સુભાષિતરત્નકોશ · અધ્યાય 43

અનઙ્ગ પલિતં મૂર્ધ્નિ પશ્યૈતદ્ વિજય-ધ્વજમ્
ઇદાનીં જિતમ્ અસ્માભિસ્ તવાકિંચિત્-કરાઃ શરાઃ ॥

અનુચિતમ્ ઇદમ્ અક્રમશ્ ચ પુંસાં યદ્ ઇહ જરાસ્વ્ અપિ માન્મથા વિકારાઃ
યદ્ અપિ ચ ન કૃતં નિતમ્બિનીનાં સ્તન-પતનાવધિ જીવિતં રતં વા ॥

પ્રાયશ્ચિત્તં ન ગૃહ્ણીતઃ કાન્તાયાઃ પતિતૌ સ્તનૌ
અત એવ તયોઃ સ્પર્શે લોકો ઽયં શિથિલાદરઃ ॥

ધિગ્ વૃદ્ધતાં વિષલતામ્ ઇવ ધિક્ તથાપિ વામ-ભ્રુવામ્ ઉપરિ સ-સ્પૃહતામ્ અતન્વીમ્
કો ઽત્રાપરાધ્યતિ વિધિશ્ ચ શઠઃ કુઠાર યોગ્યઃ કઠોર-હૃદયઃ કુસુમાયુધશ્ ચ ॥

સ્વસ્તિ સુખેભ્યઃ સંપ્રતિ સલિલાઞ્જલિર્ એષ મન્મથ-કથાયાઃ ।
તા અપિ મામ્ અતિવયસં તરલ-દૃશઃ સરલમ્ ઈક્ષન્તે ॥

ક્ષણાત્ પ્રબોધમ્ આયાતિ લઙ્ઘ્યતે તમસા પુનઃ
નિર્વાસ્યતઃ પ્રદીપસ્ય શિખેવ જરતાં મતિઃ ॥

પલિતેષ્વ્ અપિ દૃષ્ટેષુ પુંસઃ કા નામ કામિતા
ભૈષજ્યમ્ ઇવ મન્યન્તે યદ્ અન્યમનસઃ સ્ત્રિયઃ ॥

એક-ગર્ભોષિતાઃ સ્નિગ્ધા મૂર્ધ્ના સત્-કૃત્ય ધારિતાઃ
કેશા અપિ વિરજ્યન્તે જરયા કિમ્ ઉતાઙ્ગનાઃ ॥

ગાત્રૈર્ ગિરા ચ વિકલશ્ ચટુમ્ ઈશ્વરાણાં કુર્વન્ન્ અયં પ્રહસનસ્ય નટઃ કૃતો ઽસ્મિ
નો વેદ્મિ માં પલિત-વર્ણક-ભાજમ્ એતં નાટ્યેન કેન નટયિષ્યતિ દીર્ઘમ્ આયુઃ ॥

અવિવિક્તાવ્ અતિસ્તબ્ધૌ સ્તનવ્ આઢ્યાવ્ ઇવાદૃતૌ
વિવિક્તવ્ આનતવ્ એવ દરિદ્રાવ્ ઇવ ગર્હિતૌ ॥