સ્મરદીપિકા · શ્લોક 182-201

ઉદ્યાનોત્સવતીર્થેષુ અધ્વવાટીવનેષુ ચ ।
અનિષ્ટયુવતીસઙ્ગે ક્ષેત્રે પિતૃગૃહે તથા

દેવાગારે કુટૌ ચૈવ તથા વાપ્યાદિસેવને ।
નટને ગોગૃહે ચૈવ તથા બન્ધુગૃહોત્સવે ।
રક્ષિતવ્યા સદા નાર્યઃ સદ્ભિર્ આત્મપ્રયત્નતઃ

સત્યપ્રદાનૈર્ મધુરૈર્ વચોભિઃ સંરક્ષિતવ્યા તરુણી સદૈવ ।
અરક્ષિતા ચાપિ કુલસ્ય નાશં કુર્યાદ્ધિ વૈ બાહ્યજનાનુરાગાત્

અગ્રામ્યમણ્ડનઃ પ્રાજ્ઞઃ શુચિઃ શ્રીમાંશ્ ચ ગાયનઃ ।
નર્મગોષ્ઠીપ્રવિષ્ટશ્ ચ ષડ્ગુણો નાગરો મતઃ

ત્યાગી વિવેકી કુશલઃ કુલીનઃ કલાભિવિજ્ઞઃ સુમતિર્ ધનાઢ્યઃ ।
ભવક્ષમઃ સર્વસહઃ સુખી ચ શ્રીમાન્ સુશીલઃ સ હિ નાયકઃ સ્યાત્

રજકી માલિની ધાત્રી યોગિની પ્રતિવેશિની ।
સખી ગોપાલિકા ચેટી નાપિતા વિધવા નટી

સૈરન્ધ્રી કન્યકા ચૈવ દૈવજ્ઞા દૂતિકા મતા ।
વિચિત્રાભરણા દક્ષા પરિજ્ઞાતપરેઙ્ગિતા

પ્રવીણા સ્થિરભાવા ચ પ્રગલ્ભા દૂતિકા મતા ।
દૂતી નિયુજ્યતે કાર્યે બહુભાષાવિભૂષિતા

રોષાનુરૂપકોપા યા અનુનીતા ચ તુષ્યતિ ।
લક્ષ્યતે સા ભૃશં નાથગુણહાર્યમનોજ્ઞયા

અહરહર્ અનુરાગા દૂતિકાં પ્રેષ્ય પૂર્વં સરભસમ્ ઉપયાતિ ક્વાપિ સંકેતદેશે ।
ન મીલતિ ખલુ યસ્યા વલ્લભો દૈવયોગાન્ નિગદતિ ભરતસ્ તાં નાયિકાં વિપ્રલબ્ધામ્

યસ્યા રતિગુણાકૃષ્ટઃ પતિઃ પાર્શ્વે ન મુઞ્ચતિ ।
વિચિત્રવિભ્રમાસક્તા સા સ્યાત્ સ્વાધીનભર્તૃકા

યા નિત્યં પ્રિયવિચ્છેદે કાન્તસૌન્દર્યચેષ્ટિતે ।
ધ્યાયેદ્ એકમના ભૂત્વા સ્યાત્ સા વિરહિણી મતા

ઉદ્દામમન્મથશરજ્વરવેપમાના રોમાઞ્ચકર્ણકુસુમં કુશલં વહન્તી ।
નિઃશઙ્કિની વ્રજતિ યા પ્રિયસંગમાય સા નાયિકા ખલુ ભવેદ્ અભિસારિકેતિ

યા નિર્લજ્જા કૃતા ગાઢં મદેન મદનેન ચ ।
અભિયાતિ પ્રિયં સાભિસારિકા કથિતા બુધૈઃ

અજ્ઞાનાન્ ન ગતો યસ્યાઃ સંકેતમ્ ઉચિતપ્રિયઃ ।
તદનાગમસંતપ્તા ખણ્ડિતા સા પ્રકીર્તિતા

નિરસ્તો મન્યુના કાન્તઃ સમર્થો હિ યયા પુનઃ ।
અવસ્થિતા વિના તેન કુપિતા કથિતા બુધૈઃ

ભવેદ્ વાસકસજ્જા સા દૂતીદ્વારેણ નિર્જને ।
નિશ્ચિત્યાગમનં ભર્તુર્ દ્વારેક્ષણપરાયણા

દુર્વારદારુણમનોભવયોગમ્ આપ્ય પર્યાકુલાકલિતમાનસમુદ્વહન્તીમ્ ।
દુર્વારમન્મથશરજ્વરવેપમાનામ્ ઉત્કણ્ઠિતાં વદતિ તાં ભરતઃ કવીન્દ્રઃ

પ્રિયૈકવર્તિની ચોષ્ણા ધાવત્યુન્માદિની તથા ।
તત્રૈવાવસ્થિતે કાન્તે વિરહોત્કણ્ઠિતા મતા

અસાધ્યાયાઃ સુખં સિદ્ધિઃ સાધ્યાયાશ્ ચાનુરઞ્જનમ્ ।
સ્વેચ્છયા વર્ધતે સમ્યક્કામશાસ્ત્રપ્રયોજનમ્