વિષ્ણુધર્મોત્તરપુરાણમ્ · અધ્યાય 3.146.150

3.146
માર્કણ્ડેય ઉવાચ ॥
ઇદમન્યત્પ્રવક્ષ્યામિ ચતુર્મૂર્તિવ્રતં તવ ॥
વાસુદેવસ્ય ગરુડસ્તાલઃ સઙ્કર્ષણસ્ય ચ

પ્રદ્યુમ્નસ્ય તથા ચિહ્નં મકરો વ્યાદિતાનનઃ॥
દેવોઽનિરુદ્ધો ધર્મજ્ઞ ઋષ્યકેતુઃ પ્રકીર્તતઃ

પીતં નીલં તથા શ્વેતં રક્તં ચ યદુનન્દન॥
તેષાં તુ કથિતં વાસઃ પતાકા તાદૃગિષ્યતે

યસ્ય દેવસ્ય યચ્ચિહ્નં સ ચાત્મા નામ કીર્તિતઃ ॥
પતાકા યાદૃશી યસ્ય વસનં તસ્ય તાદૃશમ્

ચૈત્રે તુ પ્રત્યહં માસિ ગરુડં પૂજયેન્નરઃ ॥
પીતેન ગંધનૈવેદ્યમાલ્યવસ્ત્રાદિના દ્વિજઃ

વૈશાખે ચ તથા માસિ તાલં સંપૂજયેત્સદા ॥
નીલેન ગંધનૈવેદ્યમાલ્યવસ્ત્રાદિના દ્વિજઃ

ઋષ્યં સંપૂજયેદ્દેવં માસ્યાષાઢે યથાવિધિ ॥
રક્તેન ગન્ધનૈવેદ્યમાલ્યવસ્ત્રાદિના દ્વિજઃ

।
બહિઃ સ્નાનં તથા કુર્યાદ્વહ્નિસંપૂજનં તતઃ ॥
નિત્યં ચ કુર્યાદ્ધર્મજ્ઞ તથા બ્રાહ્મણતર્પણમ્

પ્રાણયાત્રા તથા કુર્યાદુક્તં તૈલવિવર્જિતમ્ ॥
અધઃશાયી તથા ચ સ્યાદ્ બ્રહ્મચારી તથા ભવેત્

વ્રતમેત્તથા કુર્યાન્નિત્યં માસચતુષ્ટયમ્ ॥
બ્રાહ્મણાન્પૂજયેચ્છક્ત્યા ચાષાઢચરમેહનિ

વસ્ત્રાણ્યર્થાનિ ધર્મજ્ઞ દદ્યાદ્વિપ્રેષુ દક્ષિણામ્ ॥
કૃત્વૈકં પારણં રાજન્સ્વર્ગલોકે મહીયતે

દ્વિતીયં પારણં કૃત્વા શક્રલોકે મહીયતે ॥
તૃતીયં પારણં કૃત્વા બ્રહ્મલોકે મહીયતે

કૃત્વા પારણષટ્કં તુ રુદ્રલોકે મહીયતે ॥
વિષ્ણુલોકમવાપ્નોતિ કૃત્વા દ્વાદશપારણમ્

ધ્વજવ્રતં દ્વાદશવત્સરાણિ કૃત્વા નરો ભાર્ગવવંશમુખ્ય ॥
સાયુજ્યમાયાતિ જનાર્દનસ્ય દેવસ્ય વિષ્ણોઃ પરમેશ્વરસ્ય

ઇતિ શ્રીવિષ્ણુધર્મોત્તરે તૃતીયખણ્ડે માર્કણ્ડેયવજ્રસંવાદે ચતુર્મૂર્તિકલ્પે ધ્વજવ્રતવર્ણનો નામ ષટ્ચત્વારિંશદુત્તરશતતમોઽધ્યાયઃ । ૧૪૬ ॥
3.147
માર્કણ્ડેય ઉવાચ ॥
ઇદમન્યત્પ્રવક્ષ્યામિ ચતુર્મૂર્તિવ્રતં તવ ॥
ઈશાનં ચ તથા વહ્નિં વિરૂપાક્ષં સમીરણમ્

વિજ્ઞેયં યદુશાર્દૂલ દેવમૂર્તિચતુષ્ટયમ્ ॥
તેષાં તુ રૂપનિર્માણં કૃત્વા તાનર્ચયેદ્બુધઃ

ગન્ધમાલ્યનમસ્કારધૂપદીપાન્નસંપદા ॥
ચૈત્રશુક્લે મહાભાગં પ્રતિપત્પ્રભૃતિ ક્રમાત્

ભૌમનાદેયતાડાકસારસૈઃ સ્નાનમાચરેત્ ॥
દધ્ના તિલૈર્યવૈર્હોમો ઘૃતેન ચ તથા ભવેત્

કર્પૂરકુઙ્કુમં ચૈવ તથૈવાગુરુચંદને ॥
બ્રાહ્મણેષુ પ્રદાતવ્યં તથા રાજન્દિન ક્રમાત

દિનત્રયં તથાશ્નીયાત્સાયંપ્રાતરયાચિતમ્ ॥
દિનમેકં તથાશ્નીયાદ્બ્રહ્મચારી નરોત્તમ

એવં સંવત્સરં કૃત્વા વ્રતં પુરુષસત્તમ ॥
સર્વકામસમૃદ્ધસ્ય યજ્ઞસ્ય ફલમશ્નુતે

માનુષ્યમાસાદ્ય ભવત્યરોગો વસુન્ધરેશો વિજિતારિપક્ષઃ ॥
જન્માન્તરે સ્યાદ્દ્વિજવર્યમુખ્યો વેદપ્રસક્તો બહુયજ્ઞયાજી

ઇતિ શ્રીષ્ણુધર્મોત્તરે તૃ૦ ખ૦ માર્કણ્ડેયવજ્રસંવાદે ચતુર્મૂર્તિકલ્પે દેવમૂર્તિવ્રતવર્ણનોનામ સપ્તચત્વારિંશદુત્તરશતતમોઽધ્યાયઃ

3.148
માર્કણ્ડેય ઉવાચ ॥
ઇદમન્યત્પ્રવક્ષ્યામિ ચતુર્મૂર્તિવ્રતં તવ ॥
શઙ્ખચક્રગદાપદ્મશ્ચતુરાત્મા પ્રકીર્તિતઃ

વાસુદેવઃ સ્મૃતઃ શઙ્ખશ્ચક્રં સંકર્ષણસ્તથા ॥
પ્રદ્યુમ્નશ્ચ ગદા પદ્મમનિરુદ્ધો જગદ્ગુરુઃ

શ્રાવણાદિષુ માસેષુ બહિઃ સ્નાનસ્તુ ભક્તભુક્ ॥
તેષાં સંપૂજનં કુર્યાત્પ્રતિમાસમતઃ ક્રમાત્

ગન્ધમાલ્ય નમસ્કારધૂપદીપાન્નસંપદા ॥
તતસ્તુ કાર્તિકસ્યાન્તે સમાપ્તે તુ તથા વ્રતે

બ્રાહ્મણાન્ભોજયેદ્ભક્ત્યા દદ્યાચ્છક્ત્યા ચ દક્ષિણામ્ ॥
કાંસ્યપાત્રં ચ સઘૃતં સસુવર્ણં તથૈવ ચ

કૃત્વા વ્રતં માસચતુષ્ટયં તુ પ્રાપ્નોતિ લોકં ત્રિદશેશ્વરસ્ય॥
માનુષ્યમાસાદ્ય તથેહ પશ્ચાદ્વસુન્ધરેશો ભવતીહ વીરઃ

ઇતિ શ્રીવિષ્ણુધર્મોત્તરે તૃતીયખણ્ડે માર્કણ્ડેયવજ્રસંવાદે ચતુર્મૂર્તિવ્રતકલ્પે આયુધવ્રતવર્ણનો નામાષ્ટાચત્વારિંશદુત્તરશતતમોઽધ્યાયઃ

3.149
માર્કણ્ડેય ઉવાચ ॥
ઇદમન્યત્પ્રવક્ષ્યાસિ ચતુર્મૂર્તિવ્રતં તવ ॥
ત્રિરાત્રોપોષિતઃ સમ્યગ્વસન્તે વિષુવદ્દિને

પૂજાં કૃત્વા યથાશક્તિ વાસુદેવસ્ય શત્રુહન્ ॥
તતો માસત્રયં નિત્યં વાસુદેવં તુ પૂજયેત

તચ્ચ માસત્રયં તિષ્ઠેત્ફલાહારો વિચક્ષણઃ ॥
તતઃ શારદમાસાદ્ય ધર્મજ્ઞં વિષુવદ્દિનમ્ ॥

ત્રિરાત્રોપોષિતઃ સ્નાત્વા પ્રદ્યુમ્નં પૂજયેત્પ્રિયમ્ ॥
હોમં કૃત્વા તતોશ્નીયાદ્દત્ત્વા દાનં ચ શક્તિતઃ

પ્રાણયાત્રાં તુ કુર્વીત યાવકેન મહામતે॥
વ્રતાવસાનમાસાદ્ય વાસન્તં વિષુવદ્દિનમ્ ॥
બ્રાહ્મણં ભોજયેચ્છક્ત્યા દદ્યાદ્વિપ્રેષુ દક્ષિણામ્

કાઞ્ચનં રજતં વસ્ત્રં ગાં ચ યાદવનન્દન ॥
એતત્સંવત્સરં કૃત્વા વ્રતં નામ હરિપ્રિયમ્

સ્વર્ગલોકમવાપ્નોતિ બહુકાલમસંશયમ્ ॥
તતોઽશ્વિલોકાન્પ્રાપ્નોતિ વસુલોકં તતો દ્વિજઃ

વિશ્વેષાં ચૈવ દેવાનાં તથૈવાઙ્ગિરસાં દ્વિજઃ ॥
રુદ્રાણામથ સાધ્યાનાં ભૃગૂણાં સવિતુસ્તથા

મરુતામપિ ધર્મજ્ઞ શિશિરાંશોસ્તથૈવ ચ ॥
પ્રાપ્નોતિ દેવલોકં ચ કામચારી વિહઙ્ગમઃ

પ્રાપ્નોતિ લોકં સ હુતાશનસ્ય શક્રસ્ય દેવસ્ય તથા હરસ્ય ॥
લોકં સમાસાદ્ય પિતામહસ્ય તતઃ સ વિષ્ણોઃ પુરુષઃ પ્રયાતિ

ઇતિ શ્રીવિષ્ણુધર્મોત્તરે તૃતીયખણ્ડે માર્કણ્ડેયવજ્રસંવાદે ચતુર્મૂર્તિવ્રતકલ્પે ફલાહારહરિપ્રિયવ્રતવર્ણનો નામૈકોનપઞ્ચાશદુત્તરશતતમોઽધ્યાયઃ

3.150
માર્કણ્ડેય ઉવાચ ॥
ઇદમન્યત્પ્રવક્ષ્યામિ ચતુર્મૂર્તિવ્રતં તવ ॥
તસ્મિન્નેવ વ્રતે રાજન્મયા પૂર્વોદિતે શુભે

વિષ્ણોઃ સ્થાને ત્વનન્તસ્ય પૂજા કાર્યા વિજાનતા ॥
તસ્ય સંપૂજનં કૃત્વા મહીગગનવેધસામ્

દ્વિતીયાદિષુ કુર્વીત યથાવદ્વિજિતેન્દ્રિયઃ ॥
અનન્તં પૂજયેદ્વિદ્વાન્પ્રથમેહ્નિ યથાવિધિ

વ્રતમેતન્નરઃ કૃત્વા પૂર્ણં સંવત્સરં તતઃ॥
વિષ્ણુલોકમવાપ્નોતિ યાવદિન્દ્રાશ્ચતુર્દશ

માનુષ્યમાસાદ્ય ભવત્યરોગો જિતેન્દ્રિયઃ સત્યપરો વિનીતઃ ॥
ધનેન રૂપેણ સુખેન યુક્તો જનાભિરામઃ પ્રમદાપ્રિયશ્ચ

ઇતિ શ્રીવિષ્ણુધર્મોત્તરે તૃતીયખણ્ડે માર્કણ્ડેયવજ્રસંવાદે ચતુર્મૂર્તિકલ્પેઽનન્તતવર્ણનો નામ પઞ્ચાશદુત્તરશતતમોઽધ્યાયઃ