṣya liṅgaśuddhiṃ vidhāya ca
vastrena toyena pūritāṃ vardhanīṃ priye /
dakṣapārśve saṃniveśya pūjayettāṃ vidhānataḥ
pīṭhe sindūrarajasā vidadhyāccaturaśrakam /
ṣaṭkoṇaṃ vilikhettasmin ṛjuṃ svarṇaśalākayā
vasupatraṃ cāṣṭapatraṃ sacaturdvārabhūgṛham /
caturaśraṃ bahirbhāge dikpālānpūjayetpriye
nandinaṃ ca mahākālaṃ bhṛṅgiṃ riṭiṃ mahābalam /
kumbhakarṇaṃ ca sugrīvaṃ bhṛṅgakaṃ ca dṛḍhāyudham
caturdvāre tu vinyasya dvau dvau prāgādipūjitau /
rukmaṃ raupyaṃ tāmrasīsaṃ vaṅgakāntaśaṭhaṃ hyayaḥ
prāgādidvārṣu sampūjya kramāddve dve maheśvari /
bhūgṛhābhyantare prācyāṃ śukramagnau grahaṃ yajet
dakṣiṇasyāṃ yajedrudramāsure ca samīraṇam /
paścimasyāṃ śivaṃ vahniṃ vāyavyām uttare hyumām
yajetpāvakamaiśānyāṃ tataścāṣṭadalāgrake /
prāgādau gandhakaṃ tālaṃ kāsīsaṃ ca manaḥśilām
kaṃkuṣṭhaṃ mākṣikaṃ caiva nṛpāvartaṃ ca gairikam /
lepikā kṣepikā caiva krāmikā rañjikā tathā
lohaṭī bandhakārī ca bhūcarī mṛtyunāśinī /
vibhūtiḥ khecarī caiva daśa dūtyaḥ krameṇa ca
pūjyāstvaṣṭadale padme hyūrdhvādhastāddaleṣu ca /
māṇikyamuktāvaiḍūryanīlagāruḍavidrumāḥ
gomedaḥ puṣparāgaśca maṇayaḥ sarvasiddhidāḥ /
dvitīyavasupatrasya dalāgreṣu prapūjayet
aṣṭādaśabhujā rudrāḥ pañcavaktrās triyambakāḥ /
candrārdhaśobhimakuṭāḥ nīlagrīvā vṛṣadhvajāḥ
svasvavarṇadharāḥ sarve tvaṣṭavidyeśvarāstu te /
pūjanīyā maheśāni dvitīye'ṣṭadalāmbuje
rasakaṃ vimalaṃ tāpyaṃ capalaṃ tutthamañjanam /
ṣaṭkoṇasya dalāgreṣu sakhyaḥ syuḥ sarvasiddhidāḥ
vajravaikrāntavajrābhrakāntapāṣāṇaṭaṅkaṇam /
bhūnāgaḥ śaktayaścaitāḥ ṣaḍasreṣu prapūjayet
hiṃgulaṃ sasyakaṃ caiva śilājatvagnijārakam /
tatkarṇikāyāṃ pūrvādau parāśakticatuṣṭayam
hiṃgulaṃ mālinī śaktiḥ parā śaktiśca sasyakam /
śilājatvaparā śaktiragnijāraḥ parāparā
praṇavādinamo'ntaiśca tattannāmapuraḥsaram /
sacaturthyā yajedetānrasāvaraṇasaṃsthitān
madhye tu divyaśaktīnāṃ pūjayedrasabhairavam /
saptaviṃśatiniṣke tu drāvite śuddhahāṭake
navaniṣkaṃ sūtarājaṃ vinyaseccaikamānasaḥ /
madhūcchiṣṭakṛte yantre liṅgākāre sulakṣaṇe
niṣṭapte hāṭake sūtaṃ pratapte prakṣipecchive /
muhūrtātsvāṅgaśītaṃ taṃ rasaliṅgaṃ payo'ntare
sthāpayet punarādāya hyuparisthaṃ malaṃ haret /
saṃghṛṣya ca samīkṛtya liṅgaṃ saṃprokṣayettataḥ
evaṃ raupyādilohairvā vyastair vātha samastakaiḥ /
abhrakādimasattvairvā liṅgaṃ kuryātsvaśaktitaḥ
rasaliṅgaṃ dvidhā proktaṃ sakalaṃ niṣkalaṃ priye /
pūrvoktaṃ sakalaṃ liṅgaṃ niṣkalaṃ kevalo rasaḥ
bubhukṣūṇāṃ hi sakalaṃ niṣkalaṃ mokṣamicchatām /
rasaliṅgaṃ hemabaddhaṃ brahmaviṣṇvīśavahnayaḥ
apūjayan rūpyabaddhaṃ gaṇeśaskandanandinaḥ /
tvayābhrasatvasambaddhaṃ rasaliṅgaṃ prapūjitam
tāmrabaddhaṃ ramāvāṇīkuberendrajalādhipāḥ /
kāntabaddhaṃ yamamarunnairṛtāḥ samapūjayan
vaṅgabaddhaṃ siddhasādhyavidyādharamaharṣayaḥ /
nāgabaddhaṃ nāgavasugandharvoragakinnarāḥ
tīkṣṇabaddhaṃ bhadrakālīyakṣabhūtapiśācakāḥ /
muṇḍabaddhaṃ ca durgāmbā cāpsaroguhyakāsurāḥ
niṣkalaṃ rasaliṅgaṃ tu bhṛṅgyādyā yogino'rcayan /
uktāni rasaliṅgāni mānavāḥ phalakāṅkṣiṇaḥ
pūjayeyuḥ prayatnena nityaṃ sarvārthasiddhaye /
uktānāṃ rasaliṅgānāṃ prāṇasaṃsthāpanaṃ śṛṇu
prāṇānāyamya vidhivat prāṇaśaktiṃ smarecchive /
śoṇitāmbhodhimadhyastharaktāmbhojāsanāṃ parām
raktāṃbaradharāṃ raktāṃ nānāratnakirīṭinīm /
vimalendukalājūṭāṃ ravivahnīndulocanām
karṇatāṭaṅkakiraṇāruṇīkṛtakapolakām /
śrīparṇīkusumākāranāsāvaṃśavirājitām
pravālapadmarāgābhabimbādharavirājitām /
kuruvindadalākāraślakṣṇadantābhiśobhitām
śaṅkhābhirāmakaṇṭhasthamuktāhāravirājitām /
aṅgulīyakakeyūrakaṭakādivibhūṣitām
pāśāṅkuśekṣukodaṇḍapuṣpabāṇābhayapradām /
rudhirāpūrṇapātreṇa śobhamānakarāmbujām
pīnastanataṭodbhāsihārakuṅkumamaṇḍitām /
kāñcīmañjīrakaṭakapādāṅgulivibhūṣitām
prāṇapratiṣṭhāṃ liṅgasya kurvītaikāgramānasaḥ /
sṛṇiṃ mañca pāśaśca haṃsaḥ so'hamiti priye /
amuṣya liṅgasya prāṇa iha prāṇaḥ /
amuṣya liṅgasya jīva iha sthitaḥ /
amuṣya liṅgasya sarvendriyāṇi vāṅmanaścakṣuḥśrotrajihvāghrāṇā ihāgatya sukhaṃ ciraṃ tiṣṭhantu so'haṃ haṃsaḥ svāhā /
yaralavaśaṣasahoṃ /
kroṃ hrīṃ āṃ /
etanmantraṃ samuccārya prāṇānāvāhayetpriye /
asya śrīprāṇapratiṣṭhāmantrasya brahmaviṣṇumaheśvarā ṛṣayaḥ /
ṛgyajuḥsāmāni chandāṃsi /
śrīparāśaktirdevatā /
āṃ bījam /
hrīṃ śaktiḥ kroṃ kīlakam /
amuṣya liṅgasya prāṇapratiṣṭhāyāṃ viniyogaḥ /
āsanaṃ pūjayetpūrvaṃ gandhapuṣpākṣatādibhiḥ
hāṃ ādhāraśaktyai namaḥ /
hrīṃ kūrmāya namaḥ /
hrūṃ anantāya namaḥ /
hraiṃ pṛthivyai namaḥ /
hrauṃ kandāya namaḥ /
aṅkurāya nālāya karṇikebhyaḥ dalebhyaḥ kesarebhyaḥ karṇikāyai tanmadhye dharmāya jñānāya vairāgyāya aiśvaryāya adharmāya ajñānāya avairāgyāya anaiśvaryāya namaḥ /
hṛdambhojasthitaṃ devaṃ saha devyā maheśvari /
āvāhayetsāvaraṇaṃ svāṅgaśaktisamanvitam
pīṭhe saṃsthāpayelliṅgaṃ mūlenārghyaṃ kuśodakaiḥ /
pādyaṃ gandhodakairdadyāt haimenācamanaṃ bhavet
ratnodakairbhavetsnānaṃ sarvaṃ mūlena śāmbhavi /
ekādaśena rudreṇa pavamānena pārvati
camakaiḥ puruṣasūktaiśca phalaiḥ pañcāmṛtairapi /
nālikerekṣusalilaiḥ sugandhodakavāriṇā
saṃsnāpya ca tato liṅgaṃ pīṭhe saṃsthāpayecchive /
liṅgasya paritaḥ oṃ vāmadevāya namaḥ jyeṣṭhāya rudrāya kālāya kalavikaraṇāya balāya balavikaraṇāya balapramathanāya sarvabhūtadamanāya ityaṣṭāsu dikṣu manonmanāya iti śivasannidhau puṣpairabhyarcya /
oṃ hrāṃ hṛdayāya namaḥ /
oṃ hrīṃ śirase svāhā /
oṃ hrūṃ śikhāyai vaṣaṭ /
oṃ hraiṃ kavacāya huṃ /
oṃ hrauṃ netratrayāya vauṣaṭ /
oṃ hraḥ astrāya phaṭ /
hrāṃ īśānāya namaḥ /
hrīṃ tatpuruṣāya namaḥ /
hrūṃ aghorāya namaḥ /
hraiṃ vāmadevāya namaḥ /
hrauṃ sadyojātāya namaḥ /
mūlamantreṇa devāya dadyātpuṣpāñjaliṃ priye
mūlamantraṣaḍaṅgena nyāsaṃ kuryācchivasya ca /
liṅgasya dakṣiṇe bhāge ṛgādīnnigamānapi
brahmāṇaṃ pṛthivīṃ toyaṃ viṣṇuṃ rudraṃ hutāśanam /
īśvaraṃ pavanaṃ caivamākāśaṃ ca sadāśivam
śrīkaṇṭhamamṛtāṃśuṃ ca bhairavaṃ bhāskaraṃ tathā /
paraṃ śivaṃ parātmānaṃ pūjayenmatimān kramāt
liṅgasya vāmapārśve tu brāhmyādīḥ sapta mātaraḥ /
mahālakṣmīṃ mahākālīṃ durgāṃ skandavināyakau
yoginyaḥ kṣetrapālāśca śaktayaścādipīṭhakāḥ /
oḍyāṇaśaktir jālaṃdhrī tathā pūrṇā giriḥ priye
kāmeśvarīti saṃpūjyā rudraśaktiḥ surārcite /
lopāmudrā kubjikā ca kālasaṃkarṣaṇī tathā
madhurādirasā gandhāḥ sarvadhānyāni pārvati /
divyauṣadhyaḥ sudhā hālā viṣaṃ carmādidhātavaḥ
indriyāṇi mano buddhirahaṅkāraśca cetanaḥ /
śabdādyā viṣayāḥ pūjyā dehāṅgāni ca śāmbhavi
liṅgasya paścime bhāge samudrāḥ sarito nadāḥ /
parvatā merumukhyāśca bhāskarādyā nava grahāḥ
jyotiścakraṃ dhruvaścaiva śiśumāraḥ prajāpatiḥ /
kalāḥ kāṣṭhāśca ghaṭikā muhūrtāḥ praharā dinam
rātriḥ pakṣaśca māsaśca ṛtukālāyanāni ca /
saṃvatsarā yugāḥ kalpā diśastārāstithiḥ śive
pātālāni ca nāgendrāstathā kālāgnirudrakāḥ /
yakṣāḥ piśācabhūtāśca rākṣasā danujāstathā
guhyakā duṣṭavetālā rājayakṣmādayo gadāḥ /
mantrāḥ śastrāṇi cāstrāṇi sampūjya kramaśaḥ priye
liṅgasya pūrvabhāge tu saṃpūjyā gurupaṅktayaḥ /
siddhāḥ sādhyāśca munayo yogino brahmavādinaḥ
vidyādharāḥ kinnarāśca gandharvaścāśvinau tathā /
vasavo'psarasāṃ mukhyā śṛṅgārādirasā nava
gītaṃ nṛttāni tadbhedāḥ kāśyapādyāstathā daśa /
rudrāḥ samanavaḥ pūjyā bhāskarā vahnayastrayaḥ
viśve devāśca pitaro mātaraḥ pitṛdevatāḥ /
kulācāryā rasācāryāḥ pūrvācāryāḥ śivārcakāḥ
matsyādidaśajanmāni jino lokāyatastathā /
narakādyāḥ sarvalokā garuḍā garuḍāṇḍakāḥ
brahmāṇḍāḥ khecarāḥ sarve bhūcarāśca jalecarāḥ /
sampūjya devatāḥ sarvāḥ praṇavādinamo'ntakaiḥ
tattannāmacaturthyantaiḥ puṣpagandhākṣataiḥ priye /
devāya vastrayugalam upavītadvayaṃ tathā
madhuparkaṃ divyagandhamakṣatān kusumāni ca /
sadā kaitakavarjyāni divyāni vidalāni ca
tatpuṣpāṇi ca kahlārakamalotpalakairavam /
jātīcampakapunnāgapūganāraṅgakaiḥ
māgadhīmādhavīmallīyūthikāprabhṛtīni ca /
damanī maruvaṃ caiva rasendrāya samarpayet
dhūpaṃ daśāṅgaṃ dīpaṃ cāpūpānnaṃ ghṛtapāyasam /
saṣaḍrasāni śākāni śuddhagandhottamānvitam
lehyaṃ coṣyādi naivedyaṃ pāradendrāya darśayet /
hastaprakṣālanaṃ devi dadyādgandhodakena ca
suvāsitāni pūgāni ghanasārayutāni ca /
avadātāni sāgrāṇi nāgavallīdalāni ca
muktāphalodbhavaṃ cūrṇaṃ tāmbūlaṃ ca samarpayet /
darpaṇaṃ cāmaradvandvaṃ chatraṃ nṛttaṃ ca gītakam
upacāreṣu sarveṣu dadyādācamanaṃ priye /
sarvopacārānmūlena dadyātstotraṃ japecchive
rasendrabhairavaṃ devaṃ dhyātvā devīṃ rasāṃkuśām /
māheśvarāṃśca vinatāṃ gandhapuṣpādibhiryajet
aṅguṣṭhānāmikābhyāṃ ca dadyādgandhottamānvitam /
bindumūlena devāya devyai ca gurupaṅktaye
kramādāvaraṇasthebhyo devībhyo'pi ca tarpayet /
hrīṃ ānandaśivamūrtimārādhayāmi /
hrīṃ parānandaśivamūrtimārādhayāmi /
hrīṃ parāparānandaśivamūrtimārādhayāmi /
hrīṃ ānandasiddhamūrtimārādhayāmi /
hrīṃ parānandasiddhamūrtimārādhayāmi /
hrīṃ parāparānandasiddhamūrtimārādhayāmi /
klīṃ ānandagurumūrtimārādhayāmi /
klīṃ parānandagurumūrtimārādhayāmi /
klīṃ parāparānandagurumūrtimārādhayāmi /
tebhyo dattvā prasādaṃ ca tairanujñāpitaḥ svayam
kuṇḍalyām ātmatattvaṃ ca vidyātattvaṃ ca nābhigam /
hṛdaye śivatattvaṃ ca sarvatattvaṃ hi tālugam
tritattvam evaṃ saṃcintya prasādaṃ ca samantrakam /
tataḥ prajvalitaṃ smṛtvā jyotirantargataṃ priye
svīkurvīta prasādaṃ ca yatheṣṭaṃ surasevite /
prīṇanti pitaro harṣānmūrchayā sarvadevatāḥ
ajñānā [... au3 Zeichenjh] vaprītiḥ sa evāhaṃ na saṃśayaḥ /
<rasendrabalikramaḥ>
gandhottamaudanaṃ śuddhakṣatajaṃ ca ghṛtaṃ madhu
saṃyojya pañcakhaṇḍaṃ ca kṛtvā dadyātkrameṇa ca /
dakṣiṇottarapūrvāsu paścimāyāṃ ca madhyame
tāṃstānmantrānsamuccārya baliṃ dadyāttato naraḥ /
praṇavaṃ māyāṃ kamalāṃ devīṃ putrapradaṃ tataḥ
tato vaṭukanāthākhyaṃ kapilaṃ jaṭābhārabhāsuraṃ ca tataḥ piṅgala triṇetra imāṃ baliṃ pūjāṃ gṛhṇa gṛhṇa svāhā /
oṃ hrīṃ śrīṃ siddhayoginībhyaḥ sarvamātṛbhyo namaḥ /
oṃ hrīṃ śrīṃ sarvabhūtebhyaḥ sarvabhūtapatibhyo namaḥ /
oṃ hrīṃ śrīṃ sthānakṣetrapāla imāṃ baliṃ pūjāṃ gṛhṇa gṛhṇa svāhā /
oṃ hrīṃ śrīṃ rasendra kṣetrapāla rājarājeśvara imāṃ baliṃ pūjāṃ gṛhṇa gṛhṇa svāhā /
baliṃ dadyāditi śive sarvavighnopaśāntaye /
tataścāṣṭottaraśataṃ japenmūlaṃ rasāgrataḥ
tataḥ stotraṃ japeddevi rasabhairavatuṣṭaye /
saṃtuṣṭāḥ sarvadevāḥ syuḥ tuṣṭe tu rasabhairave
ayaṃ nityārcanavidhiḥ proktaḥ sarvatra durlabhaḥ /
<pāradapūjāphalam>
viddhi māṃ pāradaṃ devi tatsmartā matsamaḥ priye
pāradastvadhiko matto madīyatvācca sārataḥ /
rasasya smaraṇaṃ puṇyaṃ darśanaṃ sparśanaṃ tathā
pūjanaṃ bhakṣaṇaṃ dānaṃ ṣoḍhā puṇyamudīritam /
sāttvikaṃ rājasaṃ caiva tāmasaṃ trividhaṃ vapuḥ
sāttvikaṃ muktidaṃ śubhraṃ bālaṃ dvibhujamaṇḍitam /
pūrṇapātraṃ sūkṣmadaṇḍaṃ dvinetraṃ kiṅkiṇīsrajam
rājasaṃ bhuktidaṃ raktaṃ kirīṭaśaśiśekharam /
caturbhujaṃ ca taruṇaṃ nīlakaṇṭhaṃ trilocanam
sarvaiśvaryapradaṃ dhyāyet śūlapātravarābhayam /
tāmasaṃ kṛṣṇavarṇaṃ ca jvaladūrdhvaśiroruham
aṣṭādaśabhujaṃ tryakṣaṃ pūrvoktaṃ cintayedrasam /
sarvasiddhipradaṃ devi sarvakāmaphalapradam
smaraṇaṃ rasarājasya sarvopadravanāśanam /
hṛdambhojasthitaṃ dhyāyennaśyantyenāṃsi bhairavi
darśanaṃ pāradendrasya hanti pāpaṃ trikālajam /
setukedāraparyantadivyaliṅgaughadarśane
yatpuṇyaṃ labhate martyaḥ tatkoṭiguṇitaṃ bhavet /
pṛthivyāṃ sarvatīrtheṣu sāgarānteṣu darśanāt
snānapānādibhiḥ puṇyaṃ tatkoṭiguṇitaṃ bhavet /
gohatyāniyutaṃ devi bhrūṇahatyāśatāni ca
brahmahatyāsahasrāṇi naśyanti rasadarśanāt /
gavāṃ koṭipradānena svarṇakoṭiśatena ca
aśvamedhasahasreṇa yatpuṇyaṃ tacca darśanāt /
rasasya sparśanaṃ hanyādagamyāgamanaṃ priye
paradravyāpahāraṃ ca pāpaṃ prāṇivadhārjitam /
saptadvīpe dharaṇyāṃ ca pātāle gagane divi
yānyarcayati liṅgāni tatpuṇyaṃ rasapūjayā /
svāyaṃbhuveṣu liṅgeṣu divyeṣu kṛtapūjayā
yatpuṇyaṃ rasaliṅgasya pūjayā tatphalaṃ bhavet /
yogino'ṣṭāṅganiratā yatpadaṃ brahmavādinaḥ
tatpadaṃ samavāpnoti rasaliṅgasya pūjayā /
kuṃkumāgarukastūrīkarpūrāntargataṃ rasam
mūrchitaṃ rasaliṅgāya dadyādiṣṭārthasiddhaye /
bhakṣaṇādrasarājasya sarvapāpaṃ vinaśyati
anādimāyāmalinamātmānaṃ ca viśoṣayet /
bhavarogaṃ harecchīghraṃ tritāpaṃ ca vināśayet
rasarājasya dānena caturabdhyantamedinīm /
mahāmerusamaṃ svarṇaṃ dattvā yattat phalaṃ bhavet
brahmarūpī śuddharaso viṣṇurūpī sa mūrchitaḥ /
bhasmīkṛto rudrarūpī baddhaḥ sūtaḥ sadāśivaḥ
kāmarūpī jalūkābhaḥ kālarūpī ca doṣavān /
mūrchito bhasmito baddhaḥ pāradendro maheśvari
vyādhimṛtyudaridratvaṃ harate'sau kṛpākaraḥ /
<rasendrastotram>
dadāsi tvaṃ rasendrāśu śabdasparśanadhūmataḥ
svarṇamarbudakoṭyantaṃ trāhi khecarasiddhida /
namaste kālakālāya namaḥ sarvaguṇātmane
valīpalitanāśāya mahāvīryapradāyine /
namaḥ śastrāstrahantre ca māyāmbhonidhipārada
pāradendra namastubhyaṃ kāminīkelimanmatha /
sudhārūpa tridoṣaghna namaste ṣaḍrasātmane
ghanatvātpṛthivīrūpa dravatvājjalarūpiṇe /
tejo'dhikatvāttejasvin cāñcalyādvāyurūpiṇe
sūkṣmatvādrasarūpāya namaste bhūtarūpiṇe /
namaste yogayogyāya prasīdāmaravandita
vedagodvijarājendraguruvīrādihiṃsayā /
sambhūtakṣayakuṣṭhādīnrogānharasi pāvana
naṣṭendriyārthānajñānān trātā tvamasi pārada /
sarvauṣadhībhyo'pyadhiko hyaṇumātropayogataḥ
eko'pi sarvadoṣaghno'rucināśana te namaḥ /
tvayā sṛṣṭā mahendrādyāḥ surā brahmādayaḥ kalāḥ
candrārkagrahanakṣatraśivabhairavaśaktayaḥ /
jñānājñānaguṇā lokā gandharvoragarākṣasāḥ
divyauṣadhāni sarvāṇi sarvasiddhikarāṇyapi /
sūtendra bhavataḥ śrīman kalāṃ nārhanti ṣoḍaśīm
pratyakṣaśambho sūtendra kimanyairbhavati sthite /
aṇimādiguṇopete nānāsiddhipradāyake
yogino hemamukhyāni lohānyakṣayatāṃ sadā /
amṛtatvaṃ prāpnuvanti sevayā tatra kojvala
dṛśyādṛśyasvarūpaṃ tvāṃ bhogamokṣapradaṃ param /
yo na jānāti sūtendra sa māṃ vetti kathaṃ naraḥ
gururmātā pitā bhrātā dhanaṃ vidyā gatiḥ suhṛt /
rasa tvameva bhūtānāṃ tvattaḥ ko'nyo hitaṃkaraḥ
rasendra tava yoge ca śāstre stotre rasāyane /
yastu bhaktiyuto loke sa evāhaṃ na saṃśayaḥ
brahmajñāne'pi niṣṇāto yastvāṃ nindati pārada /
tyājyo'sau sarvalokeṣu naivāhaṃ rakṣituṃ kṣamaḥ
yastvāṃ nāstīti ca vadet tasya siddhirna kutracit /
yastvāmastīti ca vadettasya siddhirbhavetsadā
rasendraṃ yastu loke'sminkulīno vādhamānvayaḥ /
saṃskṛtaṃ kurute sūta tvāmaṣṭādaśakarmabhiḥ
sa puṇyaḥ sa vratī dhanyaḥ sa ślāghyaḥ sa ca buddhimān /
sa pumānsa ca sarvajñaḥ sa siddhaḥ sa ca daivatam
tatkulaṃ pāvanaṃ bhūmiḥ puṇyā rājā jayānvitaḥ /
tatpuraṃ sotsavaṃ nityaṃ kṛtārthā ca tadambikā
tasya saṃdarśanaṃ puṇyaṃ sparśanaṃ bhāṣaṇaṃ tathā /
pratyakṣādipramāṇena pārada tvaṃ sadāśivaḥ
tvatto dehādi lohāni vajratvaṃ yānti hematām /
rasendra tvatprasādena māninyo mṛgalocanāḥ
cakravākasamottuṅgapīnavṛttastanojjvalāḥ /
cañcalā manmathāsaktā vidrumādharaśobhitāḥ
śukatuṇḍapratīkāśavakratīkṣṇanakhāṅkurāḥ /
śirīṣamālāsubhujāḥ campakasraksamaprabhāḥ
nimnanābhisamudbhūtaromarājivirājitāḥ /
sarvāṅgasauṣṭhavāḥ kāntāḥ snigdhā vaśyā bhavanti ca
sūtendra śuṣkakāṣṭhānāṃ rāśimagniryathā dahet /
tathaiva janmadāridryamṛtyuduḥkhamahāmayān
jāraṇārthe'gnimadhye tvāṃ dhārayetkati vāsarān /
tāvatkalyasahasrāṇi śivaloke sukhaṃ vaset
tava kāryeṣu sūtendra kiṃciddravyaṃ vyayennaraḥ /
teṣāṃ dadāsi tadvittaṃ koṭikoṭiguṇādhikam
paramā pāradī vidyā sarvalokeṣu durlabhā /
bhogamokṣapradā puṇyā putrārogyapravardhanī
ye tvāṃ nindanti sūtendra mārjālakharavāyasāḥ /
jambūkā ṛṣabhāḥ śvānaḥ klībāndhabadhirā jaḍāḥ
mūkāḥ kubjāḥ paṅgavaśca vyaṅgā vandhyāśca rogiṇaḥ /
kaivartāḥ pāpakarmāṇo jāyante'nekajanmasu
bhavato nindakaiḥ sārdhaṃ bhāṇḍapakvānnamiśraṇam /
yaḥ kuryādāsanaṃ śayyāṃ bhojanālāpasaṃgatim
sa pāpiṣṭho bhavettyājyaḥ sarvadharmabahiṣkṛtaḥ /
iti stotraṃ mayā proktaṃ pāradendrasya bhairavi
yaḥ paṭhet śṛṇuyādbhaktyā trisandhyaṃ rasasiddhaye /
brahmahatyādipāpaiśca pātakairupapātakaiḥ
trikarmakalibhirdevi mucyate nātra saṃśayaḥ /
ghore yuddhe mahāraṇye digbhrame śatrusaṃkaṭe
nadīprataraṇe devi coravyāghrādisaṅkaṭe /
japetstotramidaṃ devi dhyātvā śrīrasabhairavam
iti stutvā sūtarājaṃ sarvaṃ karma samarpayet /
raso dātā raso bhoktā rasaḥ kartā ca kāraṇam
raso hotā ca havyaṃ ca sarvavyāpī rasaḥ sadā /
anenaiva ca mantreṇa rasendrāya samarpayet
tato nyāsaṃ ca mūlena kuryāddhyātvā ca pūrvavat /
saṃhāramudrāṃ kṛtvātha vahennadyāṃ raseśvaram
hṛtpadme sthāpayeddevaṃ sāṅgāvaraṇaśaktikam /
śivo'hamiti sadbhāvaṃ cintayedrasadeśikaḥ
pūjāsthānaṃ ca saṃmārjya prokṣayedudakena ca /
tato homālayaṃ prāpya samācamya ca deśikaḥ
śālāyāmagnidigbhāge yonikuṇḍe trimekhalam /
darbhaiḥ prāgudagagraiśca paristīrṇaṃ yathāvidhi
nyāsaṃ mūlena saṃkalpya prāṇāyāmaṃ vidhāya ca /
pañcabhūsaṃskṛtaṃ kṛtvā svastriyā vā dvijena vā
ānīya vahniṃ nikṣipya kuṇḍe prajvālayettataḥ /
vahniṃ piṅgajaṭājūṭaṃ trinetraṃ śuklavāsasam
raktāmbhojasthitaṃ devaṃ mālyābharaṇabhūṣitam /
saptahastaṃ catuḥśṛṅgaṃ dviśīrṣaṃ ca tripādakam
tridhā baddhaṃ ca ṛṣabhaṃ śaktyādyāyudhadhāriṇam /
dhyātvā tasyārghyapādyādi kuryātsarvopacārakam
gandhākṣatasupuṣpaiśca pūjayejjātavedasam /
tasminnāvāhayeddevaṃ saṃcintya rasabhairavam
nyāsaṃ devasya kurvīta mūlamantreṇa homayet /
tilājyavrīhibhirmantraṃ śatamaṣṭottaraṃ priye
aṣṭāviṃśati vā kuryāt mūlātpūrvāhutiṃ hunet /
prāṇāyāmaṃ tato nyāsaṃ kṛtvā ca hṛdi dhāraṇam /
evaṃ nityārcanavidhiḥ proktastava surārcite
Original text: Ānandakanda · Edition: S.V. Radhakrishna Sastri, Srirangam: Sri Vilasam Press, 1952. · Data entry Oliver Hellwig · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0