વિષ્ણુધર્મોત્તરપુરાણમ્ · અધ્યાય 1.102

માર્કણ્ડેય ઉવાચ ॥
ધ્રુવા દ્યૌરિતિ મન્ત્રેણ હોમઃ કાર્યો ધ્રુવસ્ય તુ ॥
ઊર્ધ્વો અધર ઇત્યેવ ધ્રુવાયાશ્ચ દિશો ભવેત્

બ્રહ્મયજ્ઞાનમિત્યેષ બ્રહ્મણઃ પરિકીર્તિતઃ ॥
દ્યૌસ્ત્વા ઇતિ ચ મન્ત્રેણ દિવઃ કાર્યો મહીપતે

પૃથિવી દિવિ ચેત્યેવ પૃથિવ્યાઃ પરિકીર્તિતઃ ॥
પ્રણવેન ચ શેષસ્ય ચાધસ્તાચ્ચ તથા દિશઃ

અગ્નિર્મૂર્ધેતિ મન્ત્રોઽયમગ્નયે પરિકીર્તિતઃ ॥
ઉદુત્તમં વરુણપાશં મન્ત્રોયં વરુણસ્ય તુ

પ્રણવશ્ચ કુમારસ્ય તદ્વિષ્ણોર્વિષ્ણવે ભવેત્ ॥
ત્રાતારમિન્દ્રં શક્રસ્ય દેવ્યાશ્ચ પ્રણવો ભવેત્

પ્રજાપતે ન ત્વદેતા મન્ત્રોઽયં સ્યાત્પ્રજાપતેઃ ॥
વિનાયકાય પ્રણવો વિશ્વકર્મેતિ ચાપ્યથ

મન્ત્રશ્ચ કથિતો રાજન્સતતં વિશ્વકર્મણઃ ॥
આકૃષ્ણેતિ ચ મન્ત્રોઽયમાદિત્યસ્ય પ્રકીર્તિતઃ

ઇમં દેવેતિ સોમસ્ય અગ્નિર્મૂર્ધા કુજસ્ય તુ ॥
ઉદ્બુધ્યસ્વા બુધસ્યાપિ મન્ત્રઃ પ્રોક્તો નરેશ્વર

બૃહસ્પતે અતિ યદર્યો મન્ત્ર ઉક્તો બૃહસ્પતેઃ ॥
અન્નાત્પરિસ્રુતેત્યેવં મન્ત્રઃ શુક્રસ્ય કીર્તિતઃ

શન્નોદેવીતિ સૌરસ્ય કાણ્ડાત્કાણ્ડેતિ રાહવે ॥
કેતું કૃણ્વન્નિતિ તથા મન્ત્ર ઉક્તશ્ચ કેતવે

અગ્નિર્મૂર્દ્ધા કૃત્તિકાનાં રોહિણીનાં પ્રજાપતે ॥
મધુવ્વાતેતિ મન્ત્રોઽયમિલ્વલાનાં પ્રકીર્તિતઃ

મૃડનો રુદ્રમાર્દ્રાયાઃ સુત્રામાણં પુનર્વસોઃ ॥
તવ શ્રિયેતિ પુષ્યસ્ય હોમમન્ત્રો વિધીયતે

નમોઽસ્તુ સર્પેભ્યશ્ચેતિ મન્ત્રઃ સાર્પસ્ય કીર્તિતઃ ॥
અહં પિતૄનિતિ તથા મન્ત્રઃ પિત્ર્યસ્ય કીર્તિતઃ

સદાસુગેતિ ભાગ્યસ્ય તથા મન્ત્રઃ પ્રકીર્તિતઃ ॥
એતે અર્ય્યમન્નિત્યેવમાર્યમ્ણસ્ય ચ નિર્દિશેત્

સાવિત્રસ્ય ચ સાવિત્રી ત્વાષ્ટ્રસ્ય ય ઇમે તથા॥
વાયુરગ્રેતિ ચ તથા વાયવ્યસ્ય નરાધિપ

ઇન્દ્રાગ્ની રોચનેત્યેવમિન્દ્રાગ્નસ્ય પ્રકીર્તિતઃ

મિત્રોજનેતિ મૈત્રસ્ય હોમમન્ત્રઃ પ્રકીર્તિતઃ ॥
ઇન્દ્રઃ સુત્રામ ઇતિ ચ શાક્રસ્ય વસુધાધિપ

યન્તે દેવીતિ નિરૃતિં મૂલસ્ય ચ તથા ભવેત્ ॥
શન્ન આપસ્તથાપ્યસ્ય હોમમન્ત્રઃ પ્રકીર્તિતઃ

વિશ્વેદેવીતિ વૈશ્વસ્ય તથા ચ વસુધાધિપ ॥
બ્રહ્મયજ્ઞાનમિત્યેવં તથા બ્રાહ્મસ્ય નિર્દિશેત્

વષટ્તે વિષ્ણ ઇત્યેવં વૈષ્ણવસ્ય તથા ભવેત્ ॥
આમે ગ્રહા ભવત્યેવં વાસવસ્ય પ્રકીર્તિતઃ

ઇમં મે વરુણેત્યેવં વારુણસ્ય તથા ભવેત્ ॥
ઉપપ્રાગેતિમન્ત્રેણ હોમમાજસ્ય કારયેત્

મન્ત્રશ્ચાહિરિવેત્યેવમાહિર્બુધ્ન્યસ્ય કીર્તિતઃ ॥
પ્રયાદમિતિ મન્ત્રેણ અશ્વિનસ્ય પ્રકીર્તિતઃ

યમો દાધાર પૃથિવીં તથા યામ્યસ્ય કીર્તિતમ્ ॥
નક્ષત્રદેવતાહોમે મન્ત્રા એતે પ્રકીર્તિતાઃ

નક્ષત્રદેવતા તુલ્યા દિગીશાનાં તથૈવ ચ ॥
પ્રણવેન દિશઃ કાર્યસ્તથા વૈશ્રવણસ્ય ચ

સાગરાણાં ચ રાજેન્દ્ર પૃથગેવ વિજાનતા ॥
એકચક્રેતિ વા દ્વ્યર્ચં ગ્રહાણાં ચ નરાધિપ

સમાગ્નેતિ તથા દ્વ્યર્ચ નક્ષત્રાણાં વિધીયતે

એતાવદુક્તો નૃપવર્ય તુભ્યં હોમાશ્રયો મન્ત્રગણો ગ્રહાણામ્ ॥
હુતેન યેનાનઘમાનવાનાં કામાનભીષ્ટાન્પ્રદિશન્તિ લોકે

ઇતિ શ્રીવિષ્ણુધર્મ્મોત્તરે પ્રથમખણ્ડે માર્કણ્ડેયવજ્રસંવાદે હોમમન્ત્રાધ્યાયો નામ દ્વ્યધિકશતતમોઽધ્યાયઃ