સ્કન્દપુરાણ: રેવાખણ્ડ (સંશોધિત પાઠ) · અધ્યાય 29

ઇતિ શ્રીસ્કન્દપુરાણે રેવાખણ્ડે માન્ધાતુરુપાખ્યાને ઽષ્ટાવિંશો ઽધ્યાય
ર્ક્સ્ અધ્યાય 29
માર્કણ્ડેય ઉવાચ:
કૃતે યુગે ઽથ સમ્પ્રાપ્તે બલિર્ નામ મહાસુરઃ ।
તસ્ય પુત્રો મહાવીર્યઃ સહસ્રભુજવિશ્રુતઃ

દિવ્યં વર્ષસહસ્રં તુ તેન ચારાધિતો હરઃ ।
તુષ્ટેન તેન સમ્પ્રોક્તઃ પ્રાર્થયસ્વ વરં વર

યત્કિંચિદ્ વૈ વરં પ્રોક્તં તદ્ દાસ્યામિ ન સંશયઃ ।
બાણાસુરો વદત્ય્ એવં યદિ તુષ્ટો ઽસિ મે પ્રભો

પુરં ભવતુ મે દિવ્યમજેયં સર્વદૈવતૈઃ ।
ત્વામ્ એવ વર્જયિત્વા તુ દુષ્પ્રાપ્યં સર્વદૈવતૈઃ

મયિ તિષ્ઠતિ યત્ તિષ્ઠેત્ મયિ ગચ્છતિ ગચ્છતુ ।
કામિકં ભવનં દેવ પુર ભવતુ મે તદા

ઉક્તો બાણાસુરસ્ તેન બલિપુત્રો મહાયશાઃ ।
વિષ્ણુનાભિહિતશ્ ચાસૌ કિં ત્વયા પ્રાર્થિતો હરઃ

બાણ ઉવાચ:
મહ્યં દત્તં મહેશેન પુરમ્ પુરવરોત્તમમ્ ।
અજેયં સર્વદેવાનામ્ અસુરાણાં ચ દુર્લભમ્

યદિ દત્તં મહેશેન પુરં તુભ્યં યથેપ્સિતમ્ ।
મયા ઽપિ તે પ્રદત્તં ચ દ્વિતીયં તાદૃશં પુરમ્

વિષ્ણુના ઽપિ પુરં દત્તં દ્વિતીયં ચ મનોરમમ્ ।
એકીભૂતૌ તુ તૌ દેવાયૂચતુસ્ તૌ બલેઃ સુતમ્

ગચ્છ બાણાસુર ક્ષિપ્રં યત્રાસ્તે કમલાસનઃ ।
ગતસ્ તત્ર બલેઃ પુત્રો યત્રાતિષ્ઠત્ પિતામહઃ

પરિષ્વજ્ય સ્વહસ્તેન પૃષ્ટશ્ ચૈવ સ્વયમ્ભુવા ।
બહુવર્ષસહસ્રં તુ તપો ઘોરં ત્વયા કૃતમ્

વરસ્ તુ કસ્ત્વયા પ્રાપ્તસ્ તપસારાધ્ય શઙ્કરમ્ ।
બ્રહ્મણો વચનં શ્રુત્વા પ્રત્યુવાચ મહાસુરઃ

મયા તુ પ્રાર્થિતો રુદ્રો દત્તસ્ તેન પ્રસાદતઃ ।
કામરૂપં પુરં પ્રાપ્તં મનોરમ્યં મનોરમમ્

તાદૃશં તુ પુરં દત્તં દ્વિતીયં વિષ્ણુના પુનઃ ।
બાણાસુરવચઃ શ્રુત્વા પ્રત્યુવાચ મહાસુરમ્

ત્વયા તુ પ્રાર્થિતો રુદ્રો દત્તં તેન મહાત્મના ।
મયા ઽપિ તે પુરં દત્તં તેનાસૌ ત્રિપુરઃ સ્મૃતઃ ।
એવં પ્રાપ્તવરો રાજન્ મહાબલપરાક્રમઃ

સહસ્રભુજવિસ્તીર્ણસ્ ત્વવધ્યઃ સર્વદૈવતૈઃ ।
પુરાણિ દાનવાનાં તુ અમરાણાં તુ યાનિ ચ

યક્ષવિદ્યાધરાણાં તુ ગન્ધર્વાણાં ચ રક્ષસામ્ ।
ભગ્નાનિ તાનિ સર્વાણિ સ્થણ્ડિલાનિ હૃતાનિ ચ

ભગ્નામરાવતી તેન પુરા શક્રસ્ય ભારત ।
ત્રિપુરં હ્યભવત્ સર્વં કૈલાસઃ કેવલં પૃથક્

ઉદ્વિગ્નમાનસા દેવા હરપાર્શ્વમ્ ઉપાયયુઃ ।
વરો દત્તસ્ ત્વયા તસ્મૈ બ્રહ્મણા વિષ્ણુનાપિ ચ

તેન સાર્ધં તુ સંગ્રામે શક્તિર્ નાસ્તીતિ કસ્યચિત્ ।
યસ્ તસ્ય પુરતસ્ તિષ્ઠેત્ તમ્ અસૌ ભસ્મતાં નયેત્

એવં શ્રુત્વા શિવો વાક્યં પરં કૌતૂહલં તતઃ ।
સંપ્રેષિતાસ્ તદા દેવા બ્રહ્મવિષ્ણુપુરોગમાઃ

સમેત્ય ગમ્યતાં દેવાસ્ ત્રિંશત્કોટ્યો મહાબલાઃ ।
વિનાશયત યત્નેન ત્રિપુરં પુરસંસ્થિતમ્

તતો ગતાઃ સુરાઃ સર્વે બદ્ધવૈરાઃ સહસ્રશઃ ।
વાણાસુરપુરં યત્ર સુતીક્ષ્ણનિશિતાયુધાઃ

સુયુદ્ધબલસમ્પન્નાઃ સર્વે તે બલશાલિનઃ ।
માર્ગં પુરં ચ દેશં ચ છાદયન્તો ઘના ઇવ

સંક્ષિપ્તેનૈવ કાલેન મનસા ચિન્તિતેન ચ ।
સર્વે તે ત્રિપુરં પ્રાપ્તા ધનુઃ ક્ષિપ્તાઃ શરા ઇવ

દ્રષ્ટું દશ દિશસ્ તેન પ્રેષિતા યે ચ કિઙ્કરાઃ ।
ઊચુર્ બાણાસુરં તે તુ નિશ્ચિન્તસ્ ત્વં કથં પ્રભો

ઉક્તં બાણાસુરેણા ઽપિ વરો ઽદ્ય સફલો મમ ।
સમીહિતફલં પ્રાપ્તં કુતો ગચ્છન્તિ તે સુરાઃ

તેન તે ક્ષણમાત્રેણ સર્વે દેવા જિતાસ્ તદા ।
હૃતાનિ ચ તતો ઽસ્ત્રાણિ પાત્ર ભોજનં યથા

ઇન્દ્રસ્યાપિ હૃતં વજ્રં ચક્રં વૈ કેશવસ્ય તુ ।
જલં પિતામહસ્યાપિ પાશં ચ વરુણસ્ય ચ

કુબરેસ્ય ગદાં ચૈવ મરુતશ્ચાઙ્કુશં તથા ।
યમસ્યાપહૃતો દણ્ડઃ શક્તિર્ વૈશ્વાનરસ્ય ચ

કામરૂપં પુરં તસ્ય હરદત્તં પ્રસાદતઃ ।
ન શક્યતે સુરૈઃ સર્વૈર્ બ્રહ્મવિષ્ણુપુરોગમૈઃ

બાધિતું દૈત્યરાજસ્ય સમન્તાન્ મિલિતૈર્ અપિ ।
સુરા બાણાસુરેણૈવ તતો યુદ્ધે પરાજિતાઃ

ભગ્નાસ્તૂત્સાહરહિતા હરપાર્શ્વમ્ ઉપાગતાઃ ।
શિવેનોક્તાસ્ તુ તે સર્વે તત્ર ગત્વા તુ કિં કૃતમ્

સંગ્રામઃ કીદૃશસ્ તેન ભવદ્ભિઃ સહ નિર્મિતઃ ।
તતઃ કિં કથ્યતે દેવ ન શક્તાસ્ તસ્ય કર્મણિ

ન તેન સહ સંગ્રામે સમ્મુખં કેનચિત્ કૃતમ્ ।
દેવતાવચનં શ્રુત્વા ક્રુદ્ધઃ પ્રોવાચ શઙ્કરઃ

ત્રિપુરં ચ મહાદુષ્ટામ્ ઇમં વ્યાપાદયામ્યહમ્ ।
અથવા ચાપમ્ આકૃષ્ય હ્ય્ અસુરં પ્રદહામ્ય્ અહમ્

યેન જીવન્ નરો યસ્ તુ સુરાણાં કિઙ્કરો ભવેત્ ।
પતિવ્રતા પ્રસાદેના ત્રિપુરં ચ સુરાસુરૈઃ

ન શક્યં ધર્ષિતું તસ્માન્ નારદં પ્રેષયામ્ય્ અહમ્ ।
નારદઃ પ્રેષિતસ્ તત્ર ક્ષોભય ત્વં પતિવ્રતાઃ

એવમ્ ઉક્તસ્ તુ દેવર્ષિર્ બાણાસુરપુરં યયૌ ।
ત્વરિતં પુરમધ્યે તુ યત્ર બાણાસુરો નૃપઃ

તં તુ દેવ ઋષિં દૃષ્ટ્વા હ્યસુરો વાક્યમ્ અબ્રવીત્ ।
નમસ્કૃત્ય ચ સાષ્ટાઙ્ગમ્ અર્ઘપાદ્યૈઃ પ્રપૂજ્ય ચ

કુતો ઽત્રાગમનં તે ઽદ્ય કિં વા કાર્યં મહામુને ।
તસ્ય તદ્વચનં શ્રુત્વા મુનિઃ પ્રોવાચ તં તદા

કુશલં તે બલેઃ પુત્રસાદરં તુ પુનઃ પુનઃ ।
બાણાસુરો ઽબ્રવીદ્ વાક્યં કુશલં તવ દર્શનાત્

દેવર્ષિર્ ઉપવિષ્ટસ્ તુ દિવ્યાસનસુશોભિતઃ ।
રાજ્ઞી ચાભ્યર્ચયત્ તત્ર સ તસ્યૈ નારદસ્ તદા

પુરાણવેદબાહ્યાનિ વૃત્તાન્યાદેશયન્ મુનિઃ ।
નારીણાં ચલિતં ચિત્તં કૃત્વા દેવમુનિસ્ તદા

આગતો નારદઃ શ્રીમાન્ કૈલાસં પર્વતોત્તમમ્ ।
નમસ્કૃત્ય મહાદેવં વૃત્તાન્તં સંન્યવેદયત્

ઘાતય ત્રિપુરં દેવ સપુરં સુરકણ્ટકમ્ ।
નિર્ગતસ્ તુ હરસ્ તસ્માત્ કૈલાસનિલયાત્ પ્રભુઃ

સ્વકીયેનૈવ માર્ગેણ યત્ર ઽસૌ ત્રિપુર ઽસુરઃ ।
દેવી ચણ્ડેશ્વરો નન્દી મહાકાલો મહેશ્વરઃ

વૃષો ભૃઙ્ગિરિટિશ્ ચૈવ વિઘ્નેશઃ સ્કન્દ એવ ચ ।
પુષ્પદન્તો મહાવીરો ઘણ્ટાકર્ણો મહોદરઃ

ગોમુખો હસ્તિકર્ણશ્ ચ સ્થૂલજઙ્ઘો વૃકોદરઃ ।
ગણાઃ પઞ્ચદશ ત્વ્ એતે હરતુલ્યપરાક્રમાઃ

અસ્તિ સિદ્ધો મહાક્ષેત્રં શ્રીશૈલો નામપર્વતઃ ।
તત્ર સ્થિત્વા મહાદેવો હન્તવ્યસ્ ત્રિપુરઃ પ્રિયે

સ્થાનં માહેશ્વરં ચક્રે વ્યાપી તત્ર પિનાકધૃક્ ।
એકપાદેન બ્રહ્માણ્ડં પાતાલં ચાપરેણ ચ

હિમવન્તં ધનુઃ કૃત્વા ગુણં કૃત્વા તુ વાસુકિમ્ ।
શરં વૈશ્વાનરં કૃત્વા તસ્યા ઽગ્રં કાલમ્ એવ તુ

રથં ભૂમણ્ડલં કૃત્વા વેદાન્ કૃત્વા હયાંસ્ તથા ।
રશ્મીંસ્તક્ષકકર્કોટૌ બ્રહ્માણં સારથિં સ્વયમ્

ચક્રરક્ષં વાસુદેવમઘોરં મન્ત્રસપ્તકમ્ ।
તથા પાશુપતં ચૈવ મન્ત્રરાજં તથૈવ ચ

દિવ્યં વર્ષસહસ્રં તુ સ્થાનં કૃત્વા સ્થિતો ઽભવત્ ।
તિષ્ઠતો મમ તત્રૈવ કાલેન મહતા પ્રિયે

લક્ષ્યાલક્ષ્યે તનૂ કૃત્વા ગણેશો વિઘ્નમાચરત્ ।
વામપાદનખાગ્રેણ ચલિતઃ સ્થાનકાદ્ અહમ્

તતો મયા હતો ના ઽસૌ રક્ષિતું ત્રિપુરં કથમ્ ।
પ્રવૃત્તો ઽસિ ગણાધીશ જગદ્વિધ્વંસકારકમ્

ઇતિ તસ્ય વચઃ શ્રુત્વા વિઘ્નેશો વાક્યમ્ અબ્રવીત્ ।
અહં ન વિઘ્નયે ત્વાં ચેત્ કથમ્ અન્યે ઽર્ચયન્તિ મામ્

અપૂજિતે મયિ વિભો યઃ કાર્યં કર્તુમ્ ઇચ્છતિ ।
તસ્મૈ વિઘ્નં પ્રદાસ્યામિ સુરાસુરગણેષ્વપિ

એવમ્ અસ્ત્વ્ ઇતિ તં પ્રાહ શઙ્કરઃ તદ્ અનન્તરમ્ ।
વધ્યં ચૈવ ગતો લક્ષ્યં સંશક્તસ્ ત્રિપુરં પ્રતિ

તાપસો ઽયં દુરાચારો દૈત્યઃ પરપુરં જયઃ ।
વિનાશાયા ઽસ્ય દુષ્ટસ્ય કંચાહં પ્રેષયે શરમ્

ત્રિપુરસ્ય વધાર્થાય ક્ષિપ્રં પાશુપતં મહત્ ।
અસ્ત્રમ્ અન્યદ્ વિધાસ્યામીત્ય્ ઉક્ત્વા દેવો હરઃ પુરમ્

અઘોરાસ્ત્રેણ તદ્ દગ્ધં ત્રિખણ્ડં જર્જરીકૃતમ્ ।
પાતિતં તુ જલે તત્ર તતો માં શરણં ગતાઃ

ભવાનિ દાનવૈઃ સાર્દ્ધં તેષાં પત્ન્યઃ સુતેક્ષણાઃ ।
આપતન્તિ રુદન્ત્યસ્ તાઃ શતશો ઽથ સહસ્રશઃ

સર્વાસાં નિર્દયો વહ્ણિઃ સ દદાહ પતીંસ્ તથા ।
શ્રીશૈલે પતિતં ચૈકમ્ અન્યચ્ ચામરકણ્ટકે

ગઙ્ગાસાગરસમ્ભેદે તૃતીયં ચ તથા પ્રિયે ।
પુત્રપૌત્રકલત્રાણિ મણિહેમપુરાણિ ચ

વિનાશં યાન્તિ તાન્ યત્ર લિઙ્ગમેકં ન નશ્યતિ ।
લિઙ્ગાનાં નવકોટીનાં યદ્યેકમ્ અપિ દહ્યતે

પ્રાણત્યાગં કરિષ્યામિ હુતાશે ઽસ્મિંસ્ તદા ધ્રુવમ્ ।
દગ્ધં તુ ત્રિપુરં કૃત્સ્નમ્ અઘોરાસ્ત્રેણ દારુણમ્

પાતિતં નર્મદા મધ્યે જ્વલત્કાલાનલપ્રભમ્ ।
તદ્ ભિત્ત્વા સપ્તપાતાલં રસાતલતલં યયૌ

તેન જાલેશ્વરં તીર્થં ત્રિષુ લોકેષુ વિશ્રુતમ્ ।
અર્ચનાત્ તસ્ય દેવસ્ય મુચ્યતે બ્રહ્મહત્યયા

કલ્પકોટિસહસ્રાણિ વસેચ્ છિવપુરે સુખી ।
તત્ર સ્નાત્વા દિવં યાન્તિ યે મૃતા ન પુનર્ભવાઃ

તિલોદકપ્રદાનેન પિણ્ડપાતેન ભારત ।
પિતરસ્ તસ્ય તૃપ્યન્તિ શિવો યાવચ્ ચ કલ્પગા

સાર્દ્ધકોટિશ્ ચ લિઙ્ગાનાં ગઙ્ગાસાગરસઙ્ગમે ।
સાર્દ્ધકોટિશ્ ચ પતિતા લિઙ્ગાનાં પુરવર્ધને

દશાર્ધકોટિઃ પતિતા શ્રીશૈલે ત્રિપુરાન્તિકે ।
તિસ્રઃ કોટ્યાર્ધકોટી ચ પતિતામરકણ્ટકે

એતાનિ બાણલિઙ્ગાનિ ભુક્તિમુક્તિપ્રદાનિ તુ ।
ત્રિપુરઘ્નમ્ અઘોરાસ્ત્રં જ્વલત્કાલાગ્નિરુદ્રવત્

કલ્પગાં વર્જયિત્વા તુ કાન્યા ધારયિતું ક્ષમા ।
એતાદૃશં તુ પતિતં તદસ્ત્રં કલ્પગાજલે

જાલેશ્વરં તુ કથિતં ત્રિપુરઘ્નમ્ ઇદં તવ ।
એતત્ તીર્થં ન જાનન્તિ લોકાશ્ચ સચરાચરાઃ

દહન્તં ત્રિપુરં દૃષ્ટ્વા દેવા વિસ્મયમાગતાઃ ।
બ્રહ્માદ્યા દેવતા યેન સંગ્રામેષુ પરાજિતાઃ

શરેણૈકેન તદ્વીર્યં કૃતં ભસ્મૈકપુઞ્જવત્ ।
બાણાસુરઃ પુરે દગ્ધે ભીતઃ સ્તોત્રમિદં જગૌ

ઓં નમો ઽનાદિદેવેશ વિઘ્નેશ્વર મહેશ્વર ।
સર્વજ્ઞાજ્ઞાનહૃજ્ જ્ઞાનપ્રદાનૈક નમો ઽસ્તુ તે

અનન્તગુણરત્નાય પરેશાય નમો ઽસ્તુ તે ।
પરાત્પર પરાતીત ઉત્પત્તિસ્થાનકારક

સર્વાર્થસાધનોપાય વિશ્વેશ્વર નમો ઽસ્તુ તે ।
નિરઞ્જન નિરાધાર સ્વભાવ નિરુપદ્રવ

પ્રસન્નપરમેશાન યોગેશ્વર નમો ઽસ્તુ તે ।
અસુરઘ્ન પિશાચઘ્ન ભૂતવેતાલનાશન

ભૂતનાથ જગન્નાથ સર્વાધાર નમો ઽસ્તુ તે ।
સૃષ્ટિસંહાર નિર્વાણસપ્તપાતાલસંશ્રય

શ્રીકણ્ઠ નીલકણ્ઠેશ મહાકણ્ઠ નમો ઽસ્તુ તે ।
ત્ર્યમ્બકાય ત્રિશૂલાય ત્રિલોકાય ચ તે નમઃ

કપાલિને કપાલૈશ્ ચ બદ્ધાઙ્ગ શશિશેખર ।
ઉમાકાન્તાર્ધદેહાય સુરાસુરનમસ્કૃત

યત્ર ત્વં રૂપસંસ્થં ચલમચલતનું વ્યાપકં લક્ષ્યહીનં તેજો ઽભ્યન્તર્ મરાલં ઘનમ્ અઘનમ્ અજં સ્ફાટિકં સ્ફાટિકાભમ્ ।
રક્તં નીલં ચ પીતં સિતમ્ અસિતમનેકાલ્પરૂપં પ્રયુક્તં મધ્યાન્તાદિવ્યપેતં સ્ફુટતનુર્ અહિતં લિઙ્ગરૂપં નમામિ

મધ્યાહ્ને લક્ષ્યયોગેન હૃદયકમલે ધારણીશે ન હંસે નાકાશે વાયુતત્ત્વે ઽનલધરણિજલે વિદ્યતે નૈવ શક્યમ્ ।
નો નાદે નૈવ વિન્દૌ ન કરણનિલયે નાદિમધ્યાવસાને સ્થાનેષ્વેષુ પ્રબુદ્ધો ન ચ નિયમયિતું યં સદાદ્યં નમામિ

જિહ્વાચાપલ્યભાવેન વર્ણિતં મે મહાપ્રભો ।
ક્ષન્તવ્યં તત્સુરેશાન કસ્ત્વાં વર્ણયિતું ક્ષમઃ

માર્કણ્ડેય ઉવાચ:
શ્રુત્વા સ્તુતિં ચ બાણસ્ય તુષ્ટો ઽસૌ ભગવાન્ હરઃ ।
ઉવાચ વચનં શમ્ભુર્ અસુરં પ્રતિ ભારત

સેવાપરાધજો હ્ય્ એષ ક્ષાન્તસ્તે દૈત્યનાયક ।
વરં વૃણીષ્વ ભદ્રં તે યત્ તે મનસિ વર્તતે

શિવસ્ય વચનં શ્રુત્વા બાણો દૈત્યપતિસ્ તદા ।
પ્રણમ્ય ચાબ્રવીદ્ વાક્યં સુરાસુરનમસ્કૃતમ્

યદિ તુષ્ટો ઽસિ મે દેવ વરં દાતું ત્વમિચ્છસિ ।
અનેનૈવ શરીરેણ સાન્તઃ પુરપરિચ્છદઃ

તવ લોકં ગમિષ્યામિ યત્ર જન્મ ન વિદ્યતે ।
અત્રોત્પત્તિવિપત્તિભ્યાં નિર્વિણ્ણો ઽસુરયોનિષુ

ત્રિભિર્ દેવૈઃ પુરં દત્તં ભિન્નં તત્ પુરં ત્વયા ।
કથં તત્ પતિતં ભૂમૌ ગહના કર્મણાં ગતિઃ

દાતાબલિઃ પ્રાર્થયિતા ચ વિષ્ણુર્દાનં મહી વાજિમખસ્ય કાલઃ ।
આસીત્ ફલં બન્ધનમ્ એવ તસ્ય નમો ઽસ્તુ તસ્યૈ ભવિતવ્યતાયૈ

સ્વર્ગો દુર્ગઃ સુરાઃ સૈન્યં ગજાશ્ચૈરાવતાદયઃ ।
શસ્ત્રં વજ્રમ્ અવાપ્યાસ્તે યત્ર દેવો બૃહસ્પતિઃ

નિર્જિતો મેઘનાદેન દશાનનસુતેન ચ ।
સર્વમાત્મવશં નીતં દૈવં હિ બલવત્તરમ્

બાણાસુરવચઃ શ્રુત્વા દેવદેવો વરપ્રદઃ ।
મમ ભક્તિપ્રસાદેન મદન્તિકમ્ અવાપ્સ્યસિ

તતો બાણાસુરઃ શ્રીમાન્ દેવદેવપ્રસાદતઃ ।
દિવ્યયાનસમારૂઢઃ સુરાસુરનમસ્કૃતઃ

પ્રાયાચ્ છિવપુરં યત્ર દેવદેવો મહેશ્વરઃ ।
નર્મદા સા ઽબ્રવીદ્ વાક્યં શમ્ભું પ્રતિ વિશામ્પતે

બિન્દુમાત્રં ન મે દગ્ધમ્ અઘોરાસ્ત્રેણ શઙ્કર ।
દદાહ ત્રિપુરં કૃત્સ્નં જ્વલત્કાલાનલપ્રભમ્

શાન્તં ચ મમ તોયેન રસાતલતલં યયૌ ।
ઈશ્વર ઉવાચ:
પુરં તુ નિખિલં દગ્ધમ્ અઘોરાસ્ત્રં સુદુસ્સહમ્

સૂર્યકોટિસમપ્રખ્યં મધ્યદેશે તવામ્ભસઃ ।
અગમત્ સૌમ્યરૂપત્વં પ્રભાવાત્ તવ નર્મદે

સરિતઃ સાગરાઃ શૈલા ગઙ્ગાદ્યાશ્ ચ સહસ્રશઃ ।
ગોપ્યં તત્ક્ષણમાત્રેણ ભસ્મપુઞ્જો યથા જલમ્

સોઢું કા ઽન્યા સરિચ્છ્રેષ્ઠા ત્વાં વિના ભુવિ કલ્પગે ।
એવમ્ ઉક્ત્વા યયૌ દેવઃ સુરાસુરનમસ્કૃતઃ

એતત્ તે કથિતં ભૂપ આખ્યાનં શ્રુતિસમ્મિતમ્ ।
જાલેશ્વરસ્ય તીર્થસ્ય સમાસેન યુધિષ્ઠિર

સેવ્યતે તેન કાર્યેણ નર્મદા સપ્તકલ્પગા ।
શ્રવણાત્ કીર્તનાત્ તસ્ય રુદ્રસ્યાનુચરો ભવેત્