શિવ પુરાણ · અધ્યાય 2.3.21
નારદ ઉવાચ ॥
વિધે તાત મહાપ્રાજ્ઞ વિષ્ણુશિષ્ય ત્રિલોકકૃત્ ॥
અદ્ભુતેયં કથા પ્રોક્તા શંકરસ્ય મહાત્મનઃ
ભસ્મીભૂતે સ્મરે શંભુતૃતીયનયનાગ્નિના ॥
તસ્મિન્પ્રવિષ્ટે જલધૌ વદ ત્વં કિમભૂત્તતઃ
કિં ચકાર તતો દેવી પાર્વતી કુધરાત્મજઃ ॥
ગતા કુત્ર સખીભ્યાં સા તદ્વદાદ્ય દયાનિધે
॥ બ્રહ્મોવાચ ॥
શૃણુ તાત મહાપ્રાજ્ઞ ચરિતં શશિમૌલિનઃ ॥
મહોતિકારકસ્યૈવ સ્વામિનો મમ ચાદરાત્
યદાહચ્છંભુનેત્રોદ્ભવો હિ મદનં શુચિઃ ॥
મહાશબ્દોઽદ્ભુતોઽભૂદ્વૈ યેનાકાશઃ પ્રપૂરિતઃ
તેન શબ્દેન મહતા કામં દગ્ધં સમીક્ષ્ય ચ॥
સખીભ્યાં સહ ભીતા સા યયૌ સ્વગૃહમાકુલા
તેન શબ્દેન હિમવાન્પરિવારસમન્વિતઃ ॥
વિસ્મિતોઽભૂદતિક્લિષ્ટસ્સુતાં સ્મૃત્વા ગતાં તતઃ
જગામ શોકં શૈલેશો સુતાં દૃષ્ટ્વાતિવિહ્વલામ્ ॥
રુદતીં શંભુવિરહાદાસસાદાચલેશ્વરઃ
આસાદ્ય પાણિના તસ્યા માર્જયન્નયનદ્વયમ્ ॥
મા બિભીહિ શિવેઽરોદીરિત્યુક્ત્વા તાં તદાગ્રહીત્
ક્રોડે કૃત્વા સુતાં શીઘ્રં હિમ વાનચલેશ્વરઃ ॥
સ્વમાલયમથાનિન્યે સાંત્વયન્નતિવિહ્વલામ્
અંતર્હિતે સ્મરં દગ્ધ્વા હરે તદ્વિરહાચ્છિવા ॥
વિકલાભૂદ્ ભૃશં સા વૈ લેભે શર્મ ન કુત્રચિત્
પિતુર્ગૃહં તદા ગત્વા મિલિત્વા માતરં શિવા ॥
પુનર્જાતં તદા મેને સ્વાત્માનં સા ધરાત્મજા ॥
નિનિંદ ચ સ્વરૂપં સા હા હતાસ્મીત્યથાબ્રવીત્ ॥
સખીભિર્બોધિતા ચાપિ ન બુબોધ ગિરીન્દ્રજા
સ્વપતી ચ પિબંતી ચ સા સ્નાતી ગચ્છતી શિવા ॥
તિષ્ઠંતી ચ સખીમધ્યે ન કિંચિત્સુખમાપ હ
ધિક્સ્વરૂપં મદીયં ચ તથા જન્મ ચ કર્મ ચ ॥
ઇતિ બ્રુવંતી સતતં સ્મરંતી હરચેષ્ટિતમ્
એવં સા પાર્વતી શંભુવિરહોત્ક્લિષ્ટમાનસા ॥
સુખં ન લેભે કિંચિદ્રાઽબ્રવીચ્છિવશિવેતિ ચ
નિવસંતી પિતુર્ગ્ગેહે પિનાકિગતચેતના ॥
શુશોચાથ શિવા તાત મુમોહ ચ મુહુર્મુહુઃ
શૈલાધિરાજોપ્યથ મેનકાપિ મૈનાકમુખ્યાસ્તનયાશ્ચ સર્વે॥
તાં સાંત્વયામાસુરદીનસત્ત્વા હરં વિસસ્માર તથાપિ નો સા
અથ દેવમુને ધીમન્હિમવ ત્પ્રસ્તરે તદા ॥
નિયોજિતો બલભિદાગમસ્ત્વં કામચારતઃ
તતસ્ત્વં પૂજિતસ્તેન ભૂધરેણ મહાત્મના ॥
કુશલં પૃષ્ટવાંસ્તં વૈ તદાવિષ્ટો વરાસને
તતઃ પ્રોવાચ શૈલેશઃ કન્યાચરિતમાદિતઃ ॥
હરસેવાન્વિતં કામદહનં ચ હરેણ હ
શ્રુત્વાવોચો મુને ત્વં તુ તં શૈલેશં શિવં ભજ ॥
તમામંત્ર્યોદતિષ્ઠસ્ત્વં સંસ્મૃત્ય મનસા શિવમ્
તં સમુત્સૃજ્ય રહસિ કાલીં તામગમંસ્ત્વરા ॥
લોકોપકારકો જ્ઞાની ત્વં મુને શિવવલ્લભઃ
આસાદ્ય કાલીં સંબોધ્ય તદ્ધિતે સ્થિત આદરાત્॥
અવોચસ્ત્વં વચસ્તથ્યં સર્વેષાં જ્ઞાનિનાં વરઃ
નારદ ઉવાચ ॥
શૃણુ કાલિ વચો મે હિ સત્યં વચ્મિ દયારતઃ॥
સર્વથા તે હિતકરં નિર્વિકારં સુકામદમ્
સેવિતશ્ચ મહાદેવસ્ત્વયેહ તપસા વિના ॥
ગર્વવત્યા યદધ્વંસીદ્દીનાનુગ્રહકારકઃ
વિરક્તશ્ચ સ તે સ્વામી મહાયોગી મહેશ્વરઃ ॥
વિસૃષ્ટવાન્સ્મરં દગ્ધ્વા ત્વાં શિવે ભક્તવત્સલઃ
તસ્માત્ત્વં સુતપોયુક્તા ચિરમારાધયેશ્વરમ્ ॥
તપસા સંસ્કૃતાં રુદ્રસ્સ દ્વિતીયાં કરિષ્યતિ
ત્વં ચાપિ શંકરં શમ્ભું ન ત્યક્ષ્યસિ કદાચન ॥
નાન્યં પતિં હઠાદ્દેવિ ગ્રહીષ્યસિ શિવાદૃતે
॥ બ્રહ્મોવાચ ॥ ॥
ઇત્યાકર્ણ્યવચસ્તે હિ મુને સા ભૂધરાત્મજા ॥
કિંચિદુચ્છ્વસિતા કાલી પ્રાહ ત્વાં સાંજલિર્મુદા
શિવોવાચ ॥
ત્વં તુ સર્વજ્ઞ જગતામુપકારકર પ્રભો ॥
રુદ્રસ્યારાધનાર્થાય મંત્રં દેહિ મુને હિ મે
ન સિદ્યતિ ક્રિયા કાપિ સર્વેષાં સદ્ગુરું વિના ॥
મયા શ્રુતા પુરા સત્યં શ્રુતિરેષા સનાતની
બ્રહ્મોવાચ ॥
ઇતિ શ્રુત્વા વચસ્તસ્યાઃ પાર્વત્યા મુનિસત્તમઃ ॥
પંચાક્ષરં શમ્ભુમન્ત્રં વિધિપૂર્વમુપાદિશઃ
અવોચશ્ચ વચસ્તાં ત્વં શ્રદ્ધામુત્પાદયન્મુને॥
પ્રભાવં મન્ત્રરાજસ્ય તસ્ય સર્વાધિકં મુને
નારદ ઉવાચ ॥
શૃણુ દેવિ મનોરસ્ય પ્રભાવં પરમાદ્ભુતમ્ ॥
યસ્ય શ્રવણમાત્રેણ શંકરસ્તુ પ્રસીદતિ
મંત્રોયં સર્વમંત્રાણામધિરાજશ્ચ કામદઃ ॥
ભુક્તિમુક્તિપ્રદોઽત્યંતં શંકરસ્ય મહાપ્રિયઃ
સુભગે યેન જપ્તેન વિધિના સોઽચિરાદ્ દ્રુતમ્ ॥
આરાધિતસ્તે પ્રત્યક્ષો ભવિષ્યતિ શિવો ધ્રુવમ્
ચિંતયતી ચ તદ્રૂપં નિયમસ્થા શરાક્ષરમ્ ॥
જપ મન્ત્રં શિવે ત્વં હિ સંતુષ્યતિ શિવો દ્રુતમ્
એવં કુરુ તપ સાધ્વિ તપસ્સાધ્યો મહેશ્વરઃ ॥
તપસ્યેવ ફલં સર્વૈઃ પ્રાપ્યતે નાન્યથા ક્વચિત્
॥ બ્રહ્મોવાચ ॥
એવમુક્ત્વા તદા કાલીં નારદ ત્વં શિવપ્રિયઃ॥
યાદૃચ્છિકોઽગમસ્ત્વં તુ સ્વર્ગં દેવહિતે રતઃ
પાર્વતી ચ તદા શ્રુત્વા વચનં તવ નારદ ॥
સુપ્રસન્ના તદા પ્રાપ પંચાક્ષરમનૂત્તમમ્
॥
ઇતિ શ્રીશિવમહાપુરાણે દ્વિતીયાયાં રુદ્રસંહિતાયાં તૃતીયે પાર્વતીખણ્ડે નારદોપદેશો નામૈકવિંશોઽધ્યાયઃ
મૂળ પાઠ: śivapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0