વિષ્ણુ પુરાણ · અધ્યાય 5.36

ઇતિ શ્રીવિષ્ણુમહાપુરાણે પઞ્ચમાંશે પઞ્ચત્રિંશો ઽધ્યાયઃ (35)
શ્રીપરાશર ઉવાચ
મૈત્રેયૈતદ્બલં તસ્ય બલસ્ય બલશાલિનઃ ।
કૃતં યદન્યત્તેનાભૂત્તદપિ શ્રૂયતાં ત્વયા

નરકસ્યાસુરેદ્રસ્ય દેવપક્ષવિરોધિનઃ ।
સખાભવન્મહાવીર્યો દ્વિવિદો વાનરર્ષભઃ

વૈરાનુબન્ધં બલવાન્સ ચકાર સુરાન્પ્રતિ ।
નરકં હતવાન્કૃષ્ણો દેવરાજેન ચોદિતઃ

કરિષ્યે સર્વદેવાનાં તસ્માદેતત્પ્રતીક્રિયામ્ ।
યજ્ઞવિધ્વંસનં કુર્વન્ મર્ત્યલોકક્ષયં તથા

તતો વિધ્વંસયામાસ યજ્ઞાનજ્ઞાનમોહિતઃ ।
બિભેદ સાધુમર્યાદાં ક્ષયં ચક્રે ચ દેહિનામ્

દદાહ સવનાન્દેશાન્પુરગ્રમાન્તરાણિ ચ ।
ક્વચિચ્ચ પર્વતાક્ષેપેર્ગ્રમાદીન્સમચૂર્ણયત્

શૈલાનુત્પાટ્ય તોયેષુ મુમોચાંબુનિધૌ તથા ।
પુનશ્ચાર્મવમધ્યસ્થઃ ક્ષોભયામાસ સાગરમ્

તેન વિક્ષોભિતશ્ચાબ્ધિરુદ્વેલો દ્વિજ જાયતે ।
પ્લાવયંસ્તીરજાન્ગ્રમાન્પુરાદીનતિવેગવાન્

કામરૂપી મહારૂપી કૃત્વા સસ્યાન્યશેષતઃ ।
લુઠન્ભ્રમણસંમર્દૈઃ સંચૂર્મયતિ વાનરઃ

તેન વિપ્રકૃતં સર્વં જગદેતદ્દુરાત્મના ।
નિઃસ્વાધ્યાયવષટ્કારં મૈત્રેયાસીત્સુદુઃખિતમ્

એકદારૈવતોદ્યાને પપૌ પાનં હલા યુધઃ ।
રેવતી ચ મહાભાગા તથૈવાન્યા વરસ્ત્રિયઃ

ઉદ્ગીયમાનો વિલસલ્લલનામૌલિમધ્યગઃ ।
રેમે યદુકુલશ્રેષ્ઠઃ કુબેર ઇવ નન્દને

તતઃસ વાનરો ઽભ્યેત્ય ગૃહીત્વા સીરિણો હલમ્ ।
મુસલં ચ ચકારાસ્ય સંમુખં ચ વિડંબનમ્

તથૈવ યોષિતાં તાસાં જહાસાભિમુખં કપિઃ ।
પાનપૂર્માશ્ ચ કરકાઞ્ચિક્ષેપાહત્ય વૈ તદા

તતઃ કોપપરીતાત્મા ભર્ત્સયામાસ તં હલી ।
તથાપિ તમવજ્ઞાય ચક્રેકિલકિલધ્વનિમ્

તતઃ સ્મયિત્વા સ બલો જગ્રાહ મુસલં રુષા ।
સો ઽપિ શૈલશિલાં ભીમાં જગ્રાહ પ્લવગોત્તમઃ

ચિક્ષેપ સ ચ તાં ક્ષિપ્તાં મુસલેન સહસ્રધા ।
વિભેદ યાદવશ્રેષ્ઠઃસા પપાત મહીતલે

અથ તન્મુસલં ચાસૌ સમુલ્લઙ્ઘ્ય પ્લવઙ્ગમઃ ।
વેગેનાગત્ય રોષેણ કરેણોરસ્યતાડયત્

તતો બલેન કોપેન મુષ્ટિના મૂર્ધ્નિ તાડિતઃ ।
પપાત રુધિરોદ્ગારી દ્વિવિદઃ ક્ષીણજીવિતઃ

પતતા તચ્છરીરેણ ગિરેઃ શૃગમશીર્યત ।
મૈત્રેય શતધા વજ્રિવજ્રેમેવ વિદારિતમ્

પુષ્પવૃષ્ટિં તતો દેવા રામસ્યોપરિ ચિક્ષિપુઃ ।
પ્રશશંસુસ્તતો ઽભ્યેત્ય સાધ્વેતત્તે મહત્કૃતમ્

અનેન દુષ્ટકપિના દૈત્યપક્ષોપકારિણા ।
જગન્નિરાકૃતં વીર દિષ્ટ્યા સ ક્ષયમાગતઃ

ઇત્યુક્ત્વા દિવમાજગ્મુર્દેવા હૃષ્ટઃસગુહ્યકાઃ

શ્રીપરાશર ઉવાચ
એવંવિધાન્યનેકાનિ બલદેવસ્ય ધીમતઃ ।
કર્માણ્યપરિમેયાનિશેષસ્ય ધરણીભૃતઃ