વિષ્વક્સેનસંહિતા · અધ્યાય 29

તસ્માત્ સર્વપ્રયત્નેન કારયેદ્વિધિપૂર્વકમ્ ॥
ઇતિ શ્રીપઞ્ચરાત્રે વિષ્વક્સેનસંહિતાયાં અમાવાસ્યોત્સવવિધિર્નામાષ્ટાવિંશો ઽધ્યાયઃ ॥
એકોનત્રિંશો ઽધ્યાયઃ
વિષ્વક્સેનઃ---
રાઘવસ્યૈવ વક્ષ્યામિ તથા જન્મદિનક્રિયામ્ ।
ઋક્ષે પુનર્વસૌ કાર્યં ચૈત્રે નાવમિકે તિથૌ

માઘમાસે ઽથવા બ્રહ્યન્ રાઘવોત્સવમુત્તમમ્ ।
કૃત્વાઙ્કુરાર્પણં પૂર્વં તતશ્ચોત્સવમાચરેત્

સ્નપનં વિધિવત્ કૃત્વા સાયાહ્ને રાઘવસ્ય તુ ।
આચાર્યં પૂજયેત્ પશ્ચાત્ વસ્ત્રહેમાઙ્ગુલીયકૈઃ

ગોદાનં ભૂમિદાનં ચ સુવર્ણં રજતં તથા ।
પશ્વાજ્યતિલદાનં ચ ગોગ્રાસં ચ યથાવિધિ

કૌતુકં બન્ધયેત્ પશ્ચાત્ સુપુણ્યાહપુરઃસરમ્ ।
હોમં ચૈવ વિધાનેન કારયેત્ સાધકોત્ત્મઃ

સમિધો મૂલમન્ત્રેણ પ્રણવેનાજ્યમેવ ચ ।
પ્રત્યેકમષ્ટાવિંશશ્ચ ચરુહોમમથાચરેત્

ષોડશર્ચં ચ પુંસૂક્તમતો દેવાઃ ષડર્ચકમ્ ।
પઞ્ચોપનિષદં ચૈવ વિષ્ણોર્નુકમિતિ ત્ર્યૃચા

દ્વાદશાક્ષરમન્ત્રેણ વૌષડન્તેન હોમયેત્ ।
એતાન્(?)પૂર્ણાહુતિં હુત્વા હોમશેષં સમાપયેત્

તતો હોમાવસાને તુ પુણ્યાહં કારયેત્ ક્રમાત્ ।
તતસ્તુ દાપયેત્તત્ર હોમપુણ્યાહદક્ષિણામ્

આત્મન્યારોપયેદગ્નિમાત્માનં ચાર્પયેદ્ધરૌ ।
રાઘવં પૂજયેત્ પશ્ચાત્ રામમન્ત્રેણ મન્ત્રવિત્

હવિર્નિવેદયેત્ પશ્ચાત્ પઞ્ચધા પરમેષ્ઠિના ।
ઓદનં કૃસરં ગૌલ્યં પાયસં દધિસક્તુકમ્

પાનીયં ચ સુગન્ધાઢ્યં મુખવાસં ચ દાપયેત્ ।
વિવિધાનિ ચ ભક્ષ્યાણિ વિવિધાનિ ફલાનિ ચ

બ્રાહ્મણાન્ ભોજયેત્તત્ર વૈષ્ણવાન્ વેદપારગાન્ ।
ગેયનૃત્તવિનોદાદ્યૈ રાત્રિશેષં સમાપેયત્

પ્રભાતાયાં તુ શર્વર્યામલંકારં તુ દાપયેત્ ।
અલંકૃત્ય જનાન્ સર્વાન્ વિષ્ણુપ્રિયતમાન્ સમાન્

તૈલૈશ્ચન્દનપઙ્કૈશ્ચ અઙ્ગરાગૈશ્ચ સર્વશઃ ।
હરિદ્રાચૂર્ણપુષ્પૈશ્ચ વસ્ત્રૈર્નાનાવિધૈસ્તથા

જલયુક્તાશ્ચ શતશો જલમિશ્રૈરિતસ્તતઃ ।
અન્યોન્યં ચિક્ષુ(-ક્ષિ?)પુઃ સર્વે નૃત્તગીતસમન્વિતાઃ

ચિત્રધ્વજવિતાનૈશ્ચ ચામરસ્તાલવૃન્તકૈઃ ।
શઙ્ખદુન્દુભિનિર્ઘોષૈઃ ક્ષ્વેલિતાસ્ફોટિતૈરપિ

નૃત્તગેયૈશ્ચ વાદ્યૈશ્ચ ભક્તૈર્ભાગવતૈસ્તથા ।
જયશષ્દરવૈશ્ચૈવ યુક્તં કુર્યાન્મહોત્સવમ્

તૈલગન્ધજલૈર્યુક્તં રજનીચૂર્ણસંયુતમ્ ।
ગ્રામં પરિભ્રમીકૃત્ય ગચ્છેયુઃ પુનરાલયમ્

સ્નાપયેદ્દેવદેવં તં યથાવિભવવિસ્તરમ્ ।
વસ્ત્રાભરણગન્ધાદ્યૈરલંકૃત્ય પ્રયત્નતઃ

મહાહવિર્નિવેદ્યાથ ભક્તાનાં ચૈવ પૂજનમ્ ।
એવં યઃ કારયેદ્ ભક્ત્ય ચોત્સવં રાજજન્મનિ