શિવ પુરાણ · અધ્યાય 4.35

સૂત ઉવાચ ॥
શ્રૂયતામૃષયઃ શ્રેષ્ઠાઃ કથયામિ યથા શ્રુતમ્ ॥
વિષ્ણુના પ્રાર્થિતો યેન સંતુષ્ટઃ પરમેશ્વરઃ ॥
તદાહં કથયામ્યદ્ય પુણ્યં નામ સહસ્રકમ્

શ્રીવિષ્ણુરુવાચ ॥
શિવો હરો મૃડો રુદ્રઃ પુષ્કરઃ પુષ્પલોચનઃ ॥
અર્થિગમ્યઃ સદાચારઃ શર્વઃ શંભુર્મહેશ્વરઃ

ચંદ્રાપીડશ્ચંદ્રમૌલિર્વિશ્વં વિશ્વંભરેશ્વરઃ ॥
વેદાંતસારસંદોહઃ કપાલી નીલલોહિતઃ

ધ્યાનાધારોઽપરિચ્છેદ્યો ગૌરીભર્ત્તા ગણેશ્વરઃ ॥
અષ્ટમૂર્તિર્વિશ્વમૂર્તિસ્ત્રિવર્ગસ્વર્ગસાધનઃ

જ્ઞાનગમ્યો દૃઢપ્રજ્ઞો દેવદેવસ્ત્રિલોચનઃ ॥
વામદેવો મહાદેવઃ પટુઃ પરિવૃઢો દૃઢઃ

વિશ્વરૂપો વિરૂપાક્ષો વાગીશઃ શુચિસત્તમઃ ॥
સર્વપ્રમાણસંવાદી વૃષાઙ્કો વૃષવાહનઃ

ઈશઃ પિનાકી ખટ્વાંગી ચિત્રવેષશ્ચિરંતનઃ ॥
તમોહરો મહાયોગી ગોપ્તા બ્રહ્મા ચ ધૂર્જટિઃ

કાલકાલઃ કૃત્તિવાસાઃ સુભગઃ પ્રણવાત્મકઃ ॥
ઉન્નધ્રઃ પુરુષો જુષ્યો દુર્વાસાઃ પુરશાસનઃ

દિવ્યાયુધઃ સ્કંદગુરુઃ પરમેષ્ઠીઃ પરાત્પરઃ ॥
અનાદિમધ્યનિધનો ગિરીશો ગિરિજાધવઃ

કુબેરબંધુઃ શ્રીકંઠો લોકવર્ણોત્તમો મૃદુઃ ॥
સમાધિવેદ્યઃ કોદંડી નીલકંઠઃ પરસ્વધીઃ

વિશાલાક્ષો મૃગવ્યાધઃ સુરેશઃ સૂર્યતાપનઃ ॥
ધર્મધામ ક્ષમાક્ષેત્રં ભગવાન્ભગનેત્રભિત્

ઉગ્રઃ પશુપતિસ્તાર્ક્ષ્યઃ પ્રિયભક્તઃ પરંતપઃ ॥
દાતા દયાકરો દક્ષઃ કર્મંદીઃ કામશાસનઃ

શ્મશાનનિલયઃ સૂક્ષ્મઃ શ્મશાનસ્થો મહેશ્વરઃ ॥
લોકકર્ત્તા મૃગપતિર્મહાકર્ત્તા મહૌષધિઃ

ઉત્તરો ગોપતિર્ગોપ્તા જ્ઞાનગમ્યઃ પુરાતનઃ॥
નીતિઃ સુનીતિઃ શુદ્ધાત્મા સોમઃ સોમરતઃ સુખી

સોમપોઽમૃતપઃ સૌમ્યો મહાતેજા મહાદ્યુતિઃ ॥
તેજોમયોઽમૃતમયોઽન્નમયશ્ચ સુધાપતિઃ

અજાતશત્રુરાલોકઃ સંભાવ્યો હવ્યવાહનઃ ॥
લોકકરો વેદકરઃ સૂત્રકારઃ સનાતનઃ

મહર્ષિકપિલાચાર્યો વિશ્વદીપ્તિસ્ત્રિલોચનઃ ॥
પિનાકપાણિર્ભૂદેવઃ સ્વસ્તિદઃ સ્વસ્તિકૃત્સુધીઃ

ધાતૃધામા ધામકરઃ સર્વગઃ સર્વગોચરઃ ॥
બ્રહ્મસૃગ્વિશ્વસૃક્સર્ગઃ કર્ણિકારઃ પ્રિયઃ કવિઃ

શાખો વિશાખો ગોશાખઃ શિવો ભિષગનુત્તમઃ ॥
ગંગાપ્લવોદકો ભવ્યઃ પુષ્કલઃ સ્થપતિઃ સ્થિરઃ

વિજિતાત્મા વિધેયાત્મા ભૂતવાહનસારથિઃ ॥
સગણો ગણકાયશ્ચ સુકીર્તિચ્છિન્નસંશયઃ

કામદેવઃ કામપાલો ભસ્મોદ્ધૂલિતવિગ્રહઃ ॥
ભસ્મપ્રિયો ભસ્મશાયી કામી કાંતઃ કૃતાગમઃ

સમાવર્તોઽનિવૃત્તાત્મા ધર્મપુંજઃ સદાશિવઃ ॥
અકલ્મષશ્ચ પુણ્યાત્મા ચતુર્બાહુર્દુરાસદઃ

દુર્લભો દુર્ગમો દુર્ગઃ સર્વાયુધવિશારદઃ ॥
અધ્યાત્મયોગનિલયઃ સુતંતુસ્તંતુવર્ધનઃ

શુભાંગો લોકસારંગો જગદીશો જનાર્દનઃ॥
ભસ્મશુદ્ધિકરો મેરુરોજસ્વી શુદ્ધવિગ્રહઃ

અસાધ્યઃ સાધુસાધ્યશ્ચ ભૃત્યમર્કટરૂપધૃક્ ॥
હિરણ્યરેતાઃ પૌરાણો રિપુજીવહરો બલી

મહાહ્રદો મહાગર્તસ્સિદ્ધોવૃંદારવંદિતઃ ॥
વ્યાઘ્રચર્માંબરો વ્યાલી મહાભૂતો મહાનિધિઃ

અમૃતોઽમૃવપુઃ શ્રીમાન્પાઞ્ચજન્યઃ પ્રભંજનઃ ॥
પંચવિંશતિતત્ત્વસ્થઃ પારિજાતઃ પરાત્પરઃ

સુલભસ્સુવ્રતશ્શૂરો વાઙ્મયૈકનિધિર્નિધિઃ ॥
વર્ણાશ્રમગુરુર્વર્ણી શત્રુજિચ્છત્રુતાપનઃ

આશ્રમઃ ક્ષપણઃ ક્ષામો જ્ઞાનવાનચલેશ્વરઃ ॥
પ્રમાણભૂતો દુર્જ્ઞેયઃ સુપર્ણો વાયુવાહનઃ ॥

ધનુર્ધરો ધનુર્વેદો ગુણઃ શશિગુણાકરઃ॥
સત્યસ્સત્યપરોઽદીનો ધર્મો ગોધર્મશાસનઃ

અનંતદૃષ્ટિરાનંદો દંડો દમયિતા દમઃ ॥
અભિચાર્ય્યો મહામાયો વિશ્વકર્મ વિશારદઃ

વીતરાગો વિનીતાત્મા તપસ્વીભૂતભાવનઃ॥
ઉન્મત્તવેષઃ પ્રચ્છન્નો જિતકામોઽજિતપ્રિયઃ

કલ્યાણપ્રકૃતિઃ કલ્પઃ સર્વલોકપ્રજાપતિઃ॥
તરસ્વી તારકો ધીમાન્પ્રધાનઃ પ્રભુરવ્યયઃ

લોકપાલોંઽતર્હિતાત્મા કલ્પાદિઃ કમલેક્ષણઃ ॥
વેદશાસ્ત્રાર્થતત્ત્વજ્ઞોઽનિયમો નિયતાશ્રયઃ

ચંદ્રઃ સૂર્યઃ શનિઃ કેતુર્વરાંગો વિદ્રુમચ્છવિઃ ॥
ભક્તિવશ્યઃ પરં બ્રહ્મ મૃગબાણાપર્ણોઽનઘઃ

અદ્રિરદ્ર્યાલયઃ કાંતઃ પરમાત્મા જગદ્ગુરુઃ॥
સર્વકર્માલયસ્તુષ્ટો મંગલ્યો મંગલાવૃતઃ

મહાતપા દીર્ઘતપાઃ સ્થવિષ્ઠ સ્થવિરો ધ્રુવઃ ॥
અહઃ સંવત્સરો વ્યાપ્તિઃ પ્રમાણં પરમં તપઃ

સંવત્સરકરો મંત્રઃ પ્રત્યયઃ સર્વતાપનઃ ॥
અજઃ સર્વેશ્વરસ્સિદ્ધો મહાતેજા મહાબલઃ

યોગી યોગ્યો મહારેતા સિદ્ધિઃ સર્વાદિરગ્રહઃ ॥
વસુર્વસુમનાઃ સત્યઃ સર્વપાપહરો હરઃ

સુકીર્તિ શોભનસ્સ્રગ્વી વેદાંગો વેદવિન્મુનિઃ ॥
ભ્રાજિષ્ણુર્ભોજનં ભોક્તા લોકનાથો દુરાધરઃ

અમૃતશ્શાશ્વતશ્શાંતો બાણહસ્તઃ પ્રતાપવાન્ ॥
કમંડલુધરો ધન્વી હ્યવાઙ્મનસગોચરઃ

અતીંદ્રિયો મહામાયસ્સર્વવાસશ્ચતુષ્પથઃ ॥
કાલયોગી મહાનાદો મહોત્સાહો મહાબલઃ

મહાબુદ્ધિર્મહાવીર્યો ભૂતચારી પુરં દરઃ॥
નિશાચરઃ પ્રેતચારી મહાશક્તિર્મહાદ્યુતિઃ

અનિર્દેશ્યવપુઃ શ્રીમાન્સર્વાચાર્યમનોગતિઃ ॥
બહુશ્રુતિર્મહામાયો નિયતાત્મા ધ્રુવોઽધ્રુવઃ

તેજસ્તેજો દ્યુતિધરો જનકઃ સર્વશાસકઃ ॥
નૃત્યપ્રિયો નૃત્યનિત્યઃ પ્રકાશાત્મા પ્રકાશકઃ

સ્પષ્ટાક્ષરો બુધો મંત્રઃ સમાનઃ સારસંપ્લવઃ ॥
યુગાદિકૃદ્યુગાવર્તો ગંભીરો વૃષવાહનઃ

ઇષ્ટો વિશિષ્ટઃ શિષ્ટેષ્ટઃ સુલભઃ સારશો ધનઃ ॥
તીર્થરૂપસ્તીર્થનામા તીર્થાદૃશ્યસ્તુ તીર્થદઃ

અપાંનિધિરધિષ્ઠાનં વિજયો જયકાલવિત્ ॥
પ્રતિષ્ઠિતઃ પ્રમાણજ્ઞો હિરણ્યકવચો હરિઃ

વિમોચનસ્સુરગણો વિદ્યેશો બિંદુસંશ્રયઃ ॥
વાતરૂપોઽમલોન્માયી વિકર્તા ગહનો ગુહઃ

કરણં કારણં કર્તા સર્વબંધવિમોચનઃ ॥
વ્યવસાયો વ્યવસ્થાનઃ સ્થાનદો જગદાદિજઃ

ગુરુદો લલિતોઽભેદો ભાવાત્માત્મનિ સંસ્થિતઃ ॥
વીરેશ્વરો વીરભદ્રો વીરાસનવિધિર્ગુરુઃ

વીરચૂડામણિર્વેત્તા ચિદાનંદો નદીધરઃ ॥
આજ્ઞાધારસ્ત્રિશૂલી ચ શિપિવિષ્ટઃ શિવાલયઃ

બાલખિલ્યો મહાવીરસ્તિગ્માંશુર્બધિરઃ ખગઃ ॥
અભિરામઃ સુશરણઃ સુબ્રહ્મણ્યઃ સુધાપતિઃ

મઘવાન્કૌશિકો ગોમાન્વિરામઃ સર્વસાધનઃ ॥
લલાટાક્ષો વિશ્વદેહઃ સારઃ સંસારચક્રભૃત્

અમોઘદંડી મધ્યસ્થો હિરણ્યો બ્રહ્મવર્ચસઃ ॥
પરમાર્થઃ પરોમાયી શંબરો વ્યાઘ્રલોચનઃ

રુચિર્બહુરુચિર્વેદ્યો વાચસ્પતિરહસ્પતિઃ ॥
રવિર્વિરોચનઃ સ્કંદઃ શાસ્તા વૈવસ્વતો યમઃ

યુક્તિરુન્નતકીર્તિશ્ચ સાનુરાગઃ પુરંજયઃ ॥
કૈલાસાધિપતિઃ કાંતઃ સવિતા રવિલોચનઃ

વિશ્વોત્તમો વીતભયો વિશ્વભર્ત્તાઽનિવારિતઃ ॥
નિત્યો નિયતકલ્યાણઃ પુણ્યશ્રવણકીર્ત્તનઃ

દૂરશ્રવો વિશ્વસહો ધ્યેયો દુઃસ્વપ્નનાશનઃ ॥
ઉત્તારણો દુષ્કૃતિહા વિજ્ઞેયો દુઃસહોઽભવઃ

અનાદિર્ભૂર્ભુવો લક્ષ્મીઃ કિરીટી ત્રિદશાધિપઃ ॥
વિશ્વગોપ્તા વિશ્વકર્ત્તા સુવીરો રુચિરાંગદઃ

જનનો જનજન્માદિઃ પ્રીતિમાન્નીતિમાન્ધ્રુવઃ ॥
વશિષ્ઠઃ કશ્યપો ભાનુર્ભીમો ભીમપરાક્રમઃ

પ્રણવઃ સત્પથાચારો મહાકોશો મહાધનઃ ॥
જન્માધિપો મહા દેવઃ સકલાગમપારગઃ

તત્ત્વં તત્ત્વવિદેકાત્મા વિભુર્વિષ્ણુર્વિભૂષણઃ ॥
ઋષિર્બ્રાહ્મણ ઐશ્વર્યજન્મમૃત્યુજરાતિગઃ

પંચયજ્ઞસમુત્પત્તિર્વિશ્વેશો વિમલોદયઃ ॥
આત્મયોનિરનાદ્યંતો વત્સલો ભક્તલોકધૃક્

ગાયત્રીવલ્લભઃ પ્રાંશુર્વિશ્વાવાસઃ પ્રભાકરઃ ॥
શિશુર્ગિરિરતઃ સમ્રાટ્ સુષેણઃ સુરશત્રુહા

અનેમિરિષ્ટનેમિશ્ચ મુકુન્દો વિગતજ્વરઃ ॥
સ્વયંજ્યોતિર્મહાજ્યોતિસ્તનુજ્યોતિરચંચલઃ

પિંગલઃ કપિલશ્મશ્રુર્ભાલનેત્રસ્ત્રયીતનુઃ ॥
જ્ઞાનસ્કંદો મહાનીતિર્વિશ્વોત્પત્તિરુપપ્લવઃ

ભગો વિવસ્વાનાદિત્યો ગતપારો બૃહસ્પતિઃ ॥
કલ્યાણગુણનામા ચ પાપહા પુણ્યદર્શનઃ

ઉદારકીર્તિરુદ્યોગી સદ્યોગી સદસત્ત્રપઃ ॥
નક્ષત્રમાલી નાકેશઃ સ્વાધિષ્ઠાનઃ ષડાશ્રયઃ

પવિત્રઃ પાપહારી ચ મણિપૂરો નભોગતિઃ ॥
હૃત્પુંડરીકમાસીનઃ શક્રઃ શાંતો વૃષાકપિઃ

ઉષ્ણો ગૃહપતિઃ કૃષ્ણઃ સમર્થોઽનર્થનાશનઃ ॥
અધર્મશત્રુરજ્ઞેયઃ પુરુહૂતઃ પુરુશ્રુતઃ

બ્રહ્મગર્ભો બૃહદ્ગર્ભો ધર્મધેનુર્ધનાગમઃ ॥
જગદ્ધિતૈષી સુગતઃ કુમારઃ કુશલાગમઃ

હિરણ્યવર્ણો જ્યોતિષ્માન્નાનાભૂતરતો ધ્વનિઃ ॥
આરોગ્યો નમનાધ્યક્ષો વિશ્વામિત્રો ધનેશ્વરઃ

બ્રહ્મજ્યોતિર્વસુધામા મહાજ્યોતિરનુત્તમઃ ॥
માતામહો માતરિશ્વા નભસ્વાન્નાગહારધૃક્

પુલસ્ત્યઃ પુલહોઽગસ્ત્યો જાતૂકર્ણ્યઃ પરાશરઃ ॥
નિરાવરણનિર્વારો વૈરંચ્યો વિષ્ટરશ્રવાઃ

આત્મભૂરનિરુદ્ધોઽત્રિર્જ્ઞાનમૂર્તિર્મહાયશાઃ ॥
લોકવીરાગ્રણીર્વીરશ્ચણ્ડઃ સત્યપરાક્રમઃ

વ્યાલકલ્પો મહાકલ્પઃ કલ્પવૃક્ષઃ કલાધરઃ॥
અલંકરિષ્ણુરચલો રોચિષ્ણુર્વિક્રમોન્નતઃ

આયુઃ શબ્દપતિર્વાગ્મી પ્લવનશ્શિખિસારથિઃ॥
અસંસૃષ્ટોઽતિથિશ્શત્રુઃ પ્રમાથી પાદપાસનઃ

વસુશ્રવા કવ્યવાહઃ પ્રતપ્તો વિશ્વભોજનઃ ॥
જપ્યો જરાદિશમનો લોહિતશ્ચ તનૂનપાત્

પૃષદશ્વો નભોયોનિઃ સુપ્રતીકસ્તમિસ્રહા ॥
નિદાઘસ્તપનો મેઘભક્ષઃ પરપુરંજયઃ

સુખાનિલસ્સુનિષ્પન્નસ્સુરભિશ્શિશિરાત્મકઃ ॥
વસંતો માધવો ગ્રીષ્મો નભસ્યો બીજવાહનઃ

અંગિરા ગુરુરાત્રેયો વિમલો વિશ્વપાવનઃ ॥
પાવનઃ પુરજિચ્છક્રસ્ત્રૈવિદ્યો નવવારણ

મનોબુદ્ધિરહંકારઃ ક્ષેત્રજ્ઞઃ ક્ષેત્રપાલકઃ ॥
જમદગ્નિર્બલનિધિર્વિગાલો વિશ્વગાલવઃ

અઘોરોઽનુત્તરો યજ્ઞઃ શ્રેયો નિઃશ્રેયસપ્રદઃ ॥
શૈલો ગગનકુંદાભો દાનવારિરરિંદમઃ

ચામુણ્ડો જનકશ્ચારુર્નિશ્શલ્યો લોકશલ્યધૃક્ ॥
ચતુર્વેદશ્ચતુર્ભાવશ્ચતુરશ્ચતુર પ્રિયઃ

આમ્નાયોઽથ સમામ્નાયસ્તીર્થદેવશિવાલયઃ ॥
બહુરૂપો મહારૂપસ્સર્વરૂપશ્ચરાચરઃ

ન્યાયનિર્માયકો નેયો ન્યાયગમ્યો નિરંજનઃ ॥
સહસ્રમૂર્દ્ધા દેવેંદ્રસ્સર્વશસ્ત્રપ્રભંજનઃ

મુંડી વિરૂપો વિકૃતો દંડી નાદી ગુણોત્તમઃ ॥
પિંગલાક્ષો હિ બહ્વયો નીલગ્રીવો નિરામયઃ

સહસ્રબાહુસ્સર્વેશશ્શરણ્યસ્સર્વલોકધૃક્॥
પદ્માસનઃ પરં જ્યોતિઃ પારમ્પર્ય્યફલપ્રદઃ

પદ્મગર્ભો મહાગર્ભો વિશ્વગર્ભો વિચક્ષણઃ ॥
પરાવરજ્ઞો વરદો વરેણ્યશ્ચ મહાસ્વનઃ

દેવાસુરગુરુર્દેવો દેવાસુરનમસ્કૃતઃ ॥
દેવાસુરમહા મિત્રો દેવાસુરમહેશ્વરઃ

દેવાસુરેશ્વરો દિવ્યો દેવાસુરમહાશ્રયાઃ ॥
દેવદેવોઽનયોઽચિંત્યો દેવતાત્માત્મસંભવઃ

।
સદ્યો મહાસુરવ્યાધો દેવસિંહો દિવાકરઃ॥
વિબુધામચરઃ શ્રેષ્ઠઃ સર્વદેવોત્તમોત્તમ

શિવજ્ઞાનરતઃ શ્રીમાઞ્શિખી શ્રીપર્વતપ્રિયઃ॥
વજ્રહસ્તસ્સિદ્ધખઙ્ગો નરસિંહનિપાતનઃ

બ્રહ્મચારી લોકચારી ધર્મચારી ધનાધિપઃ ॥
નન્દી નંદીશ્વરોઽનંતો નગ્નવ્રતધરશ્શુચિઃ

લિંગાધ્યક્ષઃ સુરાધ્યક્ષો યુગાધ્યક્ષો યુગાપહઃ ॥
સ્વધામા સ્વગતઃ સ્વર્ગી સ્વરઃ સ્વરમયઃ સ્વનઃ

બાણાધ્યક્ષો બીજકર્તા કર્મકૃદ્ધર્મસંભવઃ ॥
દંભો લોભોઽથ વૈ શંભુસ્સર્વ ભૂતમહેશ્વરઃ

શ્મશાનનિલયસ્ત્ર્યક્ષસ્સ તુરપ્રતિમાકૃતિઃ॥
લોકોત્તરસ્ફુટોલોકઃ ત્ર્યંબકો નાગભૂષણઃ

અંધકારિ મખદ્વેષી વિષ્ણુકંધરપાતનઃ ॥
હીનદોષોઽક્ષયગુણો દક્ષારિઃ પૂષદંતભિત્

પૂર્ણઃ પૂરયિતા પુણ્યઃ સુકુમારઃ સુલોચનઃ ॥
સન્માર્ગમપ્રિયો ધૂર્ત્તઃ પુણ્યકીર્તિરનામયઃ

મનોજવસ્તીર્થકરો જટિલો નિયમેશ્વરઃ ॥
જીવિતાંતકરો નિત્યો વસુરેતા વસુપ્રદઃ

સદ્ગતિઃ સિદ્ધિદઃ સિદ્ધિઃ સજ્જાતિઃ ખલકંટકઃ॥
કલાધરો મહાકાલભૂતઃ સત્યપરાયણઃ

લોકલાવણ્યકર્તા ચ લોકોત્તરસુખાલયઃ ॥
ચંદ્રસંજીવનશ્શાસ્તા લોકગ્રાહો મહાધિપઃ

લોકબંધુર્લોકનાથઃ કૃતજ્ઞઃ કૃતિભૂષિતઃ ॥
અનપાયોઽક્ષરઃ કાંતઃ સર્વશસ્ત્રભૃતાં વરઃ

તેજોમયો શ્રુતિધરો લોકમાની ઘૃણાર્ણવઃ ॥
શુચિસ્મિતઃ પ્રસન્નાત્મા હ્યજેયો દુરતિક્રમઃ

જ્યોતિર્મયો જગન્નાથો નિરાકારો જલેશ્વરઃ ॥
તુમ્બવીણો મહાકાયો વિશોકશ્શોકનાશનઃ

ત્રિલોકપસ્ત્રિલોકેશઃ સર્વશુદ્ધિરધોક્ષજઃ ॥
અવ્યક્તલક્ષણો દેવો વ્યક્તોઽવ્યક્તો વિશાંપતિઃ

પરઃ શિવો વસુર્નાસાસારો માનધરો યમઃ ॥
બ્રહ્મા વિષ્ણુઃ પ્રજાપાલો હંસો હંસગતિર્વયઃ

વેધા વિધાતા ધાતા ચ સ્રષ્ટા હર્ત્તા ચતુર્મુખઃ ॥
કૈલાસશિખરાવાસી સર્વાવાસી સદાગતિ

હિરણ્યગર્ભો દ્રુહિણો ભૂતપાલોઽથ ભૂપતિઃ ॥
સદ્યોગી યોગવિદ્યોગીવરદો બ્રાહ્મણપ્રિય

દેવપ્રિયો દેવનાથો દેવકો દેવચિંતકઃ ॥
વિષમાક્ષો વિરૂપાક્ષો વૃષદો વૃષવર્ધનઃ

નિર્મમો નિરહંકારો નિર્મોહો નિરુપદ્રવઃ॥
દર્પહા દર્પદો દૃપ્તઃ સર્વાર્થપરિવર્ત્તકઃ

સહસ્રાર્ચિર્ભૂતિભૂષઃ સ્નિગ્ધાકૃતિરદક્ષિણઃ ॥
ભૂતભવ્યભવન્નાથો વિભવો ભૂતિનાશનઃ

અર્થોઽનર્થો મહાકોશ પરકાયૈકપંડિત ॥
નિષ્કંટકઃ કૃતાનંદો નિર્વ્યાજો વ્યાજમર્દનઃ

સત્ત્વવાન્સાત્ત્વિકઃ સત્યઃ કૃતસ્નેહઃ કૃતાગમઃ ॥
અકંપિતો ગુણગ્રાહી નૈકાત્માનૈકકર્મકૃત્

સુપ્રીતઃ સુખદઃ સૂક્ષ્મઃ સુકરો દક્ષિણાનિલઃ ॥
નંદિસ્કંદો ધરો ધુર્યઃ પ્રકટઃ પ્રીતિવર્ધનઃ

અપરાજિતઃ સર્વસહો ગોવિંદઃ સત્ત્વવાહનઃ ॥
અધૃતઃ સ્વધૃતઃ સિદ્ધઃ પૂતમૂર્તિર્યશોધનઃ

વારાહશૃંગધૃક્ શૃંગી બલવાનેકનાયકઃ ॥
શ્રુતિપ્રકાશઃ શ્રુતિમાને કબંધુરનેકધૃક્

શ્રીવત્સલઃ શિવારંભઃ શાંતભદ્રઃ સમો યશઃ ॥
ભૂયશો ભૂષણો ભૂતિર્ભૂતિકૃદ્ભૂતભાવનઃ

અકંપો ભક્તિકાયસ્તુ કાલહાનિઃ કલાવિભુઃ ॥
સત્યવ્રતી મહાત્યાગી નિત્યશાંતિપરાયણઃ

પરાર્થવૃત્તિર્વરદો વિરક્તસ્તુ વિશારદઃ॥
શુભદઃ શુભકર્તા ચ શુભનામા શુભઃ સ્વયમ્

અનર્થિતો ગુણગ્રાહી હ્યકર્તા કનકપ્રભઃ ॥
સ્વભાવભદ્રો મધ્યસ્થ શત્રુઘ્નો વિઘ્નનાશનઃ

શિખંડી કવચી શૂલી જટી મુંડી ચ કુંડલી ॥
અમૃત્યુઃ સર્વદૃક્ સિંહસ્તેજોરાશિર્મહામણિઃ

અસંખ્યેયોઽપ્રમેયાત્મા વીર્યવાન્ વીર્યકોવિદઃ ॥
વેદ્યશ્ચ વૈ વિયોગાત્મા સપ્તાવરમુનીશ્વરઃ

અનુત્તમો દુરાધર્ષો મધુરઃ પ્રિયદર્શનઃ ॥
સુરેશ સ્મરણઃ સર્વઃ શબ્દઃ પ્રતપતાં વરઃ

કાલપક્ષઃ કાલકાલઃ સુકૃતી કૃતવાસુકિઃ ॥
મહેષ્વાસો મહીભર્તા નિષ્કલંકો વિશૃંખલ

દ્યુમણિસ્તરણિર્ધન્યઃ સિદ્ધિદઃ સિદ્ધિસાધનઃ ॥
વિશ્વતસ્સંવૃતસ્તુ વ્યૂઢોરસ્કો મહાભુજઃ

સર્વયોનિર્નિરાતંકો નરનારાયણપ્રિયઃ ॥
નિર્લેપો યતિસંગાત્મા નિર્વ્યંગો વ્યંગનાશનઃ

સ્તવ્યઃ સ્તવપ્રિયઃ સ્તોતા વ્યાસમૂર્તિર્નિરંકુલઃ ॥
નિરવદ્યમયોપાયો વિદ્યારાશિશ્ચ સત્કૃતઃ

પ્રશાંતબુદ્ધિરક્ષુણ્ણઃ સંગ્રહો નિત્યસુંદરઃ ॥
વૈયાઘ્રધુર્યો ધાત્રીશઃ સંકલ્પઃ શર્વરીપતિઃ

પરમાર્થગુરુર્દત્તઃ સૂરિરાશ્રિતવત્સલઃ ॥
સોમો રસજ્ઞો રસદઃ સર્વસત્ત્વાવલંબનઃ

એવં નામ્નાં સહસ્રેણ તુષ્ટાવ હિ હરં હરિઃ ॥
પ્રાર્થયામાસ શમ્ભું વૈ પૂજયામાસ પંકજઃ

તતઃ સ કૌતુકી શમ્ભુશ્ચકાર ચરિતં દ્વિજાઃ ॥
મહાદ્ભુતં સુખકરં તદેવ શૃણુતાદરાત્

ઇતિ શ્રીશિવમહાપુરાણે ચતુર્થ્યાં કોટિરુદ્રસંહિતાયાં શિવસહસ્રનામવર્ણનં નામ પઞ્ચત્રિંશોધ્યાયઃ