સ્કંદ પુરાણ · અધ્યાય 7.24

॥ પુલસ્ત્ય ઉવાચ ॥ ॥
તતો ગચ્છેન્નૃપશ્રેષ્ઠ ગુહામધ્યનિવાસિની ॥
દેવી કાત્યાયની યત્ર શુંભદાનવનાશિની

શુંભોનામ મહાદૈત્યઃ પુરાઽઽસીત્પૃથિવીતલે ॥
તેન સર્વં જગદ્વ્યાપ્તં જિત્વા દેવાન્રણાજિરે

સ શંકરવરાદ્દૈત્યો દેવદાનવરક્ષસામ્॥
અવધ્યો યોષિતં મુક્ત્વા સર્વેષાં પ્રાણિનાં ભુવિ

તતો દેવગણાઃ સર્વે ગત્વાઽર્બુદમથાચલમ્ ॥
તપસ્તેપુર્વધાર્થાય શુંભસ્ય જગતીપતે ॥
દેવીમારાધયામાસુર્વ્યક્તરૂપાં સુરેશ્વરીમ્

અથ તેષાં પ્રસન્ના સા દૃષ્ટિગોચરમાગતા ॥
અબ્રવીદ્વરદાસ્મીતિ બ્રૂત કિં કરવાણિ ચ

॥ દેવા ઊચુઃ ॥ ॥
સર્વં નોઽપહૃતં દેવિ શુંભેન સુદુરાત્મના ॥
તં નિષૂદય કલ્યાણિ સોવધ્યોન્યૈઃ સદા રણે

ત્વયા સંરક્ષિતા દેવિ પુરા બાષ્કલિતો વયમ્

નાન્યાઽસ્માકં ગતિર્માતસ્ત્વાં મુક્ત્વા ચારુહાસિનીમ્ ॥
॥ પુલસ્ત્ય ઉવાચ ॥ ॥
એવમુક્તા સુરૈર્દેવી ગત્વા શુંભનિકેતનમ્॥
આજુહાવ રણે ક્રુદ્ધા ભર્ત્સયિત્વા મુહુર્મુહુઃ

સ તયા યાચિતે યુદ્ધે જ્ઞાત્વા તાં યોષિતં નૃપ ॥
અવજ્ઞાય તતો દૈત્યઃ પ્રેષયામાસ દાનવાન્

જીવગ્રાહેણ દુષ્ટેયં ગૃહ્યતાં પરુષસ્વના ॥
ક્રિયતાં દારુણો દંડો મમ વાક્યાન્ન સંશયઃ

અથ તસ્ય સમાદેશાદ્દાનવાસ્તાં તતો દ્રુતમ્ ॥
ગત્વા નિર્ભર્ત્સયામાસુર્વેષ્ટયિત્વા દિશો દશ

તતોઽવલોકનાદ્દૈત્યાસ્તયા તે ભસ્મસાત્કૃતાઃ ॥
તતઃ શુંભઃ પ્રકુપિતઃ સ્વયમેવ સમાયયૌ

અબ્રવીત્તિષ્ઠતિષ્ઠેતિ ખઙ્ગમુદ્યમ્ય ભીષણઃ ॥
સોઽપિદેવ્યા મહારાજ તથા ચૈવાવલોકિતઃ

અભવદ્ભસ્મસાત્સદ્યઃ પતંગ ઇવ પાવકમ્॥
હતે તસ્મિંસ્તતો દૈત્યાઃ શેષાઃ પાર્થિવસત્તમ॥
ભિત્ત્વા રસાતલં જગ્મુઃ પાતાલં ભયસંયુતાઃ

તતો દેવગણાઃ સર્વે તુષ્ટુવુસ્તાં સુરેશ્વરીમ્॥
અબ્રુવંશ્ચ વરં બ્રૂહિ યત્તે મનસિ વર્ત્તતે

દેવ્યુવાચ ॥ ॥
તત્રૈવ પર્વતે સ્થાસ્યે હ્યર્બુદેઽહં સુરોત્તમાઃ ॥
અભીષ્ટઃ પર્વતોઽસ્માકં સં સદાઽર્બુદસંજ્ઞિતઃ

॥ દેવા ઊચુઃ ॥ ॥
તત્રસ્થાં ત્વાં સમાલોક્ય મર્ત્ત્યા યાંતિ ત્રિવિષ્ટપમ્ ॥
વિના યજ્ઞૈસ્તથા દાનૈઃ સ્વર્ગઃ સંકીર્ણતાં ગતઃ॥
નાન્યત્કારણમસ્તીહ નિષેધસ્ય સુરેશ્વરિ

॥ દેવ્યુવાચ ॥ ॥
તત્રાહં વિજને રમ્યે ગુહામધ્યે સુરેશ્વરાઃ ॥
સ્થાસ્યામિ વિરલાઃ કેચિદ્યાસ્યંતિ પ્રાણિનો મમ ॥
દૃષ્ટિગોચરમાર્ગે હિ ગત્વા તં પર્વતં પ્રતિ

॥ દેવા ઊચુઃ ॥ ॥
યદ્યેવં દેવિ તેઽભીષ્ટમેવં કુરુ શુચિસ્મિતે ॥
વયં ત્વાં તત્ર દ્રક્ષ્યામઃ શુક્લાષ્ટમ્યાં સદા શુચેઃ

॥ પુલસ્ત્ય ઉવાચ ॥ ॥
એવમુક્તાઃ સુરા દેવ્યા પ્રહૃષ્ટાસ્ત્રિદિવં યયુઃ ॥
સાપિ દેવી ગિરૌ તત્ર ગત્વા ચૈવાર્બુદે નૃપ

ગુહામધ્યં સમાસાદ્ય નિત્યં જગદ્ધિતાય વૈ ॥
વિવિક્તે ન્યવસત્પ્રીતા દુર્લ્લભા સુરમાનવૈઃ

યસ્તાં પશ્યતિ રાજેન્દ્ર શુક્લાષ્ટમ્યાં સમાહિતઃ ॥
અભીષ્ટં સ સદાપ્નોતિ યદ્યપિ સ્યાત્સુદુર્લ્લભમ્

ઇતિ શ્રીસ્કાંદે મહાપુરાણ એકાશીતિસાહસ્ર્યાં સંહિતાયાં સપ્તમે પ્રભાસખણ્ડે તૃતીયેઽર્બુદખણ્ડે કાત્યાયનીમાહાત્મ્યવર્ણનંનામ ચતુર્વિંશોઽધ્યાયઃ