શિવ પુરાણ · અધ્યાય 3.34
નન્દીશ્વર ઉવાચ ॥
સનત્કુમાર સર્વજ્ઞ શિવસ્ય પરમાત્મનઃ । ।
અવતારં શૃણુ વિભોસ્સુનર્તકનટાહ્વયમ્। । ૧ । ।
યદા હિ કાલિકા દેવી પાર્વતી હિમવત્સુતા ॥
તેપે તપસ્તુવિમલં વનં ગત્વા શિવાપ્તયે । । ૨ । ।
તદા શિવઃ પ્રસન્નો ભૂત્તસ્યાસ્સુતપસો મુને । ।
તદ્વૃત્તસુપરીક્ષાર્થં વરં દાતુમ્મુદા યયૌ
સ્વરૂપન્દર્શયામાસ તસ્યૈ સુપ્રીતમાનસઃ ॥
વરમ્બ્રૂહીતિ ચોવાચ તાં શિવાં શંકરો મુને । ।૪। ।
તચ્છ્રુત્વા શમ્ભુવચનં દૃષ્ટ્વા તદ્રૂપમુત્તમમ્ । ।
સુજહર્ષ શિવાતીવ પ્રાહ તં સુપ્રણમ્ય સા । ।૫। ।
પાર્વત્યુવાચ ॥
યદિ પ્રસન્નો દેવેશ મહ્યં દેયો વરો યદિ । ।
પતિર્ભવ મમેશાન કૃપાં કુરુ મમોપરિ ॥૬। ।
પિતુર્ગૃહે મયા સમ્યગ્ગમ્યતે ત્વદનુજ્ઞયા ॥
ગન્તવ્યમ્ભવતા નાથ મત્પિતુઃ પાર્શ્વતઃ પ્રભો । ।૭॥
યાચસ્વ માન્તતો ભિક્ષુઃ ખ્યાપયંશ્ચ યશઃ શુભમ્ ॥
પિતુર્મે સફલં સર્વં કુરુ પ્રીત્યા ગૃહા શ્રમમ્। । ૮। ।
તતો યથોક્તવિધિના કર્તુમર્હસિ ભો પ્રભો ॥
વિવાહં ત્વં મહેશાન દેવાનાં કાર્ય્યસિદ્ધયે
કામં મે પૂરય વિભો નિર્વિકારો ભવાન્સદા । ।
ભક્તવત્સલનામા હિ તવ ભક્તાસ્મ્યમહં સદા । । 3.34.૧૦ ॥
નન્દીશ્વર ઉવાચ ॥
ઇત્યુક્તસ્સ તયા શંભુર્મહેશો ભક્તવત્સલઃ ॥
તથાસ્ત્વિતિ વચઃ પ્રોચ્યાન્તર્હિતસ્સ્વગિરિં યયૌ
પાર્વત્યપિ તતઃ પ્રીત્યા સ્વસખીભ્યાં વયોન્વિતા ॥
જગામ સ્વપિતુર્ગેહં રૂપં કૃત્વા તુ સાર્થકમ્। । ૧ ૨॥
પાર્વત્યાગમનં શ્રુત્વા મેનયા સ હિમાચલઃ ॥
પરિવારયુતો દ્રષ્ટું સ્વસુતાં તાં યયૌ મુદા॥ ૧ ૩॥
દૃષ્ટ્વા તાં સુપ્રસન્નાસ્યામાનયામાસતુર્ગૃહમ્ ॥
કારયામાસતુઃ પ્રીત્યા મહાનન્દી મહોત્સવમ્
.
ધનન્દદૌ દ્વિજાદિભ્યો મેનાગિરિવરસ્તથા ॥
મંગલં કારયામાસ સવેદધ્વનિમાદરાત્
તતઃ સ્વકન્યયા સાર્દ્ધમુવાસ પ્રાંગણે મુદા ॥
મેના ચ હિમવાઞ્છૈલઃ સ્નાતું ગંગાં જગામ સઃ
એતસ્મિન્નન્તરે શમ્ભુઃ સુલીલો ભક્તવત્સલઃ॥
સુનર્તકનટો ભૂત્વા મેનકાસન્નિધિં યયૌ
શૃંગં વામે કરે ધૃત્વા દક્ષિણે ડમરુન્તથા॥
પૃષ્ઠે કન્થાં રક્તવાસા નૃત્યગાનવિશારદઃ
તતસ્તુ નટરૂપોઽસૌ મેનકાપ્રાંગણે મુદા ॥
ચક્રે સ નૃત્યં વિવિધં ગાનઞ્ચાતિ। મનોહરમ્
શૃંગઞ્ચ ડમરુન્તત્ર વાદયામાસ સુધ્વનિમ્ ॥
મહોતિં વિવિધામ્પ્રીત્યા સ ચકાર મનોહરામ્
તન્દ્રષ્ટું નાગરાસ્સર્વે પુરુષાશ્ચ સ્ત્રિયસ્તથા ॥
આજગ્મુસ્સહસા તત્ર બાલા વૃદ્ધા અપિ ધ્રુવમ્
શ્રુત્વા સંગીતં તન્દૃષ્ટ્વા સુનૃત્યં ચ મનોહરમ્॥
સહસા મુર્મુહુઃ સર્વે મેનાપિ ચ તદા મુને
તતો મેનાશુ રત્નાનિ સ્વર્ણપાત્રસ્થિતાનિ ચ ॥
તસ્મૈ દાતું યયૌ પ્રીત્યા તદૂતિપ્રી તમાનસા
તાનિ ન સ્વીચકારાસૌ ભિક્ષાં ચેતે શિવાં ચ તામ્ ॥
પુનસ્તુ નૃત્યં ગાનં ચ કૌતુકાત્કર્તુમુદ્યતઃ
મેના તદ્વચનં શ્રુત્વા ચુકોપાતિ સુવિસ્મિતા ॥
ભિક્ષુકમ્ભર્ત્સયામાસ બહિષ્કર્તુમિયેષ સા
એતસ્મિન્નન્તરે તત્ર ગંગાતો ગિરિરાડ્યયૌ ॥
દદર્શ પુરતો ભિક્ષું પ્રાંગણસ્થં નરાકૃતિમ્
શ્રુત્વા મેનામુખાદ્વૃત્તન્તત્સર્વં સુચુકોપ સઃ ॥
આજ્ઞાં ચકારાનુચરાન્બહિઃ કર્તું ચ ભિક્ષુકમ્
મહાગ્નિમિવ દુઃસ્પર્શં પ્રજ્વલન્તં સુતેજસમ્ ॥
ન શશાક બહિઃ કર્તું કોઽપિ તં મુનિસત્તમ
તતઃ સ ભિક્ષુકસ્તાત નાનાલીલાવિશારદઃ ॥
દર્શયામાસ શૈલાય સ્વપ્રભાવમનન્તકમ્
શૈલો દદર્શ તન્તત્ર વિષ્ણુરૂપધરન્દ્રુતમ્ ॥
તતો બ્રહ્મસ્વરૂપં ચ સૂર્ય્યરૂપં તતઃ ક્ષણાત્
તતો દદર્શ તં તાત રુદ્રરૂપં મહાદ્ભુતમ્ ॥
પાર્વતી સહિતં રમ્યં વિહસન્તં સુતેજસમ્
એવં સુબહુરૂપાણિ તસ્ય તત્ર દદર્શ સઃ ॥
સુવિસ્મિતો બભૂવાશુ પરમાનન્દસંપ્લુતઃ
અથાસૌ ભિક્ષુવર્યો હિ તસ્માત્તસ્યાશ્ચ સૂતિકૃત્ ॥
ભિક્ષાં યયાચે દુર્ગાન્તાન્નાન્યજ્જગ્રાહ કિઞ્ચન
તતશ્ચાન્તર્દધે ભિક્ષુસ્વરૂપઃ પરમેશ્વરઃ ॥
સ્વાલયં સ જગામાશુ દુર્ગાવાક્યપ્રણોદિતઃ
તદા બભૂવ સુજ્ઞાનં મેનાશૈલેશયોરપિ ॥
આવાં શિવો વઞ્ચયિત્વા ગતવાન્સ્વાલયં વિભુઃ
અસ્મૈ દેયા સ્વકન્યેયં પાર્વતી સુતપ સ્વિની ॥
એવં વિચાર્ય ચ તયોઃ શિવેભક્તિરભૂત્પરા
અતો રુદ્રો મહોતીશ્ચ કૃત્વા ભક્તમુદાવહમ્ ॥
વિવાહં કૃતવાન્પ્રીત્યા પાર્વત્યા સ વિધાનતઃ
ઇતિ પ્રોક્તસ્તુ તે તાત સુનર્તકનટાહ્વયઃ ॥
શિવાવતારો હિ મયા શિવાવાક્યપ્રપૂરકઃ
ઇદમાખ્યાનમનઘં પરમં વ્યાહૃતમ્મયા॥
ય એતચ્છૃણુયાત્પ્રીત્યા સ સુખી ગતિમાપ્નુયાત્
ઇતિ શ્રીશિવમહાપુરાણે તૃતીયાયાં શતરુદ્રસંહિતાયાં સુનર્તકનટાહ્વશિવાવતારવર્ણનંનામ ચતુસ્ત્રિંશોધ્યાયઃ
મૂળ પાઠ: śivapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0