વિષ્વક્સેનસંહિતા · અધ્યાય 33

દ્વારે દ્વારે મુનિશ્રેષ્ઠ પૂર્ણૈરેવ તુ ભૂષયેત્ ।
...... ...... ...... ......
...... ...... ...... ......
...... ...... ગેનૈવ શુદ્ધ્યતિ ।
એવં સંક્ષેપતઃ પ્રોક્તં હેતિરાજસ્ય લક્ષણમ્ ।
પ્રતિષ્ઠાયાઃ ક્રમં ચૈવ રાજરાષ્ટ્રસુખાવહમ્ ।
ધન્યં યશસ્યમાયુષ્યં સમરે વિજયં(?)તથા ।
યઃ કારયેત્તુ મતિમાન્ સર્વાન્ કામાનવાપ્નુયાત્ ।
ઇતિ શ્રીપાઞ્ચરાત્રે વિષ્વક્સેનસંહ્રિતાયાં[હેતિરાજલક્ષણવિધિર્નામ] દ્વાત્રિશો ઽધ્યાયઃ ॥
ત્રયસ્ત્રિંશો ઽધ્યાયઃ
વિષ્વક્સેનઃ---
અથાતઃ સંપ્રવક્ષ્યામિ દ્રવ્યશુદ્ધિવિધિં પરમ્ ।
રત્નાનિ હેમવસ્તાણિ ભૂષણાદીંશ્ચ તામ્રજાન્

અન્નં તોયં દધિક્ષીરે ઘૃતં મધુગુલાદયઃ ।
મધુપર્કશ્ચ પુષ્પાણિ મુખવાસોપહારકમ્

એવમાદીનિ ચાન્યાનિ દેવેશોય નિવેદયેત્ ।
નિવેદિતાનિ વસ્તૂનિ શુદ્ધાશુદ્ધાનિ વૈ શૃણુ

અન્નાદીનુપહારાંસ્તાન્ વર્જયેન્મુનિસત્તમ ।
રત્નાદિલોહજાન્તાશ્ચ શુદ્ધા એવ ન સંશયઃ

રત્નાનિ હેમવસ્ત્રાણિ ભૂષણાનિ ચ (-દીંશ્ચ?) લોહજાન્ ।
નિવેદિતાનિ શુદ્ધ્યન્તે ક્ષાલયેન્મન્ત્રપૂર્વકમ્

અસ્તરાજેન મન્ત્રેણ ક્ષાલયેત્તાન્ પુનસ્ત્રિધા ।
તથૈવ તામ્રકલશાન્ વસ્ત્રેણ પરિવેષ્ટયેત્

મન્ત્રમાહાત્મ્યમાત્રેણ શુદ્ધ્યન્તે નાત્ર સંશયઃ ।
અન્નં તોયં દધિક્ષીરં ઘૃતં મધુ ગુલં તથા

મધુપર્કો ઽથ પુષ્પં ચ મુખવાસોપહારકમ્ ।
નિર્માલ્યમિતિ વિજ્ઞેયં મમ પ્રીતિકરં શુભમ્

તામ્બૂલં મધુપર્કં ચ નૈવેદ્યાન્નં તથૈવ ચ ।
યદ્ભુક્તં તદ્વિના બ્રહ્મન્ આચાર્યાય પ્રદાપયેત્

તુર્યભાગ્ર હિ સંગૃહ્ય મમાગ્રે સ્થાપયેત્ ક્રમાત્ ।
ગન્ધપુષ્પાદિનાભ્યર્ચ્ય મામુદ્દિશ્ય નિવેદયેત્

તન્નિર્માલ્યં ચ તદ્ભુક્તં વૈષ્ણવાનાં તુ દાપયેત્ ।
એવં સંક્ષેપતઃ પ્રોક્તઃ દ્રવ્યશુદ્ધિર્મયા મુને

અથાતઃ સંપ્રવક્ષ્યામિ સ્રુક્સ્રુવાદ્યધિદૈવતમ્ ।
સ્રુક્સ્રુવં (-વૌ?) ચૈવ દર્વી ચ પૃથિવીદેવતા સ્મૃતા

ઉદકુમ્ભશ્ચન્દ્રદૈવત્યઃ(?) પ્રણીતા વરુણદેવતા ।
જિહ્વશ્ચ સ્વર્ગદૈવત્યઃ(?) અન્તરિક્ષં ચરુસ્તથા

ગન્ધર્વો ગન્ધદૈવત્યઃ(?) પુષ્પં શુક્રાધિદૈવતમ્ ।
અક્ષતા લક્ષ્મીદૈવત્યા(?) ધૂપં ચાર્ઘ્યાધિદૈવતમ્

દીપસ્ય ભાસ્કરં વિદ્યાન્મૂલં સશ્ચન્દ્રદેવતા(?) ।
વિહરી વાસુદેવત્યા(?) સમિધો બ્રહ્મદેવતા

આજ્યં તુ રુદ્રદૈવત્યં(?) અન્નં રુદ્રાધિદૈવતમ્ ।
ઇધ્મપ્રવ્રશ્ચનં (-ને?) (ચૈવ ?) પિતૃવર્ગા યથાક્રમમ્

ગવ્યવસ્તૂનિ સર્વાણિ ગણેશસ્તત્ર દેવતા ।
સ્વરે સરસ્વતી દેવી પ્રણવે સર્વશક્તયઃ

સર્વેષામેવ વસ્તૂનાં રસરૂપં તુ વૈષ્ણવમ્ ।
સ્મૃતં ચેદસ્મૃતં ચેત્તુ સર્વં નારાયણાત્મકમ્

કલશે દેવતા વક્ષ્યે શૃણુ નારદ તત્ત્વતઃ ।
વક્ત્રં વાગીશ્વરી દેવી કર્ણં લક્ષ્મીસ્તથૈવ ચ

પાર્શ્વયોશ્ચ તથા શાન્તી પૃષ્ઠે ચ પૃથિવી સ્મૃતા ।
તથૈવ પૂર્ણકુમ્ભં તુ સંસ્મરેદધિદૈવતમ્

એવ સંક્ષેપતઃ પ્રોક્તં સ્રુક્સ્રુવાદ્યવિદૈવતમ્ ।
નિત્યે નૈમિત્તિકે ચાસ્મિન્ વિષ્ણુયાગેષુ સર્વશઃ

જ્ઞાત્વા તત્રાધિદૈવં તુ સાધકઃ સંપ્રયોજયેત્ ।
કારયેદ્વિષ્ણુયાગેષુ મન્ત્રાણામધિદૈવતમ્

અજ્ઞાનાત્ કુરુતે મોહાત્ સા કૃતાપ્યકૃતા ભવેત્ ।
તસ્માત્ સર્વપ્રયત્નેન સાધકઃ પરમાર્થવિત્