વિષ્ણુધર્મોત્તરપુરાણમ્ · અધ્યાય 1.129

॥ વજ્ર ઉવાચ ॥ ॥
ઉર્વશી ચ કથં જાતા બુધજં પાર્થિવં કથમ્ ॥
પતિં કૃતવતી દેવી માનુષં તત્પ્રકીર્તય

માર્કણ્ડેય ઉવાચ ॥
સાધ્યૌ ધર્મસુતૌ પ્રોક્તૌ નરનારાયણાવૃષી ॥
યૌ તૌ પૂર્વં મહીપાલૌ તાવુભૌ યદુનન્દન

વિષ્ણોરંશૌ મહાવીર્યૌ તપસ્યભિરતૌ સદા ॥
તયોસ્તદાશ્રમં રમ્યં સુગન્ધિવિટપદ્રુમમ્

બદર્યાશ્રમમિત્યુક્તં મૃદુસ્પર્શહિમં શુભમ્ ॥
ઉષ્ણતોયવહા ગઙ્ગા શીતતોયવહા પરા

સુવર્ણસિકતા રમ્યા કાઞ્ચનોત્પલમાલિની ॥
તત્ર સા બદરી રમ્યા નિત્યપુષ્પફલોપગા

તત્ર તૌ મુનિશાર્દૂલૌ ઘોરં તપ ઉપાશ્રિતૌ ॥
ભવાય સર્વલોકસ્ય સર્વલોકેશ્વરાવુભૌ

તયોસ્તપસ્યતોરેવં મૌનેયાપ્સરસો દશ ॥
તયોસ્તુ તપસા વિઘ્નં સંભૂય કૃતનિશ્ચયાઃ

તં પ્રદેશમનુપ્રાપ્તા નાનાભરણભૂષણાઃ ॥
પિતામહાન્ન સૌમ્યોઽસ્તિ કશ્ચિદ્રાજઞ્જગત્ત્રયે

તાસાં દર્શનમાસાદ્ય નરઃ કામવશો ભવેત્ ॥
કુસુમાનિ વિચિન્વત્યો લલન્ત્યશ્ચ યથાસુખમ્

દૃષ્ટા નારાયણેનાથ સર્વા બાલમૃગેક્ષણાઃ ॥
તાસામન્તર્ગતં ભાવં જ્ઞાત્વા વેદવિદાં વરઃ

જિતક્રોધો મહાતેજા જિતકામોઽર્થધર્મવિત્ ॥
આદાય સહકારસ્ય રસં મદનદીપનમ્

ઊર્વોશ્ચિત્રેણ ચાર્વઙ્ગીં નિર્મમેઽપ્સરસં શુભામ્ ॥
ઊર્વોઃ કૃતા સા ચિત્રેણ ચિત્રાકરણશાલિની

તસ્મિન્નેવ ક્ષણે નારી બભૂવાયતલોચના ॥
ન દેવી ન ચ ગન્ધર્વી નાસુરી ન ચ પન્નગી

તાદૃગ્વિધા ત્રિલોકેઽસ્મિન્યાદૃશી સા વરાઙ્ગના ॥
તાં દૃષ્ટ્વા વ્રીડિતાસ્સર્વા મૌનેયાપ્સરસો દશ

જગ્મુર્યથાગતં રાજઁસ્તચ્છુશ્રાવ પુરન્દરઃ॥
દ્રષ્ટું કૌતૂહલાત્તાં ચ બદર્યાશ્રમમાગતઃ

પાદયોર્ન્યપતદ્વજ્રી સાધ્યયોર્ધર્મનિત્યોઃ ॥
દદર્શ ચ શુભાઙ્ગીં તાં શ્રિયં દેવીમિવાપરામ્

તમુવાચ હસન્સાધ્યસ્તદા નારાયણઃ પ્રભુઃ ॥
મમોરુજાતા ધર્મજ્ઞ ઉર્વશીયં ભવેદિતિ

નયસ્વ ત્રિદિવં ચૈનાં ભવત્વપ્સરસાં શુભા ॥
એવમુક્તે મુદં પ્રાપ્ય અભિવાદ્ય ચ તાવૃષી

અનયત્તાં તતઃ સ્વર્ગં દેવીં બાલમૃગેક્ષણામ્ ॥
શિષ્યત્વે પ્રદદૌ ત્વેનાં ગન્ધર્વસ્ય ચ તુમ્બુરોઃ

તતઃ કદાચિચ્છક્રસ્ય નનર્ત પુરતસ્તુ સા ॥
ઉપદેશમતિક્રમ્ય તુમ્બરોશ્ચારુહાસિની

તાં શશાપ સ ગન્ધર્વો માનુષ્યે વત્સ્યસે શુભે ॥
દેવલોકમિમં ત્યક્ત્વા માનુષેણ સહાનઘે

કઞ્ચિત્કાલમુપાસ્યૈવં માનુષં તં શુચિસ્મિતે ॥
આગમ્ય ત્રિદિવે તાવત્તસ્માદભ્યસ્યસે તતઃ

તેનૈવ સાર્ધં ત્રિદિવે રંસ્યસે ત્વં શુભાનના ॥
વૈવસ્વતાખ્યસ્ય મનોર્યાવદન્તરમુચ્યતે

એવં હિ શપ્તા નૃપવર્ય તેન પપાત રાજન્ગુરુણા નૃલોકે ॥
ઉવાસ રાજ્ઞા સહિતા તુ તસ્માત્સ્વર્ગં સમાસાદ્ય તથૈવ તેન

॥
ઇતિ શ્રીવિષ્ણુધર્મોત્તરે પ્રથમખણ્ડે માર્કણ્ડેયવજ્રસંવાદે ઉર્વશીસંભવો નામૈકોનત્રિંશદધિકશતતમોઽધ્યાયઃ