શિવ પુરાણ · અધ્યાય 2.2.12

નારદ ઉવાચ ॥
બ્રહ્મન્ શંભુવર પ્રાજ્ઞ સમ્યગુક્તં ત્વયાનઘ ॥
શિવાશિવચરિત્રં ચ પાવિતં જન્મ મે હિતમ્

ઇદાનીં વદ દક્ષસ્તુ તપઃ કૃત્વા દૃઢવ્રતઃ ॥
કં વરં પ્રાપ દેવ્યાસ્તુ કથં સા દક્ષજાઽભવત્

બ્રહ્મોવાચ ॥
શૃણુ નારદ ધન્યસ્ત્વં મુનિભિર્ભક્તિતોખિલૈઃ ॥
યથા તેપે તપો દક્ષો વરં પ્રાપ ચ સુવ્રતઃ

મદાજ્ઞપ્તસ્સુધીર્દક્ષસ્સમાધાય મહાધિપઃ ॥
અપાદ્યષ્ટું ચ તાં દેવીં તત્કામો જગદંબિકામ્

ક્ષીરોદોત્તરતીરસ્થાં તાં કૃત્વા હૃદયસ્થિતામ્ ॥
તપસ્તપ્તું સમારેભે દ્રુષ્ટું પ્રત્યક્ષતોમ્બિકામ્

દિવ્યવર્ષેણ દક્ષસ્તુ સહસ્રાણાં ત્રયં સમાઃ ॥
તપશ્ચચાર નિયતસ્સં યતાત્મા દૃઢવ્રતઃ ॥

મારુતાશી નિરાહારો જલાહારી ચ પર્ણભુક્ ॥
એવં નિનાય તં કાલં ચિંતયન્તાં જગન્મયીમ્

દુર્ગાધ્યાનસમાસક્તશ્ચિરં કાલં તપોરતઃ ॥
નિયમૈર્બહુભિર્દેવીમારાધયતિ સુવ્રતઃ

તતો યમાદિયુક્તસ્ય દક્ષસ્ય મુનિસત્તમ ॥
જગદમ્બા પૂજયતઃ પ્રત્યક્ષમભવચ્છિવા

તતઃ પ્રત્યક્ષતો દૃષ્ટ્વા જગદમ્બાં જગન્મયીમ્ ॥
કૃતકૃત્યમથાત્માનં મેને દક્ષઃ પ્રજાપતિઃ

સિંહસ્થાં કાલિકાં કૃષ્ણાં ચારુવક્ત્રાં ચતુર્ભુજામ્ ॥
વરદાભયનીલાબ્જખડ્ગહસ્તાં મનોહરામ્

આરક્તનયનાં ચારુમુક્તકેશીં જગત્પ્રસૂમ્ ।
તુષ્ટાવ વાગ્ભિશ્ચિત્રાભિઃ સુપ્રણમ્યાથ સુપ્રભામ્

દક્ષ ઉવાચ ॥
જગદેવ મહામાયે જગદીશે મહેશ્વરિ ॥
કૃપાં કૃત્વા નમસ્તેસ્તુ દર્શિતં સ્વવપુર્મમ

પ્રસીદ ભગવત્યાદ્યે પ્રસીદ શિવરૂપિણમ્ ॥
પ્રસીદ ભક્તવરદે જગન્માયે નમોસ્તુ તે

બ્રહ્મોવાચ ॥
ઇતિ સ્તુતા મહેશાની દક્ષેણ પ્રયતાત્મના ॥
ઉવાચ દક્ષં જ્ઞાત્વાપિ સ્વયં તસ્યેપ્સિતં મુને

દેવ્યુવાચ ॥
તુષ્ટાહં દક્ષ ભવતસ્સદ્ભક્ત્યા હ્યનયા ભૃશમ્ ॥
વરં વૃણીષ્વ સ્વાભીષ્ટં નાદેયં વિદ્યતે તવ

બ્રહ્મોવાચ ॥
જગદમ્બાવચશ્શ્રુત્વા તતો દક્ષઃ પ્રજાપતિઃ ॥
સુપ્રહૃષ્ટતરઃ પ્રાહ નામં નામં ચ તાં શિવામ્

દક્ષ ઉવાચ॥
જગદમ્બા મહામાયે યદિ ત્વં વરદા મમ॥
મદ્વચઃ શૃણુ સુપ્રીત્યા મમ કામં પ્રપૂરય

મમ સ્વામી શિવો યો હિ સ જાતો બ્રહ્મણસ્તુતઃ ॥
રુદ્રનામા પૂર્ણરૂપાવતારઃ પરમાત્મનઃ

તવાવતારો નો જાતઃ કા તત્પત્ની ભવેદતઃ ॥
તં મોહય મહેશાનમવતીર્ય ક્ષિતૌ શિવે

ત્વદૃતે તસ્ય મોહાય ન શક્તાન્યા કદાચન ॥
તસ્માન્મમ સુતા ભૂત્વા હરજાયાભવાઽધુના

ઇત્થં કૃત્વા સુલીલા ચ ભવ ત્વં હર મોહિની ॥
મમૈવૈષ વરો દેવિ સત્યમુક્તં તવાગ્રતઃ

કેવલં સ્વાર્થમિતિ ચ સર્વેષાં જગતામપિ ॥
બ્રહ્મવિષ્ણુશિવાનાં ચ બ્રહ્મણા પ્રેરિતો હ્યહમ્

બ્રહ્મોવાચ ॥
ઇત્યાકર્ણ્ય પ્રજેશસ્ય વચનં જગદમ્બિકા ॥
પ્રત્યુવાચ વિહસ્યેતિ સ્મૃત્વા તં મનસા શિવમ્

દેવ્યુવાચ॥
તાત પ્રજાપતે દક્ષ શૃણુ મે પરમં વચઃ॥
સત્યં બ્રવીમિ ત્વદ્ભક્ત્યા સુપ્રસન્નાખિલપ્રદા

અહં તવ સુતા દક્ષ ત્વજ્જાયાયાં મહેશ્વરી॥
ભવિષ્યામિ ન સંદેહસ્ત્વદ્ભક્તિવશવર્તિની

તથા યત્નં કરિષ્યામિ તપઃ કૃત્વા સુદુસ્સહમ્ ॥
હરજાયા ભવિષ્યામિ તદ્વરં પ્રાપ્ય ચાનઘ

નાન્યથા કાર્યસિદ્ધિર્હિ નિર્વિકારી ચ સ પ્રભુઃ ॥
વિધેર્વિષ્ણોશ્ચ સંસેવ્યઃ પૂર્ણ એવ સદાશિવઃ

અહં તસ્ય સદા દાસી પ્રિયા જન્મનિ જન્મનિ ॥
મમ સ્વામી સ વૈ શંભુર્નાનારૂપધરોપિ હ

વરપ્રભાવાદ્ભ્રુકુટેરવતીર્ણો વિધેસ્મ ચ ॥
અહં તદ્વરતોપીહાવતરિષ્યે તદાજ્ઞયા

ગચ્છ સ્વભવનં તાત મયા જ્ઞાતા તુ દૂતિકા ॥
હરજાયા ભવિષ્યામિ ભૂતા તે તનયાચિરાત્

ઇત્યુક્ત્વા સદ્વચો દક્ષં શિવાજ્ઞાં પ્રાપ્ય ચેતસિ ॥
પુનઃ પ્રોવાચ સા દેવી સ્મૃત્વા શિવપદામ્બુજમ્

પરન્તુ પણ આધેયો મનસા તે પ્રજાપતે ॥
શ્રાવયિષ્યામિ તે તં વૈ સત્યં જાનીહિ નો મૃષા

યદા ભવાન્ મયિ પુનર્ભવેન્મંદાદરસ્તપા ॥
દેહં ત્યક્ષ્યે નિજં સત્યં સ્વાત્મન્યસ્મ્યથ વેતરમ્

એષ દત્તસ્તવ વરઃ પ્રતિસર્ગં પ્રજાપતે ॥
અહં તવ સુતા ભૂત્વા ભવિષ્યામિ હરપ્રિયા

બ્રહ્મોવાચ ॥ એવમુક્ત્વા મહેશાની દક્ષં મુખ્યપ્રજાપતિમ્ ॥
અંતર્દધે દ્રુતં તત્ર સમ્યગ્ દક્ષસ્ય પશ્યતઃ

અંતર્હિતાયાં દુર્ગાયાં સ દક્ષોપિ નિજાશ્રમમ્ ॥
જગામ ચ મુદં લેભે ભવિષ્યતિ સુતેતિ સા

ઇતિ શ્રીશિવમહા પુરાણે દ્વિતીયાયાં રુદ્રસંહિતાયાં દ્વિતીયે સતીખંડે દક્ષવરપ્રાપ્તિવર્ણનો નામ દ્વાદશોઽધ્યાયઃ