વિષ્ણુધર્મોત્તરપુરાણમ્ · અધ્યાય 1.58

॥ શઙ્કર ઉવાચ ॥
અહિંસા સત્યવચનં દયા ભૂતેષ્વનુગ્રહમ્ ॥
યસ્યૈતાનિ સદા રામ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

માતાપિતૃગુરૂણાઞ્ચ યઃ સમ્યગિહ વર્ત્તતે ॥
વર્જકો મધુમાંસસ્ય તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

વરાહમત્સ્યમાંસાનિ યો નાત્તિ ભૃગુનન્દન ॥
વિરતો મદ્યપાનાચ્ચ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

ન ધારયતિ નિર્માલ્યમન્યદેવોદ્ધૃતં તુ યઃ ॥
ભુંક્તે ન ચાન્યનૈવેદ્યં તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

અવૈષ્ણવે દેવધૃતં નિર્માલ્યં યઃ પ્રયચ્છતિ ॥
નૈવેદ્યં વા મહાભાગ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

બિભર્તિ મૂર્ધ્નિ નિર્માલ્યં કેશવાર્ચાધૃતં તુ યઃ॥
અનિવેદ્ય ન ચાશ્નાતિ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

પરપીડાકરં કર્મ યસ્ય નાઽસ્તિ મહાત્મનઃ॥
સંવિભાગી ચ ભૂતાનાં તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

શૃણુતે સર્વધર્માંશ્ચ સર્વાન્દેવાન્નમસ્યતિ ॥
અનસૂયુર્જિતક્રોધસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

તીર્થોપવાસસેવી ચ દ્વિજાતિગણસેવકઃ ॥
પૂજકો વિષ્ણુભક્તાનાં તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

પઞ્ચરાત્રવિદો મુખ્યાન્યસ્તુ સંપૂજયેત્સદા ॥
દેવવદ્ભૃગુશાર્દૂલ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

પિતૃદેવાર્ચનરતઃ સ્વદારનિરતઃ સદા ॥
ઋતુકાલાભિગામી ચ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

નામ્નાં સહસ્રેણ તથા યશ્ચ ગાયતિ તન્મનાઃ ॥
સતતં કલ્યમુત્થાય તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

પૌરુષેણ ચ સૂક્તેન જપ્યહોમાદિકં સદા॥
યઃ કરોત્યમિતપ્રજ્ઞસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

મિત્રસ્વામિગુરુદ્રોહો યસ્ય નાઽસ્તિ મહાત્મનઃ ॥
પરદારધનેચ્છા ન તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

રાજા શાસ્ત્રોપદેશેન રાજ્યં યશ્ચ પ્રશાસતિ ॥
રાજધર્મરતિર્નિત્યં તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

યા તુ નારી પતિપ્રાણા પતિભક્તા પતિવ્રતા ॥
તસ્યાઃ સુતોષો ભગવાઁસ્તોષમાયાતિ કેશવઃ

અગ્નિહોત્રપરો વિદ્વાન્યજ્ઞૈર્નિત્યમતન્દ્રિતઃ ॥
યસ્તુ તર્પયતે દેવાંસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

સ્વવર્ણાશ્રમધર્મસ્થઃ પૂજયન્મધુસૂદનમ્ ॥
કાલં નયતિ યો બ્રહ્મઁસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

સોપવાસસ્તુ પક્ષાન્તે દ્વાદશ્યાં વા ભૃગૂત્તમ ॥
બૌધેઽહ્નિ શ્રવણર્ક્ષે વા તૃતીયાયાન્તુ વા પુનઃ ॥
સોપવાસોઽર્ચયતિ યસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

પુષ્પં વિના હરિં પ્રાપ્ય ફલી રત્નં ક્ષુમાપિ વા ॥
નિવેદયતિ યઃ કૃષ્ણે તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

કૃષ્ણે પશ્યતિ યત્સર્વં કૃષ્ણં સર્વત્ર પશ્યતિ ॥
મહાત્મા બુદ્ધિસમ્પન્નસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

તત્કથાયાઞ્ચ રમતે તત્કથાં યઃ કરોતિ ચ ॥
તન્મનાસ્તદ્ગતપ્રાણસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

સર્વભૂતહિતે યુક્તઃ સર્વભૂતહિતે રતઃ ॥
સર્વભૂતાનુકમ્પી ચ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

અપ્રણમ્ય ક્રિયાં કાંચિદ્યસ્તુ નાઽઽરભતે હરિમ્ ॥
અસંભિન્નાર્થમર્યાદસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

નામસંકીર્તનં નિત્યં ક્ષુત પ્રસ્ખલનાદિષુ ॥
યઃ કરોતિ મહાભાગસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

નવં પત્રં ફલં પુષ્પં નિવેદ્ય મધુસૂદને ॥
પશ્ચાદ્ભુઙ્ક્તે સ્વયં યશ્ચ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ ॥ ૨૬
આપદ્યપિ ચ કષ્ટાયાં દેવેશશપથં નરઃ ॥
ન કરોતિ હિ યો બ્રહ્મંસ્તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

દેવાદુદ્ધૃત્ય નિર્માલ્યં છાયાં નાક્રમતે ચ યઃ ॥
ધૂપાગ્નિભસ્મ ચ તથા તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

દૃષ્ટ્વા સંપૂજિતામર્ચા યશ્ચ ભક્ત્યાભિનન્દતિ ॥
સ્વયં સંપૂજયેદ્યસ્તુ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

નિત્યં સંપૂજયેદ્યસ્તુ દેવદેવસ્ય ભક્તિતઃ ॥
યથાશક્ત્યા મહાભાગ તસ્ય તુષ્યતિ કેશવઃ

ન રામ વિવિધૈર્દાનૈર્ન રત્નધનસંચયૈઃ ॥
તોષમાયાતિ દેવેશો ભક્ત્યા તુષ્યતિ કેશવઃ

દાનૈર્ભૃગુશ્રેષ્ઠ બહુપ્રકારૈસ્તીર્થોપવાસવ્રતદર્શનૈશ્ચ ॥
તથા ન તોષં ભગવાન્પ્રયાતિ ભક્ત્યા યથા તદ્ગતમાનસાનામ્

એતાવદુક્તં તવ રામ ગુહ્યં ન દેયમેતદ્ભુવિ મત્સરાણામ્ ॥
ન તર્કશાસ્ત્રાકુલમાનસાનાં નાઽવૈષ્ણવાનાં ન ચ નાસ્તિકાનામ્

ઇતિ શ્રીવિષ્ણુધર્મોત્તરે પ્રથમખણ્ડે માર્કણ્ડેયવજ્રસંવાદે ભક્તિલક્ષણો નામાષ્ટપઞ્ચાશત્તમોઽધ્યાયઃ